10. භරියාසුත්තං

63. අථ ඛො භගවා පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරමාදාය යෙන අනාථපිණ්ඩිකස්ස ගහපතිස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා පඤ්ඤත්තෙ ආසනෙ නිසීදි. තෙන ඛො පන සමයෙන අනාථපිණ්ඩිකස්ස ගහපතිස්ස නිවෙසනෙ මනුස්සා උච්චාසද්දා මහාසද්දා හොන්ති. අථ ඛො අනාථපිණ්ඩිකො ගහපති යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො අනාථපිණ්ඩිකං ගහපතිං භගවා එතදවොච –

‘‘කිං නු තෙ, ගහපති, නිවෙසනෙ මනුස්සා උච්චාසද්දා මහාසද්දා කෙවට්ටා මඤ්ඤෙ මච්ඡවිලොපෙ’’ති? ‘‘අයං, භන්තෙ, සුජාතා ඝරසුණ්හා අඩ්ඪකුලා ආනීතා. සා නෙව සස්සුං ආදියති, න සසුරං ආදියති, න සාමිකං ආදියති, භගවන්තම්පි න සක්කරොති න ගරුං කරොති න මානෙති න පූජෙතී’’ති.

අථ ඛො භගවා සුජාතං ඝරසුණ්හං ආමන්තෙසි – ‘‘එහි, සුජාතෙ’’ති! ‘‘එවං, භන්තෙ’’ති ඛො සුජාතා ඝරසුණ්හා භගවතො පටිස්සුත්වා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො සුජාතං ඝරසුණ්හං භගවා එතදවොච –

‘‘සත්ත ඛො ඉමා, සුජාතෙ, පුරිසස්ස භරියායො. කතමා සත්ත? වධකසමා, චොරීසමා, අය්‍යසමා, මාතාසමා, භගිනීසමා, සඛීසමා, දාසීසමා. ඉමා ඛො, සුජාතෙ, සත්ත පුරිසස්ස භරියායො. තාසං ත්වං කතමා’’ති? ‘‘න ඛො අහං [නාහං (ස්‍යා.)], භන්තෙ, ඉමස්ස භගවතා සංඛිත්තෙන භාසිතස්ස විත්ථාරෙන අත්ථං ආජානාමි. සාධු මෙ, භන්තෙ, භගවා තථා ධම්මං දෙසෙතු යථාහං ඉමස්ස භගවතා සංඛිත්තෙන භාසිතස්ස විත්ථාරෙන අත්ථං ජානෙය්‍ය’’න්ති. ‘‘තෙන හි, සුජාතෙ, සුණාහි, සාධුකං මනසි කරොහි; භාසිස්සාමී’’ති. ‘‘එවං, භන්තෙ’’ති ඛො සුජාතා ඝරසුණ්හා භගවතො පච්චස්සොසි. භගවා එතදවොච –

‘‘පදුට්ඨචිත්තා අහිතානුකම්පිනී,

අඤ්ඤෙසු රත්තා අතිමඤ්ඤතෙ පතිං;

ධනෙන කීතස්ස වධාය උස්සුකා,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘වධා ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘යං ඉත්ථියා වින්දති සාමිකො ධනං,

සිප්පං වණිජ්ජඤ්ච කසිං අධිට්ඨහං;

අප්පම්පි තස්ස අපහාතුමිච්ඡති,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘චොරී ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘අකම්මකාමා අලසා මහග්ඝසා,

ඵරුසා ච චණ්ඩී දුරුත්තවාදිනී;

උට්ඨායකානං අභිභුය්‍ය වත්තති,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘අය්‍යා ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘යා සබ්බදා හොති හිතානුකම්පිනී,

මාතාව පුත්තං අනුරක්ඛතෙ පතිං;

තතො ධනං සම්භතමස්ස රක්ඛති,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘මාතා ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘යථාපි ජෙට්ඨා භගිනී කනිට්ඨකා [කණිට්ඨා (සී.), කනිට්ඨා (ස්‍යා.)],

සගාරවා හොති සකම්හි සාමිකෙ;

හිරීමනා භත්තුවසානුවත්තිනී,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;‘භගිනී ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘යාචීධ දිස්වාන පතිං පමොදති,

සඛී සඛාරංව චිරස්සමාගතං;

කොලෙය්‍යකා සීලවතී පතිබ්බතා,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘සඛී ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘අක්කුද්ධසන්තා වධදණ්ඩතජ්ජිතා,

අදුට්ඨචිත්තා පතිනො තිතික්ඛති;

අක්කොධනා භත්තුවසානුවත්තිනී,

යා එවරූපා පුරිසස්ස භරියා;

‘දාසී ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති.

‘‘යාචීධ භරියා වධකාති වුච්චති,

‘චොරී ච අය්‍යා’ති ච යා පවුච්චති;

දුස්සීලරූපා ඵරුසා අනාදරා,

කායස්ස භෙදා නිරයං වජන්ති තා.

‘‘යාචීධ මාතා භගිනී සඛීති ච,

‘දාසී ච භරියා’ති ච සා පවුච්චති;

සීලෙ ඨිතත්තා චිරරත්තසංවුතා,

කායස්ස භෙදා සුගතිං වජන්ති තා’’ති.

‘‘ඉමා ඛො, සුජාතෙ, සත්ත පුරිසස්ස භරියායො. තාසං ත්වං කතමා’’ති? ‘‘අජ්ජතග්ගෙ මං, භන්තෙ, භගවා දාසීසමං සාමිකස්ස භරියං ධාරෙතූ’’ති. දසමං.