၈. ဥပက္ကိလေသသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၂၃၆. ဧဝံ မေ သုတန္တိ ဥပက္ကိလေသသုတ္တံ. တတ္ထ ဧတဒဝေါစာတိ နေဝ ဘေဒါဓိပ္ပါယေန န ပိယကမျတာယ၊ အထ ခွာဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ဣမေ ဘိက္ခူ မမ ဝစနံ ဂဟေတွာ န ဩရမိဿန္တိ၊ ဗုဒ္ဓါ စ နာမ ဟိတာနုကမ္ပကာ၊ အဒ္ဓါ နေသံ ဘဂဝါ ဧကံ ကာရဏံ ကထေဿတိ၊ တံ သုတွာ ဧတေ ဩရမိဿန္တိ၊ တတော တေသံ ဖာသုဝိဟာရော ဘဝိဿတီ’’တိ. တသ္မာ ဧတံ ‘‘ဣဓ၊ ဘန္တေ’’တိအာဒိဝစနမဝေါစ. မာ ဘဏ္ဍနန္တိအာဒီသု ‘‘အကတ္ထာ’’တိ ပါဌသေသံ ဂဟေတွာ ‘‘မာ ဘဏ္ဍနံ အကတ္ထာ’’တိ ဧဝံ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော. အညတရောတိ သော ကိရ ဘိက္ခု ဘဂဝတော အတ္ထကာမော၊ အယံ ကိရဿ အဓိပ္ပါယော – ‘‘ဣမေ ဘိက္ခူ ကောဓာဘိဘူတာ သတ္ထု ဝစနံ န ဂဏှန္တိ၊ မာ ဘဂဝါ ဧတေ ဩဝဒန္တော ကိလမီ’’တိ၊ တသ္မာ ဧဝမာဟ.

ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသီတိ န ကေဝလံ ပါဝိသိ၊ ယေနပိ ဇနေန န ဒိဋ္ဌော၊ သော မံ ပဿတူတိပိ အဓိဋ္ဌာသိ. ကိမတ္ထံ အဓိဋ္ဌာသီတိ? တေသံ ဘိက္ခူနံ ဒမနတ္ထံ. ဘဂဝါ ဟိ တဒါ ပိဏ္ဍပါတပ္ပဋိက္ကန္တော ‘‘ပုထုသဒ္ဒေါ သမဇနော’’တိအာဒိဂါထာ ဘာသိတွာ ကောသမ္ဗိတော ဗာလကလောဏကာရဂါမံ ဂတော. တတော ပါစီနဝံသဒါယံ၊ တတော ပါလိလေယျကဝနသဏ္ဍံ ဂန္တွာ ပါလိလေယျဟတ္ထိနာဂေန ဥပဋ္ဌဟိယမာနော တေမာသံ ဝသိ. နဂရဝါသိနောပိ – ‘‘သတ္ထာ ဝိဟာရံ ဂတော၊ ဂစ္ဆာမ ဓမ္မဿဝနာယာ’’တိ ဂန္ဓပုပ္ဖဟတ္ထာ ဝိဟာရံ ဂန္တွာ ‘‘ကဟံ၊ ဘန္တေ၊ သတ္ထာ’’တိ ပုစ္ဆိံသု. ‘‘ကဟံ တုမှေ သတ္ထာရံ ဒက္ခထ၊ သတ္ထာ ‘ဣမေ ဘိက္ခူ သမဂ္ဂေ ကရိဿာမီ’တိ အာဂတော၊ သမဂ္ဂေ ကာတုံ အသက္ကောန္တော နိက္ခမိတွာ ဂတော’’တိ. ‘‘မယံ သတမ္ပိ သဟဿမ္ပိ ဒတွာ သတ္ထာရံ အာနေတုံ န သက္ကောမ၊ သော နော အယာစိတော သယမေဝ အာဂတော၊ မယံ ဣမေ ဘိက္ခူ နိဿာယ သတ္ထု သမ္မုခါ ဓမ္မကထံ သောတုံ န လဘိမှာ. ဣမေ သတ္ထာရံ ဥဒ္ဒိဿ ပဗ္ဗဇိတာ၊ တသ္မိမ္ပိ သာမဂ္ဂိံ ကရောန္တေ သမဂ္ဂါ န ဇာတာ၊ ကဿာညဿ ဝစနံ ကရိဿန္တိ. အလံ န ဣမေသံ ဘိက္ခာ ဒါတဗ္ဗာ’’တိ သကလနဂရေ ဒဏ္ဍံ ဌပယိံသု. တေ ပုနဒိဝသေ သကလနဂရံ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ကဋစ္ဆုမတ္တမ္ပိ ဘိက္ခံ အလဘိတွာ ဝိဟာရံ အာဂမံသု. ဥပါသကာပိ တေ ပုန အာဟံသု – ‘‘ယာဝ သတ္ထာရံ န ခမာပေထ၊ တာဝ ဝေါ တမေဝ ဒဏ္ဍကမ္မ’’န္တိ. တေ ‘‘သတ္ထာရံ ခမာပေဿာမာ’’တိ ဘဂဝတိ သာဝတ္ထိယံ အနုပ္ပတ္တေ တတ္ထ အဂမံသု. သတ္ထာ တေသံ အဋ္ဌာရသ ဘေဒကရဝတ္ထူနိ ဒေသေသီတိ အယမေတ္ထ ပါဠိမုတ္တကကထာ.

