၂. အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ

၃၄. တံ ဝတွာတိ တံ ဘူမိဝသေန ဇာနိတဗ္ဗတံ ‘‘သဗ္ဗာပိ စတုဘူမိကဝေဒနာ’’တိအာဒိနာ ဝတွာ. သမ္ပယုတ္တတော ဒဿိတတာဒီတိ ဧတ္ထ အာဒိ-သဒ္ဒေန ဟေတုဇာတိဘူမိဣန္ဒြိယဝတ္ထုသမ္ဖဿဇဘေဒတော ဒဿိတတံ အနဝသေသတော သင်္ဂဏှာတိ.

ယဒိပိ တံ-သဒ္ဒေါ ပုဗ္ဗေ ဝုတ္တဿ သာမညတော ပဋိနိဒ္ဒေသော၊ တထာပိ အနန္တရမေဝ ပစ္စာမသိတုံ ယုတ္တော ဣတရတ္ထ အသမ္ဘဝတောတိ အာဟ ‘‘အဋ္ဌ။ပေ။ ယောဇနာ’’တိ. ‘‘အဋ္ဌဝိဓတ္တာဘာဝတော’’တိ ဣမိနာ တံ အသမ္ဘဝံ ဒဿေတိ.

ပူရဏတ္ထမေဝ ဝုတ္တော၊ အပုဗ္ဗတာဘာဝတောတိ အတ္ထော.

ဂဟဏဝဍ္ဎနဝသေနာတိ ဂဟဏဿ ဝဍ္ဎနဝသေန. ဂဟဏန္တိ စေတ္ထ ကထနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ တဿ ဝဍ္ဎနံ တသ္မိံ တသ္မိံ ဌာနေ အဝုတ္တဿ ကထနံ. တေနာဟ ‘‘ပုဗ္ဗေ ဂဟိတတော အညဿ ဂဟဏံ ဝဍ္ဎန’’န္တိ၊ တတော ဧဝ စ ‘‘ပုရိမဂဟိတေ အညုပစယဝသေနာ’’တိ ဝုတ္တံ. ‘‘ဝဍ္ဎနသဒ္ဒေါ ဆေဒနတ္ထော’’တိ ဣဒံ ယထာ အသိဝါ ‘‘သိဝါ’’တိ၊ ဒိဋ္ဌဉ္စ ‘‘အဒိဋ္ဌ’’န္တိ ဝုစ္စတိ၊ ဧဝံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. နယနီဟရဏန္တိ နီယတီတိ နယော၊ ဒေသနာ၊ တဿ နီဟရဏံ ပဝတ္တနံ. ဝဍ္ဎနကနယောတိ ယထာဝုတ္တဝဍ္ဎနကဝသေန ပဝတ္တော ဒေသနာနယော. အညေ ဘေဒါတိ ဧကဝိဓစတုဗ္ဗိဓာဒယော ဘေဒါ. ယဒိ အဝိသိဋ္ဌာ၊ ကသ္မာ ဝုတ္တာတိ အာဟ ‘‘တထာပီ’’တိအာဒိ. တတ္ထ ပညာပ္ပဘေဒဇနနတ္ထန္တိ ဓမ္မဝိသယာယ ပဘေဒဂတာယ ပညာယ ဝိနေယျာနံ နိဗ္ဗတ္တနတ္ထံ၊ ဝိဇ္ဇာဋ္ဌာနာဒိဝသေန ဝိနေယျာနံ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါယ ဥပ္ပါဒနတ္ထန္တိ အတ္ထော. အဘိညေယျဓမ္မဝိဘာဂတာယ သမ္မသနဝါရဿ ဝိသယဘာဝတော ဝုတ္တံ ‘‘ဧကေကဿ ဝါရဿ ဂဟိတဿ နိယျာနမုခဘာဝတော’’တိ. ဣတရေပိ ဘေဒါ ဝုတ္တာတိ ဒုဝိဓတိဝိဓဘေဒါနံ ယံ နာနတ္တံ၊ တဿ ဝသေန ဣတရေ ဘေဒါ အနာနတ္တာပိ ယထာဝုတ္တကာရဏတော ဝုတ္တာ. ‘‘န ကေဝလ’’န္တိအာဒိနာ ဘေဒါနံ အညမညပေက္ခတံ ဒဿေတွာ ‘‘တသ္မာ’’တိအာဒိနာ တေသံ ဝိသိဋ္ဌတံ ဒဿေတိ.

