තිංසතිම පරිච්ඡෙද

ධාතුගබ්භරචනො

1. වන්දිත්වාන මහාරාජා, සබ්බං සඞ්ඝං නිමන්තයි;

‘‘යාවචෙතියනිට්ඨානා, භික්ඛං ගණ්හථ මෙ’’ඉති.

2. සඞ්ඝො තං නාධිවාසෙසි, අනුපුබ්බෙන සො පන;

යාවන්තො යාව සත්තාහං, සත්තාහමධිවාසනං.

3. අලත්ථො’පඩ්ඪභික්ඛූහි, තෙ ලද්ධා සුමනො’ව සො;

අට්ඨාරසසු ඨානෙසු, ථූපඨානසමන්තතො.

4. මණ්ඩපෙ කාරයිත්වාන, මහාදානං පවත්තයි;

සත්ථාහං තත්ථ සඞ්ඝස්ස, තතො සඞ්ඝං විස්සජ්ජයි.

5. තතො භෙරිං චරාපෙත්වා, ඉට්ඨකා වඩ්ඪකී ලහුං;

සන්නිපාතෙසි තෙ ආසුං, පඤ්චමත්තසතානි හි.

6. කථං කරිස්සසි නෙ’කො, පුච්ඡිතො ආහ භූපති;

‘‘පෙස්සියානං සතං ලද්ධා, පංසූනං සකටං අහං.

7. ඛෙපයිස්සාමි එක්කා’හං, තං රාජා පටිබාහයි;

තතො උපඩ්ඪුපඩ්ඪඤ්ච, පංසූ ද්වෙ අම්මණානි ච.

8. ආහංසු රාජා පටිබාහි, චතුරො තෙපි වඩ්ඪකී;

අථෙකො පණ්ඩිතො බ්‍යත්තො, වඩ්ඪකී ආහ භූපතිං.

9. ‘‘උදුක්ඛලෙ කොට්ටයිත්වා, අහං සුප්පෙහි වට්ටිතං;

පිංසාපයිත්වා නිසදෙ, එතං පංසූනමම්මණං.

10. ඉති වුත්තො අනුඤ්ඤාසි, තිණාදිනෙත්ථනො සියුං;

චෙතියම්හීති භූමින්දො, ඉන්දතුල්‍යපරක්කමො.

11. ‘‘කං සණ්ඨානං චෙතියං තං, කරිස්සසි තුවං ඉති;

පුච්ඡිතං තංඛණංයෙව, විස්සකම්මො තමාවිසි.

12. සොවණ්ණපාතිං තො යස්ස, පුරාපෙත්වාව වඩ්ඪකී;

පාණිනා වාරිමාදාය, වාරිපිට්ඨියමාහනී.

13. ඵලික ලොලසදිසං, මහාඵුබ්බුළමුට්ඨහි;

ආහී’දිසං කරිස්සති, තුස්සිත්වාන’ස්ස භූපති.

14. සහස්සග්ඝං වත්ථයුගං, තථා’ලඞ්කාර පාදුකා;

කහාපනානි ද්වාදස-සහස්සානි ච දාපපි.

15. ‘‘ඉට්ඨකා ආහාරාපෙස්සං, අපීළෙන්තො කථං නරෙ’’;

ඉති රාජා විචින්තෙසි, රත්තිංඤත්වාන තං මරූ.

16. චෙතියස්ස චතුද්ධාරෙ, ආහරිත්වාන ඉට්ඨකා;

රත්තිං රත්තිං ඨපයිංසු, එකෙකාහපහොනකා.

17. තං සුත්වා සුමනොරාජා, චෙතියෙ කම්මමාරභි;

අමූලමෙත්ථ කම්මඤ්ච, න කාතබ්බන්ති ඤාපයි.

18. එකෙකස්මිං දුවාරස්මිං, ඨපාපෙසි කහාපණෙ;

සොළසසතසහස්සානි, වත්ථානිසු බහූනි ච.

19. විවිධඤ්ච අලඞ්කාරං, ඛජ්ජංභොජ්ජං සපානකං;

ගන්ධමාලාගුළාදිච, මුඛවාසකපඤ්චකං.

20. ‘‘යථාරුචිතං ගණ්හන්තු, කම්මං කත්වා යථාරුචිං;

තෙ තථෙව අපෙක්ඛිත්වා, අදංසු රාජකම්මිකා.

21. ථූපකම්මසහායත්තං, එකො භික්ඛුනිකාමයං;

මත්තිකාපිණ්ඩමාදාය, අත්තනා අභිසඞ්ඛතං.

22. ගන්ත්වාන චෙතියට්ඨානං, වඩ්ඪෙත්වා රාජකම්මිකෙ;

අදාසි තං වඩ්ඪකිස්ස, ගණ්හන්තොයෙව ජානිසො.

23. තස්සා කාරං විදිත්වාන, තත්ථාහොසි කුතූහලං;

කමෙන රාජා සුත්වාන, ආගතො පුච්ඡි වඩ්ඪකී.

