ပါစိတ္တိယကဏ္ဍော

၁. လသုဏဝဂ္ဂေါ

၁. လသုဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ပါစိတ္တိယေသု လသုဏဝဂ္ဂဿ တာဝ ပဌမေ လသုဏန္တိ မဂဓရဋ္ဌေ ဇာတံ အာမကံ ဘဏ္ဍိကလသုဏမေဝ၊ န ဧကဒွိတိမိဉ္ဇကံ. တဉှိ ‘‘ခါဒိဿာမီ’’တိ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိယာ ဒုက္ကဋံ၊ အဇ္ဈောဟာရေ အဇ္ဈောဟာရေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ လသုဏံ ဟရာပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အလသုဏေ ဒွိကဒုက္ကဋံ. တသ္မိံ ပန အလသုဏသညာယ၊ ပလဏ္ဍုကေ၊ ဘဉ္ဇနကေ၊ ဟရိတကေ၊ စာပလသုဏေ၊ သူပသမ္ပာကေ၊ မံသသမ္ပာကေ၊ တေလသမ္ပာကေ၊ သာဠဝေ၊ ဥတ္တရိဘင်္ဂေ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. အာမကလသုဏဉ္စေဝ၊ အဇ္ဈောဟရဏဉ္စာတိ ဣမာနေတ္ထ ဒွေ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဧဠကလောမသဒိသာနီတိ.

လသုဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၂. သမ္ဗာဓလောမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒုတိယေ သမ္ဗာဓေတိ ပဋိစ္ဆန္နောကာသေ၊ ဥပကစ္ဆကေသု စ မုတ္တကရဏေ စာတိ အတ္ထော. သံဟရာပေယျာတိ ဧတ္ထ ခုရသဏ္ဍာသကတ္တရိအာဒီသု ယေန ကေနစိ သံဟရာပေန္တိယာ ပယောဂဂဏနာယ ပါစိတ္တိယံ၊ န လောမဂဏနာယ.

သာဝတ္ထိယံ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ သမ္ဗာဓေ လောမံ သံဟရာပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ အတ္တနော အတ္ထာယ အညံ အာဏာပေန္တိယာ သာဏတ္တိကံ၊ အာပတ္တိဘေဒေါနတ္ထိ. အာဗာဓပစ္စယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. အာဗာဓာဘာဝေါ၊ သမ္ဗာဓေ လောမသံဟရဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ ဒွေ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဘိက္ခုနိယာ သဒ္ဓိံ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂဂမနသိက္ခာပဒသဒိသာနီတိ.

သမ္ဗာဓလောမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. တလဃာတကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တတိယေ တလဃာတကေတိ အန္တမသော ဥပ္ပလကေသရေနာပိ မုတ္တကရဏဿ တလဃာတနေ မုတ္တကရဏမှိ ပဟာရဒါနေ ပါစိတ္တိယန္တိ အတ္ထော.

သာဝတ္ထိယံ ဒွေ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ တလဃာတကရဏဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ပုရိမနယေနေဝ သာဏတ္တိကံ၊ အာပတ္တိဘေဒေါ နတ္ထိ. ဣတော ပရံ ပန ယတ္ထ နတ္ထိ၊ တတ္ထ အဝတွာဝ ဂမိဿာမ. အာဗာဓပစ္စယာ ဂဏ္ဍံ ဝါ ဝဏံ ဝါ ပဟရန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. အာဗာဓာဘာဝေါ၊ မုတ္တကရဏေ ပဟာရဒါနံ၊ ဖဿသာဒိယနန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ပဌမပါရာဇိကသဒိသာနီတိ.

တလဃာတကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၄. ဇတုမဋ္ဌကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

စတုတ္ထေ ဇတုမဋ္ဌကေတိ ဇတုနာ ကတေ မဋ္ဌဒဏ္ဍကေ. ဝတ္ထုဝသေနေတံ ဝုတ္တံ၊ ကာမရာဂေန ပန ဥပ္ပလကေသရမ္ပိ ပဝေသေန္တိယာ အာပတ္တိ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဇတုမဋ္ဌကသာဒိယနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသံ တတိယသဒိသမေဝါတိ.

ဇတုမဋ္ဌကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၅. ဥဒကသုဒ္ဓိကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ပဉ္စမေ ဥဒကသုဒ္ဓိကန္တိ မုတ္တကရဏဿ ဓောဝနံ. အာဒိယမာနာယာတိ ကရောန္တိယာ. ဒွင်္ဂုလပဗ္ဗပရမံ အာဒါတဗ္ဗန္တိ ဒွီသု အင်္ဂုလီသု ဧကေကံ ကတွာ ဒွင်္ဂုလပဗ္ဗပရမံ အာဒါတဗ္ဗံ. တံ အတိက္ကာမေန္တိယာတိ သစေ ဓောဝနကာလေ ရာဂဝသေန ဝိတ္ထာရတော တတိယာယ အင်္ဂုလိယာ အဂ္ဂပဗ္ဗံ၊ ဂမ္ဘီရတော ဧကိဿာဝ အင်္ဂုလိယာ တတိယပဗ္ဗံ ပဝေသေတိ ပါစိတ္တိယံ.

သက္ကေသု အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ အတိဂမ္ဘီရံ ဥဒကသုဒ္ဓိကံ အာဒိယနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ ဦနကဒွင်္ဂုလပဗ္ဗေ ဒွိကဒုက္ကဋံ. တသ္မိံ ပန ဦနကသညာယ၊ ဒွင်္ဂုလပဗ္ဗပရမံ အာဒိယန္တိယာ၊ အာဗာဓပစ္စယာ အတိရေကမ္ပိ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ၊ သေသံ တတိယသဒိသမေဝါတိ.