၂၃၇. ဣဒါနိ ပုထုသဒ္ဒေါတိအာဒိဂါထာသု ပုထု မဟာသဒ္ဒေါ အဿာတိ ပုထုသဒ္ဒေါ. သမဇနောတိ သမာနော ဧကသဒိသော ဇနော၊ သဗ္ဗောဝါယံ ဘဏ္ဍနကာရကဇနော သမန္တတော သဒ္ဒနိစ္ဆရဏေန ပုထုသဒ္ဒေါ စေဝ သဒိသော စာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. န ဗာလော ကောစိ မညထာတိ တတြ ကောစိ ဧကောပိ အဟံ ဗာလောတိ န မညတိ၊ သဗ္ဗေပိ ပဏ္ဍိတမာနိနောယေဝ. နာညံ ဘိယျော အမညရုန္တိ ကောစိ ဧကောပိ အဟံ ဗာလောတိ န စ မညိ၊ ဘိယျော စ သံဃသ္မိံ ဘိဇ္ဇမာနေ အညမ္ပိ ဧကံ ‘‘မယှံ ကာရဏာ သံဃော ဘိဇ္ဇတီ’’တိ ဣဒံ ကာရဏံ န မညီတိ အတ္ထော.

ပရိမုဋ္ဌာတိ မုဋ္ဌဿတိနော. ဝါစာဂေါစရဘာဏိနောတိ ရာကာရဿ ရဿာဒေသော ကတော၊ ဝါစာဂေါစရာဝ၊ န သတိပဋ္ဌာနဂေါစရာ၊ ဘာဏိနော စ၊ ကထံ ဘာဏိနော? ယာဝိစ္ဆန္တိ မုခါယာမံ၊ ယာဝ မုခံ ပသာရေတုံ ဣစ္ဆန္တိ၊ တာဝ ပသာရေတွာ ဘာဏိနော၊ ဧကောပိ သံဃဂါရဝေန မုခသင်္ကောစနံ န ကရောတီတိ အတ္ထော. ယေန နီတာတိ ယေန ကလဟေန ဣမံ နိလ္လဇ္ဇဘာဝံ နီတာ. န တံ ဝိဒူ န တံ ဇာနန္တိ ‘‘ဧဝံ သာဒီနဝေါ အယ’’န္တိ.

ယေ စ တံ ဥပနယှန္တီတိ တံ အက္ကောစ္ဆိ မန္တိအာဒိကံ အာကာရံ ယေ ဥပနယှန္တိ. သနန္တနောတိ ပေါရာဏော.

ပရေတိ ပဏ္ဍိတေ ဌပေတွာ တတော အညေ ဘဏ္ဍနကာရကာ ပရေ နာမ. တေ ဧတ္ထ သံဃမဇ္ဈေ ကလဟံ ကရောန္တာ ‘‘မယံ ယမာမသေ ဥပယမာမ နဿာမ သတတံ သမိတံ မစ္စုသန္တိကံ ဂစ္ဆာမာ’’တိ န ဇာနန္တိ. ယေ စ တတ္ထ ဝိဇာနန္တီတိ ယေ စ တတ္ထ ပဏ္ဍိတာ ‘‘မယံ မစ္စုနော သမီပံ ဂစ္ဆာမာ’’တိ ဝိဇာနန္တိ. တတော သမ္မန္တိ မေဓဂါတိ ဧဝဉှိ တေ ဇာနန္တာ ယောနိသောမနသိကာရံ ဥပ္ပါဒေတွာ မေဓဂါနံ ကလဟာနံ ဝူပသမာယ ပဋိပဇ္ဇန္တိ.