ယထာ ဒုကမူလကာဒီသု ဘေဒါ ဂဏနာနုပုဗ္ဗိယာ ပဝတ္တာ ပဘေဒန္တရာပေက္ခာ၊ န ဧဝမေတေ. ဧတေ ပန သတ္တဝိဓာဒိဘေဒါ ပဘေဒန္တရနိရပေက္ခာ ကေဝလံ ဗဟုဝိဓဘာဝသာမညေနေဝ ဝုတ္တာတိ ဒဿေတိ ‘‘အညပ္ပဘေဒနိရပေက္ခာ’’တိအာဒိနာ. ဒုကတိကပဒတ္ထာနံ ယထာရဟံ အပေက္ခိတဗ္ဗာပေက္ခကဘာဝေန ဝုတ္တတ္တာ ယထာ ဒုကေ ဌပေတွာ ဝုတ္တာ တိကာ တတ္ထ ပက္ခိတ္တာ နာမ ဇာတာ၊ ဧဝံ တိကဒုကပဒတ္ထာနံ အပေက္ခိတဗ္ဗာပေက္ခကဘာဝေန ဝုတ္တတ္တာ ဒုကေ ဝတွာ ဝုတ္တေသုပိ တိကေသု တေ ပက္ခိတ္တာ နာမ ဟောန္တီတိ အာဟ ‘‘ပရတော။ပေ။ ယောဇိတတ္တာ’’တိ.

သမာနဝီထိယန္တိ ဧကဝီထိယံ. စက္ခုသင်္ဃဋ္ဋနာယာတိ စက္ခုရူပပဋိဃာတေန. သောတိ စက္ခုရူပပဋိဃာတော. တဒုပ္ပါဒိကာတိ တဿ စက္ခုသမ္ဖဿဿ ဥပ္ပါဒိကာ. သာတိ အာဝဇ္ဇနဝေဒနာ. နနု စ ဝေဒနာပစ္စယော ဖဿော ဝုတ္တော၊ န ဖဿပစ္စယာ ဝေဒနာတိ? န၊ ဝေဒနာသီသေန စိတ္တုပ္ပါဒဿ ဂဟိတတ္တာတိ. တပ္ပယောဇနတ္တာတိ စက္ခုသမ္ဖဿပယောဇနတ္တာ. ပယောဇယတီတိ ပယောဇနံ၊ ဖလံ.

ရူပါဝစရာရူပါဝစရာနံ ဝိပါကာနန္တိ အဓိပ္ပါယော. တေ ဟိ ဣဓ အဂ္ဂဟိတာ. တေနေဝါဟ ‘‘တေသံ သယမေဝ မနောဒွါရဘူတတ္တာ’’တိအာဒိ. တတောတိ ဘဝင်္ဂတော. စက္ခုသမ္ဖဿပစ္စယာဒိကုသလာဒီနန္တိ ဧတ္ထ ပုရိမေန အာဒိ-သဒ္ဒေန ‘‘သောတသမ္ဖဿပစ္စယာ’’တိ ဧဝမာဒယော သင်္ဂဟိတာ၊ ဒုတိယေန အကုသလာဒယော. ‘‘ကာမာဝစရအဋ္ဌကုသလစိတ္တဝသေနာ’’တိအာဒိနာ ကုသလာဗျာကတာနမ္ပိ ကာမာဝစရာနံယေဝ ယောဇိတတ္တာ ဝုတ္တံ ‘‘သမာနဝီထိယံ လဗ္ဘမာနတာ အဋ္ဌကထာယံ ဝုတ္တာ’’တိ. ဝေဒနာပီတိသနိဒဿနတ္တိကဝဇ္ဇာနံ ဧကူနဝီသတိယာ တိကာနံ ဝသေန ဧကူနဝီသတိစတုဝီသတိကာ. ယဒိ အသမာနဝီထိယမ္ပိ ကုသလာဒီနံ လဗ္ဘမာနတာ ယောဇေတဗ္ဗာ၊ အထ ကသ္မာ သမာနဝီထိယံယေဝ ယောဇိတာတိ အာဟ ‘‘အဋ္ဌကထာယံ ပနာ’’တိအာဒိ. တေနေဝါတိ အသမာနဝီထိယံ အပ္ပဋိက္ခိတ္တတ္တာယေဝ.

