၁. အန္တေပုရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
၄၉၇-၄၉၉. ရာဇဝဂ္ဂဿ ပဌမသိက္ခာပဒေ အဋ္ဌကထာယံ သဗ္ဗံ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ. ပါဠိယံ ပန အယမနုတ္တာနပဒတ္ထော. ကတံ ဝါ ကရိဿန္တိ ဝါတိ မေထုနဝီတိက္ကမနံ ကတံ ဝါ ကရိဿန္တိ ဝါ. ဣမေသန္တိ ပဒံ ဝိဘတ္တိဝိပရိဏာမံ ကတွာ ဥဘယတ္ထ ယောဇေတဗ္ဗံ ‘‘ဣမေဟိ ကတံ ဣမေ ကရိဿန္တီ’’တိ. ရတနန္တိ မဏိရတနာဒီသု ယံကိဉ္စိ. ဥဘတောတိ ဒွီဟိ ပက္ခေဟိ. ‘‘ဥဘတော သုဇာတော’’တိ ဧတ္တကေ ဝုတ္တေ ယေဟိ ကေဟိစိ ဒွီဟိ ဘာဂေဟိ သုဇာတတာ ဝိညာယေယျ၊ သုဇာတ-သဒ္ဒေါ စ ‘‘သုဇာတော စာရုဒဿနော’’တိအာဒီသု အာရောဟသမ္ပတ္တိပရိယာယောတိ ဇာတိဝသေနေဝ သုဇာတတံ ဝိဘာဝေတုံ ‘‘မာတိတော စ ပိတိတော စာ’’တိ ဝုတ္တံ. အနောရသပုတ္တဝသေနပိ လောကေ မာတုပိတုသမညာ ဒိဿတိ၊ ဣဓ ပန သာ ဩရသပုတ္တဝသေနေဝ ဣစ္ဆိတာတိ ဒဿေတုံ ‘‘သံသုဒ္ဓဂဟဏိကော’’တိ ဝုတ္တံ. ဂဗ္ဘံ ဂဏှာတိ ဓာရေတီတိ ဂဟဏီ၊ ဂဗ္ဘာသယသညိတော မာတုကုစ္ဆိပ္ပဒေသော. သံသုဒ္ဓါ ဂဟဏီ အဿာတိ သံသုဒ္ဓဂဟဏိကော၊ သံသုဒ္ဓါ တဿ မာတုကုစ္ဆီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ‘‘သမဝေပါကိနိယာ ဂဟဏိယာ’’တိ ဧတ္ထ ပန ယထာဘုတ္တဿ အာဟာရဿ ဝိပါစနဝသေန ဂဏှနတော အဆဍ္ဍနတော ကမ္မဇတေဇောဓာတု ‘‘ဂဟဏီ’’တိ ဝုစ္စတိ.
ယာဝ သတ္တမာ ပိတာမဟယုဂါတိ ဧတ္ထ ပိတု ပိတာ ပိတာမဟော၊ ပိတာမဟဿ ယုဂံ ပိတာမဟယုဂံ. ‘‘ယုဂ’’န္တိ အာယုပ္ပမာဏံ ဝုစ္စတိ. အဘိလာပမတ္တမေဝ စေတံ၊ အတ္ထတော ပန ပိတာမဟောယေဝ ပိတာမဟယုဂံ. ပိတာ စ မာတာ စ ပိတရော၊ ပိတူနံ ပိတရော ပိတာမဟာ၊ တေသံ ယုဂေါ ပိတာမဟယုဂေါ၊ တသ္မာ ယာဝ သတ္တမာ ပိတာမဟယုဂါ၊ ပိတာမဟဒွန္ဒာတိ ဧဝမေတ္ထ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော. ဧဝဉှိ ပိတာမဟဂ္ဂဟဏေနေဝ မာတာမဟောပိ ဂဟိတော ဟောတိ. ယုဂ-သဒ္ဒေါ စေတ္ထ ဧကသေသေန ဒဋ္ဌဗ္ဗော ယုဂေါ စ ယုဂေါ စ ယုဂေါတိ. ဧဝဉှိ တတ္ထ တတ္ထ ဒွန္ဒံ ဂဟိတမေဝ ဟောတိ၊ တသ္မာ တတော ဥဒ္ဓံ သဗ္ဗေပိ ပုဗ္ဗပုရိသာ ပိတာမဟယုဂဂ္ဂဟဏေနေဝ ဂဟိတာ. ဧဝံ ယာဝ သတ္တမော ပိတာမဟယုဂေါ၊ တာဝ သံသုဒ္ဓဂဟဏိကော.
အက္ခိတ္တောတိ ‘‘အပနေထ ဧတံ၊ ကိံ ဣမိနာ’’တိ ဧဝံ အက္ခိတ္တော အနဝက္ခိတ္တော. အနုပကုဋ္ဌောတိ န ဥပကုဋ္ဌော၊ န အက္ကောသံ ဝါ နိန္ဒံ ဝါ ပတ္တပုဗ္ဗော. ကေန ကာရဏေနာတိ အာဟ ‘‘ဇာတိဝါဒေနာ’’တိ. ဧတ္ထ စ ‘‘ဥဘတော။ပေ။ ပိတာမဟယုဂါ’’တိ ဧတေန တဿ ယောနိဒေါသာဘာဝေါ ဒဿိတော သံသုဒ္ဓဂဟဏိကဘာဝကိတ္တနတော၊ ‘‘အက္ခိတ္တော’’တိ ဣမိနာ ကိရိယာပရာဓာဘာဝေါ. ကိရိယာပရာဓေန ဟိ သတ္တာ ခေပံ ပါပုဏန္တိ. ‘‘အနုပကုဋ္ဌော’’တိ ဣမိနာ အယုတ္တသံသဂ္ဂါဘာဝေါ. အယုတ္တသံသဂ္ဂဉှိ ပဋိစ္စ သတ္တာ အက္ကောသံ လဘန္တိ. သေသမေတ္ထ ဥတ္တာနမေဝ. ခတ္တိယတာ၊ အဘိသိတ္တတာ၊ ဥဘိန္နမ္ပိ သယနိဃရတော အနိက္ခန္တတာ၊ အပ္ပဋိသံဝိဒိတတာ၊ ဣန္ဒခီလာတိက္ကမောတိ ဣမာနိ ပနေတ္ထ ပဉ္စ အင်္ဂါနိ.
အန္တေပုရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.