၆. ကုဋိကာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
ဆဋ္ဌေ သညာစိကာယ ပနာတိ ဧတ္ထ သညာစိကာ နာမ သယံ ပဝတ္တိတယာစနာ ဝုစ္စတိ၊ တသ္မာ သညာစိကာယာတိ အတ္တနော ယာစနာယာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ၊ သယံ ယာစိတကေဟိ ဥပကရဏေဟီတိ အတ္ထော. ဧတ္ထ စ ယံကိဉ္စိ ပရပရိဂ္ဂဟိတကံ မူလစ္ဆေဒဝသေန ယာစိတုံ န ဝဋ္ဋတိ၊ တာဝကာလိကံ ပန ဝဋ္ဋတိ. သဟာယတ္ထာယ ကမ္မကရဏတ္ထာယ ‘‘ပုရိသံ ဒေထာ’’တိ ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ၊ ပုရိသတ္တကရမ္ပိ ယာစိတုံ ဝဋ္ဋတိ၊ ပုရိသတ္တကရော နာမ ဝဍ္ဎကိအာဒိနာ ပုရိသေန ကာတဗ္ဗံ ဟတ္ထကမ္မံ. တံ ‘‘ပုရိသတ္တကရံ ဒေဟီ’’တိ ဝါ ‘‘ဟတ္ထကမ္မံ ဒေဟီ’’တိ ဝါ ဝတွာ ယာစိတုံ ဝဋ္ဋတိ. ဟတ္ထကမ္မံ နာမ ကိဉ္စိ ဝတ္ထု န ဟောတိ၊ တသ္မာ ‘‘ကိံ၊ ဘန္တေ၊ အာဂတတ္ထာ’’တိ ပုစ္ဆိတေ ဝါ အပုစ္ဆိတေ ဝါ ယာစိတုံ ဝဋ္ဋတိ၊ ဝိညတ္တိပစ္စယာ ဒေါသော နတ္ထိ၊ မိဂလုဒ္ဒကာဒယော ပန သကကမ္မံ န ယာစိတဗ္ဗာ. ကုဋိန္တိ ဥလ္လိတ္တာဒီသု အညတရံ. တတ္ထ ဥလ္လိတ္တာ နာမ ဌပေတွာ ထမ္ဘတုလာပိဋ္ဌသင်္ဃာဋဝါတပါနဓူမစ္ဆိဒ္ဒါဒိဘေဒံ အလေပေါကာသံ အဝသေသေ လေပေါကာသေ ကုဋ္ဋေဟိ သဒ္ဓိံ ဃဋေတွာ ဆဒနဿ အန္တော သုဓာယ ဝါ မတ္တိကာယ ဝါ လိတ္တာ. အဝလိတ္တာ နာမ တထေဝ ဝုတ္တနယေနေဝ ဆဒနဿ ဗဟိ လိတ္တာ. ဥလ္လိတ္တာဝလိတ္တာ နာမ တထေဝ ဆဒနဿ အန္တော စ ဗဟိ စ လိတ္တာ. ကာရယမာနေနာတိ သယံ ဝါ ကရောန္တေန၊ အာဏတ္တိယာ ဝါ ကာရာပေန္တေန. အသာမိကန္တိ ကာရေတာ ဒါယကေန ဝိရဟိတံ. အတ္တုဒ္ဒေသန္တိ ‘‘မယှံ ဝါသာဂါရံ ဧသာ’’တိ ဧဝံ အတ္တာ ဥဒ္ဒေသော ဧတိဿာတိ အတ္တုဒ္ဒေသာ၊ တံ အတ္တုဒ္ဒေသံ. ပမာဏိကာ ကာရေတဗ္ဗာတိ ပမာဏယုတ္တာ ကာရေတဗ္ဗာ. တတြိဒံ ပမာဏန္တိ တဿာ ကုဋိယာ ဣဒံ ပမာဏံ. ဒီဃသောတိ ဒီဃတော. ဒွါဒသ ဝိဒတ္ထိယော သုဂတဝိဒတ္ထိယာတိဧတ္ထ သုဂတဝိဒတ္ထိ နာမ ဣဒါနိ မဇ္ဈိမဿ ပုရိသဿ တိဿော