၆. ပိဏ္ဍစာရိကဝတ္တကထာ
၃၆၅. တေန ခေါ ပန သမယေန ပိဏ္ဍစာရိကာ ဘိက္ခူ ဒုန္နိဝတ္ထာ ဒုပ္ပါရုတာ အနာကပ္ပသမ္ပန္နာ ပိဏ္ဍာယ စရန္တိ၊ အသလ္လက္ခေတွာပိ နိဝေသနံ ပဝိသန္တိ၊ အသလ္လက္ခေတွာပိ နိက္ခမန္တိ၊ အတိသဟသာပိ ပဝိသန္တိ၊ အတိသဟသာပိ နိက္ခမန္တိ၊ အတိဒူရေပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ အစ္စာသန္နေပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ အတိစိရမ္ပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ အတိလဟုမ္ပိ နိဝတ္တန္တိ. အညတရောပိ ပိဏ္ဍစာရိကော ဘိက္ခု အသလ္လက္ခေတွာ နိဝေသနံ ပါဝိသိ. သော စ ဒွါရံ မညမာနော အညတရံ ဩဝရကံ ပါဝိသိ. တသ္မိမ္ပိ ဩဝရကေ ဣတ္ထီ နဂ္ဂါ ဥတ္တာနာ နိပန္နာ ဟောတိ. အဒ္ဒသာ ခေါ သော ဘိက္ခု တံ ဣတ္ထိံ နဂ္ဂံ ဥတ္တာနံ နိပန္နံ. ဒိသွာန – ‘‘နယိဒံ ဒွါရံ၊ ဩဝရကံ ဣဒ’’န္တိ တမှာ ဩဝရကာ နိက္ခမိ. အဒ္ဒသာ ခေါ တဿာ ဣတ္ထိယာ သာမိကော တံ ဣတ္ထိံ နဂ္ဂံ ဥတ္တာနံ နိပန္နံ. ဒိသွာန – ‘‘ဣမိနာ မေ ဘိက္ခုနာ ပဇာပတီ ဒူသိတာ’’တိ တံ ဘိက္ခုံ ဂဟေတွာ အာကောဋေသိ. အထ ခေါ သာ ဣတ္ထီ တေန သဒ္ဒေန ပဋိဗုဇ္ဈိတွာ တံ ပုရိသံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဿ တွံ၊ အယျ၊ ဣမံ ဘိက္ခုံ အာကောဋေသီ’’တိ? ‘‘ဣမိနာသိ တွံ ဘိက္ခုနာ ဒူသိတာ’’တိ? ‘‘နာဟံ၊ အယျ၊ ဣမိနာ ဘိက္ခုနာ ဒူသိတာ၊ အကာရကော သော ဘိက္ခူ’’တိ တံ ဘိက္ခုံ မုဉ္စာပေသိ. အထ ခေါ သော ဘိက္ခု အာရာမံ ဂန္တွာ ဘိက္ခူနံ ဧတမတ္ထံ အာရောစေသိ. ယေ တေ ဘိက္ခူ အပ္ပိစ္ဆာ။ပေ။ တေ ဥဇ္ဈာယန္တိ ခိယျန္တိ ဝိပါစေန္တိ – ‘‘ကထဉှိ နာမ ပိဏ္ဍစာရိကာ ဘိက္ခူ ဒုန္နိဝတ္ထာ ဒုပ္ပါရုတာ အနာကပ္ပသမ္ပန္နာ ပိဏ္ဍာယ စရိဿန္တိ၊ အသလ္လက္ခေတွာပိ နိဝေသနံ ပဝိသိဿန္တိ၊ အသလ္လက္ခေတွာပိ နိက္ခမိဿန္တိ၊ အတိသဟသာပိ ပဝိသိဿန္တိ၊ အတိသဟသာပိ နိက္ခမိဿန္တိ၊ အတိဒူရေပိ တိဋ္ဌိဿန္တိ၊ အစ္စာသန္နေပိ တိဋ္ဌိဿန္တိ၊ အတိစိရမ္ပိ တိဋ္ဌိဿန္တိ၊ အတိလဟုမ္ပိ နိဝတ္တိဿန္တီ’’တိ! အထ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ဧတမတ္ထံ အာရောစေသုံ။ပေ။ သစ္စံ ကိရ၊ ဘိက္ခဝေ။ပေ။ သစ္စံ ဘဂဝါတိ။ပေ။ ဝိဂရဟိတွာ။ပေ။ ဓမ္မိံ ကထံ ကတွာ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ –
၃၆၆. ‘‘တေန ဟိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပိဏ္ဍစာရိကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ပညာပေဿာမိ ယထာ ပိဏ္ဍစာရိကေဟိ ဘိက္ခူဟိ သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ. ပိဏ္ဍစာရိကေန၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘိက္ခုနာ – ‘ဣဒါနိ ဂါမံ ပဝိသိဿာမီ’တိ တိမဏ္ဍလံ ပဋိစ္ဆာဒေန္တေန ပရိမဏ္ဍလံ နိဝါသေတွာ ကာယဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ သဂုဏံ ကတွာ သင်္ဃာဋိယော ပါရုပိတွာ ဂဏ္ဌိကံ ပဋိမုဉ္စိတွာ ဓောဝိတွာ ပတ္တံ ဂဟေတွာ သာဓုကံ အတရမာနေန ဂါမော ပဝိသိတဗ္ဗော.
‘‘သုပ္ပဋိစ္ဆန္နေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. သုသံဝုတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. ဩက္ခိတ္တစက္ခုနာ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥက္ခိတ္တကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥဇ္ဇဂ္ဃိကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. အပ္ပသဒ္ဒေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ကာယပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဗာဟုပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န သီသပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ခမ္ဘကတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဩဂုဏ္ဌိတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥက္ကုဋိကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ.
