၂. ဒုတိယအနိယတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၄၅၂. ‘‘န လဘတိ မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ဧကော ဧကာယ။ပေ။ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေတု’’န္တိ အဝတွာ ‘‘ပဋိက္ခိတ္တံ မာတုဂါမေနာ’’တိအာဒိနာ ဝုတ္တတ္တာ ‘‘ဧကော’’တိ ပစ္စတ္တပဒံ ပဋိက္ခိတ္တပဒေန န သမေတိ၊ ‘‘ဧကဿာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ သာဓေန္တော အာဟ ‘‘ဣတရထာ ဟီ’’တိအာဒိ.

၄၅၃. ပရိဝေဏင်္ဂဏာဒီတိ ပရိဝေဏဿ မာဠကံ. အာဒိ-သဒ္ဒေန ပါကာရာဒိပရိက္ခိတ္တံ စေတိယမာဠကာဒိံ သင်္ဂဏှာတိ. အန္တောဂဓန္တိ အပ္ပဋိစ္ဆန္နဋ္ဌာနေ ဧဝ ပရိယာပန္နံ. ဣဓ ဣတ္ထီပိ အနာပတ္တိံ ကရောတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ကသ္မာ ပန ဣတ္ထီ ဣဓေဝ အနာပတ္တိံ ကရောတိ၊ န ပုရိမသိက္ခာပဒေတိ? ဣမဿ သိက္ခာပဒဿ မေထုနံ ဝိနာ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာယ ဝသေန အာဂတတ္တာ. မေထုနမေဝ ဟိ ဣတ္ထိယော အညမညံ ပဋိစ္ဆာဒေန္တိ မဟာဝနေ ဒွါရံ ဝိဝရိတွာ နိဒ္ဒူပဂတမှိ ဘိက္ခုမှိ ဝိယ. ဒုဋ္ဌုလ္လံ ပန န ပဋိစ္ဆာဒေန္တိ၊ တေနေဝ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသိက္ခာပဒေ ‘‘ယာ တာ ဣတ္ထိယော ဟိရိမနာ၊ တာ နိက္ခမိတွာ ဘိက္ခူ ဥဇ္ဈာပေသု’’န္တိ (ပါရာ. ၂၈၃) ဝုတ္တံ၊ တသ္မာ ‘‘ဣတ္ထီပိ အနာပတ္တိံ ကရောတီ’’တိ ဝုတ္တံ၊ ‘‘အပ္ပဋိစ္ဆန္နဋ္ဌာနတ္တာ’’တိပိ ကာရဏံ ဝဒန္တိ.

