2. කණ්ටකසුත්තං
72. එකං සමයං භගවා වෙසාලියං විහරති මහාවනෙ කූටාගාරසාලායං සම්බහුලෙහි අභිඤ්ඤාතෙහි අභිඤ්ඤාතෙහි ථෙරෙහි සාවකෙහි සද්ධිං – ආයස්මතා ච චාලෙන [පාලෙන (ස්‍යා.)], ආයස්මතා ච උපචාලෙන [උප්පාලෙන (ස්‍යා.)], ආයස්මතා ච කුක්කුටෙන [කක්කටෙන (සී. ස්‍යා.)], ආයස්මතා ච කළිම්භෙන [කවිම්භෙන (සී.)], ආයස්මතා ච නිකටෙන [කටෙන (සී.)], ආයස්මතා ච කටිස්සහෙන; අඤ්ඤෙහි ච අභිඤ්ඤාතෙහි අභිඤ්ඤාතෙහි ථෙරෙහි සාවකෙහි සද්ධිං.
තෙන ඛො පන සමයෙන සම්බහුලා අභිඤ්ඤාතා අභිඤ්ඤාතා ලිච්ඡවී භද්‍රෙහි භද්‍රෙහි යානෙහි පරපුරාය [පරංපුරාය (ස්‍යා. අට්ඨ.)] උච්චාසද්දා මහාසද්දා මහාවනං අජ්ඣොගාහන්ති භගවන්තං දස්සනාය. අථ ඛො තෙසං ආයස්මන්තානං එතදහොසි – ‘‘ඉමෙ ඛො සම්බහුලා අභිඤ්ඤාතා අභිඤ්ඤාතා ලිච්ඡවී භද්‍රෙහි භද්‍රෙහි යානෙහි පරපුරාය උච්චාසද්දා මහාසද්දා මහාවනං අජ්ඣොගාහන්ති භගවන්තං දස්සනාය. ‘සද්දකණ්ටකා ඛො පන ඣානා’ වුත්තා භගවතා. යංනූන මයං යෙන ගොසිඞ්ගසාලවනදායො තෙනුපසඞ්කමෙය්‍යාම. තත්ථ මයං අප්පසද්දා අප්පාකිණ්ණා ඵාසුං [ඵාසු (ස්‍යා. ක.)] විහරෙය්‍යාමා’’ති. අථ ඛො තෙ ආයස්මන්තො යෙන ගොසිඞ්ගසාලවනදායො තෙනුපසඞ්කමිංසු; තත්ථ තෙ ආයස්මන්තො අප්පසද්දා අප්පාකිණ්ණා ඵාසුං විහරන්ති.
අථ ඛො භගවා භික්ඛූ ආමන්තෙසි – ‘‘කහං නු ඛො, භික්ඛවෙ, චාලො, කහං උපචාලො, කහං කුක්කුටො, කහං කළිම්භො, කහං නිකටො, කහං කටිස්සහො; කහං නු ඛො තෙ, භික්ඛවෙ, ථෙරා සාවකා ගතා’’ති?
‘‘ඉධ, භන්තෙ, තෙසං ආයස්මන්තානං එතදහොසි – ‘ඉමෙ ඛො සම්බහුලා අභිඤ්ඤාතා අභිඤ්ඤාතා ලිච්ඡවී භද්‍රෙහි භද්‍රෙහි යානෙහි පරපුරාය උච්චාසද්දා මහාසද්දා මහාවනං අජ්ඣොගාහන්ති භගවන්තං දස්සනාය ‘සද්දකණ්ටකා ඛො පන ඣානාවුත්තා භගවතා යංනූන මයං යෙන ගොසිඞ්ගසාලවනදායො තෙනුපසඞ්කමෙය්‍යාම තත්ථ මයං අප්පසද්දා අප්පාකිණ්ණා ඵාසුං විහරෙය්‍යාමා’ති. අථ ඛො තෙ, භන්තෙ, ආයස්මන්තො යෙන ගොසිඞ්ගසාලවනදායො තෙනුපසඞ්කමිංසු. තත්ථ තෙ ආයස්මන්තො අප්පසද්දා අප්පාකිණ්ණා ඵාසුං විහරන්තී’’ති.
‘‘සාධු සාධු, භික්ඛවෙ, යථා තෙ මහාසාවකා සම්මා බ්‍යාකරමානා බ්‍යාකරෙය්‍යුං, ‘සද්දකණ්ටකා හි, භික්ඛවෙ, ඣානා’ වුත්තා මයා.
‘‘දසයිමෙ, භික්ඛවෙ, කණ්ටකා. කතමෙ දස? පවිවෙකාරාමස්ස සඞ්ගණිකාරාමතා කණ්ටකො, අසුභනිමිත්තානුයොගං අනුයුත්තස්ස සුභනිමිත්තානුයොගො කණ්ටකො, ඉන්ද්‍රියෙසු ගුත්තද්වාරස්ස විසූකදස්සනං කණ්ටකො, බ්‍රහ්මචරියස්ස මාතුගාමූපචාරො [මාතුගාමොපවිචාරො (සී.), මාතුගාමූපවිචරො (ක.)] කණ්ටකො, [කථා. 333] පඨමස්ස ඣානස්ස සද්දො කණ්ටකො, දුතියස්ස ඣානස්ස විතක්කවිචාරා කණ්ටකා, තතියස්ස ඣානස්ස පීති කණ්ටකො, චතුත්ථස්ස ඣානස්ස අස්සාසපස්සාසො කණ්ටකො, සඤ්ඤාවෙදයිතනිරොධසමාපත්තියා සඤ්ඤා ච වෙදනා ච කණ්ටකො රාගො කණ්ටකො දොසො කණ්ටකො මොහො කණ්ටකො.
‘‘අකණ්ටකා, භික්ඛවෙ, විහරථ. නික්කණ්ටකා, භික්ඛවෙ, විහරථ. අකණ්ටකනික්කණ්ටකා, භික්ඛවෙ, විහරථ. අකණ්ටකා, භික්ඛවෙ, අරහන්තො; නික්කණ්ටකා, භික්ඛවෙ, අරහන්තො; අකණ්ටකනික්කණ්ටකා, භික්ඛවෙ, අරහන්තො’’ති. දුතියං.