6. කාළීසුත්තං

26. එකං සමයං ආයස්මා මහාකච්චානො අවන්තීසු විහරති කුරරඝරෙ [ගුලඝරෙ (ක.) කුරුරඝරෙ මහාව. 257] පවත්තෙ පබ්බතෙ. අථ ඛො කාළී උපාසිකා කුරරඝරිකා යෙනායස්මා මහාකච්චානො තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං මහාකච්චානං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නා ඛො කාළී උපාසිකා කුරරඝරිකා ආයස්මන්තං මහාකච්චානං එතදවොච – ‘‘වුත්තමිදං, භන්තෙ, භගවතා කුමාරිපඤ්හෙසු –

‘අත්ථස්ස පත්තිං හදයස්ස සන්තිං,

ජෙත්වාන සෙනං පියසාතරූපං;

එකොහං [එකාහං (ක.)] ඣායං සුඛමනුබොධිං,

තස්මා ජනෙන න කරොමි සක්ඛිං [සඛිං (ක.) සං. නි. 1.161 පස්සිතබ්බං];

සක්ඛී [සඛී (ක.)] න සම්පජ්ජති කෙනචි මෙ’ති.

‘‘ඉමස්ස ඛො, භන්තෙ, භගවතා සංඛිත්තෙන භාසිතස්ස කථං විත්ථාරෙන අත්ථො දට්ඨබ්බො’’ති?

‘‘පථවීකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි, එකෙ සමණබ්‍රාහ්මණා ‘අත්ථො’ති අභිනිබ්බත්තෙසුං [අත්ථාභිනිබ්බත්තෙසුං (සී. ස්‍යා.)]. යාවතා ඛො, භගිනි, පථවීකසිණසමාපත්තිපරමතා, තදභිඤ්ඤාසි භගවා. තදභිඤ්ඤාය භගවා අස්සාදමද්දස [ආදිමද්දස (සී. ස්‍යා.)] ආදීනවමද්දස නිස්සරණමද්දස මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනමද්දස. තස්ස අස්සාදදස්සනහෙතු ආදීනවදස්සනහෙතු නිස්සරණදස්සනහෙතු මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනහෙතු අත්ථස්ස පත්ති හදයස්ස සන්ති විදිතා හොති.

‘‘ආපොකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි…පෙ… තෙජොකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… වායොකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… නීලකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… පීතකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… ලොහිතකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… ඔදාතකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… ආකාසකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි… විඤ්ඤාණකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො, භගිනි, එකෙ සමණබ්‍රාහ්මණා ‘අත්ථො’ති අභිනිබ්බත්තෙසුං. යාවතා ඛො, භගිනි, විඤ්ඤාණකසිණසමාපත්තිපරමතා, තදභිඤ්ඤාසි භගවා. තදභිඤ්ඤාය භගවා අස්සාදමද්දස ආදීනවමද්දස නිස්සරණමද්දස මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනමද්දස. තස්ස අස්සාදදස්සනහෙතු ආදීනවදස්සනහෙතු නිස්සරණදස්සනහෙතු මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනහෙතු අත්ථස්ස පත්ති හදයස්ස සන්ති විදිතා හොති. ඉති ඛො, භගිනි, යං තං වුත්තං භගවතා කුමාරිපඤ්හෙසු –

‘අත්ථස්ස පත්තිං හදයස්ස සන්තිං,

ජෙත්වාන සෙනං පියසාතරූපං;

එකොහං ඣායං සුඛමනුබොධිං,

තස්මා ජනෙන න කරොමි සක්ඛිං;

සක්ඛී න සම්පජ්ජති කෙනචි මෙ’ති.

‘‘ඉමස්ස ඛො, භගිනි, භගවතා සංඛිත්තෙන භාසිතස්ස එවං විත්ථාරෙන අත්ථො දට්ඨබ්බො’’ති. ඡට්ඨං.