ဥဒကသုဒ္ဓိကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၆. ဥပတိဋ္ဌနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဆဋ္ဌေ ဘုဉ္ဇန္တဿာတိ ပဉ္စန္နံ ဘောဇနာနံ အညတရံ ဘုဉ္ဇတော. ပါနီယေနာတိ သုဒ္ဓေန ဝါ ဥဒကေန၊ တက္ကာဒီသု ဝါ အညတရေန. ဝိဓူပနေနာတိ ယာယ ကာယစိ ဗီဇနိယာ. ဥပတိဋ္ဌေယျာတိ ယာ ဧတေသု ဒွီသု အညတရံ ဂဟေတွာ ဟတ္ထပါသေ တိဋ္ဌတိ၊ တဿာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဧဝံ တိဋ္ဌနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ ဟတ္ထပါသံ ဝိဇဟိတွာ ခါဒနီယံ ခါဒန္တဿ ဥပတိဋ္ဌန္တိယာ ဒုက္ကဋံ၊ အနုပသမ္ပန္နေ တိကဒုက္ကဋံ. ‘‘ဣမံ ပိဝထ၊ ဣမိနာ ဗီဇထာ’’တိ ဧဝံ ဒေန္တိယာ ဝါ၊ ဒါပေန္တိယာ ဝါ၊ အနုပသမ္ပန္နံ ဝါ ဥပတိဋ္ဌာပနတ္ထံ အာဏာပေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဘုဉ္ဇန္တဿ ဘိက္ခုနော ဟတ္ထပါသေ ဌာနံ၊ ပါနီယဿ ဝါ ဝိဓူပနဿ ဝါ ဂဟဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ ဒွေ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဧဠကလောမသဒိသာနီတိ.

ဥပတိဋ္ဌနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၇. အာမကဓညသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

သတ္တမေ ဝိညတွာတိ အန္တမသော မာတရမ္ပိ ယာစိတွာ. ဘုဉ္ဇေယျာတိ အဇ္ဈောဟရေယျ. ဧတ္ထ စ ဝိညတ္တိ စေဝ ဘောဇနဉ္စ ပမာဏံ၊ တသ္မာ သယံ ဝိညတွာ အညာယ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကာရာပေတွာ ဝါ၊ အညာယ ဝိညာပေတွာ သယံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဝါ ပဋိဂ္ဂဟဏတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဒန္တေဟိ သံခါဒနံ၊ တာဝ ပုဗ္ဗပ္ပယောဂေသု ဒုက္ကဋာနိ၊ အဇ္ဈောဟာရေ အဇ္ဈောဟာရေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ အာမကဓညံ ဝိညာပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သယံ ဝါ အညာယ ဝါ အဝိညတ္တိယာ လဒ္ဓံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဝါ ကာရေတွာ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ဒုက္ကဋံ၊ အညာယ ဝိညတ္တိယာ လဒ္ဓံ ပန သယံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာပိ ကာရေတွာပိ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ဒုက္ကဋမေဝ. အာဗာဓေ သတိ သေဒကမ္မာဒီနံ အတ္ထာယ ဝိညာပေန္တိယာ၊ အဝိညတ္တိယာ လဗ္ဘမာနံ နဝကမ္မတ္ထာယ သမ္ပဋိစ္ဆန္တိယာ၊ ဉာတကပ္ပဝါရိတဋ္ဌာနေ မုဂ္ဂမာသာဒိအပရဏ္ဏံ ဝိညာပေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သတ္တန္နံ ဓညာနံ အညတရဿ ဝိညာပနံ ဝါ ဝိညာပါပနံ ဝါ၊ ပဋိလာဘော၊ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဝါ ကာရေတွာ ဝါ အဇ္ဈောဟရဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒ္ဓါနမဂ္ဂသိက္ခာပဒသဒိသာနီတိ.

အာမကဓညသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၈. ပဌမဥစ္စာရဆဍ္ဍနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

အဋ္ဌမေ သင်္ကာရန္တိ ကစဝရံ. ဝိဃာသန္တိ ယံကိဉ္စိ ပရိဘုတ္တာဝသေသံ ဥစ္ဆိဋ္ဌောဒကမ္ပိ ဒန္တကဋ္ဌမ္ပိ၊ အဋ္ဌိကစလကေသု ပန ဝတ္တဗ္ဗမေဝ နတ္ထိ. တိရောကုဋ္ဋေ ဝါ တိရောပါကာရေ ဝါတိ ယဿကဿစိ ကုဋ္ဋဿ ဝါ ပါကာရဿ ဝါ ပရတော. ဆဍ္ဍေယျ ဝါ ဆဍ္ဍာပေယျ ဝါတိ သဗ္ဗာနိပေတာနိ ဧကတော ဆဍ္ဍေန္တိယာ ဧကပ္ပယောဂေ ဧကာပတ္တိ၊ သကိံ အာဏတ္တိယာ ဗဟုကေပိ ဆဍ္ဍိတေ ဧကာဝ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဥစ္စာရံ တိရောကုဋ္ဋေ ဆဍ္ဍနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သာဏတ္တိကံ၊ ဘိက္ခုဿ ဒုက္ကဋံ၊ ဩလောကေတွာ ဝါ အဝလဉ္ဇေ ဝါ ဆဍ္ဍေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဥစ္စာရာဒိဘာဝေါ၊ အနောလောကနံ၊ ဝလဉ္ဇနဋ္ဌာနံ၊ တိရောကုဋ္ဋတိရောပါကာရတာ၊ ဆဍ္ဍနံ ဝါ ဆဍ္ဍာပနံ ဝါတိ ဣမာနေတ္ထ ပဉ္စ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ သဉ္စရိတ္တသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ကိရိယာကိရိယန္တိ.

ပဌမဥစ္စာရဆဍ္ဍနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၉. ဒုတိယဥစ္စာရဆဍ္ဍနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

နဝမေ ဟရိတေတိ ခေတ္တေ ဝါ နာဠိကေရာဒိအာရာမေ ဝါ ယတ္ထကတ္ထစိ ရောပိမဟရိတဋ္ဌာနေ. တာနိ ဝတ္ထူနိ ဆဍ္ဍေန္တိယာ ဝါ ဆဍ္ဍာပေန္တိယာ ဝါ ပုရိမနယေနေဝ အာပတ္တိ၊ တာဒိသေ ဌာနေ နိသီဒိတွာ အန္တမသော ဥဒကံ ပိဝိတွာ မတ္ထကစ္ဆိန္နံ နာဠိကေရမ္ပိ ဆဍ္ဍေန္တိယာ အာပတ္တိယေဝ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ဥစ္စာရာဒီနိ ဟရိတေ ဆဍ္ဍနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သာဏတ္တိကံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ ဘိက္ခုနော ဒုက္ကဋံ၊ ဘိက္ခုနိယာပိ နိက္ခိတ္တဗီဇေ ခေတ္တေ ယာဝ အင်္ကုရော န ဥဋ္ဌဟတိ၊ တာဝ ဒုက္ကဋံ၊ အဟရိတေ ဒွိကဒုက္ကဋံ. တသ္မိံ ပန အဟရိတသညာယ ဆဍ္ဍိတခေတ္တေ ဝါ၊ သာမိကေ အပလောကေတွာ ဝါ ဆဍ္ဍေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သေသံ အဋ္ဌမသဒိသမေဝါတိ.

