၆. အင်္ဂုလိမာလသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၄၇. ဧဝံ မေ သုတန္တိ အင်္ဂုလိမာလသုတ္တံ. တတ္ထ အင်္ဂုလီနံ မာလံ ဓာရေတီတိ ကသ္မာ ဓာရေတိ? အာစရိယဝစနေန. တတြာယံ အနုပုဗ္ဗိကထာ –

အယံ ကိရ ကောသလရညော ပုရောဟိတဿ မန္တာဏိယာ နာမ ဗြာဟ္မဏိယာ ကုစ္ဆိသ္မိံ ပဋိသန္ဓိံ အဂ္ဂဟေသိ. ဗြာဟ္မဏိယာ ရတ္တိဘာဂေ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ အဟောသိ. တဿ မာတုကုစ္ဆိတော နိက္ခမနကာလေ သကလနဂရေ အာဝုဓာနိ ပဇ္ဇလိံသု၊ ရညော မင်္ဂလသကုန္တောပိ သိရိသယနေ ဌပိတာ အသိလဋ္ဌိပိ ပဇ္ဇလိ. ဗြာဟ္မဏော နိက္ခမိတွာ နက္ခတ္တံ ဩလောကေန္တော စောရနက္ခတ္တေန ဇာတောတိ ရညော သန္တိကံ ဂန္တွာ သုခသေယျဘာဝံ ပုစ္ဆိ.

ရာဇာ ‘‘ကုတော၊ မေ အာစရိယ၊ သုခသေယျာ? မယှံ မင်္ဂလာဝုဓံ ပဇ္ဇလိ၊ ရဇ္ဇဿ ဝါ ဇီဝိတဿ ဝါ အန္တရာယော ဘဝိဿတိ မညေ’’တိ. မာ ဘာယိ၊ မဟာရာဇ၊ မယှံ ဃရေ ကုမာရော ဇာတော၊ တဿာနုဘာဝေန န ကေဝလံ တုယှံ နိဝေသနေ၊ သကလနဂရေပိ အာဝုဓာနိ ပဇ္ဇလိတာနီတိ. ကိံ ဘဝိဿတိ အာစရိယာတိ? စောရော ဘဝိဿတိ မဟာရာဇာတိ. ကိံ ဧကစောရကော၊ ဥဒါဟု ရဇ္ဇဒူသကော စောရောတိ? ဧကစောရကော ဒေဝါတိ. ဧဝံ ဝတွာ စ ပန ရညော မနံ ဂဏှိတုကာမော အာဟ – ‘‘မာရေထ နံ ဒေဝါ’’တိ. ဧကစောရကော သမာနော ကိံ ကရိဿတိ? ကရီသသဟဿခေတ္တေ ဧကသာလိသီသံ ဝိယ ဟောတိ၊ ပဋိဇဂ္ဂထ နန္တိ. တဿ နာမဂ္ဂဟဏံ ဂဏှန္တာ သယနေ ဌပိတမင်္ဂလအသိလဋ္ဌိ၊ ဆဒနေ ဌပိတာ သရာ၊ ကပ္ပါသပိစုမှိ ဌပိတံ တာလဝဏ္ဋကရဏသတ္ထကန္တိ ဧတေ ပဇ္ဇလန္တာ ကိဉ္စိ န ဟိံသိံသု၊ တသ္မာ အဟိံသကောတိ နာမံ အကံသု. တံ သိပ္ပုဂ္ဂဟဏကာလေ တက္ကသီလံ ပေသယိံသု.

