၉. သုသိမသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၁၀. တုယှမ္ပိ နောတိ တုယှမ္ပိ နု၊ နု-သဒ္ဒေါ ပုစ္ဆာယံ၊ တသ္မာ ဝဏ္ဏံ ကထေတုကာမော ပုစ္ဆတီတိ အဓိပ္ပါယော. န ဝဋ္ဋတီတိ န ယုဇ္ဇတိ၊ ကထိတောတိ ကထေတုံ အာရဒ္ဓေါ၊ တေနာဟ ‘‘မတ္ထကံ န ပါပုဏာတီ’’တိ. တမေဝ မတ္ထကာပါပုဏနံ ဒဿေတုံ ‘‘သော ဟီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. သတိသမ္ပဇညာယောဂတော ဂေါရူပသီလော၊ မူဠှော ခလိတပညော၊ ဂေါရူပဿ ဝိယ သီလံ ဧတဿာတိ ဟိ ဂေါရူပသီလော. သဘာဂေါ ဧကရူပစိတ္တတာယ. အရိယာနံ သဘာဂတာ နာမ ဂုဏဝန္တဝသေနာတိ အာဟ ‘‘အညမညဿ ဂုဏေသု ပသီဒိတွာ’’တိ. သောဠသဝိဓံ ပညန္တိ မဟာပညာဒိကာ ဆ၊ နဝ အနုပုဗ္ဗဝိဟာရသမာပတ္တိပညာ၊ အာသဝက္ခယပညာတိ ဣမံ သောဠသဝိဓံ ပညံ. တေသဋ္ဌိ သာဝကသာဓာရဏဉာဏာနိပိ ဧတ္ထေဝ သင်္ဂဟံ သမောသရဏံ ဂစ္ဆန္တိ.
အာနန္ဒာတိ ထေရံ အာဟ. အာစာရောတိ စာရိတ္တသီလမာဟ. ဂေါစရောတိ ဂေါစရသမ္ပတ္တိ. ဝိဟာရောတိ သမာပတ္တိဝိဟာရော. အဘိက္ကမောတိအာဒိနာ ဣရိယာပထဝိဟာရံ. တုယှမ္ပီတိ ပိ-သဒ္ဒေန ဘဂဝတာ အတ္တာနံ အာဒိံ ကတွာ တဒညေသံ ဝိညူနံ သဗ္ဗေသံ ထေရဿ ရုစ္စနသဘာဝေါ ဒီပိတောတိ ဒဿေန္တော ‘‘မယှံ ရုစ္စတီ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ သတိပိ အာနန္ဒတ္ထေရဿပိ အသီတိယာ မဟာထေရာနံ အန္တောဂဓဘာဝေ ‘‘အသီတိယာ မဟာထေရာနံ ရုစ္စတီ’’တိ ဝတွာ ‘‘တုယှမ္ပိ ရုစ္စတီ’’တိ ဝစနံ တေန ဓမ္မသေနာပတိနော ဝဏ္ဏံ ကထာပေတုကာမတာယာတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.
သာဋကန္တရေတိ နိဝတ္ထဝတ္ထန္တရေ. လဒ္ဓေါကာသောတိ နိဗ္ဗုဒ္ဓံ ကရောန္တော သာဋကန္တရေ လဒ္ဓံ ဂဟေတုံ လဒ္ဓါဝသရော. လဘိဿာမိနောတိ လဘိဿာမိ ဝတ. ဒီပဓဇဘူတန္တိ သတယောဇနဝိတ္ထိဏ္ဏံ ဇမ္ဗုဒီပဿ ဓဇဘူတံ. ပုဂ္ဂလပလာပေတိ အန္တောသာရာဘာဝတော ပလာပဘူတေ ပုဂ္ဂလေ ဟရန္တော. ဗာလတာယာတိ ရုစိခန္တိအာဒိအဘာဝတာယ. ဒေါသတာယာတိ ဒုဿကဘာဝေန. မောဟေနာတိ မဟာမူဠှတာယ. ကေစိ ပန ‘‘ဗာလော ဗာလတာယာတိ မူဠှတာယ ပကတိဗာလဘာဝေန န ဇာနာတိ. မူဠှော မောဟေနာတိ သယံ အဗာလော သမာနောပိ ယဒါ မောဟေန ပရိယုဋ္ဌိတော ဟောတိ၊ တဒါ မောဟေန န ဇာနာတိ၊ အယံ ပဒဒွယဿ ဝိသေသော’’တိ ဝဒန္တိ. ဝိပလ္လတ္ထစိတ္တောတိ ယက္ခုမ္မာဒေန ပိတ္တုမ္မာဒေန ဝါ ဝိပရီတစိတ္တော.
