9. පඨමඉධලොකිකසුත්තං

49. එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති පුබ්බාරාමෙ මිගාරමාතුපාසාදෙ. අථ ඛො විසාඛා මිගාරමාතා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි…පෙ…. එකමන්තං නිසින්නං ඛො විසාඛං මිගාරමාතරං භගවා එතදවොච –

‘‘චතූහි ඛො, විසාඛෙ, ධම්මෙහි සමන්නාගතො මාතුගාමො ඉධලොකවිජයාය පටිපන්නො හොති, අයංස ලොකො ආරද්ධො හොති. කතමෙහි චතූහි? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො සුසංවිහිතකම්මන්තො හොති, සඞ්ගහිතපරිජනො, භත්තු මනාපං චරති, සම්භතං අනුරක්ඛති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො සුසංවිහිතකම්මන්තො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො යෙ තෙ භත්තු අබ්භන්තරා කම්මන්තා – උණ්ණාති වා කප්පාසාති වා – තත්ථ දක්ඛා හොති අනලසා තත්‍රුපායාය වීමංසාය සමන්නාගතා අලං කාතුං අලං සංවිධාතුං. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො සුසංවිහිතකම්මන්තො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො සඞ්ගහිතපරිජනො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො යො සො භත්තු අබ්භන්තරො අන්තොජනො – දාසාති වා පෙස්සාති වා කම්මකරාති වා – තෙසං කතඤ්ච කතතො ජානාති අකතඤ්ච අකතතො ජානාති, ගිලානකානඤ්ච බලාබලං ජානාති ඛාදනීයං භොජනීයඤ්චස්ස පච්චංසෙන සංවිභජති. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො සඞ්ගහිතපරිජනො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො භත්තු මනාපං චරති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො යං භත්තු අමනාපසඞ්ඛාතං තං ජීවිතහෙතුපි න අජ්ඣාචරති. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො භත්තු මනාපං චරති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො සම්භතං අනුරක්ඛති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො යං භත්තා ආහරති ධනං වා ධඤ්ඤං වා රජතං වා ජාතරූපං වා තං ආරක්ඛෙන ගුත්තියා සම්පාදෙති, තත්ථ ච හොති අධුත්තී අථෙනී අසොණ්ඩී අවිනාසිකා. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො සම්භතං අනුරක්ඛති. ඉමෙහි ඛො, විසාඛෙ, චතූහි ධම්මෙහි සමන්නාගතො මාතුගාමො ඉධලොකවිජයාය පටිපන්නො හොති, අයංස ලොකො ආරද්ධො හොති.

‘‘චතූහි ඛො, විසාඛෙ, ධම්මෙහි සමන්නාගතො මාතුගාමො පරලොකවිජයාය පටිපන්නො හොති, පරලොකො ආරද්ධො හොති. කතමෙහි චතූහි? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො සද්ධාසම්පන්නො හොති, සීලසම්පන්නො හොති, චාගසම්පන්නො හොති, පඤ්ඤාසම්පන්නො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො සද්ධාසම්පන්නො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො සද්ධො හොති, සද්දහති තථාගතස්ස බොධිං – ‘ඉතිපි සො භගවා අරහං සම්මාසම්බුද්ධො විජ්ජාචරණසම්පන්නො සුගතො ලොකවිදූ අනුත්තරො පුරිසදම්මසාරථි සත්ථා දෙවමනුස්සානං බුද්ධො භගවා’ති. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො සද්ධාසම්පන්නො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො සීලසම්පන්නො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො පාණාතිපාතා පටිවිරතො හොති…පෙ… සුරාමෙරයමජ්ජපමාදට්ඨානා පටිවිරතො හොති. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො සීලසම්පන්නො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො චාගසම්පන්නො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො විගතමලමච්ඡෙරෙන චෙතසා අගාරං අජ්ඣාවසති මුත්තචාගා පයතපාණිනී වොස්සග්ගරතා යාචයොගා දානසංවිභාගරතා. එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො චාගසම්පන්නො හොති.

‘‘කථඤ්ච, විසාඛෙ, මාතුගාමො පඤ්ඤාසම්පන්නො හොති? ඉධ, විසාඛෙ, මාතුගාමො පඤ්ඤවා හොති…පෙ… එවං ඛො, විසාඛෙ, මාතුගාමො පඤ්ඤාසම්පන්නො හොති. ඉමෙහි ඛො, විසාඛෙ, චතූහි ධම්මෙහි සමන්නාගතො මාතුගාමො පරලොකවිජයාය පටිපන්නො හොති, පරලොකො ආරද්ධො හොතී’’ති.

‘‘සුසංවිහිතකම්මන්තා, සඞ්ගහිතපරිජ්ජනා;

භත්තු මනාපං චරති, සම්භතං අනුරක්ඛති.

‘‘සද්ධා සීලෙන සම්පන්නා, වදඤ්ඤූ වීතමච්ඡරා;

නිච්චං මග්ගං විසොධෙති, සොත්ථානං සම්පරායිකං.

‘‘ඉච්චෙතෙ අට්ඨ ධම්මා ච, යස්සා විජ්ජන්ති නාරියා;

තම්පි සීලවතිං ආහු, ධම්මට්ඨං සච්චවාදිනිං.

‘‘සොළසාකාරසම්පන්නා, අට්ඨඞ්ගසුසමාගතා;

තාදිසී සීලවතී උපාසිකා;

උපපජ්ජති දෙවලොකං මනාප’’න්ති. නවමං;