၅၅. ဘဒ္ဒိယဝဂ္ဂေါ
၁. လကုဏ္ဍဘဒ္ဒိယတ္ထေရအပဒါနံ
၁. ‘‘ပဒုမုတ္တရော နာမ ဇိနော၊ သဗ္ဗဓမ္မေသု စက္ခုမာ၊
ဣတော သတသဟဿမှိ၊ ကပ္ပေ ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော.
၂. ‘‘တဒါဟံ ဟံသဝတိယံ၊ သေဋ္ဌိပုတ္တော မဟဒ္ဓနော၊
ဇင်္ဃာဝိဟာရံ ဝိစရံ၊ သံဃာရာမံ အဂစ္ဆဟံ.
၃. ‘‘တဒါ သော လောကပဇ္ဇောတော၊ ဓမ္မံ ဒေသေသိ နာယကော၊
မဉ္ဇုဿရာနံ ပဝရံ၊ သာဝကံ အဘိကိတ္တယိ.
၄. ‘‘တံ သုတွာ မုဒိတော ဟုတွာ၊ ကာရံ ကတွာ မဟေသိနော၊
ဝန္ဒိတွာ သတ္ထုနော ပါဒေ၊ တံ ဌာနမဘိပတ္ထယိံ.
၅. ‘‘တဒါ ဗုဒ္ဓေါ ဝိယာကာသိ၊ သံဃမဇ္ဈေ ဝိနာယကော၊
‘အနာဂတမှိ အဒ္ဓါနေ၊ လစ္ဆသေ တံ မနောရထံ.
၆. ‘‘‘သတသဟဿိတော ကပ္ပေ၊ ဩက္ကာကကုလသမ္ဘဝေါ၊
ဂေါတမော နာမ ဂေါတ္တေန၊ သတ္ထာ လောကေ ဘဝိဿတိ.
၇. ‘‘‘တဿ ဓမ္မေသု ဒါယာဒေါ၊ ဩရသော ဓမ္မနိမ္မိတော၊
ဘဒ္ဒိယော နာမ နာမေန၊ ဟေဿတိ သတ္ထု သာဝကော’.
၈. ‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ၊
ဇဟိတွာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ.
၉. ‘‘ဒွေနဝုတေ ဣတော ကပ္ပေ၊ ဖုဿော ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော၊
ဒုရာသဒေါ ဒုပ္ပသဟော၊ သဗ္ဗလောကုတ္တမော ဇိနော.
၁၀. ‘‘စရဏေန စ သမ္ပန္နော၊ ဗြဟာ ဥဇု ပတာပဝါ၊
ဟိတေသီ သဗ္ဗသတ္တာနံ [သဗ္ဗပါဏီနံ (သီ.)]၊ ဗဟုံ မောစေသိ ဗန္ဓနာ.
၁၁. ‘‘နန္ဒာရာမဝနေ တဿ၊ အဟောသိံ ဖုဿကောကိလော [ပုဿကောကိလော (သီ. သျာ.)]၊
ဂန္ဓကုဋိသမာသန္နေ၊ အမ္ဗရုက္ခေ ဝသာမဟံ.
၁၂. ‘‘တဒါ ပိဏ္ဍာယ ဂစ္ဆန္တံ၊ ဒက္ခိဏေယျံ ဇိနုတ္တမံ၊
ဒိသွာ စိတ္တံ ပသာဒေတွာ၊ မဉ္ဇုနာဘိနိကူဇဟံ [မဉ္ဇုနာဒေန ကူဇဟံ (သီ. ပီ.)].
၁၃. ‘‘ရာဇုယျာနံ တဒါ ဂန္တွာ၊ သုပက္ကံ ကနကတ္တစံ၊
အမ္ဗပိဏ္ဍံ ဂဟေတွာန၊ သမ္ဗုဒ္ဓဿောပနာမယိံ.
၁၄. ‘‘တဒါ မေ စိတ္တမညာယ၊ မဟာကာရုဏိကော ဇိနော၊
ဥပဋ္ဌာကဿ ဟတ္ထတော၊ ပတ္တံ ပဂ္ဂဏှိ နာယကော.