‘‘စတူသု ကောသလ္လေသူ’’တိ ဝုတ္တံ စတုဗ္ဗိဓံ ကောသလ္လံ ပါဠိယာ ဧဝ ဒဿေတုံ ‘‘ဝုတ္တံ ဟေတ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ယော အဋ္ဌာရသ ဓာတုယော သမုဒယတော အတ္ထင်္ဂမတော အဿာဒတော အာဒီနဝတော နိဿရဏတော စ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ အယံ ဓာတုကုသလော. ဝုတ္တနယေန အာယတနေသု ကုသလော အာယတနကုသလော. အဝိဇ္ဇာဒီသု ဒွါဒသပဋိစ္စသမုပ္ပါဒင်္ဂေသု ကုသလော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒကုသလော. ‘‘ဣဒံ ဣမဿ ဖလဿ ဌာနံ ကာရဏံ၊ ဣဒံ အဋ္ဌာနံ အကာရဏ’’န္တိ ဧဝံ ဌာနဉ္စ ဌာနတော၊ အဋ္ဌာနဉ္စ အဋ္ဌာနတော ယထာဘူတံ ပဇာနတော ဌာနာဋ္ဌာနကုသလော. ယော ပန ဣမေသု ဓာတုအာဒီသု ပရိညာဘိသမယာဒိဝသေန နိဿင်္ဂဂတိယာ ပဏ္ဍာတိ လဒ္ဓနာမေန ဉာဏေန ဣတော ဂတော ပဝတ္တော၊ အယံ ပဏ္ဍိတော နာမ.
မဟန္တာနံ အတ္ထာနံ ပရိဂ္ဂဏှနတော မဟတီ ပညာ ဧတဿာတိ မဟာပညော. သေသပဒေသုပိ ဧသေဝ နယောတိ အာဟ ‘‘မဟာပညာဒီဟိ သမန္နာဂတောတိ အတ္ထော’’တိ. နာနတ္တန္တိ ယာဟိ မဟာပညာဒီဟိ သမန္နာဂတတ္တာ ထေရော ‘‘မဟာပညော’’တိအာဒိနာ ကိတ္တိတော၊ တာသံ မဟာပညာဒီနံ ဣဒံ နာနတ္တံ အယံ ဝေမတ္တတာ. ယဿ ကဿစိ ဝိသေသတော အရူပဓမ္မဿ မဟတ္တံ နာမ ကိစ္စသိဒ္ဓိယာ ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ တဒဿ ကိစ္စသိဒ္ဓိယာ ဒဿေန္တော ‘‘မဟန္တေ သီလက္ခန္ဓေ ပရိဂ္ဂဏှာတီ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဟေတုမဟန္တတာယ ပစ္စယမဟန္တတာယ နိဿယမဟန္တတာယ ပဘေဒမဟန္တတာယ ကိစ္စမဟန္တတာယ ဖလမဟန္တတာယ အာနိသံသမဟန္တတာယ စ သီလက္ခန္ဓဿ မဟန္တဘာဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော. တတ္ထ ဟေတူ အလောဘာဒယော. ပစ္စယာ ဟိရောတ္တပ္ပသဒ္ဓါသတိဝီရိယာဒယော. နိဿယာ သာဝကဗောဓိပစ္စေကဗောဓိသမ္မာသမ္ဗောဓိနိယတတာ၊ တံသမင်္ဂိနော စ ပုရိသဝိသေသာ. ပဘေဒေါ စာရိတ္တာဒိဝိဘာဂေါ. ကိစ္စံ တဒင်္ဂါဒိဝသေန ပဋိပက္ခဿ ဝိဓမနံ. ဖလံ သဂ္ဂသမ္ပဒါ နိဗ္ဗာနသမ္ပဒါ စ. အာနိသံသော ပိယမနာပတာဒိ. အယမေတ္ထ သင်္ခေပေါ၊ ဝိတ္ထာရော ပန ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂေ (ဝိသုဒ္ဓိ. ၁.၈-၉) အာကင်္ခေယျသုတ္တာဒီသု (မ. နိ. ၁.