කස්සපසංයුත්ත
චන්දූපමසුත්ත
පුච්ඡා – කස්සපසංයුත්තෙ පනාවුසො චන්දූපමසුත්තං භගවතා කත්ථ කං ආරබ්භ කථඤ්ච භාසිතං.
විස්සජ්ජනා – සාවත්ථියං භන්තෙ සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ ‘‘චන්දූපමා භික්ඛවෙ කුලානි උපසඞ්කමථ අපකස්සෙව කායං අපකස්ස චිත්තං නිච්චනවකා කුලෙසු අප්පගබ්භා. සෙය්යථාපි භික්ඛවෙ පුරිසො ජරුදපානං වා ඔලොකෙය්ය පබ්බතවිසමං වා නදීවිදුග්ගං වා අපකස්සෙව කායං අපකස්ස චිත්තං. එවමෙව ඛො භික්ඛවෙ චන්දූපමා කුලානි උපසඞ්කමථ අපකස්සෙව කායං අපකස්ස චිත්තං නිච්චනවකා කුලෙසු අප්පගබ්භා’’ති එවමාදිනා භගවතා භාසිතං.
තං කිං මඤ්ඤථ භික්ඛවෙ, කථං රූපා භික්ඛු අරහති කුලානි උපසඞ්කමිතුං.
පුච්ඡා – කථඤ්චාවුසො තත්ථ භගවතා පරිසුද්ධාපරිසුද්ධ ධම්මදෙසනං දස්සෙත්වා භික්ඛූනං ඔවාදො දින්නො.
විස්සජ්ජනා – ‘‘තං කිං මඤ්ඤථ භික්ඛවෙ, කථං රූපස්ස භික්ඛුනො අපරිසුද්ධා ධම්මදෙසනා හොති, කථං රූපස්ස භික්ඛුනො පරිසුද්ධා ධම්මදෙසනා හොතී’’ති එවමාදිනා පරිසුද්ධාපරිසුද්ධධම්මදෙසනා විත්ථාරතො දස්සෙත්වා ‘‘කස්සපෙන වා හි වො භික්ඛවෙ ඔවදිස්සාමි යො වා පනස්ස කස්සපසදිසො, ඔවදිතෙහි ච පන වො තථත්තාය පටිපජ්ජිතබ්බ’’න්ති. එවං ඛො භන්තෙ භගවතො භික්ඛූනං ඔවාදො දින්නො.
යො හි කොචි භික්ඛවෙ භික්ඛු එවංචිත්තො පරෙසං ධම්මං දෙසෙති ‘‘අහො වත මෙ ධම්මං සුණෙය්යුං, සුත්වා ච පන ධම්මං පසීදෙය්යුං, පසන්නා ච මෙ පසන්නාකාරං කරෙය්යුං–
ස්වාක්ඛාතො භගවතා ධම්මො සන්දිට්ඨිකො අකාලිකො එහි පස්සිකො ඔපනෙය්යිකො පච්චත්තං වෙදිතබ්බො විඤ්ඤූහි–
කස්සපෙන වා හි වො භික්ඛවෙ ඔවදිස්සාමි යො වා පනස්ස කස්සපසදිසො, ඔවදිතෙහි ච පන වො තථත්තාය පටිපජ්ජිතබ්බං–
කුලූපකසුත්ත
පුච්ඡා – තෙනාවුසො භගවතා…පෙ… සම්මාසම්බුද්ධෙන කස්සපසංයුත්තෙ චතුත්ථං කුලූපකසුත්තං කත්ථ කං ආරබ්භ කථඤ්ච භාසිතං.
විස්සජ්ජනා – සාවත්ථියං භන්තෙ සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ ‘‘තං කිං මඤ්ඤථ භික්ඛවෙ, කථං රූපො භික්ඛු අරහති කුලූපකො හොතුං, කථං රූපො භික්ඛු න අරහති කුලූපකො හොතු’’න්ති එවමාදිනා භගවතා භාසිතං.