ဒုတိယဥစ္စာရဆဍ္ဍနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၁၀. နစ္စဂီတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒသမေ နစ္စန္တိ အန္တမသော မောရနစ္စမ္ပိ. ဂီတန္တိ အန္တမသော ဓမ္မဘာဏကဂီတမ္ပိ. ဝါဒိတန္တိ အန္တမသော ဥဒကဘေရိဝါဒိတမ္ပိ. ဒဿနာယာတိ ဧတေသု ယံကိဉ္စိ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တိယာ ပဒေ ပဒေ ဒုက္ကဋံ၊ ယတ္ထ ဌိတာ ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ၊ ဧကပ္ပယောဂေ ဧကာပတ္တိ၊ တံ တံ ဒိသံ ဩလောကေန္တိယာ ပယောဂေ ပယောဂေ အာပတ္တိ.

ရာဇဂဟေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ နစ္စာဒီနိ ဒဿနာယ ဂမနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သယံ တာနိ ဝတ္ထူနိ ကရောန္တိယာ၊ အညံ ဝါ အာဏာပေန္တိယာ၊ ‘‘စေတိယဿ ဥပဟာရံ ဒေထာ’’တိ ဤဒိသေန ပရိယာယေန ဝါ ဘဏန္တိယာ၊ ‘‘စေတိယဿ ဥပဟာရံ ကရောမာ’’တိ ဝါ ဝုတ္တေ ‘‘သာဓူ’’တိ သမ္ပဋိစ္ဆန္တိယာ စ ပါစိတ္တိယမေဝါတိ သဗ္ဗအဋ္ဌကထာသု (ပါစိ. အဋ္ဌ. ၈၃၅-၈၃၇) ဝုတ္တံ၊ ဘိက္ခုနော သဗ္ဗတ္ထ ဒုက္ကဋံ. ‘‘တုမှာကံ စေတိယဿ ဥပဋ္ဌာနံ ကရောမာ’’တိ ဝုတ္တေ ပန ‘‘ဥပဋ္ဌာနကရဏံ နာမ သုန္ဒရ’’န္တိ ဤဒိသံ ပရိယာယံ ဘဏန္တိယာ၊ အာရာမေ ဌတွာ ပဿန္တိယာ ဝါ သုဏန္တိယာ ဝါ၊ တထာ အတ္တနော ဌိတောကာသံ အာဂန္တွာ ပယောဇိတံ ပဋိပထံ ဂစ္ဆန္တိယာ သမ္မုခီဘူတံ သလာကဘတ္တာဒိကေ သတိ ကရဏီယေ ဂန္တွာ၊ အာပဒါသု ဝါ သမဇ္ဇဋ္ဌာနံ ပဝိသိတွာပိ ပဿန္တိယာ ဝါ သုဏန္တိယာ ဝါ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. နစ္စာဒီနံ အညတရတာ၊ အညတြ အနုညာတကာရဏာ ဂမနံ၊ ဒဿနံ ဝါ သဝနံ ဝါတိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဧဠကလောမသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန လောကဝဇ္ဇံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

နစ္စဂီတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

လသုဏဝဂ္ဂေါ ပဌမော.

၂. ရတ္တန္ဓကာရဝဂ္ဂေါ

၁. ရတ္တန္ဓကာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

အန္ဓကာရဝဂ္ဂဿ ပဌမေ ရတ္တန္ဓကာရေတိ ရတ္တိအန္ဓကာရေ. အပ္ပဒီပေတိ ပဇ္ဇောတစန္ဒသူရိယအဂ္ဂီသု ဧကေကေနာပိ အနောဘာသိတေ. ပုရိသေနာတိ သန္တိဋ္ဌိတုံ သလ္လပိတုဉ္စ ဝိညုနာ မနုဿပုရိသေန သဒ္ဓိံ. သန္တိဋ္ဌေယျ ဝါတိ ဟတ္ထပါသေ ဌိတမတ္တာယ ပါစိတ္တိယံ. သလ္လပေယျာတိ တတ္ထ ဌတွာ ဂေဟသိတကထံ ကထေန္တိယာပိ ပါစိတ္တိယမေဝ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဧဝံ သန္တိဋ္ဌနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ပုရိသဿ ဟတ္ထပါသံ ဝိဇဟိတွာ၊ ယက္ခာဒီနံ ဟတ္ထပါသံ အဝိဇဟိတွာပိ သန္တိဋ္ဌန္တိယာ၊ သလ္လပေန္တိယာ ဝါ ဒုက္ကဋံ၊ ယံကိဉ္စိ ဝိညုံ ဒုတိယံ ဂဟေတွာ ဧဝံ ကရောန္တိယာ၊ အရဟောပေက္ခာယ၊ အညဝိဟိတာယ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ရတ္တန္ဓကာရတာ၊ ပုရိသဿ ဟတ္ထပါသေ ဌာနံ ဝါ သလ္လပနံ ဝါ၊ သဟာယာဘာဝေါ၊ ရဟောပေက္ခတာတိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. ထေယျသတ္ထသမုဋ္ဌာနံ၊ ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ရတ္တန္ဓကာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၂. ပဋိစ္ဆန္နောကာသသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒုတိယေ ပဋိစ္ဆန္နေ ဩကာသေတိ ကုဋ္ဋာဒီသု ယေန ကေနစိ ပဋိစ္ဆန္နေ၊ ဣဒမေဝေတ္ထ နာနတ္တံ.