ကာယေနာပိ ဒုဋ္ဌုလ္လောဘာသသမ္ဘဝတော ဣမသ္မိံ သိက္ခာပဒေ စက္ခုဿ ရဟော၊ သောတဿ ရဟော စ အဓိပ္ပေတောတိ အာဟ ‘‘အနန္ဓော အဗဓိရော’’တိအာဒိ. ကေစိ ပန ဝိဘင်္ဂေ ‘‘နာလံ ကမ္မနိယန္တိ န သက္ကာ ဟောတိ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝိတု’န္တိ (ပါရာ. ၄၅၄) ဧတ္တကမေဝ ဝတွာ ‘န သက္ကာ ဟောတိ ကာယသံသဂ္ဂံ သမာပဇ္ဇိတု’န္တိ အဝုတ္တတ္တာ အပ္ပဋိစ္ဆန္နေပိ ဌာနေ ရဟော အညေသံ အဘာဝံ ဒိသွာ ဧကာယ ဣတ္ထိယာ ကာယသံသဂ္ဂေါပိ သက္ကာ အာပဇ္ဇိတုန္တိ အန္တောဒွါဒသဟတ္ထေ သဝနူပစာရေ ဌိတော အဗဓိရောပိ အန္ဓော ကာယသံသဂ္ဂဿာပိ သဗ္ဘာဝါဘာဝံ န ဇာနာတီတိ ကာယေန ဒုဋ္ဌုလ္လောဘာသနသဗ္ဘာဝံ အမနသိကတွာပိ ကာယသံသဂ္ဂါပတ္တိယာပိ ပရိဟာရာယ အနန္ဓော အဗဓိရောတိအာဒိ ဝုတ္တ’’န္တိ ဝဒန္တိ. ယံ ပန သာရတ္ထဒီပနိယံ ‘‘ကာယသံသဂ္ဂဝသေန အနန္ဓော ဝုတ္တော’’တိ (သာရတ္ထ. ဋီ. ၂.၄၅၃) ဝုတ္တံ၊ တံ ပန ကာယေန ဒုဋ္ဌုလ္လောဘာသနသမ္ဘဝံ အမနသိကတွာ ဝုတ္တံ၊ ကာယသံသဂ္ဂဝသေနာပီတိ ဂဟေတဗ္ဗံ. တေနေဝ ‘‘ဣမသ္မိံ သိက္ခာပဒေ သောတဿ ရဟော ဧဝ အဓိပ္ပေတော။ပေ။ ကေနစိ ပန ‘ဒွေပိ ရဟာ ဣဓ အဓိပ္ပေတာ’တိ ဝုတ္တံ၊ တံ န ဂဟေတဗ္ဗ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ယံ ပန စက္ခုဿ ရဟာဘာဝသာဓနတ္ထံ ‘‘န ဟိ အပ္ပဋိစ္ဆန္နေ ဩကာသေ စက္ခုဿ ရဟော သမ္ဘဝတီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ၊ တံ န ယုတ္တံ အတိဒူရတရေ ဌိတဿ ကာယေန ဩဘာသနမ္ပိ ဟတ္ထဂ္ဂါဟာဒီနိပိ သလ္လက္ခေတုံ အသက္ကုဏေယျတ္တာ. တေနေဝ ပါဠိယံ ‘‘စက္ခုဿ ရဟော’’တိ ဝုတ္တံ၊ အဋ္ဌကထာယံ အပ္ပဋိက္ခိတ္တံ. န ကေဝလဉ္စ အပ္ပဋိက္ခိတ္တံ၊ အထ ခေါ ‘‘အနန္ဓော ဗဓိရောတိ စ အန္ဓော ဝါ အဗဓိရောပိ န ကရောတီ’’တိ စ ဝုတ္တံ၊ တသ္မာ ဒွေပိ ရဟာ ဣဓ ဂဟေတဗ္ဗာ. ‘‘အန္တောဒွါဒသဟတ္ထေ’’တိဣမိနာ သောတဿ ရဟော ဒွါဒသဟတ္ထေန ပရိစ္ဆိန္နောတိ ဣဒံ ဒဿေတိ. စက္ခုဿ ရဟော ပန ယတ္ထ ဌိတဿ ကာယဝိကာရာဒယော န ပညာယန္တိ၊ တေန ပရိစ္ဆိန္ဒိတဗ္ဗောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ဗဓိရော ပန စက္ခုမာပီတိ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသံဃာဒိသေသံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိ ဝုတ္တာတိ ပုရိမသိက္ခာပဒေ ဝုတ္တေဟိ အဓိကဝသေန ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိ စ ဝုတ္တာတိ ဧဝမတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော၊ န ပန ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိ ဧဝါတိ ကာယသံသဂ္ဂဿာပိ ဣဓ ဂဟေတဗ္ဗတော. တေနေဝ ‘‘ပါရာဇိကာပတ္တိဉ္စ ပရိဟာပေတွာ’’တိ ဧတ္တကမေဝ ဝုတ္တံ၊ ဣတရထာ ‘‘ကာယသံသဂ္ဂဉ္စာ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗံ ဘဝေယျ.

တိသမုဋ္ဌာနန္တိအာဒိ ပန ပုရိမသိက္ခာပဒေ အာဂတေဟိ အဓိကဿ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသံဃာဒိသေသဿ ဝသေန ဝုတ္တံ ကာယသံသဂ္ဂါဒီနမ္ပိ ပုရိမသိက္ခာပဒေ ဧဝ ဝုတ္တတ္တာ၊ ဣဓ ပန န ဝုတ္တန္တိပိ ဝဒန္တိ၊ ဝီမံသိတွာ ဂဟေတဗ္ဗံ.

ဒုတိယအနိယတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

နိဋ္ဌိတော အနိယတဝဏ္ဏနာနယော.