အဋ္ဌိစ္ဆိန္နာတိ အယံ ဂါထာ ဇာတကေ (ဇာ. ၁.၉.၁၆) အာဂတာ၊ ဗြဟ္မဒတ္တဉ္စ ဒီဃာဝုကုမာရဉ္စ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. အယဉှေတ္ထ အတ္ထော – တေသမ္ပိ တထာ ပဝတ္တဝေရာနံ ဟောတိ သင်္ဂတိ၊ ကသ္မာ တုမှာကံ န ဟောတိ၊ ယေသံ ဝေါ နေဝ မာတာပိတူနံ အဋ္ဌီနိ ဆိန္နာနိ၊ န ပါဏာ ဟဋာ န ဂဝါဿဓနာနိ ဟဋာနီတိ.

သစေ လဘေထာတိအာဒိဂါထာ ပဏ္ဍိတသဟာယဿ စ ဗာလသဟာယဿ စ ဝဏ္ဏာဝဏ္ဏဒီပနတ္ထံ ဝုတ္တာ. အဘိဘုယျ သဗ္ဗာနိ ပရိဿယာနီတိ ပါကဋပရိဿယေ စ ပဋိစ္ဆန္နပရိဿယေ စ အဘိဘဝိတွာ တေန သဒ္ဓိံ အတ္တမနော သတိမာ စရေယျာတိ.

ရာဇာဝ ရဋ္ဌံ ဝိဇိတန္တိ ယထာ အတ္တနော ဝိဇိတရဋ္ဌံ မဟာဇနကရာဇာ စ အရိန္ဒမမဟာရာဇာ စ ပဟာယ ဧကကာ ဝိစရိံသု၊ ဧဝံ ဝိစရေယျာတိ အတ္ထော. မာတင်္ဂရညေဝ နာဂေါတိ မာတင်္ဂေါ အရညေ နာဂေါဝ. မာတင်္ဂေါတိ ဟတ္ထိ ဝုစ္စတိ. နာဂေါတိ မဟန္တာဓိဝစနမေတံ. ယထာ ဟိ မာတုပေါသကော မာတင်္ဂနာဂေါ အရညေ ဧကော စရိ၊ န စ ပါပါနိ အကာသိ၊ ယထာ စ ပါလိလေယျကော၊ ဧဝံ ဧကော စရေ၊ န စ ပါပါနိ ကယိရာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.

၂၃၈. ဗာလကလောဏကာရဂါမောတိ ဥပါလိဂဟပတိဿ ဘောဂဂါမော. တေနုပသင်္ကမီတိ ကသ္မာ ဥပသင်္ကမိ? ဂဏေ ကိရဿ အာဒီနဝံ ဒိသွာ ဧကဝိဟာရိံ ဘိက္ခုံ ပဿိတုကာမတာ ဥဒပါဒိ၊ တသ္မာ သီတာဒီဟိ ပီဠိတော ဥဏှာဒီနိ ပတ္ထယမာနော ဝိယ ဥပသင်္ကမိ. ဓမ္မိယာ ကထာယာတိ ဧကီဘာဝေ အာနိသံသပ္ပဋိသံယုတ္တာယ. ယေန ပါစီနဝံသဒါယော၊ တတ္ထ ကသ္မာ ဥပသင်္ကမိ? ကလဟကာရကေ ကိရဿ ဒိဋ္ဌာဒီနဝတ္တာ သမဂ္ဂဝါသိနော ဘိက္ခူ ပဿိတုကာမတာ ဥဒပါဒိ၊ တသ္မာ သီတာဒီဟိ ပီဠိတော ဥဏှာဒီနိ ပတ္ထယမာနော ဝိယ တတ္ထ ဥပသင်္ကမိ. အာယသ္မာ စ အနုရုဒ္ဓေါတိအာဒိ ဝုတ္တနယမေဝ.