၆၄ အာဒယော) စ အာဂတနယေန ဝေဒိတဗ္ဗော. ဣမိနာ နယေန သမာဓိက္ခန္ဓာဒီနမ္ပိ မဟန္တတာ ယထာရဟံ နိဒ္ဓါရေတွာ ဝေဒိတဗ္ဗာ. ဌာနာဋ္ဌာနာဒီနံ ပန မဟန္တဘာဝေါ မဟာဝိသယတာယ ဝေဒိတဗ္ဗော. တတ္ထ ဌာနာဋ္ဌာနာနံ မဟာဝိသယတာ ဗဟုဓာတုကသုတ္တာဒီသု အာဂတနယေန၊ ဝိဟာရသမာပတ္တီနံ သမာဓိက္ခန္ဓေ နိဒ္ဓါရိတနယေန ဝေဒိတဗ္ဗာ. အရိယသစ္စာနံ သကလသာသနသင်္ဂဏှနတော သစ္စဝိဘင်္ဂေ (ဝိဘ. ၁၈၉ အာဒယော) တံသံဝဏ္ဏနာသု (ဝိဘ. အဋ္ဌ. ၁၈၉ အာဒယော) အာဂတနယေန၊ သတိပဋ္ဌာနာဒီနံ သတိပဋ္ဌာနဝိဘင်္ဂါဒီသု (ဝိဘ. ၃၅၅ အာဒယော) တံသံဝဏ္ဏနာဒီသု (ဝိဘ. အဋ္ဌ. ၃၅၅ အာဒယော) စ အာဂတနယေန၊ သာမညဖလာနံ မဟတော ဟိတဿ မဟတော သုခဿ မဟတော အတ္ထဿ မဟတော ယောဂက္ခေမဿ နိပ္ဖတ္တိဘာဝတော သန္တပဏီတနိပုဏအတက္ကာဝစရပဏ္ဍိတဝေဒနီယဘာဝတော စ၊ အဘိညာနံ မဟာသမ္ဘာရတော မဟာဝိသယတော မဟာကိစ္စတော မဟာနုဘာဝတော မဟာနိပ္ဖတ္တိတော စ၊ နိဗ္ဗာနဿ မဒနိမ္မဒနာဒိမဟတ္ထသိဒ္ဓိတော မဟန္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ. ပရိဂ္ဂဏှာတီတိ သဘာဝါဒိတော ပရိစ္ဆိဇ္ဇ ဂဏှာတိ ဇာနာတိ ပဋိဝိဇ္ဈတီတိ အတ္ထော. သာ ပနာတိ မဟာပညတာ.
ပုထုပညာတိ ဧတ္ထ နာနာခန္ဓေသု ဉာဏံ ပဝတ္တတီတိ အယံ ရူပက္ခန္ဓော နာမ။ပေ။ အယံ ဝိညာဏက္ခန္ဓော နာမာတိ ဧဝံ ပဉ္စန္နံ ခန္ဓာနံ နာနာကရဏံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ. တေသု ဧကဝိဓေန ရူပက္ခန္ဓော၊ ဧကာဒသဝိဓေန ရူပက္ခန္ဓော၊ ဧကဝိဓေန ဝေဒနာက္ခန္ဓော၊ ဗဟုဝိဓေန ဝေဒနာက္ခန္ဓော၊ ဧကဝိဓေန သညာက္ခန္ဓော၊ သင်္ခါရက္ခန္ဓော၊ ဝိညာဏက္ခန္ဓောတိ ဧဝံ ဧကေကဿ ခန္ဓဿ ဧကဝိဓာဒိဝသေန အတီတာဒိဝသေနပိ နာနာကရဏံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ. တထာ ဣဒံ စက္ခာယတနံ နာမ။ပေ။ ဣဒံ ဓမ္မာယတနံ နာမံ. တတ္ထ ဒသာယတနာ ကာမာဝစရာ၊ ဒွေ စတုဘူမကာတိ ဧဝံ အာယတနာနံ နာနာကရဏံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ. နာနာဓာတူသူတိ အယံ စက္ခုဓာတု နာမ။ပေ။ အယံ မနောဝိညာဏဓာတု နာမ. တတ္ထ သောဠသ ဓာတုယော ကာမာဝစရာ၊ ဒွေ စတုဘူမကာတိ ဧဝံ ဓာတုနာနာကရဏံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ၊ တံ ဥပါဒိဏ္ဏဓာတုဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနဉှိ ဒွိန္နံ အဂ္ဂသာဝကာနဉ္စ ဥပါဒိဏ္ဏဓာတူသု ဧဝ နာနာကရဏံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ. တဉ္စ ခေါ ဧကဒေသမတ္တတော၊ န နိပ္ပဒေသတော၊ အနုပါဒိဏ္ဏကဓာတူနံ ပန နာနာကရဏံ န ဇာနန္တိ ဧဝ. ဣတရသာဝကေသု