၃. ပဉှပုစ္ဆကဝဏ္ဏနာ

၇၄၇. သဗ္ဗဉာဏာရမ္မဏတာယာတိ ပဋိသမ္ဘိဒါပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏာရမ္မဏတာယ. ‘‘သုတ္တန္တဘာဇနီယေ ပန။ပေ။ သိယာ’’တိ ဣဒံ အဘိဓမ္မဘာဇနီယေန ဝိရုဇ္ဈတိ၊ တဿ ဝါ သာဝသေသဒေသနတာ အာပဇ္ဇတီတိ စောဒနံ မနသိ ကတွာ အာဟ ‘‘အဘိဓမ္မဘာဇနီယေ’’တိအာဒိ. နိရဝသေသကထနန္တိ အသေသေတွာ ကထနံ. တေန စိတ္တုပ္ပါဒသင်္ဂဟိတေ အတ္ထေ အသေသေတွာ ဒေသနာ ဣဓ အဘိဓမ္မဘာဇနီယဿ ဘာရော၊ န သဗ္ဗဉေယျဓမ္မေတိ ဒဿေတိ. ယထာဒဿိတဝိသယဝစနဝသေနာတိ ဒဿိတပ္ပကာရဝိသယဿ ကထနဝသေန၊ ဓမ္မတ္ထဝသေန ဒဿိတေ တံတံစိတ္တုပ္ပါဒေ တတ္ထ ဓမ္မနိရုတ္တာဘိလာပေန ဉာဏဿ ကထနဝသေနာတိ အတ္ထော. အညာရမ္မဏတံ န ပဋိသေဓေတိ အတပ္ပရဘာဝတောတိ အဓိပ္ပါယော. န နိရဝသေသေန ကထနံ အစိတ္တုပ္ပါဒပရိယာပန္နဿ ဝိသယဿ အကထိတတ္တာ. ဧဝံ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဝိသယဿာပိ န နိရဝသေသေန ကထနန္တိ သုတ္တန္တဘာဇနီယေ အဝိသေသဝစနေန သဗ္ဗဉာဏာရမ္မဏတံယေဝ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါယ ပတိဋ္ဌာပေတိ. တထာ တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါတိအာဒိပဉှပုစ္ဆကပါဠိယာပိ. တိဿောတိ အတ္ထဓမ္မပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ. နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ ဟိ ‘‘ပရိတ္တာရမ္မဏာ’’တေဝ ဝုတ္တာ.

ယဒိပိ သိယာ န တဿာ မဟဂ္ဂတာရမ္မဏတာတိ သမ္ဗန္ဓော. ‘‘န ဟိ မဂ္ဂေါ ပစ္စယုပ္ပန္နော န ဟောတီ’’တိ ဣမိနာ ‘‘အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ န မဂ္ဂါရမ္မဏာ’’တိ ဝစနဿ ယထာဝုတ္တတ္ထသာဓကတံ ဝိဘာဝေတိ. တဿာတိ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါယ န မဟဂ္ဂတာရမ္မဏတာ သမ္ဘဝတိ နနု နယံ အနုဿရန္တဿာတိ အဓိပ္ပါယော. ဒွေပီတိ ‘‘အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ န မဂ္ဂါရမ္မဏာ၊ တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ သိယာ ပရိတ္တာရမ္မဏာ၊ သိယာ မဟဂ္ဂတာရမ္မဏာ၊ သိယာ အပ္ပမာဏာရမ္မဏာ’’တိ စ ဒွေပိ ဧတာ ပါဠိယော. တာသု ဗလဝတရာယ ဌာနဿ၊ ဣတရာယ အဓိပ္ပါယမဂ္ဂနဿ စ ဥပါယဒဿနမုခေန တာသံ အညမညံ အဝိရောဓံ ဒဿေတုံ ‘‘ကုသလာကုသလာနံ ပနာ’’တိအာဒိမာဟ. ‘‘နိပ္ပရိယာယာ တတ္ထ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိ ဧတေန တတ္ထ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါယ ပရိယာယဘာဝမာဟ. တထာ ဝိပါကကိရိယာနန္တိအာဒိ ယထာဓိပ္ပေတဿ အတ္ထဿ ဝိသဒိသူဒါဟရဏဒဿနံ. ဥဘယေနပိ ‘‘အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ န မဂ္ဂါရမ္မဏာ’’တိ (ဝိဘ. ၇၄၉) ဝစနံ သုတ္တန္တနယာနုဂတံ နိပ္ပရိယာယတ္ထဿ တတ္ထ အဓိပ္ပေတတ္တာတိ ဒီပေတိ. ကိဉ္စိ ပန ဉာဏန္တိအာဒိ ‘‘တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိအာဒိပါဠိယာ သမတ္ထကံ. ယထာဓိပ္ပေတဿ အတ္ထဿ ပဋိဘာနံ ဒီပနံ ပဋိဘာနံ. တေနာဟ ‘‘ဉေယျပ္ပကာသနတော’’တိ. ဣတိ ယာ ‘‘တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိ ပါဠိ၊ တဿာ ဗလဝဘာဝဝိဘာဝနေန ဣတရာယ အဓိပ္ပါယမဂ္ဂနံ ကတန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. နိပ္ပရိယာယာတိ ပရိယာယရဟိတာ ဥဇုကံ သရူပေနေဝ ပဝတ္တာ. နိပ္ပရိယာယ။ပေ။ ပဝတ္တိယန္တိ ဧကန္တိကအတ္ထာရမ္မဏံ ဉာဏံ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဉာဏာရမ္မဏံ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါတိ ဂဟေတွာ ဒေသနာယံ.

သော ဧဝါတိ ပရဿ အဘိလာပသဒ္ဒေါ ဧဝ. အနုဝတ္တမာနတာ စဿ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ ပစ္စုပ္ပန္နမေဝ သဒ္ဒံ အာရမ္မဏံ ကရောန္တီ၊ သဒ္ဒံ သုတွာ ‘‘အယံ သဘာဝနိရုတ္တိ၊ အယံ န သဘာဝနိရုတ္တီ’’တိ ဇာနန္တီတိ စ အာဒိဝစနဝသေန ဝေဒိတဗ္ဗော.

ပဉှပုစ္ဆကဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

ပဋိသမ္ဘိဒါဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.