၂၄၁. အတ္ထိ ပန ဝေါတိ ပစ္ဆိမပုစ္ဆာယ လောကုတ္တရဓမ္မံ ပုစ္ဆေယျ. သော ပန ထေရာနံ နတ္ထိ၊ တသ္မာ တံ ပုစ္ဆိတုံ န ယုတ္တန္တိ ပရိကမ္မောဘာသံ ပုစ္ဆတိ. ဩဘာသဉ္စေဝ သဉ္ဇာနာမာတိ ပရိကမ္မောဘာသံ သဉ္ဇာနာမ. ဒဿနဉ္စ ရူပါနန္တိ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာ ရူပဒဿနဉ္စ သဉ္ဇာနာမ. တဉ္စ နိမိတ္တံ နပ္ပဋိဝိဇ္ဈာမာတိ တဉ္စ ကာရဏံ န ဇာနာမ၊ ယေန နော ဩဘာသော စ ရူပဒဿနဉ္စ အန္တရဓာယတိ.

တံ ခေါ ပန ဝေါ အနုရုဒ္ဓါ နိမိတ္တံ ပဋိဝိဇ္ဈိတဗ္ဗန္တိ တံ ဝေါ ကာရဏံ ဇာနိတဗ္ဗံ. အဟမ္ပိ သုဒန္တိ အနုရုဒ္ဓါ တုမှေ ကိံ န အာဠုလေဿန္တိ၊ အဟမ္ပိ ဣမေဟိ ဧကာဒသဟိ ဥပက္ကိလေသေဟိ အာဠုလိတပုဗ္ဗောတိ ဒဿေတုံ ဣမံ ဒေသနံ အာရဘိ. ဝိစိကိစ္ဆာ ခေါ မေတိအာဒီသု မဟာသတ္တဿ အာလောကံ ဝဍ္ဎေတွာ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာ နာနာဝိဓာနိ ရူပါနိ ဒိသွာ ‘‘ဣဒံ ခေါ ကိ’’န္တိ ဝိစိကိစ္ဆာ ဥဒပါဒိ. သမာဓိ စဝီတိ ပရိကမ္မသမာဓိ စဝိ. ဩဘာသောတိ ပရိကမ္မောဘာသောပိ အန္တရဓာယိ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာပိ ရူပံ န ပဿိ. အမနသိကာရောတိ ရူပါနိ ပဿတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဣဒါနိ ကိဉ္စိ န မနသိကရိဿာမီတိ အမနသိကာရော ဥဒပါဒိ.

ထိနမိဒ္ဓန္တိ ကိဉ္စိ အမနသိကရောန္တဿ ထိနမိဒ္ဓံ ဥဒပါဒိ.

ဆမ္ဘိတတ္တန္တိ ဟိမဝန္တာဘိမုခံ အာလောကံ ဝဍ္ဎေတွာ ဒါနဝရက္ခသအဇဂရာဒယော အဒ္ဒသ၊ အထဿ ဆမ္ဘိတတ္တံ ဥဒပါဒိ.

ဥပ္ပိလန္တိ ‘‘မယာ ဒိဋ္ဌဘယံ ပကတိယာ ဩလောကိယမာနံ နတ္ထိ. အဒိဋ္ဌေ ကိံ နာမ ဘယ’’န္တိ စိန္တယတော ဥပ္ပိလာဝိတတ္တံ ဥဒပါဒိ. သကိဒေဝါတိ ဧကပယောဂေနေဝ ပဉ္စ နိဓိကုမ္ဘိယောပိ ပဿေယျ.

ဒုဋ္ဌုလ္လန္တိ မယာ ဝီရိယံ ဂါဠှံ ပဂ္ဂဟိတံ၊ တေန မေ ဥပ္ပိလံ ဥပ္ပန္နန္တိ ဝီရိယံ သိထိလမကာသိ၊ တတော ကာယဒရထော ကာယဒုဋ္ဌုလ္လံ ကာယာလသိယံ ဥဒပါဒိ.

အစ္စာရဒ္ဓဝီရိယန္တိ မမ ဝီရိယံ သိထိလံ ကရောတော ဒုဋ္ဌုလ္လံ ဥပ္ပန္နန္တိ ပုန ဝီရိယံ ပဂ္ဂဏှတော အစ္စာရဒ္ဓဝီရိယံ ဥဒပါဒိ. ပတမေယျာတိ မရေယျ.

အတိလီနဝီရိယန္တိ မမ ဝီရိယံ ပဂ္ဂဏှတော ဧဝံ ဇာတန္တိ ပုန ဝီရိယံ သိထိလံ ကရောတော အတိလီနဝီရိယံ ဥဒပါဒိ.

အဘိဇပ္ပါတိ ဒေဝလောကာဘိမုခံ အာလောကံ ဝဍ္ဎေတွာ ဒေဝသံဃံ ပဿတော တဏှာ ဥဒပါဒိ.