ဝတ္တဗ္ဗမေဝ နတ္ထိ၊ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓါနံယေဝ ပန ဣမာယ နာမ ဓာတုယာ ဥဿန္နတ္တာဝ ဣမဿ ရုက္ခဿ ခန္ဓော သေတော ဟောတိ၊ ဣမဿ ကာဠော၊ ဣမဿ မဋ္ဌော၊ ဣမဿ ဗဟလတ္တစော၊ ဣမဿ တနုတ္တစော၊ ဣမဿ ပတ္တံ ဝဏ္ဏသဏ္ဌာနာဒိဝသေန ဧဝရူပံ၊ ဣမဿ ပုပ္ဖံ နီလံ ပီတကံ လောဟိတကံ ဩဒါတံ၊ သုဂန္ဓံ ဒုဂ္ဂန္ဓံ၊ ဖလံ ခုဒ္ဒကံ မဟန္တံ ဒီဃံ ဝဋ္ဋံ သုသဏ္ဌာနံ မဋ္ဌံ ဖရုသံ သုဂန္ဓံ မဓုရံ တိတ္တကံ အမ္ဗိလံ ကဋုကံ ကသာဝံ၊ ကဏ္ဋကော တိခိဏော အတိခိဏော ဥဇုကော ကုဋိလော တမ္ဗော လောဟိတော ဩဒါတော ဟောတီတိ ဓာတုနာနတ္တံ ပဋိစ္စ ဉာဏံ ပဝတ္တတိ.
အတ္ထေသူတိ ရူပါဒီသု အာရမ္မဏေသု. နာနာပဋိစ္စသမုပ္ပါဒေသူတိ အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါဘေဒတော စ သဏ္ဌာနဘေဒတော စ နာနပ္ပဘေဒေသု ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒင်္ဂေသု. အဝိဇ္ဇာဒိအင်္ဂါနဉှိ ပစ္စေကံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒသညိတာတိ. တေနာဟ သင်္ခါရပိဋကေ ‘‘ဒွါဒသ ပစ္စယာ ဒွါဒသ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒါ’’တိ. နာနာသုညတမနုပလဗ္ဘေသူတိ နာနာသဘာဝေသု နိစ္စသာရာဒိဝိရဟတော သုညသဘာဝေသု၊ တတော ဧဝ ဣတ္ထိပုရိသအတ္တအတ္တနိယာဒိဝသေန အနုပလဗ္ဘေသု သဘာဝေသု. မ-ကာရော ဟေတ္ထ ပဒသန္ဓိကရော. နာနာအတ္ထေသူတိ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဝိသယေသု ပစ္စယုပ္ပန္နာဒိဘေဒေသု နာနာဝိဓေသု အတ္ထေသု. ဓမ္မေသူတိ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါဝိသယေသု ပစ္စယာဒိနာနာဓမ္မေသု. နိရုတ္တီသူတိ တေသံယေဝ အတ္ထဓမ္မာနံ နိဒ္ဓါရဏဝစနသင်္ခါတာသု နိရုတ္တီသု. ပဋိဘာနေသူတိ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါဒီသု ဝိသယဘူတေသု ‘‘ဣမာနိ ဣဒမတ္ထဇောတကာနီ’’တိ တထာ တထာ ပဋိဘာနတော ပတိဋ္ဌာနတော ပဋိဘာနာနီတိ လဒ္ဓနာမေသု ဉာဏေသု. ပုထု နာနာသီလက္ခန္ဓေသူတိအာဒီသု သီလဿ ပုထုတ္တံ နာနတ္တဉ္စ ဝုတ္တမေဝ. ဣတရေသံ ပန ဝုတ္တနယာနုသာရေန သုဝိညေယျတ္တာ ပါကဋမေဝ. ယံ ပန အဘိန္နံ ဧကမေဝ နိဗ္ဗာနံ၊ တတ္ထ ဥပစာရဝသေန ပုထုတ္တံ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ အာဟ ‘‘ပုထု ဇနသာဓာရဏေ ဓမ္မေ သမတိက္ကမ္မာ’’တိ. တေနဿ ဣဓ မဒနိမ္မဒနာဒိပရိယာယေန ပုထုတ္တံ ဒီပိတံ ဟောတိ.