၁၅. ‘‘အဒါသိံ ဟဋ္ဌစိတ္တောဟံ [တုဋ္ဌစိတ္တောဟံ (သီ.)]၊ အမ္ဗပိဏ္ဍံ မဟာမုနေ၊
ပတ္တေ ပက္ခိပ္ပ ပက္ခေဟိ၊ ပဉ္ဇလိံ [ပက္ခေဟဉ္ဇလိံ (သီ.)] ကတွာန မဉ္ဇုနာ.
၁၆. ‘‘သရေန ရဇနီယေန၊ သဝနီယေန ဝဂ္ဂုနာ၊
ဝဿန္တော ဗုဒ္ဓပူဇတ္ထံ၊ နီဠံ [နိဒ္ဒံ (သျာ. ပီ.)] ဂန္တွာ နိပဇ္ဇဟံ.
၁၇. ‘‘တဒါ မုဒိတစိတ္တံ မံ၊ ဗုဒ္ဓပေမဂတာသယံ၊
သကုဏဂ္ဃိ ဥပါဂန္တွာ၊ ဃာတယီ ဒုဋ္ဌမာနသော.
၁၈. ‘‘တတော စုတောဟံ တုသိတေ၊ အနုဘောတွာ မဟာသုခံ၊
မနုဿယောနိမာဂစ္ဆိံ၊ တဿ ကမ္မဿ ဝါဟသာ.
၁၉. ‘‘ဣမမှိ ဘဒ္ဒကေ ကပ္ပေ၊ ဗြဟ္မဗန္ဓု မဟာယသော၊
ကဿပေါ နာမ ဂေါတ္တေန၊ ဥပ္ပဇ္ဇိ ဝဒတံ ဝရော.
၂၀. ‘‘သာသနံ ဇောတယိတွာ သော၊ အဘိဘုယျ ကုတိတ္ထိယေ၊
ဝိနယိတွာန ဝေနေယျေ၊ နိဗ္ဗုတော သော သသာဝကော.
၂၁. ‘‘နိဗ္ဗုတေ တမှိ လောကဂ္ဂေ၊ ပသန္နာ ဇနတာ ဗဟူ၊
ပူဇနတ္ထာယ ဗုဒ္ဓဿ၊ ထူပံ ကုဗ္ဗန္တိ သတ္ထုနော.
၂၂. ‘‘‘သတ္တယောဇနိကံ ထူပံ၊ သတ္တရတနဘူသိတံ၊
ကရိဿာမ မဟေသိဿ’၊ ဣစ္စေဝံ မန္တယန္တိ တေ.
၂၃. ‘‘ကိကိနော ကာသိရာဇဿ၊ တဒါ သေနာယ နာယကော၊
ဟုတွာဟံ အပ္ပမာဏဿ၊ ပမာဏံ စေတိယေ ဝဒိံ.
၂၄. ‘‘တဒါ တေ မမ ဝါကျေန၊ စေတိယံ ယောဇနုဂ္ဂတံ၊
အကံသု နရဝီရဿ၊ နာနာရတနဘူသိတံ.
၂၅. ‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ၊
ဇဟိတွာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ.
၂၆. ‘‘ပစ္ဆိမေ စ ဘဝေ ဒါနိ၊ ဇာတော သေဋ္ဌိကုလေ အဟံ၊
သာဝတ္ထိယံ ပုရဝရေ၊ ဣဒ္ဓေ ဖီတေ မဟဒ္ဓနေ.
၂၇. ‘‘ပုရပ္ပဝေသေ သုဂတံ၊ ဒိသွာ ဝိမှိတမာနသော၊
ပဗ္ဗဇိတွာန န စိရံ၊ အရဟတ္တမပါပုဏိံ.
၂၈. ‘‘စေတိယဿ ပမာဏံ ယံ၊ အကရိံ တေန ကမ္မုနာ၊
လကုဏ္ဍကသရီရောဟံ၊ ဇာတော ပရိဘဝါရဟော.
၂၉. ‘‘သရေန မဓုရေနာဟံ၊ ပူဇိတွာ ဣသိသတ္တမံ၊
မဉ္ဇုဿရာနံ ဘိက္ခူနံ၊ အဂ္ဂတ္တမနုပါပုဏိံ.
