7. ඛිප්පනිසන්තිසුත්තං

97. ‘‘චත්තාරොමෙ, භික්ඛවෙ, පුග්ගලා සන්තො සංවිජ්ජමානා ලොකස්මිං. කතමෙ චත්තාරො? අත්තහිතාය පටිපන්නො නො පරහිතාය, පරහිතාය පටිපන්නො නො අත්තහිතාය, නෙවත්තහිතාය පටිපන්නො නො පරහිතාය, අත්තහිතාය චෙව පටිපන්නො පරහිතාය ච.

‘‘කථඤ්ච, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො අත්තහිතාය පටිපන්නො හොති, නො පරහිතාය? ඉධ, භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො ඛිප්පනිසන්තී ච හොති කුසලෙසු ධම්මෙසු, සුතානඤ්ච ධම්මානං ධාරකජාතිකො [ධාරණජාතිකො (ක.)] හොති, ධාතානඤ්ච [ධතානඤ්ච (සී. ස්‍යා. කං. පී.)] ධම්මානං අත්ථූපපරික්ඛී හොති අත්ථමඤ්ඤාය ධම්මමඤ්ඤාය, ධම්මානුධම්මප්පටිපන්නො හොති; නො ච කල්‍යාණවාචො හොති කල්‍යාණවාක්කරණො පොරියා වාචාය සමන්නාගතො විස්සට්ඨාය අනෙලගලාය අත්ථස්ස විඤ්ඤාපනියා, නො ච සන්දස්සකො හොති සමාදපකො [සමාදාපකො (?)] සමුත්තෙජකො සම්පහංසකො සබ්‍රහ්මචාරීනං. එවං ඛො, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො අත්තහිතාය පටිපන්නො හොති, නො පරහිතාය.

‘‘කථඤ්ච, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො පරහිතාය පටිපන්නො හොති, නො අත්තහිතාය? ඉධ, භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො න හෙව ඛො ඛිප්පනිසන්තී හොති කුසලෙසු ධම්මෙසු, නො ච සුතානං ධම්මානං ධාරකජාතිකො හොති, නො ච ධාතානං ධම්මානං අත්ථූපපරික්ඛී හොති, නො ච අත්ථමඤ්ඤාය ධම්මමඤ්ඤාය ධම්මානුධම්මප්පටිපන්නො හොති; කල්‍යාණවාචො ච හොති කල්‍යාණවාක්කරණො පොරියා වාචාය සමන්නාගතො විස්සට්ඨාය අනෙලගලාය අත්ථස්ස විඤ්ඤාපනියා, සන්දස්සකො ච හොති සමාදපකො සමුත්තෙජකො සම්පහංසකො සබ්‍රහ්මචාරීනං. එවං ඛො, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො පරහිතාය පටිපන්නො හොති, නො අත්තහිතාය.

‘‘කථඤ්ච, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො නෙවත්තහිතාය පටිපන්නො හොති, නො පරහිතාය? ඉධ, භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො න හෙව ඛො ඛිප්පනිසන්තී හොති කුසලෙසු ධම්මෙසු, නො ච සුතානං ධම්මානං ධාරකජාතිකො හොති, නො ච ධාතානං ධම්මානං අත්ථූපපරික්ඛී හොති, නො ච අත්ථමඤ්ඤාය ධම්මමඤ්ඤාය ධම්මානුධම්මප්පටිපන්නො හොති; නො ච කල්‍යාණවාචො හොති කල්‍යාණවාක්කරණො පොරියා වාචාය සමන්නාගතො විස්සට්ඨාය අනෙලගලාය අත්ථස්ස විඤ්ඤාපනියා, නො ච සන්දස්සකො හොති සමාදපකො සමුත්තෙජකො සම්පහංසකො සබ්‍රහ්මචාරීනං. එවං ඛො, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො නෙවත්තහිතාය පටිපන්නො හොති, නො පරහිතාය.

‘‘කථඤ්ච, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො අත්තහිතාය චෙව පටිපන්නො හොති පරහිතාය ච? ඉධ, භික්ඛවෙ, එකච්චො පුග්ගලො ඛිප්පනිසන්තී ච හොති කුසලෙසු ධම්මෙසු, සුතානඤ්ච ධම්මානං ධාරකජාතිකො හොති, ධාතානඤ්ච ධම්මානං අත්ථූපපරික්ඛී හොති අත්ථමඤ්ඤාය ධම්මමඤ්ඤාය, ධම්මානුධම්මප්පටිපන්නො හොති; කල්‍යාණවාචො ච හොති කල්‍යාණවාක්කරණො පොරියා වාචාය සමන්නාගතො විස්සට්ඨාය අනෙලගලාය අත්ථස්ස විඤ්ඤාපනියා, සන්දස්සකො ච හොති සමාදපකො සමුත්තෙජකො සම්පහංසකො සබ්‍රහ්මචාරීනං. එවං ඛො, භික්ඛවෙ, පුග්ගලො අත්තහිතාය චෙව පටිපන්නො හොති පරහිතාය ච. ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, චත්තාරො පුග්ගලා සන්තො සංවිජ්ජමානා ලොකස්මි’’න්ති. සත්තමං.