ဧဝံ ဝိသယဝသေန ပညာယ မဟတ္တံ ပုထုတ္တဉ္စ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ သမ္ပယုတ္တဓမ္မဝသေန ဟာသဘာဝံ၊ ပဝတ္တိအာကာရဝသေန ဇဝနဘာဝံ၊ ကိစ္စဝသေန တိက္ခာဒိဘာဝဉ္စ ဒဿေတုံ ‘‘ကတမာ ဟာသပညာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဟာသဗဟုလောတိ ပီတိဗဟုလော. သေသပဒါနိ တဿ ဝေဝစနာနိ. သီလံ ပရိပူရေတီတိ ဟဋ္ဌပဟဋ္ဌော ဥဒဂ္ဂုဒဂ္ဂေါ ဟုတွာ ပီတိသဟဂတာယ ပညာယ ပါတိမောက္ခသီလံ ဌပေတွာ ဟာသနီယတရဿေဝ ဝိသုံ ဂဟိတတ္တာ ဣတရံ တိဝိဓံ သီလံ ပရိပူရေတိ. ပီတိသောမနဿသဟဂတာ ဟိ ပညာ အဘိရတိဝသေန တဒါရမ္မဏေ ဖုလ္လိတာ ဝိကသိတာ ဝိယ ဝတ္တတိ၊ န ဥပေက္ခာသဟဂတာ. သီလက္ခန္ဓံ သမာဓိက္ခန္ဓန္တိအာဒီသုပိ ဧသေဝ နယော. ထေရောတိအာဒိနာ အဘိနီဟာရသိဒ္ဓါ ထေရဿ ဟာသပညတာတိ ဒဿေတိ.
သဗ္ဗံ ရူပံ အနိစ္စလက္ခဏတော ခိပ္ပံ ဇဝတီတိ ရူပက္ခန္ဓံ အနိစ္စန္တိ သီဃဝေဂေန ပဝတ္တိယာ ပဋိပက္ခဒူရီဘာဝေန ပုဗ္ဗာဘိသင်္ခါရဿ သာတိသယတ္တာ ဣန္ဒေန ဝိသဋ္ဌဝဇိရံ ဝိယ လက္ခဏံ ပဋိဝိဇ္ဈန္တီ အဒန္ဓာယန္တီ ရူပက္ခန္ဓေ အနိစ္စလက္ခဏံ ဝေဂေန ပဋိဝိဇ္ဈတိ၊ တသ္မာ သာ ဇဝနပညာ နာမာတိ အတ္ထော. သေသပဒေသုပိ ဧသေဝ နယော. ဧဝံ လက္ခဏာရမ္မဏိကဝိပဿနာဝသေန ဇဝနပညံ ဒဿေတွာ ဗလဝဝိပဿနာဝသေန ဒဿေတုံ ‘‘ရူပ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ခယဋ္ဌေနာတိ ယတ္ထ ယတ္ထ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တတ္ထ တတ္ထေဝ ခဏေနေဝ ဘိဇ္ဇနတော ခယသဘာဝတော. ဘယဋ္ဌေနာတိ ဘယာနကတော. အသာရကဋ္ဌေနာတိ အတ္တသာရဝိရဟတော နိစ္စသာရာဒိဝိရဟတော စ. တုလယိတွာတိ တုလာဘူတာယ ဝိပဿနာယ တုလယိတွာ. တီရယိတွာတိ တာယ ဧဝ တီရဏဘူတာယ တီရေတွာ. ဝိဘာဝယိတွာတိ ယာထာဝတော ပကာသေတွာ ပဉ္စက္ခန္ဓံ ဝိဘူတံ ကတွာ ပါကဋံ ကတွာ. ရူပနိရောဓေတိ ရူပက္ခန္ဓဿ နိရောဓဘူတေ နိဗ္ဗာနေ နိန္နပေါဏပဗ္ဘာရဘာဝေန. ဣဒါနိ သိခါပ္ပတ္တဝိပဿနာဝသေန ဇဝနပညံ ဒဿေတုံ ပုန ‘‘ရူပ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ‘‘ဝုဋ္ဌာနဂါမိနိဝိပဿနာဝသေနာ’’တိ ကေစိ.
