4. දුතියහත්ථකසුත්තං

24. එකං සමයං භගවා ආළවියං විහරති අග්ගාළවෙ චෙතියෙ. අථ ඛො හත්ථකො ආළවකො පඤ්චමත්තෙහි උපාසකසතෙහි පරිවුතො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො හත්ථකං ආළවකං භගවා එතදවොච – ‘‘මහතී ඛො ත්‍යායං, හත්ථක, පරිසා. කථං පන ත්වං, හත්ථක, ඉමං මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හාසී’’ති? ‘‘යානිමානි, භන්තෙ, භගවතා දෙසිතානි [අ. නි. 4.32; දී. නි. 3.313] චත්තාරි සඞ්ගහවත්ථූනි, තෙහාහං [තෙනාහං (සී.)] ඉමං මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හාමි. අහං, භන්තෙ, යං ජානාමි – ‘අයං දානෙන සඞ්ගහෙතබ්බො’ති, තං දානෙන සඞ්ගණ්හාමි; යං ජානාමි – ‘අයං පෙය්‍යවජ්ජෙන සඞ්ගහෙතබ්බො’ති, තං පෙය්‍යවජ්ජෙන සඞ්ගණ්හාමි; යං ජානාමි – ‘අයං අත්ථචරියාය සඞ්ගහෙතබ්බො’ති, තං අත්ථචරියාය සඞ්ගණ්හාමි; යං ජානාමි – ‘අයං සමානත්තතාය සඞ්ගහෙතබ්බො’ති, තං සමානත්තතාය සඞ්ගණ්හාමි. සංවිජ්ජන්ති ඛො පන මෙ, භන්තෙ, කුලෙ භොගා. දලිද්දස්ස ඛො නො තථා සොතබ්බං මඤ්ඤන්තී’’ති. ‘‘සාධු සාධු, හත්ථක! යොනි ඛො ත්‍යායං, හත්ථක, මහතිං පරිසං සඞ්ගහෙතුං. යෙ හි කෙචි, හත්ථක, අතීතමද්ධානං මහතිං පරිසං සඞ්ගහෙසුං, සබ්බෙ තෙ ඉමෙහෙව චතූහි සඞ්ගහවත්ථූහි මහතිං පරිසං සඞ්ගහෙසුං. යෙපි හි කෙචි, හත්ථක, අනාගතමද්ධානං මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හිස්සන්ති, සබ්බෙ තෙ ඉමෙහෙව චතූහි සඞ්ගහවත්ථූහි මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හිස්සන්ති. යෙපි හි කෙචි, හත්ථක, එතරහි මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හන්ති, සබ්බෙ තෙ ඉමෙහෙව චතූහි සඞ්ගහවත්ථූහි මහතිං පරිසං සඞ්ගණ්හන්තී’’ති.

අථ ඛො හත්ථකො ආළවකො භගවතා ධම්මියා කථාය සන්දස්සිතො සමාදපිතො සමුත්තෙජිතො සම්පහංසිතො උට්ඨායාසනා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා පක්කාමි. අථ ඛො භගවා අචිරපක්කන්තෙ හත්ථකෙ ආළවකෙ භික්ඛූ ආමන්තෙසි – ‘‘අට්ඨහි, භික්ඛවෙ, අච්ඡරියෙහි අබ්භුතෙහි ධම්මෙහි සමන්නාගතං හත්ථකං ආළවකං ධාරෙථ. කතමෙහි අට්ඨහි? සද්ධො, භික්ඛවෙ, හත්ථකො ආළවකො; සීලවා, භික්ඛවෙ…පෙ… හිරීමා… ඔත්තප්පී… බහුස්සුතො… චාගවා… පඤ්ඤවා, භික්ඛවෙ, හත්ථකො ආළවකො; අප්පිච්ඡො, භික්ඛවෙ, හත්ථකො ආළවකො. ඉමෙහි ඛො, භික්ඛවෙ, අට්ඨහි අච්ඡරියෙහි අබ්භුතෙහි ධම්මෙහි සමන්නාගතං හත්ථකං ආළවකං ධාරෙථා’’ති. චතුත්ථං.