၃၀. ‘‘ဖလဒါနေန ဗုဒ္ဓဿ၊ ဂုဏာနုဿရဏေန စ၊
သာမညဖလသမ္ပန္နော၊ ဝိဟရာမိ အနာသဝေါ.
၃၁. ‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ၊ ဘဝါ သဗ္ဗေ သမူဟတာ၊
နာဂေါဝ ဗန္ဓနံ ဆေတွာ၊ ဝိဟရာမိ အနာသဝေါ.
၃၂. ‘‘သွာဂတံ ဝတ မေ အာသိ၊ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌဿ သန္တိကေ၊
တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.
၃၃. ‘‘ပဋိသမ္ဘိဒါ စတဿော၊ ဝိမောက္ခာပိ စ အဋ္ဌိမေ၊
ဆဠဘိညာ သစ္ဆိကတာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ’’.
ဣတ္ထံ သုဒံ အာယသ္မာ လကုဏ္ဍဘဒ္ဒိယော ထေရော ဣမာ ဂါထာယော
အဘာသိတ္ထာတိ.
လကုဏ္ဍဘဒ္ဒိယတ္ထေရဿာပဒါနံ ပဌမံ.
၂. ကင်္ခါရေဝတတ္ထေရအပဒါနံ
၃၄. ‘‘ပဒုမုတ္တရော နာမ ဇိနော၊ သဗ္ဗဓမ္မေသု စက္ခုမာ၊
ဣတော သတသဟဿမှိ၊ ကပ္ပေ ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော.
၃၅. ‘‘သီဟဟနု ဗြဟ္မဂိရော၊ ဟံသဒုန္ဒုဘိနိဿနော [ဟံသဒုန္ဒုဘိနိဿရော (သီ.) ။ နိဿဝနော (ပီ.) ။ သာဝနော (သျာ.)]၊
နာဂဝိက္ကန္တဂမနော၊ စန္ဒသူရာဒိကပ္ပဘော.
၃၆. ‘‘မဟာမတီ မဟာဝီရော၊ မဟာဈာယီ မဟာဗလော [မဟာဂတိ (သျာ.)၊ မဟာဟိတော (ပီ.)]၊
မဟာကာရုဏိကော နာထော၊ မဟာတမပနူဒနော [မဟာတမဝိဓံသနော (သျာ.)၊ မဟာတမနိသူဒနော (ပီ.)].
၃၇. ‘‘သ ကဒါစိ တိလောကဂ္ဂေါ၊ ဝေနေယျံ ဝိနယံ ဗဟုံ [ဝေနေယျေ ဝိနိယံ ဗဟူ (သီ.)]၊
ဓမ္မံ ဒေသေသိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ သတ္တာသယဝိဒူ မုနိ.
၃၈. ‘‘ဈာယိံ ဈာနရတံ ဝီရံ၊ ဥပသန္တံ အနာဝိလံ၊
ဝဏ္ဏယန္တော ပရိသတိံ၊ တောသေသိ [တောသေတိ (သျာ. ပီ. က.)] ဇနတံ ဇိနော.
၃၉. ‘‘တဒါဟံ ဟံသဝတိယံ၊ ဗြာဟ္မဏော ဝေဒပါရဂူ၊
ဓမ္မံ သုတွာန မုဒိတော၊ တံ ဌာနမဘိပတ္ထယိံ.
၄၀. ‘‘တဒါ ဇိနော ဝိယာကာသိ၊ သံဃမဇ္ဈေ ဝိနာယကော၊
‘မုဒိတော ဟောဟိ တွံ ဗြဟ္မေ၊ လစ္ဆသေ တံ မနောရထံ.
၄၁. ‘‘‘သတသဟဿိတော ကပ္ပေ၊ ဩက္ကာကကုလသမ္ဘဝေါ၊
ဂေါတမော နာမ ဂေါတ္တေန၊ သတ္ထာ လောကေ ဘဝိဿတိ.