ပဋိစ္ဆန္နောကာသသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. အဇ္ဈောကာသသလ္လပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တတိယေ အဇ္ဈောကာသေတိ နာနံ၊ သေသံ ဥဘယတ္ထာပိ ပဌမသဒိသမေဝါတိ.

အဇ္ဈောကာသသလ္လပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၄. ဒုတိယိကဥယျောဇနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

စတုတ္ထေ ရထိကာယာတိ ရစ္ဆာယံ. ဗျူဟေတိ အနိဝိဒ္ဓရစ္ဆာယံ. သိင်္ဃာဋကေတိ စစ္စရေ. နိကဏ္ဏိကံ ဝါ ဇပ္ပေယျာတိ ကဏ္ဏမူလေ ကိဉ္စိ ဇပ္ပေယျ. ဥယျောဇေယျာတိ အနာစာရံ စရိတုကာမတာယ ‘‘ဂစ္ဆ တွ’’န္တိ ဒုတိယိကံ ဥယျောဇေယျ. ပါစိတ္တိယန္တိ ပုရိမနယေနေဝ တာဝ သန္တိဋ္ဌနာဒီသု တီဏိ ပါစိတ္တိယာနိ၊ ဥယျောဇေန္တိယာ ပန ဥယျောဇနေ စ ဟတ္ထပါသဝိဇဟနေ စ ဒုက္ကဋံ၊ ဝိဇဟိတေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဧဝံ သန္တိဋ္ဌနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသံ ပုရိမတ္တယသဒိသမေဝ. အနာပတ္တိယံ ပန ‘‘န အနာစာရံ အာစရိတုကာမာ၊ သတိ ကရဏီယေ ဒုတိယိကံ ဘိက္ခုနိံ ဥယျောဇေတီ’’တိ (ပါစိ. ၈၅၂) ဧတ္တကံ အဓိကန္တိ.

ဒုတိယိကဥယျောဇနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၅. အနာပုစ္ဆာပက္ကမနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ပဉ္စမေ ပုရေဘတ္တန္တိ အရုဏုဂ္ဂမနံ ဥပါဒါယ ယာဝ မဇ္ဈနှိကံ. အာသနေတိ ပလ္လင်္ကဿောကာသဘူတေ. သာမိကေ အနာပုစ္ဆာတိ တသ္မိံ ကုလေ ယံကိဉ္စိ ဝိညုံ မနုဿံ အနာပုစ္ဆာ. ပက္ကမေယျာတိ ဧတ္ထ ဆန္နဿ အန္တော နိသီဒိတွာ အနောဝဿကံ အဇ္ဈောကာသေ ဥပစာရံ အတိက္ကာမေန္တိယာ ပဌမပါဒေ ဒုက္ကဋံ၊ ဒုတိယေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ ပလ္လင်္ကဿ အနောကာသေ ဒုက္ကဋံ၊ တထာ အာပုစ္ဆိတေ အနာပုစ္ဆိတသညာယ စေဝ ဝေမတိကာယ စ. အာပုစ္ဆိတသညာယ ပန၊ အသံဟာရိမေ၊ ဂိလာနာယ၊ အာပဒါသု၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ပုရေဘတ္တတာ၊ အန္တရဃရေ နိသဇ္ဇာ၊ အာသနဿ ပလ္လင်္ကောကာသတာ၊ အညတြ အနုညာတကာရဏာ အနာပုစ္ဆနံ၊ ဝုတ္တပရိစ္ဆေဒါတိက္ကမောတိ ဣမာနေတ္ထ ပဉ္စ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ကထိနသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ကိရိယာကိရိယန္တိ.

အနာပုစ္ဆာပက္ကမနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၆. အနာပုစ္ဆာအဘိနိသီဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဆဋ္ဌေ ပစ္ဆာဘတ္တန္တိ မဇ္ဈနှိကေ ဝီတိဝတ္တေ ယာဝ သူရိယဿ အတ္ထင်္ဂမာ. အဘိနိသီဒေယျ ဝါတိ အာဒိမှိ နိသီဒိတွာ ဂစ္ဆန္တိယာ ဧကာ အာပတ္တိ၊ အနိသီဒိတွာ နိပဇ္ဇိတွာဝ ဂစ္ဆန္တိယာပိ ဧကာ၊ နိသီဒိတွာ နိပဇ္ဇန္တိယာ ဒွေ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ အာသနေ အဘိနိသီဒနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသံ ပဉ္စမသဒိသမေဝ. ယထာ ပန တတ္ထ အသံဟာရိမေ၊ ဧဝမိဓ ဓုဝပညတ္တေ အနာပတ္တီတိ.

အနာပုစ္ဆာအဘိနိသီဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၇. အနာပုစ္ဆာသန္ထရဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

သတ္တမေ ဝိကာလေတိ အတ္ထင်္ဂတေ သူရိယေ. သေယျန္တိ အန္တမသော ပဏ္ဏသန္ထာရမ္ပိ၊ သေသံ ဆဋ္ဌသဒိသမေဝ.

ဣဒံ ပန သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ဝိကာလေ ကုလာနိ ဥပသင်္ကမိတွာ သာမိကေ အနာပုစ္ဆိတွာ သေယျံ သန္ထရိတွာ အဘိနိသီဒနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ အနာပတ္တိယဉ္စေတ္ထ ဓုဝပညတ္တံ နာမ နတ္ထီတိ.