24. දෙව එකෙන හත්ථෙන, පුප්ඵානා’දාය භික්ඛවො;

එකෙන මත්තිකාපිණ්ඩං, දෙන්ති මය්හං අහං පන.

25. අයං ආගන්තුකො භික්ඛු, අයං නෙවාසිකො ඉති;

ජානාමිනෙවා’ති වචො, සුත්වා රාජාසමප්පයි.

26. එකොබලත්ථං දස්සෙතුං, මත්තිකා දායකං යතිං;

සො බලතස්ස දස්සෙසි, සො තං රඤ්ඤො නිවෙදයි.

27. ජාතිමකුලකුම්භෙසො, මහාබොධඞ්ගණෙ තයො;

ඨපාපෙත්වා බලත්ථෙන, රාජා දාපෙසි භික්ඛුනො.

28. අජානිත්වා පූජයිත්වා, ඨිතස්සෙ’තස්ස භික්ඛුනො;

බලත්ථො තං නිවෙදෙසි, තදා තං ජානි සො යති.

29. කෙලිවාතෙ ජනපදෙ, පියඞ්ගල්ලනිවාසිකො;

ථෙරො චෙතියකම්මස්මිං, සහායත්තං නිකාමයං.

30. තස්සිත්ථිකාවඩ්ඪකිස්ස, ඤාතකො ඉධ ආගතො;

තස්සිට්ඨිකා සමත්තෙන, ඤාතො කත්වාන ඉට්ඨකං.

31. කම්මියෙවඩ්ඪයිත්වාන, වඩ්ඪකිස්ස අදාසිතං;

සො තං තත්ථ නියොජෙසි, කොලාහලමහොසි ච.

32. රාජා සුත්වාව’ තං ආහ, ‘‘ඤාතුං සක්කා තමිට්ඨිකං’’;

ජානන්තොපි න සක්කාති, රාජානං ආහ වඩ්ඪකී.

33. ‘‘ජානාසි තං ත්වං ථෙරංති’’,

වුත්තො ආමා’’ති භාසිතො;

තං ඤාපනත්ථං අප්පෙසි,

බලත්ථං තස්ස තූපති.

34. බලත්ථො තෙන තං ඤත්වා, රාජානුඤ්ඤායුපාගතො;

කට්ඨහාලපරිවෙණෙ, ථෙරං පස්සිය මන්තිය.

35. ථෙරස්ස මගමනාහඤ්ච, ගතිඨානඤ්ච ජානිය;

‘‘තුම්හෙහි සහ ගච්ඡාමි, සකං ගාමං’’න්ති භාසිය.

36. රඤ්ඤො සබ්බං නිවෙදෙසි, රාජා තස්ස අදාපයි;

වත්ථයුගං සහස්සග්ඝං, මහග්ඝං රත්තකම්බලං.

37. සාමණකෙ පරික්ඛාරෙ, බහුකෙ සක්ඛරම්පි ච;

සුගන්ධ තෙලනාළිඤ්ච, දාපෙත්වා අනුසාසිතං.

38. ථෙරෙන සහ ගන්ත්වා සො, දිස්සන්තෙ පියගල්ලකෙ;

ථෙරං සීතාය ඡායාය, සොදකාය නිසීදිය.

39. සක්ඛරපාණකං දත්වා, පාදෙ තෙලෙන මක්ඛිය;

උපාහනානි යොජෙත්වා, පරික්ඛාරෙ උපානයි.

40. කුලූපගස්ස ථෙරස්ස, ගහිතා මෙ ඉමෙ මයා;

වත්ථයුගංතු පුත්තස්ස, සබ්බෙ තානි දදාමි වො.

41. ඉති වත්වාන දත්වා තෙ, ගහෙත්වා ගච්ඡතො පන;

වන්දිත්වා රාජවචසා, රඤ්ඤො සන්දෙසමාහ සො.

42. මහාථූපෙ කයිරමානෙ, සතියාකම්මකාරකා;

අනෙකසඞ්ඛාහි ජනා, පසන්නා සුගතිං ගතා.

43. චිත්තප්පසාදමත්තෙන, සුගතෙ ගතිඋත්තමා;

ලබ්භතීති විදිත්වාන, ථූපපූජං කරෙ බුධො.

44. එත්ථෙව භතියා කම්මං, කරිත්වා ඉත්ථියො දුවෙ;

තාවතිංසම්හි නිබ්බත්තා, මහාථූපම්හි නිට්ඨිතෙ.

45. ආවජ්ජිත්වා පුබ්බකම්මං, දිට්ඨකම්මඵලා උභො;

ගන්ධමාලා’දියිත්වාන, ථූපං පූජෙතුමාගතා.

46. ගන්ධමාලාහි පූජෙත්වා, චෙතියං අභිවන්දිසුං;

තස්මිං ඛණෙ භාතිවඞ්ක-වාසී ථෙරො මහාසිවො.

47. රත්තිභාගෙ මහාථූපං, වන්දිස්සාමීති ආගතො;

තාදිස්වාන මහාසත්ත-පණ්ණිරුක්ඛම පස්සිතො.