ဝိဒတ္ထိယော၊ ဝဍ္ဎကိဟတ္ထေန ဒိယဍ္ဎော ဟတ္ထော ဟောတိ. မိနန္တေန ပန ကုဋိယာ ဗဟိကုဋ္ဋေ ပဌမံ ဒိန္နံ မဟာမတ္တိကပရိယန္တံ အဂ္ဂဟေတွာ ထုသပိဏ္ဍပရိယန္တေန ဒွါဒသ ဝိဒတ္ထိယော မိနေတဗ္ဗာ၊ သစေ ထုသပိဏ္ဍကေန အနတ္ထိကော ဟောတိ၊ မဟာမတ္တိကလေပေနေဝ နိဋ္ဌာပေတိ၊ သွေဝ ပရိစ္ဆေဒေါ. တိရိယန္တိ ဝိတ္ထာရတော. သတ္တန္တရာတိ ကုဋ္ဋဿ ဗဟိအန္တံ အဂ္ဂဟေတွာ အဗ္ဘန္တရိမေန အန္တေန သတ္တ သုဂတဝိဒတ္ထိယော ပမာဏန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ဧတ္ထ စ ကေသဂ္ဂမတ္တမ္ပိ ဒီဃတော ဟာပေတွာ တိရိယံ၊ တိရိယတော ဝါ ဟာပေတွာ ဒီဃံ ဝဍ္ဎေတုံ န ဝဋ္ဋတိ၊ ကော ပန ဝါဒေါ ဥဘတောဝဍ္ဎနေ. ယာ ပန ဒီဃတော သဋ္ဌိဟတ္ထာပိ ဟောတိ၊ တိရိယတော တိဟတ္ထာ ဝါ ဦနကစတုဟတ္ထာ ဝါ၊ ယတ္ထ ပမာဏယုတ္တော မဉ္စော ဣတော စိတော စ န ပရိဝဋ္ဋတိ၊ ပစ္ဆိမကောဋိယာ စတုဟတ္ထဝိတ္ထာရာ န ဟောတိ၊ အယံ ကုဋိသင်္ချံ န ဂစ္ဆတိ၊ တသ္မာ ဝဋ္ဋတိ. ဘိက္ခူ အဘိနေတဗ္ဗာ ဝတ္ထုဒေသနာယာတိ ယသ္မိံ ပဒေသေ ကုဋိံ ကာရေတုကာမော ဟောတိ၊ တံ သောဓေတွာ ပဒဘာဇနေ (ပါရာ. ၃၄၉) ဝုတ္တနယေန သံဃံ တိက္ခတ္တုံ ယာစိတွာ သဗ္ဗေ ဝါ သံဃပရိယာပန္နာ သံဃေန ဝါ သမ္မတာ ဒွေ တယော ဘိက္ခူ တတ္ထ ဝတ္ထုဒေသနတ္ထာယ နေတဗ္ဗာ. တေဟိ ဘိက္ခူဟိ ဝတ္ထု ဒေသေတဗ္ဗံ အနာရမ္ဘံ သပရိက္ကမနန္တိ တေဟိ ဘိက္ခူဟိ ကိပိလ္လိကာဒီနံ အာသယာဒီဟိ တေရသဟိ၊ ပုဗ္ဗဏ္ဏာပရဏ္ဏနိဿိတာဒီဟိ သောဠသဟိ ဥပဒ္ဒဝေဟိ ဝိရဟိတတ္တာ အနာရမ္ဘံ၊ ဒွီဟိ ဝါ စတူဟိ ဝါ ဗလိဗဒ္ဓေဟိ ယုတ္တေန သကဋေန ဧကံ စက္ကံ နိဗ္ဗောဒကပတနဋ္ဌာနေ ဧကံ ဗဟိ ကတွာ အာဝိဇ္ဈိတုံ သက္ကုဏေယျတာယ သပရိက္ကမနန္တိ သလ္လက္ခေတွာ သစေ သံဃပဟောနကာ ဟောန္တိ၊ တတ္ထေဝ၊ နော စေ၊ သံဃမဇ္ဈံ ဂန္တွာ တေန ဘိက္ခုနာ ယာစိတေဟိ ဉတ္တိဒုတိယေန ကမ္မေန ဝတ္ထု ဒေသေတဗ္ဗံ. သာရမ္ဘေ စေတိအာဒိ ပဋိပက္ခနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ.