အနာပုစ္ဆာသန္ထရဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၈. ပရဥဇ္ဈာပနကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

အဋ္ဌမေ ဒုဂ္ဂဟိတေန ဒူပဓာရိတေနာတိ ယံ ဝုတ္တံ၊ တတော အညထာ ဂဟိတေန စ ဥပဓာရိတေန စ. ပရန္တိ ‘‘အဟံ ကိရယျေ အယျံ န သက္ကစ္စံ ဥပဋ္ဌဟာမီ’’တိအာဒိနာ (ပါစိ. ၈၆၉) နယေန ဥပသမ္ပန္နံ ဥဇ္ဈာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဧဝံ ပရံ ဥဇ္ဈာပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနံယေဝ အနာပတ္တိ. ဒုဂ္ဂဟိတတာ၊ ဥဇ္ဈာပနံ၊ ယံ ဥဇ္ဈာပေတိ၊ တဿာ ဥပသမ္ပန္နတာတိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒိန္နာဒါနသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

ပရဥဇ္ဈာပနကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၉. ပရအဘိသပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

နဝမေ အဘိသပေယျာတိ သပထံ ကရေယျ. တတ္ထ ‘‘နိရယေ ဥပပဇ္ဇာမိ၊ နိရယေ ဥပပဇ္ဇတူ’’တိဧဝမာဒီနိ ဝဒမာနာ နိရယေန အဘိသပတိ နာမ၊ အက္ကောသတီတိ အတ္ထော. ‘‘ဂိဟိနီ ဟောမိ၊ ဂိဟိနီ ဟောတူ’’တိဧဝမာဒီနိ ဝဒမာနာ ဗြဟ္မစရိယေန. တဿာ ဝါစာယ ဝါစာယ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ စဏ္ဍကာဠိံ အာရဗ္ဘ ဧဝံ အဘိသပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ၊ တိရစ္ဆာနယောနိယာ ဝါ ပေတ္တိဝိသယေန ဝါ မနုဿဒေါဘဂ္ဂေန ဝါ အဘိသပနေ ဒုက္ကဋံ. အတ္ထဓမ္မာနုသာသနိပုရေက္ခာရာနံ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. နိရယေန ဝါ ဗြဟ္မစရိယေန ဝါ အဘိသပနံ၊ ဥပသမ္ပန္နတာ၊ အတ္ထဓမ္မပုရေက္ခာရာဒီနံ အဘာဝေါတိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဋ္ဌမသဒိသာနေဝါတိ.

ပရအဘိသပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၁၀. ရောဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒသမေ ဝဓိတွာတိ ဟတ္ထာဒီဟိ ပဟရိတွာ၊ ဥဘယံ ကရောန္တိယာဝ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ စဏ္ဍကာဠိံ အာရဗ္ဘ အတ္တာနံ ဝဓိတွာ ရောဒနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ကေဝလံ ဝဓန္တိယာ ဝါ ရောဒန္တိယာ ဝါ ဒုက္ကဋမေဝ. ဉာတိရောဂဘောဂဗျသနေဟိ ဖုဋ္ဌာယ ကေဝလံ ရောဒန္တိယာ ဧဝ န ဝဓန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. အတ္တာနံ ဝဓနဉ္စေဝ၊ ရောဒနဉ္စာတိ ဣမာနေတ္ထ ဒွေ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ သမနုဘာသနသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ကိရိယမေဝါတိ.

ရောဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

ရတ္တန္ဓကာရဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော.

၃. နဂ္ဂဝဂ္ဂေါ

၁. နဂ္ဂသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

နဂ္ဂဝဂ္ဂဿ ပဌမေ နဂ္ဂါတိ အနိဝတ္ထာ ဝါ အပါရုတာ ဝါ. ဧဝဉှိ နဟာယန္တိယာ သဗ္ဗပ္ပယောဂေသု ဒုက္ကဋံ၊ နဟာနပရိယောသာနေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ဧဝံ နဟာနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ဥဒကသာဋိကစီဝရေ အစ္ဆိန္နေ ဝါ နဋ္ဌေ ဝါ၊ ‘‘မဟဂ္ဃံ ဣဒံ ဒိသွာ စောရာပိ ဟရေယျု’’န္တိ ဧဝရူပါသု အာပဒါသု ဝါ နဟာယန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. နဂ္ဂတာ၊ အနုညာတကာရဏာဘာဝေါ၊ နဟာနပရိယောသာနန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဧဠကလောမသဒိသာနီတိ.

နဂ္ဂသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၂. ဥဒကသာဋိကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒုတိယေ သာဝတ္ထိယံ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ အပ္ပမာဏိကာယော ဥဒကသာဋိကာယော ဓာရဏဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသမေတ္ထ သဗ္ဗံ ရတနဝဂ္ဂေ နိသီဒနသိက္ခာပဒေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ.

ဥဒကသာဋိကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. စီဝရသိဗ္ဗနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တတိယေ ဝိသိဗ္ဗေတွာတိ ဒုဿိဗ္ဗိတံ ပုနသိဗ္ဗနတ္ထာယ ဝိသိဗ္ဗေတွာ. အနန္တရာယိကိနီတိ ဒသသု အန္တရာယေသု ဧကေကသ္မိမ္ပိ အသတိ. အညတြ စတူဟပဉ္စာဟာတိ ဝိသိဗ္ဗိတဒိဝသတော ပဉ္စ ဒိဝသေ အတိက္ကာမေတွာ ‘‘နေဝ သိဗ္ဗိဿာမိ၊ န သိဗ္ဗာပနာယ ဥဿုက္ကံ ကရိဿာမီ’’တိ ဓုရံ နိက္ခိတ္တမတ္တေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ စီဝရံ ဝိသိဗ္ဗေတွာ န သိဗ္ဗနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ၊ တထာ ဥဘိန္နမ္ပိ အညသ္မိံ ပရိက္ခာရေ. ယာ ပန အန္တရာယိကိနီ ဝါ ဟောတိ၊ ပရိယေသိတွာ ဝါ ကိဉ္စိ န လဘတိ၊ ကရောန္တီ ဝါ ပဉ္စာဟံ အတိက္ကာမေတိ၊ တဿာ စ၊ ဂိလာနာယ စ၊ အာပဒါသု စ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. နိဝါသနပါရုပနုပဂစီဝရတာ၊ ဥပသမ္ပန္နာယ သန္တကတာ၊ သိဗ္ဗနတ္ထာယ ဝိသိဗ္ဗနံ ဝါ ဝိသိဗ္ဗာပနံ ဝါ၊ အညတြ အနုညာတကာရဏာ ပဉ္စာဟာတိက္ကမော၊ ဓုရနိက္ခေပေါတိ ဣမာနေတ္ထ ပဉ္စ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ သမနုဘာသနသဒိသာနီတိ.