ဉာဏတိက္ခဘာဝေါ နာမ သဝိသေသံ ပဋိပက္ခသမုစ္ဆိန္ဒနေ ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ‘‘ခိပ္ပံ ကိလေသေ ဆိန္ဒတီတိ တိက္ခပညော’’တိ ဝတွာ တေ ပန ကိလေသေ ဝိဘာဂေန ဒဿေန္တော ‘‘ဥပ္ပန္နံ ကာမဝိတက္က’’န္တိအာဒိမာဟ. တိက္ခပညော ခိပ္ပါဘိညော ဟောတိ၊ ပဋိပဒါ စဿ န စလတီတိ အာဟ ‘‘ဧကသ္မိံ အာသနေ စတ္တာရော စ အရိယမဂ္ဂါ အဓိဂတာ ဟောန္တီ’’တိအာဒိ. ထေရော စာတိအာဒိနာ ဓမ္မသေနာပတိနော တိက္ခပညတာ သိခါပ္ပတ္တာတိ ဒဿေတိ.
‘‘သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ အနိစ္စာ ဒုက္ခာ ဝိပရိဏာမဓမ္မာ သင်္ခတာ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နာ ခယဓမ္မာ ဝယဓမ္မာ ဝိရာဂဓမ္မာ နိရောဓဓမ္မာ’’တိ ယာထာဝတော ဒဿနေန သစ္စသမ္ပဋိဝေဓော ဣဇ္ဈတိ၊ န အညထာတိ ကာရဏမုခေန နိဗ္ဗေဓိကပညံ ဒဿေတုံ ‘‘သဗ္ဗသင်္ခါရေသု ဥဗ္ဗေဂဗဟုလော ဟောတီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဥဗ္ဗေဂဗဟုလောတိ ဝုတ္တနယေန သဗ္ဗသင်္ခါရေသု အဘိဏှပ္ပဝတ္တသံဝေဂေါ. ဥတ္တာသဗဟုလောတိ ဉာဏုတ္တာသဝသေန သဗ္ဗသင်္ခါရေသု ဗဟုသော ဥတြသ္တမာနသော. တေန အာဒီနဝါနုပဿနမာဟ. ဥက္ကဏ္ဌနဗဟုလောတိ ဣမိနာ ပန နိဗ္ဗိဒါနုပဿနမာဟ၊ အရတိဗဟုလောတိအာဒိနာ တဿာ ဧဝ အပရာပရုပ္ပတ္တိံ. ဗဟိမုခေါ သဗ္ဗသင်္ခါရတော ဗဟိဘူတံ နိဗ္ဗာနံ ဥဒ္ဒိဿ ပဝတ္တဉာဏမုခေါ၊ တထာ ဝါ ပဝတ္တိတဝိမောက္ခမုခေါ. နိဗ္ဗိဇ္ဈနံ နိဗ္ဗေဓော၊ သော ဧတိဿာ အတ္ထိ၊ နိဗ္ဗိဇ္ဈတီတိ ဝါ နိဗ္ဗေဓာ၊ သာ ဧဝ ပညာ နိဗ္ဗေဓိကာ. ယံ ပနေတ္ထ အတ္ထတော န ဝိဘတ္တံ၊ တံ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယတ္တာ သုဝိညေယျမေဝ.