နာနတ္တသညာတိ မယှံ ဧကဇာတိကံ ရူပံ မနသိကရောန္တဿ အဘိဇပ္ပါ ဥပ္ပန္နာ၊ နာနာဝိဓရူပံ မနသိ ကရိဿာမီတိ ကာလေန ဒေဝလောကာဘိမုခံ ကာလေန မနုဿလောကာဘိမုခံ ဝဍ္ဎေတွာ နာနာဝိဓာနိ ရူပါနိ မနသိကရောတော နာနတ္တသညာ ဥဒပါဒိ.

အတိနိဇ္ဈာယိတတ္တန္တိ မယှံ နာနာဝိဓာနိ ရူပါနိ မနသိကရောန္တဿ နာနတ္တသညာ ဥဒပါဒိ၊ ဣဋ္ဌံ ဝါ အနိဋ္ဌံ ဝါ ဧကဇာတိကမေဝ မနသိ ကရိဿာမီတိ တထာ မနသိကရောတော အတိနိဇ္ဈာယိတတ္တံ ရူပါနံ ဥဒပါဒိ.

၂၄၃. ဩဘာသနိမိတ္တံ မနသိ ကရောမီတိ ပရိကမ္မောဘာသမေဝ မနသိ ကရောမိ. န စ ရူပါနိ ပဿာမီတိ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာ ရူပါနိ န ပဿာမိ. ရူပနိမိတ္တံ မနသိ ကရောမီတိ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာ ဝိသယရူပမေဝ မနသိ ကရောမိ.

ပရိတ္တဉ္စေဝ ဩဘာသန္တိ ပရိတ္တကဋ္ဌာနေ ဩဘာသံ. ပရိတ္တာနိ စ ရူပါနီတိ ပရိတ္တကဋ္ဌာနေ ရူပါနိ. ဝိပရိယာယေန ဒုတိယဝါရော ဝေဒိတဗ္ဗော. ပရိတ္တော သမာဓီတိ ပရိတ္တကော ပရိကမ္မောဘာသော၊ ဩဘာသပရိတ္တတဉှိ သန္ဓာယ ဣဓ ပရိကမ္မသမာဓိ ‘‘ပရိတ္တော’’တိ ဝုတ္တော. ပရိတ္တံ မေ တသ္မိံ သမယေတိ တသ္မိံ သမယေ ဒိဗ္ဗစက္ခုပိ ပရိတ္တကံ ဟောတိ. အပ္ပမာဏဝါရေပိ ဧသေဝ နယော.

၂၄၅. အဝိတက္ကမ္ပိ ဝိစာရမတ္တန္တိ ပဉ္စကနယေ ဒုတိယဇ္ဈာနသမာဓိံ. အဝိတက္ကမ္ပိ အဝိစာရန္တိ စတုက္ကနယေပိ ပဉ္စကနယေပိ ဈာနတ္တယသမာဓိံ. သပ္ပီတိကန္တိ ဒုကတိကဇ္ဈာနသမာဓိံ. နိပ္ပီတိကန္တိ ဒုကဇ္ဈာနသမာဓိံ. သာတသဟဂတန္တိ တိကစတုက္ကဇ္ဈာနသမာဓိံ. ဥပေက္ခာသဟဂတန္တိ စတုက္ကနယေ စတုတ္ထဇ္ဈာနသမာဓိံ ပဉ္စကနယေ ပဉ္စမဇ္ဈာနသမာဓိံ.

ကဒါ ပန ဘဂဝါ ဣမံ တိဝိဓံ သမာဓိံ ဘာဝေတိ? မဟာဗောဓိမူလေ နိသိန္နော ပစ္ဆိမယာမေ. ဘဂဝတော ဟိ ပဌမမဂ္ဂေါ ပဌမဇ္ဈာနိကော အဟောသိ၊ ဒုတိယာဒယော ဒုတိယတတိယစတုတ္ထဇ္ဈာနိကာ. ပဉ္စကနယေ ပဉ္စမဇ္ဈာနဿ မဂ္ဂေါ နတ္ထီတိ သော လောကိယော အဟောသီတိ လောကိယလောကုတ္တရမိဿကံ သန္ဓာယေတံ ဝုတ္တံ. သေသံ သဗ္ဗတ္ထ ဥတ္တာနမေဝါတိ.

ပပဉ္စသူဒနိယာ မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယ

ဥပက္ကိလေသသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.