၄. ဇမ္ဗုခါဒကသံယုတ္တံ

၁. နိဗ္ဗာနပဉှာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၁၄. ဇမ္ဗုခါဒကသံယုတ္တေ ဇမ္ဗုခါဒကော ပရိဗ္ဗာဇကောတိ ဧဝံနာမော ထေရဿ ဘာဂိနေယျော ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကော. ယော ခေါ အာဝုသော ရာဂက္ခယောတိ နိဗ္ဗာနံ အာဂမ္မ ရာဂေါ ခီယတိ၊ တသ္မာ နိဗ္ဗာနံ ရာဂက္ခယောတိ ဝုစ္စတိ. ဒေါသမောဟက္ခယေသုပိ ဧသေဝ နယော.

ယော ပန ဣမိနာဝ သုတ္တေန ကိလေသက္ခယမတ္တံ နိဗ္ဗာနန္တိ ဝဒေယျ၊ သော ဝတ္တဗ္ဗော ‘‘ကဿ ကိလေသာနံ ခယော၊ ကိံ အတ္တနော၊ ဥဒါဟု ပရေသ’’န္တိ? အဒ္ဓါ ‘‘အတ္တနော’’တိ ဝက္ခတိ. တတော ပုစ္ဆိတဗ္ဗော ‘‘ဂေါတြဘုဉာဏဿ ကိံ အာရမ္မဏ’’န္တိ? ဇာနမာနော ‘‘နိဗ္ဗာန’’န္တိ ဝက္ခတိ. ကိံ ပန ဂေါတြဘုဉာဏက္ခဏေ ကိလေသာ ခီဏာ ခီယန္တိ ခီယိဿန္တီတိ? ‘‘ခီဏာ’’တိ ဝါ ‘‘ခီယန္တီ’’တိ ဝါ န ဝတ္တဗ္ဗာ၊ ‘‘ခီယိဿန္တီ’’တိ ပန ဝတ္တဗ္ဗာတိ. ကိံ ပန တေသု အခီဏေသုယေဝ ကိလေသေသု ဂေါတြဘုဉာဏံ ကိလေသက္ခယံ အာရမ္မဏံ ကရောတီတိ? အဒ္ဓါ ဧဝံ ဝုတ္တေ နိရုတ္တရော ဘဝိဿတိ.

မဂ္ဂဉာဏေနာပိ စေတံ ယောဇေတဗ္ဗံ. မဂ္ဂက္ခဏေပိ ဟိ ကိလေသာ ‘‘ခီဏာ’’တိ ဝါ ‘‘ခီယိဿန္တီ’’တိ ဝါ န ဝတ္တဗ္ဗာ၊ ‘‘ခီယန္တီ’’တိ ပန ဝတ္တဗ္ဗာ၊ န စ အခီဏေသုယေဝ ကိလေသေသု ကိလေသက္ခယော အာရမ္မဏံ ဟောတိ၊ တသ္မာ သမ္ပဋိစ္ဆိတဗ္ဗမေတံ. ယံ အာဂမ္မ ရာဂါဒယော ခီယန္တိ၊ တံ နိဗ္ဗာနံ. တံ ပနေတံ ‘‘ရူပိနော ဓမ္မာ အရူပိနော ဓမ္မာ’’တိအာဒီသု (ဓ. သ. ဒုကမာတိကာ ၁၁) ဒုကေသု အရူပိနော ဓမ္မာတိ သင်္ဂဟိတတ္တာ န ကိလေသက္ခယမတ္တမေဝါတိ.

၂. အရဟတ္တပဉှာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၁၅. အရဟတ္တပဉှဗျာကရဏေ ယသ္မာ အရဟတ္တံ ရာဂဒေါသမောဟာနံ ခီဏန္တေ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တသ္မာ ‘‘ရာဂက္ခယော ဒေါသက္ခယော မောဟက္ခယော’’တိ ဝုတ္တံ.

၃-၁၅. ဓမ္မဝါဒီပဉှာသုတ္တာဒိဝဏ္ဏနာ

၃၁၆-၃၂၈. တေ လောကေ သုဂတာတိ တေ ရာဂါဒယော ပဟာယ ဂတတ္တာ သုဋ္ဌု ဂတာတိ သုဂတာ. ဒုက္ခဿ ခေါ အာဝုသော ပရိညတ္ထန္တိ ဝဋ္ဋဒုက္ခဿ ပရိဇာနနတ္ထံ. ဒုက္ခတာတိ ဒုက္ခသဘာဝေါ. ဒုက္ခဒုက္ခတာတိအာဒီသု ဒုက္ခသင်္ခါတော ဒုက္ခသဘာဝေါ ဒုက္ခဒုက္ခတာ. သေသပဒဒွယေပိ ဧသေဝ နယော.

၁၆. ဒုက္ကရပဉှာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၂၉. အဘိရတီတိ ပဗ္ဗဇ္ဇာယ အနုက္ကဏ္ဌနတာ. နစိရံ အာဝုသောတိ အာဝုသော ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဘိက္ခု ‘‘ပါတော အနုသိဋ္ဌော သာယံ ဝိသေသမဓိဂမိဿတိ၊ သာယံ အနုသိဋ္ဌော ပါတော ဝိသေသမဓိဂမိဿတီ’’တိ (မ. နိ. ၂.၃၄၅) ဝုတ္တတ္တာ ဃဋေန္တော ဝါယမန္တော နစိရဿံ လဟုယေဝ အရဟံ အဿ၊ အရဟတ္တေ ပတိဋ္ဌဟေယျာတိ ဒဿေတိ. သေသံ သဗ္ဗတ္ထ ဥတ္တာနတ္ထမေဝါတိ.

ဇမ္ဗုခါဒကသံယုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.