စိတ္တသမ္ဗန္ဓောတိ စိတ္တေန သမ္ဗန္ဓော စိတ္တသမ္ဗန္ဓံ ကတွာ စိတ္တသီသေန ဝေဒနာယ ကထနံ. တိကဘူမိဝသေနာတိ ကုသလတ္တိကာဒိတိကဝသေန၊ ကာမာဝစရာဒိဘူမိဝသေန စ. ဒွါရတိကဝသေနာတိ စက္ခာဒိဥပ္ပတ္တိဒွါရဝသေန၊ ကုသလတ္တိကာဒိတိကဝသေန စ. ယတ္ထ ကတ္ထစီတိ ဒီပေတဗ္ဗဿ အတ္ထဿ ဝိသေသာဘာဝတော သတ္တဝိဓဘေဒါဒီသု ယတ္ထ ကတ္ထစိ. န စ ဒွါရံ အနာမဋ္ဌန္တိ ယောဇနာ. တေန သတ္တဝိဓဘေဒတော တိံသဝိဓဘေဒေ ဝိသေသံ ဒဿေတိ. ယဒိပိ ဥဘယတ္ထ ဘူမိယော အာဂတာ၊ ရူပါဝစရာဒိဘူမိအာမသနေန ပန အသမာနဝီထိယံ လဗ္ဘမာနတာ ဒဿိတာတိ အာဟ ‘‘အတိဗျတ္တာ စ ဧတ္ထ သမာနာသမာနဝီထီသု လဗ္ဘမာနတာ’’တိ. သုခဒီပနာနိ ဟောန္တိ ဒွါရဘူမိအာမသနမုခေန ဝေဒနာက္ခန္ဓဿ ဝိဘတ္တတ္တာ. န ဘူမိယော အပေက္ခိတွာ ဌပိတာတိ ကထေတဗ္ဗဘာဝေန ဘူမိယော အပေက္ခိတွာ န ဌပိတာ၊ ဘူမိဝိဘာဂေန န ကထိတာတိ အတ္ထော. အပေက္ခိတဗ္ဗရဟိတာတိ ဒွါရဘူမီနံ အဂ္ဂဟိတတ္တာ အာကင်္ခိတဗ္ဗဒွါရာဒိဝိသေသရဟိတာ.

‘‘ဥပနိဿယကောဋိယာ’’တိ ဧတ္ထ နိပ္ပရိယာယတော ပရိယာယတော စ ဥပနိဿယကောဋိဒဿနမုခေန ဣဓာဓိပ္ပေတဥပနိဿယကောဋိံ ဒဿေတုံ ‘‘သဒ္ဓံ ဥပနိဿာယာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဥပနိဿယာနန္တိ ဝေဒနာယ ဥပနိဿယဘူတာနံ. ဒဿနန္တိ စက္ခုဝိညာဏံ၊ ဒိသွာ ဝါ ဂဟဏံ. ဥပနိဿယန္တဘာဝေနာတိ လာမကူပနိဿယဘာဝေန. ယဒိ ဃာယနာဒီနိ ဥပနိဿယော ဘဝေယျုံ၊ ပကတူပနိဿယာနေဝ သိယုံ. ပကတူပနိဿယော စ နာနာဝီထိယံယေဝါတိ တဒလာဘဝစနံ ဣဓ နာနာဝီထိဇောတကန္တိ ဒဿေတိ ‘‘ဃာနာဒိဒွါရေသူ’’တိအာဒိနာ. ကသိဏပရိကမ္မာဒီနန္တိ ကသိဏပရိကမ္မသမာပတ္တိနိဗ္ဗတ္တနဝိပဿနာဝဍ္ဎနာဒီနံ. တဒလာဘောတိ ဥပနိဿယာလာဘော၊ သော စ ဃာယနာဒီဟိ ပရေသံ ပဋိပတ္တိယာ ဇာနိတုံ အသက္ကုဏေယျတ္တာ. အန္တိမဘဝိကဗောဓိသတ္တာဒီနံ သဝနေန ဝိနာ တံဖုသနံ သိယာ မူလူပနိဿယောတိ ‘‘ယေဘုယျေနာ’’တိ ဝုတ္တံ.