စီဝရသိဗ္ဗနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၄. သင်္ဃာဋိစာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

စတုတ္ထေ ပဉ္စ အဟာနိ ပဉ္စာဟံ၊ ပဉ္စာဟမေဝ ပဉ္စာဟိကံ. သင်္ဃာဋီနံ စာရော သင်္ဃာဋိစာရော၊ ပရိဘောဂဝသေန ဝါ ဩတာပနဝသေန ဝါ သင်္ဃဋိတဋ္ဌေန ‘သင်္ဃာဋီ’တိ လဒ္ဓနာမံ တိစီဝရံ၊ ဥဒကသာဋိကာ၊ သံကစ္စိကာတိ ဣမေသံ ပဉ္စန္နံ စီဝရာနံ ပရိဝတ္တနန္တိ အတ္ထော. အတိက္ကာမေယျ ပါစိတ္တိယန္တိ ဆဋ္ဌေ အရုဏုဂ္ဂမနေ ဧကသ္မိံ စီဝရေ ဝုတ္တနယေန အပရိဝတ္တိတေ ဧကာ အာပတ္တိ၊ ပဉ္စသု ပဉ္စ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ စီဝရံ နိက္ခိပိတွာ သန္တရုတ္တရေန ဇနပဒစာရိကံ ပက္ကမနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ ပဉ္စာဟာနတိက္ကန္တေ ဒွိကဒုက္ကဋံ. တသ္မိံ ပန အနတိက္ကန္တသညာယ၊ ပဉ္စမံ ဒိဝသံ ပဉ္စ စီဝရာနိ နိဝါသေန္တိယာ ဝါ ပါရုပန္တိယာ ဝါ ဩတာပေန္တိယာ ဝါ၊ ဂိလာနာယ၊ ‘‘ဣဒံ မေ စီဝရံ မဟဂ္ဃံ ဤဒိသေ စောရဘယေ န သက္ကာ ဓာရေတု’’န္တိ ဧဝရူပါသု အာပဒါသု၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ပဉ္စန္နံ စီဝရာနံ အညတရတာ၊ ပဉ္စာဟာတိက္ကမော၊ အနုညာတကာရဏာဘာဝေါ၊ အပရိဝတ္တနန္တိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ကထိနသဒိသာနီတိ.

သင်္ဃာဋိစာရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၅. စီဝရသင်္ကမနီယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ပဉ္စမေ စီဝရသင်္ကမနီယန္တိ သင်္ကမေတဗ္ဗံ စီဝရံ၊ အညိဿာ သန္တကံ အနာပုစ္ဆာ ဂဟိတံ ပုန ပဋိဒါတဗ္ဗံ ပဉ္စန္နံ အညတရံ စီဝရန္တိ အတ္ထော. ဓာရေယျာတိ သစေ တံ နိဝါသေတိ ဝါ ပါရုပတိ ဝါ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ အာဒါယ အနာပုစ္ဆာ ပါရုပနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ. ယာ ပန တာယ ဝါ ဒိန္နံ၊ တံ ဝါ အာပုစ္ဆာ၊ အစ္ဆိန္နနဋ္ဌစီဝရိကာ ဝါ ဟုတွာ၊ ‘‘ဣဒံ မေ စီဝရံ မဟဂ္ဃံ ဤဒိသေ စောရဘယေ န သက္ကာ ဓာရေတု’’န္တိ ဧဝရူပါသု အာပဒါသု ဝါ ဓာရေတိ၊ တဿာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. စီဝရသင်္ကမနီယတာ၊ ဥပသမ္ပန္နာယ သန္တကတာ၊ အနုညာတကာရဏာဘာဝေါ၊ ဓာရဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ပဌမကထိနသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ကိရိယာကိရိယန္တိ.

စီဝရသင်္ကမနီယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၆. ဂဏစီဝရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဆဋ္ဌေ ဂဏဿာတိ ဘိက္ခုနိသံဃဿ. စီဝရလာဘန္တိ ဝိကပ္ပနုပဂမ္ပိ ပစ္ဆိမံ လဘိတဗ္ဗံ စီဝရံ. အန္တရာယံ ကရေယျာတိ ယထာ တေ ဒါတုကာမာ န ဒေန္တိ၊ ဧဝံ ပရက္ကမေယျ. ပါစိတ္တိယန္တိ သစေ တဿာ ဝစနေန တေ န ဒေန္တိ၊ ဘိက္ခုနိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဂဏဿ စီဝရလာဘန္တရာယကရဏဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ အညသ္မိံ ပရိက္ခာရေ ဒုက္ကဋံ၊ သမ္ဗဟုလာနံ ပန ဧကဘိက္ခုနိယာ ဝါ စီဝရလာဘေပိ ဒုက္ကဋမေဝ. ‘‘သမဂ္ဃကာလေ ဒဿထာ’’တိ ဧဝံ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ နိဝါရေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဝိကပ္ပနုပဂပစ္ဆိမတာ၊ သံဃဿ ပရိဏတဘာဝေါ၊ ဝိနာ အာနိသံသဒဿနေန အန္တရာယကရဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒိန္နာဒါနသဒိသာနီတိ.

ဂဏစီဝရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၇. ပဋိဗာဟနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

သတ္တမေ ဓမ္မိကံ စီဝရဝိဘင်္ဂန္တိ သမဂ္ဂေန သံဃေန သန္နိပတိတွာ ကရီယမာနံ စီဝရဝိဘင်္ဂ. ပဋိဗာဟေယျာတိ ပဋိသေဓေယျ၊ ဧဝံ ပဋိသေဓေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဓမ္မိကံ စီဝရဝိဘင်္ဂံ ပဋိဗာဟနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ဓမ္မိကေ ဝေမတိကာယ၊ အဓမ္မိကေ ဓမ္မိကသညာယ စေဝ ဝေမတိကာယ စ ဒုက္ကဋံ. ဥဘယတ္ထ အဓမ္မိကသညာယ၊ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ ပဋိဗာဟန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. စီဝရဝိဘင်္ဂဿ ဓမ္မိကတာ၊ ဓမ္မိကသညိတာ၊ ဝိနာ အာနိသံသေန ပဋိဗာဟနန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒိန္နာဒါနသဒိသာနေဝါတိ.

ပဋိဗာဟနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၈. စီဝရဒါနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

အဋ္ဌမေ သမဏစီဝရန္တိ ကပ္ပကတံ နိဝါသနပါရုပနုပဂံ၊ ဧဝရူပံ ဌပေတွာ ပဉ္စ သဟဓမ္မိကေ မာတာပိတရော စ ယဿ ကဿစိ ဂဟဋ္ဌဿ ဝါ ပဗ္ဗဇိတဿ ဝါ ပရိစ္စဇိတွာ ဒေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ အဂါရိကဿ သမဏစီဝရဒါနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ဘိက္ခုနော ဒုက္ကဋံ. မာတာပိတူနံ ပရိစ္စဇိတွာပိ၊ အညေသံ တာဝကာလိကမေဝ ဒေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သမဏစီဝရတာ၊ ဌပေတွာ သဟဓမ္မိကေ စ မာတာပိတရော စ အညေသံ ဒါနံ၊ အတာဝကာလိကတာတိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ သဉ္စရိတ္တသဒိသာနီတိ.

စီဝရဒါနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၉. ကာလအတိက္ကမနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

နဝမေ ဒုဗ္ဗလစီဝရပစ္စာသာယာတိ ဒုဗ္ဗလာယ စီဝရပစ္စာသာယ၊ ‘‘သစေ သက္ကောမ ဒဿာမာ’’တိ ဧတ္တကမတ္တံ သုတွာ ဥပ္ပါဒိတာယ အာသာယာတိ အတ္ထော. စီဝရကာလသမယံ အတိက္ကာမေယျာတိ ဝဿံဝုဋ္ဌဘိက္ခုနီဟိ ကာလစီဝရေ ဘာဇိယမာနေ ‘‘အာဂမေယျာထ၊ အယျေ၊ အတ္ထိ သံဃဿ စီဝရပစ္စာသာ’’တိ ဝတွာ တံ စီဝရဝိဘင်္ဂံ စီဝရကာလံ အတိက္ကာမေယျ၊ တဿာ အနတ္ထတေ ကထိနေ ဝဿာနဿ ပစ္ဆိမမာသံ၊ အတ္ထတေ ကထိနေ ကထိနုဗ္ဘာရဒိဝသံ အတိက္ကာမေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဒုဗ္ဗလစီဝရပစ္စာသာယ စီဝရကာလသမယံ အတိက္ကမနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ ဒုဗ္ဗလစီဝရေ ဝေမတိကာယ၊ အဒုဗ္ဗလစီဝရေ ဒုဗ္ဗလစီဝရသညာယ စေဝ ဝေမတိကာယ စ ဒုက္ကဋံ. ဥဘယတ္ထ အဒုဗ္ဗလစီဝရသညာယ၊ ကိဉ္စာပိ ‘န သက္ကောမာ’တိ ဝဒန္တိ၊ ‘‘ဣဒါနိ ပန တေသံ ကပ္ပါသော ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊ သဒ္ဓေါ ဝါ ပုရိသော အာဂမိဿတိ၊ တသ္မိံ အာဂတေ အဒ္ဓါ ဒဿန္တီ’’တိ ဧဝံ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ နိဝါရေန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဒုဗ္ဗလစီဝရတာ၊ ဒုဗ္ဗလသညိတာ၊ ဝိနာ အာနိသံသေန နိဝါရဏန္တိ ဣမာနေတ္ထ တီဏိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒိန္နာဒါနသဒိသာနီတိ.

ကာလအတိက္ကမနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၁၀. ကထိနုဒ္ဓါရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒသမေ ဓမ္မိကံ ကထိနုဒ္ဓါရန္တိ သဗ္ဗာသံ ဘိက္ခုနီနံ အကာလစီဝရံ ဒါတုကာမေန ဥပါသကေန ယတ္တကော အတ္ထာရမူလိကော အာနိသံသော၊ တတော အဓိကံ ဝါ သမကံ ဝါ ဒတွာ ယာစိတေန သမဂ္ဂေန ဘိက္ခုနိသံဃေန ယံ ကထိနံ ဉတ္တိဒုတိယကမ္မေန အန္တရာ ဥဒ္ဓရီယတိ၊ တဿ သော ဥဒ္ဓါရော ‘ဓမ္မိကော’တိ ဝုစ္စတိ၊ ဧဝရူပံ ကထိနုဒ္ဓါရန္တိ အတ္ထော. ပဋိဗာဟေယျာတိ နိဝါရေယျ၊ တဿ ဧဝရူပံ ကထိနုဒ္ဓါရံ နိဝါရေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ကထိနုဒ္ဓါရံ ပဋိဗာဟနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသံ သတ္တမေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ.

ကထိနုဒ္ဓါရသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

နဂ္ဂဝဂ္ဂေါ တတိယော.

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂေါ

၁. ဧကမဉ္စတုဝဋ္ဋနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂဿ ပဌမေ တုဝဋ္ဋေယျုန္တိ နိပဇ္ဇေယျုံ. တာသု ပန ဧကာယ ဝါ နိပန္နာယ အပရာ နိပဇ္ဇတု၊ ဒွေပိ ဝါ သဟေဝ နိပဇ္ဇန္တု၊ ဒွိန္နမ္ပိ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ဒွိန္နံ ဧကမဉ္စေ တုဝဋ္ဋနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သစေ ပန ဧကာယ နိပန္နာယ ဧကာ နိသီဒတိ၊ ဥဘော ဝါ နိသီဒန္တိ၊ တာသံ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဧကမဉ္စတာ၊ ဒွိန္နံ တုဝဋ္ဋနန္တိ ဣမာနေတ္ထ ဒွေ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ဧဠကလောမသဒိသာနီတိ.