အပ္ပိစ္ဆောတိ သန္တဂုဏနိဂုဟနတာတိ အတ္တနိ ဝိဇ္ဇမာနာနံ ဗာဟုသစ္စဓုတဓမ္မသီလာဒိဂုဏာနဉ္စေဝ ပဋိဝေဓဂုဏဿ စ နိဂုဟနံ၊ ပဋိဂ္ဂဟဏေ စ မတ္တညုတာတိ ဧတေနေဝ ပရိယေသနပရိဘောဂမတ္တညုတာပိ ဝုတ္တာ ဟောတိ. တီဟိ သန္တောသေဟီတိ စတူသု ပစ္စယေသု ပစ္စေကံ တီဟိ သန္တောသေဟိ၊ သဗ္ဗေ ပန ဒွါဒသ. ပဋိသလ္လီနေန ဝိဝေကဋ္ဌကာယာနံ န သင်္ဂဏိကာရာမာနံ. နေက္ခမ္မာဘိရတာနန္တိ ပဗ္ဗဇ္ဇံ ဥပဂတာနံ. ပရိသုဒ္ဓစိတ္တာနံ ဝိဂတစိတ္တသံကိလေသာနံ. ပရမဝေါဒါနပ္ပတ္တာနံ အဋ္ဌသမာပတ္တိသမဓိဂမေန အတိဝိယ ဝေါဒါနံ ဝိသုဒ္ဓိံ ပတ္တာနံ. ကိလေသုပဓိအာဒီနံ အဘာဝတော နိရုပဓီနံ. ဖလသမာပတ္တိဝသေန သဗ္ဗသင်္ခါရဝိနိဿဋတ္တာ ဝိသင်္ခါရံ နိဗ္ဗာနံ. ဥပဂတာနံ၊ ဣမေသံ တိဏ္ဏံ ဝိဝေကာနံ လာဘီ ပဝိဝိတ္တော ‘‘ပကာရေဟိ ဝိဝိတ္တော’’တိ ကတွာ. သမာသဇ္ဇနံ ပရိသိနေဟုပ္ပါဒေါ သံသဂ္ဂေါ၊ သဝနဝသေန ဥပ္ပဇ္ဇနကသံသဂ္ဂေါ သဝနသံသဂ္ဂေါ. ဧသ နယော သေသေသုပိ. သမုလ္လပနံ အာလာပသလ္လပနံ. သံသဂ္ဂဝတ္ထုနာ ဣမိနာ တဿ ပရိဘောဂေါ ပရိဘောဂသံသဂ္ဂေါ.
အာရဒ္ဓဝီရိယောတိ ဧတ္ထ ဝီရိယာရမ္ဘော နာမ ဝီရိယဿ ပဂ္ဂဏှနံ ပရိပုဏ္ဏကရဏံ. တံ ပန သဗ္ဗသော ကိလေသာနံ နိဂ္ဂဏှနန္တိ ဒဿေန္တော ‘‘တတ္ထာ’’တိအာဒိမာဟ. ဩဓုနနဝတ္တာတိ ကိလေသာနံ ယဿ ကဿစိ သာဝဇ္ဇဿ ဩဓုနနဝသေန ဝတ္တာ. တေနာဟ ‘‘ဘိက္ခူန’’န္တိအာဒိ. ဩတိဏ္ဏံ နာမ ဝဇ္ဇံ အဇ္ဈာစရိတန္တိ အာရောစိတံ. အနောတိဏ္ဏံ အနာရောစိတံ. တန္တိဝသေနာတိ ပါဠိဓမ္မဝသေန၊ ယုတ္တသဒ္ဒဿ ဝသေနာတိ အတ္ထော. ပါပေ လာမကေ ပုဂ္ဂလေ ဓမ္မေ စ ဂရဟတိ ဇိဂုစ္ဆတီတိ ပါပဂရဟီ. တေနာဟ ‘‘ပါပပုဂ္ဂလေ’’တိအာဒိ. ဧကဒဿီတိ ဧကဘဝဒဿီ၊ ဣဓလောကမတ္တဒဿီ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကသုခမတ္တာပေက္ခီ. သမန္တာတိ သမန္တတော၊ ပရိတော မေ ကတ္ထစိ မာ အဟူတိ ယောဇနာ.