၄၂. ‘‘‘တဿ ဓမ္မေသု ဒါယာဒေါ၊ ဩရသော ဓမ္မနိမ္မိတော၊
ရေဝတော နာမ နာမေန၊ ဟေဿတိ သတ္ထု သာဝကော’.
၄၃. ‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ၊
ဇဟိတွာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ.
၄၄. ‘‘ပစ္ဆိမေ စ ဘဝေ ဒါနိ၊ ဇာတောဟံ ကောလိယေ ပုရေ၊
ခတ္တိယေ ကုလသမ္ပန္နေ၊ ဣဒ္ဓေ ဖီတေ မဟဒ္ဓနေ.
၄၅. ‘‘ယဒါ ကပိလဝတ္ထုသ္မိံ၊ ဗုဒ္ဓေါ ဓမ္မမဒေသယိ၊
တဒါ ပသန္နော သုဂတေ၊ ပဗ္ဗဇိံ အနဂါရိယံ.
၄၆. ‘‘ကင်္ခါ မေ ဗဟုလာ အာသိ၊ ကပ္ပါကပ္ပေ တဟိံ တဟိံ၊
သဗ္ဗံ တံ ဝိနယီ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဒေသေတွာ ဓမ္မမုတ္တမံ.
၄၇. ‘‘တတောဟံ တိဏ္ဏသံသာရော၊ သဒါ ဈာနသုခေ ရတော၊
ဝိဟရာမိ တဒါ ဗုဒ္ဓေါ၊ မံ ဒိသွာ ဧတဒဗြဝိ.
၄၈. ‘‘‘ယာ ကာစိ ကင်္ခါ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သကဝေဒိယာ ဝါ ပရဝေဒိယာ ဝါ၊
ယေ ဈာယိနော တာ ပဇဟန္တိ သဗ္ဗာ၊ အာတာပိနော ဗြဟ္မစရိယံ စရန္တာ’.
၄၉. ‘‘သတသဟဿေ ကတံ ကမ္မံ၊ ဖလံ ဒဿေသိ မေ ဣဓ၊
သုမုတ္တော သရဝေဂေါဝ ကိလေသေ ဈာပယိံ မမ.
၅၀. ‘‘တတော ဈာနရတံ ဒိသွာ၊ ဗုဒ္ဓေါ လောကန္တဂူ မုနိ၊
ဈာယီနံ ဘိက္ခူနံ အဂ္ဂေါ၊ ပညာပေတိ မဟာမတိ.
၅၁. ‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ဝိဟရာမိ အနာသဝေါ.
၅၂. ‘‘သွာဂတံ ဝတ မေ အာသိ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.
၅၃. ‘‘ပဋိသမ္ဘိဒါ စတဿော။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ’’.
ဣတ္ထံ သုဒံ အာယသ္မာ ကင်္ခါရေဝတော ထေရော ဣမာ ဂါထာယော
အဘာသိတ္ထာတိ.
ကင်္ခါရေဝတတ္ထေရဿာပဒါနံ ဒုတိယံ.
၃. သီဝလိတ္ထေရအပဒါနံ
၅၄. ‘‘ပဒုမုတ္တရော နာမ ဇိနော၊ သဗ္ဗဓမ္မေသု စက္ခုမာ၊
ဣတော သတသဟဿမှိ၊ ကပ္ပေ ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော.
၅၅. ‘‘သီလံ တဿ အသင်္ခေယျံ၊ သမာဓိ ဝဇိရူပမော၊
အသင်္ခေယျံ ဉာဏဝရံ၊ ဝိမုတ္တိ စ အနောပမာ.
၅၆. ‘‘မနုဇာမရနာဂါနံ၊ ဗြဟ္မာနဉ္စ သမာဂမေ၊
သမဏဗြာဟ္မဏာကိဏ္ဏေ၊ ဓမ္မံ ဒေသေသိ နာယကော.
၅၇. ‘‘သသာဝကံ မဟာလာဘိံ၊ ပုညဝန္တံ ဇုတိန္ဓရံ၊
ဌပေသိ ဧတဒဂ္ဂမှိ၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒေါ.