‘‘နိဝေသနံ ပဝိသန္တေန သလ္လက္ခေတဗ္ဗံ – ‘ဣမိနာ ပဝိသိဿာမိ၊ ဣမိနာ နိက္ခမိဿာမီ’တိ. နာတိသဟသာ ပဝိသိတဗ္ဗံ. နာတိသဟသာ နိက္ခမိတဗ္ဗံ. နာတိဒူရေ ဌာတဗ္ဗံ. နာစ္စာသန္နေ ဌာတဗ္ဗံ. နာတိစိရံ ဌာတဗ္ဗံ. နာတိလဟုံ နိဝတ္တိတဗ္ဗံ. ဌိတကေန သလ္လက္ခေတဗ္ဗံ – ‘ဘိက္ခံ ဒါတုကာမာ ဝါ အဒါတုကာမာ ဝါ’တိ. သစေ ကမ္မံ ဝါ နိက္ခိပတိ၊ အာသနာ ဝါ ဝုဋ္ဌာတိ၊ ကဋစ္ဆုံ ဝါ ပရာမသတိ၊ ဘာဇနံ ဝါ ပရာမသတိ၊ ဌပေတိ [ဌာပေတိ (က.)] ဝါ – ဒါတုကာမဿာတိ [ဒါတုကာမိယာတိ (သျာ.)၊ ဒါတုကာမာ ဝိယာတိ (သီ.)] ဌာတဗ္ဗံ. ဘိက္ခာယ ဒိယျမာနာယ ဝါမေန ဟတ္ထေန သင်္ဃာဋိံ ဥစ္စာရေတွာ ဒက္ခိဏေန ဟတ္ထေန ပတ္တံ ပဏာမေတွာ ဥဘောဟိ ဟတ္ထေဟိ ပတ္တံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ဘိက္ခာ ပဋိဂ္ဂဟေတဗ္ဗာ. န စ ဘိက္ခာဒါယိကာယ မုခံ ဥလ္လောကေတဗ္ဗံ [ဩလောကေတဗ္ဗံ (သျာ.)]. သလ္လက္ခေတဗ္ဗံ – ‘သူပံ ဒါတုကာမာ ဝါ အဒါတုကာမာ ဝါ’တိ. သစေ ကဋစ္ဆုံ ဝါ ပရာမသတိ၊ ဘာဇနံ ဝါ ပရာမသတိ၊ ဌပေတိ ဝါ – ဒါတုကာမဿာတိ ဌာတဗ္ဗံ. ဘိက္ခာယ ဒိန္နာယ သင်္ဃာဋိယာ ပတ္တံ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ သာဓုကံ အတရမာနေန နိဝတ္တိတဗ္ဗံ.
‘‘သုပ္ပဋိစ္ဆန္နေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. သုသံဝုတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. ဩက္ခိတ္တစက္ခုနာ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥက္ခိတ္တကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥဇ္ဇဂ္ဃိကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. အပ္ပသဒ္ဒေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ကာယပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဗာဟုပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န သီသပ္ပစာလကံ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ခမ္ဘကတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဩဂုဏ္ဌိတေန အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. န ဥက္ကုဋိကာယ အန္တရဃရေ ဂန္တဗ္ဗံ. ယော ပဌမံ ဂါမတော ပိဏ္ဍာယ ပဋိက္ကမတိ၊ တေန အာသနံ ပညပေတဗ္ဗံ၊ ပါဒေါဒကံ ပါဒပီဌံ ပါဒကထလိကံ ဥပနိက္ခိပိတဗ္ဗံ၊ အဝက္ကာရပါတိ ဓောဝိတွာ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ၊ ပါနီယံ ပရိဘောဇနီယံ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗံ. ယော ပစ္ဆာ ဂါမတော ပိဏ္ဍာယ ပဋိက္ကမတိ၊ သစေ ဟောတိ ဘုတ္တာဝသေသော၊ သစေ အာကင်္ခတိ၊ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ. နော စေ အာကင်္ခတိ၊ အပ္ပဟရိတေ ဝါ ဆဍ္ဍေတဗ္ဗံ၊ အပ္ပါဏကေ ဝါ ဥဒကေ ဩပိလာပေတဗ္ဗံ. တေန အာသနံ ဥဒ္ဓရိတဗ္ဗံ၊ ပါဒေါဒကံ ပါဒပီဌံ ပါဒကထလိကံ ပဋိသာမေတဗ္ဗံ၊ အဝက္ကာရပါတိ ဓောဝိတွာ ပဋိသာမေတဗ္ဗာ၊ ပါနီယံ ပရိဘောဇနီယံ ပဋိသာမေတဗ္ဗံ၊ ဘတ္တဂ္ဂံ သမ္မဇ္ဇိတဗ္ဗံ. ယော ပဿတိ ပါနီယဃဋံ ဝါ ပရိဘောဇနီယဃဋံ ဝါ ဝစ္စဃဋံ ဝါ ရိတ္တံ တုစ္ဆံ တေန ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗံ. သစဿ ဟောတိ အဝိသယှံ၊ ဟတ္ထဝိကာရေန ဒုတိယံ အာမန္တေတွာ ဟတ္ထဝိလင်္ဃကေန ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗံ၊ န စ တပ္ပစ္စယာ ဝါစာ ဘိန္ဒိတဗ္ဗာ. ဣဒံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပိဏ္ဍစာရိကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ယထာ ပိဏ္ဍစာရိကေဟိ ဘိက္ခူဟိ သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗ’’န္တိ.