သောဠသဟိ ပဒေဟီတိ သောဠသဟိ ကောဋ္ဌာသေဟိ. အကုပ္ပန္တိ ကေနစိ အကောပနီယံ. အယံ ဓမ္မသေနာပတိနော ဂုဏကထာ သတ္ထု ဝစနာနုသာရေန ဒသသဟဿစက္ကဝါဠဗျာပိနီ အဟောသိ၊ တံ ဒဿေတုံ ‘‘ဧဝ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. စတုဗ္ဗိဓာ ဝဏ္ဏနိဘာ ပါတုဘဝိ ဥဠာရပီတိသောမနဿသမုဋ္ဌာနတ္တာ. သုဋ္ဌု ဩဘာသတီတိ သုဘော. ဩဘာသသမ္ပတ္တိယာ မဏိနော ဘဒ္ဒကတာတိ အာဟ ‘‘သုဘောတိ သုန္ဒရော’’တိ. ဇာတိမာ ပရိသုဒ္ဓအာကရသမုဋ္ဌိတတ္တာ. ကုရုဝိန္ဒဇာတိအာဒိဇာတိဝိသေသောပိ မဏိ အာကရပရိသုဒ္ဓမူလကော ဧဝါတိ အာဟ ‘‘ဇာတိသမ္ပန္နော’’တိ. ဓောဝနာဒိပရိကမ္မေနာတိ စတူသု ပါသာဏေသု ဓောဝနဒေါသနီဟရဏတာပနသဏှကရဏာဒိပရိကမ္မေန. ရတ္တကမ္ဗလဿ ဝသေန သဘာဝဝဏ္ဏသိဒ္ဓိယာ ဝေဠုရိယမဏိ အတိဝိယ သောဘတီတိ အာဟ ‘‘ပဏ္ဍုကမ္ဗလေ နိက္ခိတ္တော’’တိ. နိက္ခန္တိ ဘဏ္ဍမာဟ. တဉ္စ အပ္ပကေန သုဝဏ္ဏေန ကတံ ဘဏ္ဍံ န သောဘတိ သောဘာဝိပုလေနာတိ အာဟ ‘‘အတိရေကပဉ္စသုဝဏ္ဏေန ကတပိဠန္ဓန’’န္တိ. သုဝဏ္ဏန္တိ ပဉ္စဓရဏဿ သမညာ၊ တသ္မာ ပဉ္စဝီသတိသုဝဏ္ဏသာရိယာ ဝိစိတ္တအာဘရဏံ ဣဓ ‘‘နိက္ခ’’န္တိ အဓိပ္ပေတံ. တဉှိ ဝိပုလံ န ပရိတ္တကံ. မဟာဇမ္ဗုသာခါယ ပဝတ္တနဒိယန္တိ မဟာဇမ္ဗုသာခါယ ဟေဋ္ဌာ သဉ္ဇာတနဒိယံ. တံ ကိရ ရတနံ ရတ္တံ. သုကုသလေန။ပေ။ သမ္ပဟဋ္ဌန္တိ သုဋ္ဌု ကုသလေန သုဝဏ္ဏကာရေန ဥက္ကာယ တာပေတွာ သမ္မာ ပဟဋ္ဌံ မဇ္ဇနာဒိဝသေန သုကတပရိကမ္မံ. ဓာတုဝိဘင်္ဂေတိ ဓာတုဝိဘင်္ဂသုတ္တေ. ကတဘဏ္ဍန္တိ အာဘရဏဘာဝေန ကတံ ဘဏ္ဍံ.
နာတိဥစ္စော နာတိနီစော တရုဏသူရိယော နာမ. သတ္ထာရာ အာဘတဝဏ္ဏော ဥဗ္ဘတဂုဏောတိ အတ္ထော. နေဝ မရဏံ အဘိနန္ဒတီတိ အတ္တနောပိ မရဏံ နေဝ အဘိနန္ဒတိ အတ္တဝိနိပါတဿ သာဝဇ္ဇဘာဝတော. ဗောဓိသတ္တော ပန ပရေသံ အတ္ထာယ အတ္တနော အတ္တဘာဝံ ပရိစ္စဇတိ ကရုဏာဝသေန၊ ဧဝံ ဝေါသဇ္ဇနံ ပရမတ္ထပါရမီပါရိပူရိံ ဂစ္ဆတီတိ သာဝကာ န တထာ ကာတုံ သက္ကာ သိက္ခာပဒတော. န ဇီဝိတံ ပတ္ထေတိ ဇီဝိတာသာယ သမုစ္ဆိန္နတ္တာ. ဒိဝသသင်္ခေပန္တိ အဇ္ဇ တွံ ဣဒံ နာမ ကမ္မံ ကရောဟိ၊ ဣဒံ တေ ဝေတနန္တိ ဒိဝသဘာဂေန ပရိစ္ဆိန္နံ ဝေတနံ. တာဒိသော ဟိ ဘတကော ဒိဝသက္ခယမေဝ ဥဒိက္ခတိ၊ န ကမ္မနိဋ္ဌာနံ. နိဗ္ဗိသံ ဘတကော ယထာတိ ဝေတနံ ဘတိံ ဣစ္ဆန္တော ကာလက္ခယံ ဥဒိက္ခန္တော ဘတကပုရိသော ဝိယ.
သုသိမသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.