ဧကမဉ္စတုဝဋ္ဋနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၂. ဧကတ္ထရဏတုဝဋ္ဋနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဒုတိယေ ဧကံ အတ္ထရဏဉ္စေဝ ပါဝုရဏဉ္စ ဧတာသန္တိ ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏာ၊ သံဟာရိမာနံ ပါဝါရတ္ထရဏကဋသာရကာဒီနံ ဧကံ အန္တံ အတ္ထရိတွာ ဧကံ ပါရုပိတွာ တုဝဋ္ဋေန္တီနမေတံ အဓိဝစနံ. ပါစိတ္တိယန္တိ တံယေဝ အတ္ထရိတွာ တံ ပါရုပိတွာ နိပဇ္ဇန္တီနံ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ဧဝံ တုဝဋ္ဋနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အတ္ထရဏေ ဝါ ပါဝုရဏေ ဝါ ဧကသ္မိံ ဒုက္ကဋံ၊ နာနတ္ထရဏပါဝုရဏေ ဒွိကဒုက္ကဋံ. တသ္မိံ ပန နာနတ္ထရဏပါဝုရဏသညာယ၊ ဝဝတ္ထာနံ ဒဿေတွာ နိပဇ္ဇန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. သေသံ ပဌမသဒိသမေဝါတိ.

ဧကတ္ထရဏတုဝဋ္ဋနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. အဖာသုကရဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တတိယေ အဖာသုန္တိ ‘‘ဣမိနာ ဣမိဿာ အဖာသု ဘဝိဿတီ’’တိ အနာပုစ္ဆာ ပုရတော စင်္ကမနဋ္ဌာနနိဿဇ္ဇာဒယော ဝါ ဥဒ္ဒိသဥဒ္ဒိသာပနပရိပုစ္ဆနသဇ္ဈာယံ ဝါ ကရောန္တိယာ စင်္ကမနေ နိဝတ္တနဂဏနာယ၊ ဌာနာဒီသု ပယောဂဂဏနာယ၊ ဥဒ္ဒေသာဒီသု ပဒဂဏနာယ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ သဉ္စိစ္စ အဖာသုကရဏဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ၊ န အဖာသုကာမတာယ၊ အာပုစ္ဆာ ပုရတော စင်္ကမနာဒီနိ ကရောန္တိယာ၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဥပသမ္ပန္နတာ၊ အဖာသုကာမတာ၊ အဖာသုကရဏံ၊ အနာပုစ္ဆနန္တိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ အဒိန္နာဒါနသဒိသာနိ၊ ဣဒံ ပန ကိရိယာကိရိယံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

အဖာသုကရဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၄. နဥပဋ္ဌာပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

စတုတ္ထေ ဒုက္ခိတန္တိ ဂိလာနံ. သဟဇီဝိနိန္တိ သဒ္ဓိဝိဟာရိနိံ. နေဝ ဥပဋ္ဌဟေယျာတိ တဿာ ဥပဋ္ဌာနံ သယံ ဝါ အကရောန္တိယာ၊ ပရေဟိ ဝါ အကာရေန္တိယာ ဓုရံ နိက္ခိတ္တမတ္တေ ပါစိတ္တိယံ.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဒုက္ခိတံ သဟဇီဝိနိံ အနုပဋ္ဌာနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ အန္တေဝါသိနိယာ ဝါ အနုပသမ္ပန္နာယ ဝါ ဒုက္ကဋံ၊ ဒသသု အညတရန္တရာယေ သတိ ပရိယေသိတွာ အလဘန္တိယာ၊ ဂိလာနာယ၊ အာပဒါသု၊ ဥမ္မတ္တိကာဒီနဉ္စ အနာပတ္တိ. ဂိလာနတာ၊ သဒ္ဓိဝိဟာရိတာ၊ အနုညာတကာရဏာဘာဝေါ၊ ဥပဋ္ဌာနေ ဓုရနိက္ခေပေါတိ ဣမာနေတ္ထ စတ္တာရိ အင်္ဂါနိ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ သမနုဘာသနသဒိသာနီတိ.

နဥပဋ္ဌာပနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၅. နိက္ကဍ္ဎနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ပဉ္စမေ ဥပဿယံ ဒတွာတိ သကဝါဋဗဒ္ဓံ အတ္တနော ပုဂ္ဂလိကဝိဟာရံ ဒတွာ. နိက္ကဍ္ဎေယျာတိ ဗဟူနိပိ ဒွါရာနိ ဧကပ္ပယောဂေန နိက္ကဍ္ဎေန္တိယာ ဧကာ အာပတ္တိ၊ နာနာပယောဂေဟိ ပယောဂဂဏနာယ အာပတ္တိယော၊ အာဏတ္တိယမ္ပိ ဧသေဝ နယော. သစေ ပန ‘‘ဣမဉ္စိမဉ္စ ဒွါရံ အတိက္ကာမေဟီ’’တိ အာဏာပေတိ၊ ဧကာယ အာဏတ္တိယာ ဧဝ ဒွါရဂဏနာယ အာပတ္တိယော.

သာဝတ္ထိယံ ထုလ္လနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ဧတာဒိသေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ တိကပါစိတ္တိယံ၊ အကဝါဋဗဒ္ဓတော ဒုက္ကဋံ၊ အနုပသမ္ပန္နာယ တိကဒုက္ကဋံ၊ သကဝါဋဗဒ္ဓတော ဝါ အကဝါဋဗဒ္ဓတော ဝါ ဥဘိန္နမ္ပိ ပရိက္ခာရနိက္ကဍ္ဎနေ ဒုက္ကဋမေဝ၊ သေသံ သံဃိကဝိဟာရနိက္ကဍ္ဎနသိက္ခာပဒေ ဝုတ္တနယမေဝါတိ.

နိက္ကဍ္ဎနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၆. သံသဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

ဆဋ္ဌံ ဥတ္တာနပဒတ္ထမေဝ. သာဝတ္ထိယံ စဏ္ဍကာဠိံ အာရဗ္ဘ သံသဋ္ဌဝိဟာရဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ၊ သေသမေတ္ထ ပဌမအရိဋ္ဌသိက္ခာပဒေ ဝုတ္တဝိနိစ္ဆယသဒိသမေဝါတိ.

သံသဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၇. အန္တောရဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

သတ္တမေ အန္တောရဋ္ဌေတိ ယဿ ဝိဇိတေ ဝိဟရတိ၊ တဿ ရဋ္ဌေ. အသတ္ထိကာ စာရိကန္တိ ဝိနာ သတ္ထေန ဂစ္ဆန္တိယာ၊ ဂါမန္တရဂဏနာယ၊ အဂါမကေ အရညေ အဒ္ဓယောဇနဂဏနာယ ပါစိတ္တိယံ.