သော ဓမ္မန္တေဝါသိကော ဟုတွာ သိပ္ပံ ပဋ္ဌပေသိ. ဝတ္တသမ္ပန္နော ကိံကာရပဋိဿာဝီ မနာပစာရီ ပိယဝါဒီ အဟောသိ. သေသအန္တေဝါသိကာ ဗာဟိရကာ အဟေသုံ. တေ – ‘‘အဟိံသကမာဏဝကဿ အာဂတကာလတော ပဋ္ဌာယ မယံ န ပညာယာမ၊ ကထံ နံ ဘိန္ဒေယျာမာ’’တိ? နိသီဒိတွာ မန္တယန္တာ – ‘‘သဗ္ဗေဟိ အတိရေကပညတ္တာ ဒုပ္ပညောတိ. န သက္ကာ ဝတ္တုံ၊ ဝတ္တသမ္ပန္နတ္တာ ဒုဗ္ဗတ္တောတိ. န သက္ကာ ဝတ္တုံ၊ ဇာတိသမ္ပန္နတ္တာ ဒုဇ္ဇာတောတိ န သက္ကာ ဝတ္တုံ၊ ကိန္တိ ကရိဿာမာ’’တိ? တတော ဧကံ ခရမန္တံ မန္တယိံသု ‘‘အာစရိယဿ အန္တရံ ကတွာ နံ ဘိန္ဒိဿာမာ’’တိ တယော ရာသီ ဟုတွာ ပဌမံ ဧကစ္စေ အာစရိယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဝန္ဒိတွာ အဋ္ဌံသု. ကိံ တာတာတိ? ဣမသ္မိံ ဂေဟေ ဧကာ ကထာ သုယျတီတိ. ကိံ တာတာတိ? အဟိံသကမာဏဝေါ တုမှာကံ အန္တရေ ဒုဗ္ဘတီတိ မညာမာတိ. အာစရိယော သန္တဇ္ဇေတွာ – ‘‘ဂစ္ဆထ ဝသလာ၊ မာ မေ ပုတ္တံ မယှံ အန္တရေ ပရိဘိန္ဒထာ’’တိ နိဋ္ဌုဘိ. တတော ဣတရေ၊ အထ ဣတရေဟိ တယောပိ ကောဋ္ဌာသာ အာဂန္တွာ တထေဝ ဝတွာ – ‘‘အမှာကံ အသဒ္ဒဟန္တာ ဥပပရိက္ခိတွာ ဇာနာထာ’’တိ အာဟံသု.

အာစရိယော သိနေဟေန ဝဒန္တေ ဒိသွာ ‘‘အတ္ထိ မညေ သန္ထဝေါ’’တိ ပရိဘိဇ္ဇိတွာ စိန္တေသိ ‘‘ဃာတေမိ န’’န္တိ. တတော စိန္တေသိ – ‘‘သစေ ဃာတေဿာမိ ‘ဒိသာပါမောက္ခော အာစရိယော အတ္တနော သန္တိကံ သိပ္ပုဂ္ဂဟဏတ္ထံ အာဂတေ မာဏဝကေ ဒေါသံ ဥပ္ပါဒေတွာ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေတီ’တိ. ပုန ကောစိ သိပ္ပုဂ္ဂဟဏတ္ထံ န အာဂမိဿတိ၊ ဧဝံ မေ လာဘော ပရိဟာယိဿတိ၊ အထ နံ သိပ္ပဿ ပရိယောသာနုပစာရောတိ ဝတွာ ဇင်္ဃသဟဿံ ဃာတေဟီတိ ဝက္ခာမိ. အဝဿံ ဧတ္ထ ဧကော ဥဋ္ဌာယ တံ ဃာတေဿတီ’’တိ.

အထ နံ အာဟ – ‘‘ဧဟိ တာတ ဇင်္ဃသဟဿံ ဃာတေဟိ၊ ဧဝံ တေ သိပ္ပဿ ဥပစာရော ကတော ဘဝိဿတီ’’တိ. မယံ အဟိံသကကုလေ ဇာတာ၊ န သက္ကာ အာစရိယာတိ. အလဒ္ဓုပစာရံ သိပ္ပံ ဖလံ န ဒေတိ တာတာတိ. သော ပဉ္စာဝုဓံ ဂဟေတွာ အာစရိယံ ဝန္ဒိတွာ အဋဝိံ ပဝိဋ္ဌော. အဋဝိံ ပဝိသနဋ္ဌာနေပိ အဋဝိမဇ္ဈေပိ အဋဝိတော နိက္ခမနဋ္ဌာနေပိ ဌတွာ မနုဿေ ဃာတေတိ. ဝတ္ထံ ဝါ ဝေဌနံ ဝါ န ဂဏှာတိ. ဧကော ဒွေတိ ဂဏိတမတ္တမေဝ ကရောန္တော ဂစ္ဆတိ၊ ဂဏနမ္ပိ န ဥဂ္ဂဏှာတိ. ပကတိယာပိ ပညဝါ ဧသ၊ ပါဏာတိပါတိနော ပန စိတ္တံ န ပတိဋ္ဌာတိ၊ တသ္မာ အနုက္ကမေန ဂဏနမ္ပိ န သလ္လက္ခေသိ၊ ဧကေကံ အင်္ဂုလိံ ဆိန္ဒိတွာ ဌပေတိ. ဌပိတဋ္ဌာနေ အင်္ဂုလိယော ဝိနဿန္တိ၊ တတော ဝိဇ္ဈိတွာ အင်္ဂုလီနံ မာလံ ကတွာ ဓာရေသိ၊ တေနေဝ စဿ အင်္ဂုလိမာလောတိ သင်္ခါ ဥဒပါဒိ. သော သဗ္ဗံ အရညံ နိဿဉ္စာရမကာသိ၊ ဒါရုအာဒီနံ အတ္ထာယ အရညံ ဂန္တုံ သမတ္ထော နာမ နတ္ထိ.