၅၈. ‘‘တဒါဟံ ခတ္တိယော အာသိံ၊ နဂရေ ဟံသသဝှယေ၊
သုတွာ ဇိနဿ တံ ဝါကျံ၊ သာဝကဿ ဂုဏံ ဗဟုံ.
၅၉. ‘‘နိမန္တယိတွာ သတ္တာဟံ၊ ဘောဇယိတွာ သသာဝကံ၊
မဟာဒါနံ ဒဒိတွာန၊ တံ ဌာနမဘိပတ္ထယိံ.
၆၀. ‘‘တဒါ မံ ဝိနတံ ပါဒေ၊ ဒိသွာန ပုရိသာသဘော၊
သရေန မဟတာ ဝီရော [သုဿရေန မဟာဝီရော (သီ. ပီ.)]၊ ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ.
၆၁. ‘‘‘တတော ဇိနဿ ဝစနံ၊ သောတုကာမာ မဟာဇနာ၊
ဒေဝဒါနဝဂန္ဓဗ္ဗာ၊ ဗြဟ္မာနော စ မဟိဒ္ဓိကာ’.
၆၂. ‘‘သမဏဗြာဟ္မဏာ စေဝ၊ နမဿိံသု ကတဉ္ဇလီ၊
‘နမော တေ ပုရိသာဇည၊ နမော တေ ပုရိသုတ္တမ.
၆၃. ‘‘‘ခတ္တိယေန မဟာဒါနံ၊ ဒိန္နံ သတ္တာဟိကမ္ပိ ဝေါ [သတ္တဟိကံ မိ ဝေါ (သီ.)၊ သတ္တဟိကာဓိကံ (သျာ.)၊ သတ္တဟိကံ ဝိဘော (ပီ.)]၊
သောတုကာမာ ဖလံ တဿ၊ ဗျာကရောဟိ မဟာမုနေ’.
၆၄. ‘‘တတော အဝေါစ ဘဂဝါ၊ ‘သုဏာထ မမ ဘာသိတံ၊
အပ္ပမေယျမှိ ဗုဒ္ဓမှိ၊ သသံဃမှိ ပတိဋ္ဌိတာ [သံဃမှိ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ (သီ. ပီ.)].
၆၅. ‘‘‘ဒက္ခိဏာ တာယ [ဒက္ခိဏာဒါယ (သျာ. ပီ.)] ကော ဝတ္တာ၊ အပ္ပမေယျဖလာ ဟိ သာ၊
အပိ စေ သ မဟာဘောဂေါ၊ ဌာနံ ပတ္ထေတိ ဥတ္တမံ.
၆၆. ‘‘‘လာဘီ ဝိပုလလာဘာနံ၊ ယထာ ဘိက္ခု သုဒဿနော၊
တထာဟမ္ပိ ဘဝေယျန္တိ၊ လစ္ဆသေ တံ အနာဂတေ.
၆၇. ‘‘‘သတသဟဿိတော ကပ္ပေ၊ ဩက္ကာကကုလသမ္ဘဝေါ၊
ဂေါတမော နာမ ဂေါတ္တေန၊ သတ္ထာ လောကေ ဘဝိဿတိ.
၆၈. ‘‘‘တဿ ဓမ္မေသု ဒါယာဒေါ၊ ဩရသော ဓမ္မနိမ္မိတော၊
သီဝလိ နာမ နာမေန၊ ဟေဿတိ သတ္ထု သာဝကော’.
၆၉. ‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ၊
ဇဟိတွာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသူပဂေါ အဟံ.
၇၀. ‘‘ဧကနဝုတိတော ကပ္ပေ၊ ဝိပဿီ လောကနာယကော၊
ဥပ္ပဇ္ဇိ စာရုဒဿနော၊ သဗ္ဗဓမ္မဝိပဿကော.
၇၁. ‘‘တဒါဟံ ဗန္ဓုမတိယံ၊ ကုလဿညတရဿ စ၊
ဒယိတော ပဿိတော စေဝ၊ အာသိံ ကမ္မန္တဝါဝဋော [ကမ္မန္တဗျာဝဋော (သီ. သျာ. က.)].
၇၂. ‘‘တဒါ အညတရော ပူဂေါ၊ ဝိပဿိဿ မဟေသိနော၊