කස්සපෙන වා හි වො භික්ඛවෙ ඔවදිස්සාමි යො වා පනස්ස කස්සපසදිසො, ඔවදිතෙහි ච පන වො තථත්තාය පටිපජ්ජිතබ්බං.
දුතිය ඔවාදසුත්ත
පුච්ඡා – තත්ථෙවාවුසො භගවතා දුතිය ඔවාදසුත්තං කත්ථ කෙන සද්ධිං කථඤ්ච භාසිතං.
විස්සජ්ජනා – රාජගහෙ භන්තෙ ආයස්මතා මහාකස්සපෙන සද්ධිං ‘‘ඔවද කස්සප භික්ඛූ, කරොහි කස්සප භික්ඛූනං ධම්මිං කථං, අහං වා කස්සප භික්ඛූ ඔවදෙය්යං ත්වං වා, අහං වා භික්ඛූනං ධම්මිං කථං කරෙය්යං ත්වං වා’’ති එවමාදිනා භගවතා භාසිතං.
යස්ස කස්සචි භන්තෙ සද්ධා නත්ථි කුසලෙසු ධම්මෙසු, හිරී නත්ථි. ඔත්තප්පං නත්ථි. වීරියං නත්ථි. පඤ්ඤා නත්ථි කුසලෙසු ධම්මෙසු.
තතිය ඔවාදසුත්ත
පුච්ඡා – තත්ථෙවාවුසො භගවතා තතියඔවාදසුත්තං කත්ථ කෙන සද්ධිං කථඤ්ච භාසිතං.
විස්සජ්ජනා – රාජගහෙ භන්තෙ ආයස්මතායෙව මහාකස්සපෙන සද්ධිං ‘‘ඔවද කස්සප භික්ඛූ. කරොහි කස්සප භික්ඛූනං ධම්මිං කථං, අහං වා කස්සප භික්ඛූ ඔවදෙය්යං ත්වං වා. අහං වා භික්ඛූනං ධම්මං කථං කරෙය්යං ත්වං වා’’ති එවමාදිනා භගවතා භාසිතං.
දුබ්බචා ඛො භන්තෙ එතරහි භික්ඛූ දොවචස්සකරණෙහි ධම්මෙහි සමන්නාගතා අක්ඛමා අප්පදක්ඛිණග්ගාහිනො අනුසාසනිං–
සද්ධම්මප්පතිරූපකසුත්ත
පුච්ඡා – තත්ථෙවාවුසො භගවතා පරියොසානං සද්ධම්මප්පතිරූපකසුත්තං කත්ථ කං ආරබ්භ කිස්මිං වත්ථුස්මිං කථඤ්ච භාසිතං.
විස්සජ්ජනා – සාවත්ථියං භන්තෙ ආයස්මන්තංයෙව මහාකස්සපං ආරබ්භ භාසිතං. ආයස්මා භන්තෙ මහාකස්සපො භගවන්තං එතදෙවොච ‘‘කො නු ඛො භන්තෙ හෙතු කො පච්චයො, යෙන පුබ්බෙ අප්පතරානි චෙව සික්ඛාපදානි අහෙසුං, බහුතරා ච භික්ඛූ අඤ්ඤාය සණ්ඨහිංසු. කො පන භන්තෙ හෙතු කො පච්චයො, යෙනෙතරහි බහුතරානි චෙව සක්ඛාපදානි අප්පතරා ච භික්ඛූ අඤ්ඤාය සණ්ඨහන්තී’’ති. තස්මිං භන්තෙ වත්ථුස්මිං ‘‘එවඤ්චෙතං කස්සප හොති සත්තෙසු හායමානෙසු සද්ධම්මෙ අන්තරධායමානෙ බහුතරානිචෙව සික්ඛාපදානි හොන්ති, අප්පතරාච භික්ඛූ අඤ්ඤාය සණ්ඨහන්තී’’ති එවමාදිනා භගවතා භාසිතං.