ရတ္တိဘာဂေ အန္တောဂါမမ္ပိ အာဂန္တွာ ပါဒေန ပဟရိတွာ ဒွါရံ ဥဂ္ဃါတေတိ. တတော သယိတေယေဝ မာရေတွာ ဧကော ဧကောတိ ဂဟေတွာ ဂစ္ဆတိ. ဂါမော ဩသရိတွာ နိဂမေ အဋ္ဌာသိ၊ နိဂမော နဂရေ. မနုဿာ တိယောဇနတော ပဋ္ဌာယ ဃရာနိ ပဟာယ ဒါရကေ ဟတ္ထေသု ဂဟေတွာ အာဂမ္မ သာဝတ္ထိံ ပရိဝါရေတွာ ခန္ဓာဝါရံ ဗန္ဓိတွာ ရာဇင်္ဂဏေ သန္နိပတိတွာ – ‘‘စောရော၊ တေ ဒေဝ၊ ဝိဇိတေ အင်္ဂုလိမာလော နာမာ’’တိအာဒီနိ ဝဒန္တာ ကန္ဒန္တိ. ဘဂ္ဂဝေါ ‘‘မယှံ ပုတ္တော ဘဝိဿတီ’’တိ ဉတွာ ဗြာဟ္မဏိံ အာဟ – ဘောတိ အင်္ဂုလိမာလော နာမ စောရော ဥပ္ပန္နော၊ သော န အညော၊ တဝ ပုတ္တော အဟိံသကကုမာရော. ဣဒါနိ ရာဇာ တံ ဂဏှိတုံ နိက္ခမိဿတိ၊ ကိံ ကတ္တဗ္ဗန္တိ? ဂစ္ဆ သာမိ၊ ပုတ္တံ မေ ဂဟေတွာ ဧဟီတိ. နာဟံ ဘဒ္ဒေ ဥဿဟာမိ၊ စတူသု ဟိ ဇနေသု ဝိဿာသော နာမ နတ္ထိ၊ စောရော မေ ပုရာဏသဟာယောတိ အဝိဿာသနီယော၊ သာခါ မေ ပုရာဏသန္ထတာတိ အဝိဿာသနီယာ၊ ရာဇာ မံ ပူဇေတီတိ အဝိဿာသနီယော၊ ဣတ္ထီ မေ ဝသံ ဂတာတိ အဝိဿာသနီယာတိ. မာတု ဟဒယံ ပန မုဒုကံ ဟောတိ. တသ္မာ အဟံ ပန ဂန္တွာ မယှံ ပုတ္တံ အာနေဿာမီတိ နိက္ခန္တာ.

တံဒိဝသဉ္စ ဘဂဝါ ပစ္စူသသမယေ လောကံ ဝေါလောကေန္တော အင်္ဂုလိမာလံ ဒိသွာ – ‘‘မယိ ဂတေ ဧတဿ သောတ္ထိ ဘဝိဿတိ. အဂါမကေ အရညေ ဌိတော စတုပ္ပဒိကံ ဂါထံ သုတွာ မမ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇိတွာ ဆ အဘိညာ သစ္ဆိကရိဿတိ. သစေ န ဂမိဿာမိ၊ မာတရိ အပရဇ္ဈိတွာ အနုဒ္ဓရဏီယော ဘဝိဿတိ၊ ကရိဿာမိဿ သင်္ဂဟ’’န္တိ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပိဏ္ဍာယ ပဝိသိတွာ ကတဘတ္တကိစ္စော တံ သင်္ဂဏှိတုကာမော ဝိဟာရာ နိက္ခမိ. ဧတမတ္ထံ ဒဿေတုံ ‘‘အထ ခေါ ဘဂဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ.

