၁၀. သံဃဘေဒသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒသမေ သမဂ္ဂဿ သံဃဿာတိ သဟိတဿ ဘိက္ခုသံဃဿ၊ စိတ္တေန စ သရီရေန စ အဝိယုတ္တဿာတိ အတ္ထော. တေနေဝဿ ပဒဘာဇနေ (ပါရာ. ၄၁၂) ‘‘သမဂ္ဂေါ နာမ သံဃော သမာနသံဝါသကော သမာနသီမာယံ ဌိတော’’တိ ဝုတ္တံ. သမာနသံဝါသကော ဟိ သမစိတ္တတာယ စိတ္တေန အဝိယုတ္တော ဟောတိ၊ သမာနသီမာယံ ဌိတော ကာယသာမဂ္ဂိဒါနတော သရီရေန အဝိယုတ္တော. ဘေဒါယ ပရက္ကမေယျာတိ ‘‘ကထံ နာမာယံ ဘိဇ္ဇေယျာ’’တိ ဘေဒနတ္ထာယ ဝါယာမေယျ. ဘေဒနသံဝတ္တနိကံ ဝါ အဓိကရဏန္တိ ဘေဒနဿ သံဃဘေဒဿ အတ္ထာယ သံဝတ္တနိကံ ကာရဏံ. ဣမသ္မိဉှိ ဩကာသေ ‘‘ကာမဟေတု ကာမနိဒါနံ ကာမာဓိကရဏ’’န္တိ အာဒီသု (မ. နိ. ၁.၁၆၈၊ ၁၇၈) ဝိယ ကာရဏံ ‘‘အဓိကရဏ’’န္တိ အဓိပ္ပေတံ. တံ ဘေဒကရဝတ္ထုဝသေန အဋ္ဌာရသဝိဓံ. သမာဒါယာတိ ဂဟေတွာ. ပဂ္ဂယှ တိဋ္ဌေယျာတိ တံ သံဃဘေဒဿ အတ္ထာယ သံဝတ္တနိကံ သံဃဘေဒနိဗ္ဗတ္တိသမတ္ထံ ကာရဏံ ဂဟေတွာ ဒီပေယျ စေဝ နပ္ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ စ. ဘိက္ခူဟိ ဧဝမဿ ဝစနီယောတိ ယေ တံ ပဂ္ဂယှ တိဋ္ဌန္တံ သမ္မုခါ ပဿန္တိ၊ ယေ ဝါ ‘‘အသုကသ္မိံ နာမ ဝိဟာရေ’’တိ သုဏန္တိ၊ တေဟိ သဗ္ဗန္တိမေန ပရိစ္ဆေဒေန အဍ္ဎယောဇနမတ္တံ ဂန္တွာပိ ယွာယံ အနန္တရေ ‘‘မာယသ္မာ’’တိအာဒိဝစနက္ကမော ဝုတ္တော၊ ဧဝမဿ ဝစနီယော. ဒိသွာ ဝါ သုတွာ ဝါ အဝဒန္တာနံ ဒုက္ကဋံ. ဧတ္ထ စ မာဣတိ ပဒံ ‘‘ပရက္ကမီ’’တိပဒေန ‘‘အဋ္ဌာသီ’’တိပဒေန စ သဒ္ဓိံ ‘‘မာ ပရက္ကမိ၊ မာ အဋ္ဌာသီ’’တိ ယောဇေတဗ္ဗံ. သမေတာယသ္မာ သံဃေနာတိ အာယသ္မာ သံဃေန သဒ္ဓိံ သမေတု သမာဂစ္ဆတု၊ ဧကလဒ္ဓိကော ဟောတူတိ အတ္ထော. ကိံ ကာရဏာ? သမဂ္ဂေါ ဟိ သံဃော။ပေ။ ဝိဟရတီတိ. တတ္ထ သမ္မောဒမာနောတိ အညမညသမ္ပတ္တိယာ သုဋ္ဌု မောဒမာနော. အဝိဝဒမာနောတိ ‘‘အယံ ဓမ္မော၊ နာယံ ဓမ္မော’’တိ ဧဝံ န ဝိဝဒမာနော. ဧကော ဥဒ္ဒေသော အဿာတိ ဧကုဒ္ဒေသော၊ ဧကတော ပဝတ္တပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသောတိ အတ္ထော. ဖာသု ဝိဟရတီတိ သုခံ ဝိဟရတိ. ဧဝံ ဝိသုမ္ပိ သံဃမဇ္ဈေပိ တိက္ခတ္တုံ ဝုစ္စမာနဿ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇတော ဒုက္ကဋံ. ဧဝဉ္စ သောတိအာဒိမှိ သမနုဘာသိတဗ္ဗောတိ သမနုဘာသနကမ္မံ ကာတဗ္ဗံ. ဣစ္စေတံ ကုသလန္တိ ဣတိ ဧတံ ပဋိနိဿဇ္ဇနံ ကုသလံ ခေမံ သောတ္ထိဘာဝေါ တဿ ဘိက္ခုနော. နော စေ ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ၊ သံဃာဒိသေသောတိ ဧတ္ထ သမနုဘာသနကမ္မပရိယောသာနေ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ သံဃာဒိသေသော. သေသံ ဥတ္တာနပဒတ္ထမေဝ.

ရာဇဂဟေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ သံဃဘေဒါယ ပရက္ကမနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သာဓာရဏပညတ္တိ၊ အနာဏတ္တိကံ၊ သမနုဘာသနကမ္မေ ကရိယမာနေ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ ဉတ္တိပရိယောသာနေ ဒုက္ကဋံ၊ ဒွီဟိ ကမ္မဝါစာဟိ ဒွေ ထုလ္လစ္စယာ၊ ‘‘ယဿ နက္ခမတိ၊ သော ဘာသေယျာ’’တိ ဧဝံ ယျ-ကာရပတ္တာယ တတိယကမ္မဝါစာယ တဉ္စ ဒုက္ကဋံ တေ စ ထုလ္လစ္စယာ ပဋိပ္ပဿမ္ဘန္တိ၊ သံဃာဒိသေသောယေဝ တိဋ္ဌတိ. အသမနုဘာသိယမာနဿ စ ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ စ ဥမ္မတ္တကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သီလဝိပတ္တိ၊ ဘေဒါယ ပရက္ကမနံ၊ ဓမ္မကမ္မေန သမနုဘာသနံ၊ ကမ္မဝါစာပရိယောသာနံ၊ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇနန္တိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. သမနုဘာသနသမုဋ္ဌာနံ၊ အကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

သံဃဘေဒသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.