အာဠဝိယံ အာဠဝိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ သညာစိကာယ ကုဋိကရဏဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ အသာဓာရဏပညတ္တိ၊ သာဏတ္တိကံ၊ ‘‘အဒေသိတဝတ္ထုကံ ပမာဏာတိက္ကန္တံ ကုဋိံ ကာရေဿာမီ’’တိ ဥပကရဏတ္ထံ အရညံ ဂမနတော ပဋ္ဌာယ သဗ္ဗပယောဂေသု ဒုက္ကဋံ၊ ‘‘ဣဒါနိ ဒွီဟိ ပိဏ္ဍေဟိ နိဋ္ဌာနံ ဂမိဿတီ’’တိ တေသု ပဌမပိဏ္ဍဒါနေ ထုလ္လစ္စယံ၊ ဒုတိယဒါနေန လေပေ ဃဋိတေ သစေ အဒေသိတဝတ္ထုကာ ဧဝ ဝါ ပမာဏာတိက္ကန္တာ ဧဝ ဝါ ဟောတိ၊ ဧကော သံဃာဒိသေသော၊ ဒွေ စ ဒုက္ကဋာနိ. ဥဘယဝိပ္ပန္နာ၊ ဒွေ သံဃာဒိသေသာ၊ ဒွေ စ ဒုက္ကဋာနိ. သစေ ပန ဒွါရဗန္ဓံ ဝါ ဝါတပါနံ ဝါ အဋ္ဌပေတွာဝ မတ္တိကာယ လိမ္ပတိ၊ ဌပိတေ စ တသ္မိံ လေပေါ န ဃဋိယတိ၊ ရက္ခတိ တာဝ. ပုန လိမ္ပန္တဿ ပန ဃဋိတမတ္တေ သံဃာဒိသေသော. သစေ တံ ဌပိယမာနံ ပဌမဒိန္နလေပေန သဒ္ဓိံ နိရန္တရမေဝ ဟုတွာ တိဋ္ဌတိ၊ ပဌမမေဝ သံဃာဒိသေသော. ကေဝလံ သာရမ္ဘာယ ဒုက္ကဋံ၊ တထာ အပရိက္ကမနာယ. ဝိပ္ပကတံ ကုဋိံ အညဿ ဒဒတော စ၊ ဘူမိံ သမံ ကတွာ ဘိန္ဒန္တဿ စ၊ လေဏဂုဟာတိဏကုဋိပဏ္ဏစ္ဆဒနဂေဟေသု အညတရံ ကာရေန္တဿ၊ ကုဋိမ္ပိ အညဿ ဝါသတ္ထာယ၊ ဝါသာဂါရံ ဌပေတွာ ဥပေါသထာဂါရာဒီသု အညတရတ္ထာယ ကာရေန္တဿ စ ဥမ္မတ္တကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သီလဝိပတ္တိ၊ ဥလ္လိတ္တာဒီနံ အညတရတာ၊ ဟေဋ္ဌိမပမာဏသမ္ဘဝေါ၊ အဒေသိတဝတ္ထုကတာ၊ ပမာဏာတိက္ကန္တတာ၊ အတ္တုဒ္ဒေသိကတာ၊ ဝါသာဂါရတာ၊ လေပဃဋနာတိ ဣမာနေတ္ထ ဆ ဝါ သတ္တ ဝါ အင်္ဂါနိ. ဆသမုဋ္ဌာနံ၊ ကိရိယဉ္စ၊ ကိရိယာကိရိယဉ္စ. ဣဒဉှိ ဝတ္ထုံ ဒေသာပေတွာ ပမာဏာတိက္ကန္တံ ဝါ ကရောတော ကိရိယတော သမုဋ္ဌာတိ၊ အဒေသာပေတွာ ကရောတော ကိရိယာကိရိယတော သမုဋ္ဌာတိ. သေသမေတ္ထ သဉ္စရိတ္တေ ဝုတ္တသဒိသမေဝါတိ.
ကုဋိကာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.