၃၄၈. သင်္ကရိတွာ သင်္ကရိတွာတိ သင်္ကေတံ ကတွာ ဝဂ္ဂဝဂ္ဂါ ဟုတွာ. ဟတ္ထတ္ထံ ဂစ္ဆန္တီတိ ဟတ္ထေ အတ္ထံ ဝိနာသံ ဂစ္ဆန္တိ. ကိံ ပန တေ ဘဂဝန္တံ သဉ္ဇာနိတွာ ဧဝံ ဝဒန္တိ အသဉ္ဇာနိတွာတိ? အသဉ္ဇာနိတွာ. အညာတကဝေသေန ဟိ ဘဂဝါ ဧကကောဝ အဂမာသိ. စောရောပိ တသ္မိံ သမယေ ဒီဃရတ္တံ ဒုဗ္ဘောဇနေန စ ဒုက္ခသေယျာယ စ ဥက္ကဏ္ဌိတော ဟောတိ. ကိတ္တကာ ပနာနေန မနုဿာ မာရိတာတိ? ဧကေနူနသဟဿံ. သော ပန ဣဒါနိ ဧကံ လဘိတွာ သဟဿံ ပူရေဿတီတိ သညီ ဟုတွာ ယမေဝ ပဌမံ ပဿာမိ၊ တံ ဃာတေတွာ ဂဏနံ ပူရေတွာ သိပ္ပဿ ဥပစာရံ ကတွာ ကေသမဿုံ ဩဟာရေတွာ နှာယိတွာ ဝတ္ထာနိ ပရိဝတ္တေတွာ မာတာပိတရော ပဿိဿာမီတိ အဋဝိမဇ္ဈတော အဋဝိမုခံ အာဂန္တွာ ဧကမန္တံ ဌိတောဝ ဘဂဝန္တံ အဒ္ဒသ. ဧတမတ္ထံ ဒဿေတုံ ‘‘အဒ္ဒသာ ခေါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ.

ဣဒ္ဓါဘိသင်္ခါရံ အဘိသင်္ခါသီတိ မဟာပထဝိံ ဥမ္မိယော ဥဋ္ဌပေန္တော ဝိယ သံဟရိတွာ အပရဘာဂေ အက္ကမတိ၊ ဩရဘာဂေ ဝလိယော နိက္ခမန္တိ၊ အင်္ဂုလိမာလော သရက္ခေပမတ္တံ မုဉ္စိတွာ ဂစ္ဆတိ. ဘဂဝါ ပုရတော မဟန္တံ အင်္ဂဏံ ဒဿေတွာ သယံ မဇ္ဈေ ဟောတိ၊ စောရော အန္တေ. သော ‘‘ဣဒါနိ နံ ပါပုဏိတွာ ဂဏှိဿာမီ’’တိ သဗ္ဗထာမေန ဓာဝတိ. ဘဂဝါ အင်္ဂဏဿ ပါရိမန္တေ ဟောတိ၊ စောရော မဇ္ဈေ. သော ‘‘ဧတ္ထ နံ ပါပုဏိတွာ ဂဏှိဿာမီ’’တိ ဝေဂေန ဓာဝတိ. ဘဂဝါ တဿ ပုရတော မာတိကံ ဝါ ထလံ ဝါ ဒဿေတိ၊ ဧတေနုပါယေန တီဏိ ယောဇနာနိ ဂဟေတွာ အဂမာသိ. စောရော ကိလမိ၊ မုခေ ခေဠော သုဿိ၊ ကစ္ဆေဟိ သေဒါ မုစ္စိံသု. အထဿ ‘‘အစ္ဆရိယံ ဝတ ဘော’’တိ ဧတဒဟောသိ. မိဂမ္ပီတိ မိဂံ ကသ္မာ ဂဏှာတိ? ဆာတသမယေ အာဟာရတ္ထံ. သော ကိရ ဧကံ ဂုမ္ဗံ ဃဋ္ဋေတွာ မိဂေ ဥဋ္ဌာပေတိ. တတော စိတ္တရုစိယံ မိဂံ အနုဗန္ဓန္တော ဂဏှိတွာ ပစိတွာ ခါဒတိ. ပုစ္ဆေယျန္တိ ယေန ကာရဏေနာယံ ဂစ္ဆန္တောဝ ဌိတော နာမ၊ အဟဉ္စ ဌိတောဝ အဋ္ဌိတော နာမ၊ ယံနူနာဟံ ဣမံ သမဏံ တံ ကာရဏံ ပုစ္ဆေယျန္တိ အတ္ထော.

၃၄၉. နိဓာယာတိ ယော ဝိဟိံသနတ္ထံ ဘူတေသု ဒဏ္ဍော ပဝတ္တယိတဗ္ဗော သိယာ၊ တံ နိဓာယ အပနေတွာ မေတ္တာယ ခန္တိယာ ပဋိသင်္ခါယ အဝိဟိံသာယ သာရဏီယဓမ္မေသု စ ဌိတော အဟန္တိ အတ္ထော. တုဝမဋ္ဌိတောသီတိ ပါဏေသု အသညတတ္တာ ဧတ္တကာနိ ပါဏသဟဿာနိ ဃာတေန္တဿ တဝ မေတ္တာ ဝါ ခန္တိ ဝါ ပဋိသင်္ခါ ဝါ အဝိဟိံသာ ဝါ သာရဏီယဓမ္မော ဝါ နတ္ထိ၊ တသ္မာ တုဝံ အဋ္ဌိတောသိ၊ ဣဒါနိ ဣရိယာပထေန ဌိတောပိ နိရယေ ဓာဝိဿသိ၊ တိရစ္ဆာနယောနိယံ ပေတ္တိဝိသယေ အသုရကာယေ ဝါ ဓာဝိဿသီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.