သမ္ပန္နဇ္ဈာသယောတိ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယသမ္ပတ္တိယာ သမ္ပန္နဇ္ဈာသယော. တေနာတိ ‘‘ဧဝံ စက္ခုဝိညာဏ’’န္တိ ဝစနေန. တဒုပနိဿယန္တိ တတော ပရံ ဥပ္ပန္နကသိဏရူပဒဿနာဒီနံ ဥပနိဿယဘူတံ.

ထာမဂမနံ နာမ ကာမရာဂါဒီနံယေဝ အာဝေဏိကော သဘာဝေါတိ အာဟ ‘‘အပ္ပဟီနကာမရာဂါဒိကဿ ဝါ’’တိ. ‘‘ရာဂေါ ဥပ္ပန္နော’’တိအာဒိနာ ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌာရမ္မဏေ ရာဂပဋိဃာနံ ဥပ္ပတ္တိဝိစာရဏာဝ ဝုတ္တာ၊ န နေသံ ကိစ္စဝိသေသောတိ ကိစ္စဝိသေသေန ဝုတ္တေ ဒဿေန္တော ‘‘အသမပေက္ခနာယာ’’တိအာဒိမာဟ. ပဝတ္တာ ဝေဒနာတိ အတ္ထော. ပကာရန္တရေနာတိ စက္ခုသမ္ဖဿပစ္စယာ ဥပ္ပန္နကိလေသာနံ သမတိက္ကမနသင်္ခါတေန ပကာရန္တရေန. တထာ ဘာဝနာဝသေနာတိ ဧတ္ထ တထာ-သဒ္ဒေန စက္ခုသမ္ဖဿဿ စတုဘူမိကဝေဒနာယ ဥပနိဿယဘာဝေါ ဧဝ ပကာရန္တရေန ကထိတောတိ ဣမမေဝတ္ထံ အာကဍ္ဎတိ. ဘာဝနာယေဝေတ္ထ ပကာရန္တရံ.

သဗ္ဗံ သမ္မသနံ ဘာဝနာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ န နီဝရဏပ္ပဟာနပရိညာဝ.

အညမညဿ စာတိ ဖောဋ္ဌဗ္ဗမဟာဘူတေသု ဣတရီတရဿ၊ အာပေါဓာတုယာ စ ဝသေန.

တေသန္တိ ဇာတိအာဒီနံ၊ ကမ္မတ္ထေ စေတံ သာမိဝစနံ. သဟဇာတဿ မနောသမ္ဖဿဿ ဗလဝပစ္စယဘာဝံ ဒဿေတီတိ သမ္ဗန္ဓော. တဿ ဝါ ဒဿနဿာတိ တဿ ဝါ ဇာတိအာဒိကေ ဘယတော ဒဿနဝသေန ပဝတ္တဿ ကာမာဝစရဉာဏဿ.

တဒေဝ အတ္တနော ဖလဿေဝ ဖလဘာဝေနာတိ ‘‘မနောသမ္ဖဿော’’တိ ဖဿဿ ကာရဏဘာဝေန ယံ ဝုတ္တံ၊ တဒေဝ ဝိညာဏံ အတ္တနော ဖလဿ ဖလဘာဝေန ဝုတ္တဿ ဖဿဿ ‘‘စက္ခုသမ္ဖဿဇ’’န္တိအာဒိနာ ဖလဘာဝေန ဝတ္တုံ န ယုတ္တံ. ‘‘မနောသမ္ဖဿော’’တိအာဒိနာ လဗ္ဘမာနောပိ ဝိညာဏံ ပဋိစ္စ ဖဿဿ ပစ္စယဘာဝေါ ဟေတုဖလသင်္ကရပရိဟရဏတ္ထံ န ဝုတ္တောတိ ဝတွာ ယဒိပိ ဖဿော ဝိညာဏဿ ပစ္စယော ဟောတိ၊ န ပန ဖဿဿ ဝိယ ဝိညာဏံ သော တဿ ဝိသေသပစ္စယော ဟောတီတိ ဝိညာဏဿ စက္ခုသမ္ဖဿဇာဒိတာ န ဝုတ္တာတိ ဒဿေတုံ ‘‘ယသ္မာ ဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ.

အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.