48. අදස්සයිත්වා අත්තානං, පස්සං සම්පත්තිමබ්භුතං;

ඨත්වා තාසං වන්දනාය, පරියොසානෙ අපුච්ඡිතං.

49. ‘‘භාසතෙ සකලො දීපො,

දෙහොභාසෙන වො ඉධ;

කින්නුකම්මං කරිත්වාන,

දෙවලොකං ඉතො ගතා.

50. මහාථූපෙ කතං කම්මං, තස්ස ආහංසු දෙවතා;

එවං තථාගතෙ හෙව, පසාදො හි මහප්ඵලො.

51. පුප්ඵධානත්තයං ථූපෙ, ඉට්ඨිකාහි චිතං චිතං;

සමං පථවියා කත්වා, ඉද්ධිමන්තො’ව සීදයුං.

52. නව වාරෙ චිතං සබ්බං, එවං ඔසීදයිංසු තෙ;

අථ රාජා භික්ඛුසඞ්ඝ-සන්නිපාත මකාරයි.

53. තත්ථාසීතිසහස්සානි, සන්නිපාතම්හි භික්ඛවො;

රාජා සඞ්ඝමුපාගම්ම, පූජෙත්වා අභිවන්දිය.

54. ඉට්ඨකොසිදනෙහෙතුං, පුච්ඡි සඞ්ඝො වියාකරි;

‘‘නො සීදනත්ථං ථූපස්ස, ඉද්ධිමන්තෙහි භික්ඛූහි.

55. කතං එතං මහාරාජ, න ඉදානි කරිස්සතෙ;

අඤ්ඤථත්තමකත්වා තං, මහාථූපං සමාපය.

56. තං සුත්වා සුමනො රාජා, ථූපකම්මමකාරයි;

පුප්ඵාධානෙසු දසසු, ඉට්ඨිකා දසකොටියො.

57. භික්ඛුසඞ්ඝො සාමණෙරෙ, උත්තරං සුමනම්පි ච;

‘‘චෙභිය ධාතුගබ්භත්ථං, පාසාණෙ මෙඝවණ්ණකෙ.

58. ආහරථා’’ති යොජෙසි, තෙ ගන්ත්වා උත්තරං කුරුං;

අසීති රතනායාම, විත්ථාරෙ රවිභාසුරෙ.

59. අට්ඨඞ්ගුලානි බහලෙ, ගණ්ඨිපුප්ඵනිභෙ සුභෙ;

ඡමෙඝවණ්ණපාසාණෙ, ආහරිංසු ඛණෙතතො.

60. පුප්ඵධානස්ස උපරි, මජ්ඣෙ එකං නිපාතිය;

චතුපස්සම්හි චතුරො, මඤ්ජූසං විය යොජිය.

61. එකං පිධානකත්ථාය, දිසාභාගෙ පුරත්ථිමෙ;

අදස්සනං කරිත්වා තෙ, ඨපයිංසු මහිද්ධිකා.

62. මජ්ඣම්හි ධාතුගබ්භස්ස, තස්ස රාජා අකාරයි;

රතනමයං බොධිරුක්ඛං, සබ්බාකාරමනොරමං.

63. අට්ඨාරස රතනිකො, ඛන්ධො සාඛාස්ස පඤ්ච ච;

පවාලමයමූලො සො, ඉන්දනීලෙ පතිට්ඨිතො.

64. සුසුද්ධරජතක්ඛන්ධො, මණිපත්තෙහි සොභිතො;

හෙමමයපණ්ඩුපත්ත, ඵලො පවාළඅඞ්කුරො.

65. අථ මඞ්ගලිකා තස්ස, ඛන්ධෙ පුප්ඵලතාපි ච;

චතුප්පදානං පන්තීධ, හංසපන්ති ච සොභනා.

66. උද්ධං චාරුවිතානන්තෙ, මුත්තා කිං කිණිජාලකා;

සුවණ්ණ ඝණ්ටාපන්තීධ, දාමානි ච තහිං තහිං.

67. විතාන චතුකොණම්හි, මුත්තාදාමකලාපකො;

නවසත සහස්සග්ඝො, එකෙ කො අසිලම්බිතො.

68. රවිචන්දතාර රූපානි, නානාපදුමකානි ච;

රතනෙහි කතානෙව, ධිතානෙ අප්පිතාන’යුං.

69. අට්ඨුත්තරසහස්සානි, වත්තානි විවිධානි ච;

මහග්ඝනානාරඞ්ගානි, විතානෙ ලම්බිතාන’යුං.

70. බොධිං පරික්ඛිපිත්වාන, නානාරතනවෙදිකා;

මහාමලක මුත්තාහි, සන්ථාරෙතු තදන්තරෙ.

71. නානාරතන පුප්ඵානං, චතුගන්ධූදකස්ස ච;

පුණ්ණා පුණ්ණඝටපන්ති, බොධිමූලෙ කතාන’යුං.

72. බොධි පාචින පඤ්ඤත්තෙ, පල්ලඞ්කෙකොටිඅග්ඝකෙ;

සොවණ්ණ බුද්ධපටිමං, නිසීදාපෙසි භාසුරං.