တတော စောရော – ‘‘မဟာ အယံ သီဟနာဒေါ၊ မဟန္တံ ဂဇ္ဇိတံ၊ န ဣဒံ အညဿ ဘဝိဿတိ၊ မဟာမာယာယ ပုတ္တဿ သိဒ္ဓတ္ထဿ သမဏရညော ဧတံ ဂဇ္ဇိတံ၊ ဒိဋ္ဌော ဝတမှိ မညေ တိခိဏစက္ခုနာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန၊ သင်္ဂဟကရဏတ္ထံ မေ ဘဂဝါ အာဂတော’’တိ စိန္တေတွာ စိရဿံ ဝတ မေတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ မဟိတောတိ ဒေဝမနုဿာဒီဟိ စတုပစ္စယပူဇာယ ပူဇိတော. ပစ္စုပါဒီတိ စိရဿံ ကာလဿ အစ္စယေန မယှံ သင်္ဂဟတ္ထာယ ဣမံ မဟာဝနံ ပဋိပဇ္ဇိ. ပဟာယ ပါပန္တိ ပဇဟိတွာ ပါပံ.

ဣတွေဝါတိ ဧဝံ ဝတွာယေဝ. အာဝုဓန္တိ ပဉ္စာဝုဓံ. သောဗ္ဘေတိ သမန္တတော ဆိန္နေ. ပပါတေတိ ဧကတော ဆိန္နေ. နရကေတိ ဖလိတဋ္ဌာနေ. ဣဓ ပန တီဟိပိ ဣမေဟိ ပဒေဟိ အရညမေဝ ဝုတ္တံ. အကိရီတိ ခိပိ ဆဍ္ဍေသိ.

တမေဟိ ဘိက္ခူတိ တဒါ အဝေါစာတိ ဘဂဝတော ဣမံ ပဗ္ဗာဇေန္တော ကုဟိံ သတ္ထကံ လဘိဿာမိ၊ ကုဟိံ ပတ္တစီဝရန္တိ ပရိယေသနကိစ္စံ နတ္ထိ၊ ကမ္မံ ပန ဩလောကေသိ. အထဿ ပုဗ္ဗေ သီလဝန္တာနံ အဋ္ဌပရိက္ခာရဘဏ္ဍကဿ ဒိန္နဘာဝံ ဉတွာ ဒက္ခိဏဟတ္ထံ ပသာရေတွာ – ‘‘ဧဟိ ဘိက္ခု သွာက္ခာတော ဓမ္မော၊ စရ ဗြဟ္မစရိယံ သမ္မာ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာယာ’’တိ အာဟ. သော သဟ ဝစနေနေဝ ဣဒ္ဓိမယပတ္တစီဝရံ ပဋိလဘိ. တာဝဒေဝဿ ဂိဟိလိင်္ဂံ အန္တရဓာယိ၊ သမဏလိင်္ဂံ ပါတုရဟောသိ.

‘‘တိစီဝရဉ္စ ပတ္တော စ၊ ဝါသိ သူစိ စ ဗန္ဓနံ၊

ပရိဿာဝနေန အဋ္ဌေတေ၊ ယုတ္တယောဂဿ ဘိက္ခုနော’’တိ. –

ဧဝံ ဝုတ္တာ အဋ္ဌ ပရိက္ခာရာ သရီရပဋိဗဒ္ဓါဝ ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိံသု. ဧသေဝ တဿ အဟု ဘိက္ခုဘာဝေါတိ ဧသ ဧဟိဘိက္ခုဘာဝေါ တဿ ဥပသမ္ပန္နဘိက္ခုဘာဝေါ အဟောသိ၊ န ဟိ ဧဟိဘိက္ခူနံ ဝိသုံ ဥပသမ္ပဒါ နာမ အတ္ထိ.

၃၅၀. ပစ္ဆာသမဏေနာတိ ဘဏ္ဍဂ္ဂါဟကေန ပစ္ဆာသမဏေန၊ တေနေဝ အတ္တနော ပတ္တစီဝရံ ဂါဟာပေတွာ တံ ပစ္ဆာသမဏံ ကတွာ ဂတောတိ အတ္ထော. မာတာပိဿ အဋ္ဌဥသဘမတ္တေန ဌာနေန အန္တရိတာ၊ – ‘‘တာတ၊ အဟိံသက ကတ္ထ ဌိတောသိ၊ ကတ္ထ နိသိန္နောသိ၊ ကုဟိံ ဂတောသိ? မယာ သဒ္ဓိံ န ကထေသိ တာတာ’’တိ ဝဒန္တီ အာဟိဏ္ဍိတွာ အပဿမာနာ ဧတ္တောဝ ဂတာ.

ပဉ္စမတ္တေဟိ အဿသတေဟီတိ သစေ စောရဿ ပရာဇယော ဘဝိဿတိ၊ အနုဗန္ဓိတွာ နံ ဂဏှိဿာမိ. သစေ မယှံ ပရာဇယော ဘဝိဿတိ၊ ဝေဂေန ပလာယိဿာမီတိ သလ္လဟုကေန ဗလေန နိက္ခမိ. ယေန အာရာမောတိ ကသ္မာ အာရာမံ အဂမာသိ? သော ကိရ စောရဿ ဘာယတိ၊ စိတ္တေန ဂန္တုကာမော န ဂစ္ဆတိ၊ ဂရဟာဘယေန နိက္ခမိ. တေနဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓံ ဝန္ဒိတွာ နိသီဒိဿာမိ၊ သော ပုစ္ဆိဿတိ ‘ကသ္မာ ဗလံ ဂဟေတွာ နိက္ခန္တောသီ’တိ. အထာဟံ အာရောစေဿာမိ၊ ဘဂဝါ ဟိ မံ န ကေဝလံ သမ္ပရာယိကေနေဝ အတ္ထေန သင်္ဂဏှာတိ၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကေနပိ သင်္ဂဏှာတိယေဝ. သော သစေ မယှံ ဇယော ဘဝိဿတိ၊ အဓိဝါသေဿတိ. သစေ ပရာဇယော ဘဝိဿတိ ‘ကိံ တေ၊ မဟာရာဇ၊ ဧကံ စောရံ အာရဗ္ဘ ဂမနေနာ’တိ ဝက္ခတိ. တတော မံ ဇနော ဧဝံ သဉ္ဇာနိဿတိ – ‘ရာဇာ စောရံ ဂဟေတုံ နိက္ခန္တော၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ပန နိဝတ္တိတော’တိ’’ ဂရဟမောက္ခံ သမ္ပဿမာနော အဂမာသိ.

ကုတော ပနဿာတိ ကသ္မာ အာဟ? အပိ နာမ ဘဂဝါ တဿ ဥပနိဿယံ ဩလောကေတွာ တံ အာနေတွာ ပဗ္ဗာဇေယျာတိ ဘဂဝတော ပရိဂဏှနတ္ထံ အာဟ. ရညောတိ န ကေဝလံ ရညောယေဝ ဘယံ အဟောသိ၊ အဝသေသောပိ မဟာဇနော ဘီတော ဖလကာဝုဓာနိ ဆဍ္ဍေတွာ သမ္မုခသမ္မုခဋ္ဌာနေဝ ပလာယိတွာ နဂရံ ပဝိသိတွာ ဒွါရံ ပိဓာယ အဋ္ဋာလကေ အာရုယှ ဩလောကေန္တော အဋ္ဌာသိ. ဧဝဉ္စ အဝေါစ – ‘‘အင်္ဂုလိမာလော ‘ရာဇာ မယှံ သန္တိကံ အာဂစ္ဆတီ’တိ ဉတွာ ပဌမတရံ အာဂန္တွာ ဇေတဝနေ နိသိန္နော၊ ရာဇာ တေန ဂဟိတော၊ မယံ ပန ပလာယိတွာ မုတ္တာ’’တိ. နတ္ထိ တေ ဣတော ဘယန္တိ အယဉှိ ဣဒါနိ ကုန္ထကိပိလ္လိကံ ဇီဝိတာ န ဝေါရောပေတိ၊ နတ္ထိ တေ ဣမဿ သန္တိကာ ဘယန္တိ အတ္ထော.

ကထံ ဂေါတ္တောတိ? ကသ္မာ ပုစ္ဆတိ? ပဗ္ဗဇိတံ ဒါရုဏကမ္မေန ဥပ္ပန္နနာမံ ဂဟေတွာ ဝေါဟရိတုံ န ယုတ္တံ၊ မာတာပိတူနံ ဂေါတ္တဝသေန နံ သမုဒါစရိဿာမီတိ မညမာနော ပုစ္ဆိ. ပရိက္ခာရာနန္တိ ဧတေသံ အတ္ထာယ အဟံ ဥဿုက္ကံ ကရိဿာမီတိ အတ္ထော. ကထေန္တောယေဝ စ ဥဒရေ ဗဒ္ဓသာဋကံ မုဉ္စိတွာ ထေရဿ ပါဒမူလေ ဌပေသိ.

၃၅၁. အာရညိကောတိအာဒီနိ စတ္တာရိ ဓုတင်္ဂါနိ ပါဠိယံ အာဂတာနိ. ထေရေန ပန တေရသပိ သမာဒိန္နာနေဝ အဟေသုံ၊ တသ္မာ အလန္တိ အာဟ. ယဉှိ မယံ၊ ဘန္တေတိ ကိံ သန္ဓာယ ဝဒတိ? ‘‘ဟတ္ထိမ္ပိ ဓာဝန္တံ အနုဗန္ဓိတွာ ဂဏှာမီ’’တိ အာဂတဋ္ဌာနေ ရညာ ပေသိတဟတ္ထာဒယော သော ဧဝံ အဂ္ဂဟေသိ. ရာဇာပိ – ‘‘ဟတ္ထီဟိယေဝ နံ ပရိက္ခိပိတွာ ဂဏှထ၊ အဿေဟေဝ၊ ရထေဟေဝါ’’တိ ဧဝံ အနေကဝါရံ ဗဟူ ဟတ္ထာဒယော ပေသေသိ. ဧဝံ ဂတေသု ပန တေသု – ‘‘အဟံ အရေ အင်္ဂုလိမာလော’’တိ တသ္မိံ ဥဋ္ဌာယ သဒ္ဒံ ကရောန္တေ ဧကောပိ အာဝုဓံ ပရိဝတ္တေတုံ နာသက္ခိ၊ သဗ္ဗေဝ ကောဋ္ဋေတွာ မာရေသိ. ဟတ္ထီ အရညဟတ္ထီ၊ အဿာ အရညအဿာ၊ ရထာပိ တတ္ထေဝ ဘိဇ္ဇန္တီတိ ဣဒံ သန္ဓာယ ရာဇာ ဧဝံ ဝဒတိ.

ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသီတိ န ဣဒံ ပဌမံ ပါဝိသိ. ဣတ္ထိဒဿနဒိဝသံ သန္ဓာယ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ဒေဝသိကမ္ပိ ပနေသ ပဝိသတေဝ၊ မနုဿာ စ နံ ဒိသွာ ဥတ္တသန္တိပိ ပလာယန္တိပိ ဒွါရမ္ပိ ထကေန္တိ၊ ဧကစ္စေ အင်္ဂုလိမာလောတိ သုတွာဝ ပလာယိတွာ အရညံ ဝါ ပဝိသန္တိ၊ ဃရံ ဝါ ပဝိသိတွာ ဒွါရံ ထကေန္တိ. ပလာယိတုံ အသက္ကောန္တာ ပိဋ္ဌိံ ဒတွာ တိဋ္ဌန္တိ. ထေရော ဥဠုင်္ဂယာဂုမ္ပိ ကဋစ္ဆုဘိက္ခမ္ပိ န လဘတိ၊ ပိဏ္ဍပါတေန ကိလမတိ. ဗဟိ အလဘန္တော နဂရံ သဗ္ဗသာဓာရဏန္တိ နဂရံ ပဝိသတိ. ယေန ဒွါရေန ပဝိသတိ၊ တတ္ထ အင်္ဂုလိမာလော အာဂတောတိ ကူဋသဟဿာနံ ဘိဇ္ဇနကာရဏံ ဟောတိ. ဧတဒဟောသီတိ ကာရုညပ္ပတ္တိယာ အဟောသိ. ဧကေန ဦနမနုဿသဟဿံ ဃာတေန္တဿ ဧကဒိဝသမ္ပိ ကာရုညံ နာဟောသိ၊ ဂဗ္ဘမူဠှာယ ဣတ္ထိယာ ဒဿနမတ္တေနေဝ ကထံ ဥပ္ပန္နန္တိ? ပဗ္ဗဇ္ဇာဗလေန၊ ပဗ္ဗဇ္ဇာဗလဉှိ ဧတံ.

တေန ဟီတိ ယသ္မာ တေ ကာရုညံ ဥပ္ပန္နံ၊ တသ္မာတိ အတ္ထော. အရိယာယ ဇာတိယာတိ၊ အင်္ဂုလိမာလ၊ ဧတံ တွံ မာ ဂဏှိ၊ နေသာ တဝ ဇာတိ. ဂိဟိကာလော ဧသ၊ ဂိဟီ နာမ ပါဏမ္ပိ ဟနန္တိ၊ အဒိန္နာဒါနာဒီနိပိ ကရောန္တိ. ဣဒါနိ ပန တေ အရိယာ နာမ ဇာတိ. တသ္မာ တွံ ‘‘ယတော အဟံ၊ ဘဂိနိ၊ ဇာတော’’တိ သစေ ဧဝံ ဝတ္တုံ ကုက္ကုစ္စာယသိ၊ တေန ဟိ ‘‘အရိယာယ ဇာတိယာ’’တိ ဧဝံ ဝိသေသေတွာ ဝဒါဟီတိ ဥယျောဇေသိ.

တံ ဣတ္ထိံ ဧတဒဝေါစာတိ ဣတ္ထီနံ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနဋ္ဌာနံ နာမ န သက္ကာ ပုရိသေန ဥပသင်္ကမိတုံ. ထေရော ကိံ ကရောသီတိ? အင်္ဂုလိမာလတ္ထေရော သစ္စကိရိယံ ကတွာ သောတ္ထိကရဏတ္ထာယ အာဂတောတိ အာရောစာပေသိ. တတော တေ သာဏိယာ ပရိက္ခိပိတွာ ထေရဿ ဗဟိသာဏိယံ ပီဌကံ ပညာပေသုံ. ထေရော တတ္ထ နိသီဒိတွာ – ‘‘ယတော အဟံ ဘဂိနိ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓဿ အရိယာယ ဇာတိယာ ဇာတော’’တိ သစ္စကိရိယံ အကာသိ၊ သဟ သစ္စဝစနေနေဝ ဓမကရဏတော မုတ္တဥဒကံ ဝိယ ဒါရကော နိက္ခမိ. မာတာပုတ္တာနံ သောတ္ထိ အဟောသိ. ဣမဉ္စ ပန ပရိတ္တံ န ကိဉ္စိ ပရိဿယံ န မဒ္ဒတိ၊ မဟာပရိတ္တံ နာမေတန္တိ ဝုတ္တံ. ထေရေန နိသီဒိတွာ သစ္စကိရိယကတဋ္ဌာနေ ပီဌကံ အကံသု. ဂဗ္ဘမူဠှံ တိရစ္ဆာနဂတိတ္ထိမ္ပိ အာနေတွာ တတ္ထ နိသဇ္ဇာပေန္တိ၊ တာဝဒေဝ သုခေန ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ. ယာ ဒုဗ္ဗလာ ဟောတိ န သက္ကာ အာနေတုံ၊ တဿာ ပီဌကဓောဝနဥဒကံ နေတွာ သီသေ သိဉ္စန္တိ၊ တင်္ခဏံယေဝ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ၊ အညမ္ပိ ရောဂံ ဝူပသမေတိ. ယာဝ ကပ္ပါ တိဋ္ဌနကပါဋိဟာရိယံ ကိရေတံ.

ကိံ ပန ဘဂဝါ ထေရံ ဝေဇ္ဇကမ္မံ ကာရာပေသီတိ? န ကာရာပေသိ. ထေရဉှိ ဒိသွာ မနုဿာ ဘီတာ ပလာယန္တိ. ထေရော ဘိက္ခာဟာရေန ကိလမတိ၊ သမဏဓမ္မံ ကာတုံ န သက္ကောတိ. တဿ အနုဂ္ဂဟေန သစ္စကိရိယံ ကာရေသိ. ဧဝံ ကိရဿ အဟောသိ – ‘‘ဣဒါနိ ကိရ အင်္ဂုလိမာလတ္ထေရော မေတ္တစိတ္တံ ပဋိလဘိတွာ သစ္စကိရိယာယ မနုဿာနံ သောတ္ထိဘာဝံ ကရောတီတိ မနုဿာ ထေရံ ဥပသင်္ကမိတဗ္ဗံ မညိဿန္တိ၊ တတော ဘိက္ခာဟာရေန အကိလမန္တော သမဏဓမ္မံ ကာတုံ သက္ခိဿတီ’’တိ အနုဂ္ဂဟေန သစ္စကိရိယံ ကာရေသိ. န ဟိ သစ္စကိရိယာ ဝေဇ္ဇကမ္မံ ဟောတိ. ထေရဿာပိ စ ‘‘သမဏဓမ္မံ ကရိဿာမီ’’တိ မူလကမ္မဋ္ဌာနံ ဂဟေတွာ ရတ္တိဋ္ဌာနဒိဝါဋ္ဌာနေ နိသိန္နဿ စိတ္တံ ကမ္မဋ္ဌာနာဘိမုခံ န ဂစ္ဆတိ၊ အဋဝိယံ ဌတွာ မနုဿာနံ ဃာတိတဋ္ဌာနမေဝ ပါကဋံ ဟောတိ. ‘‘ဒုဂ္ဂတောမှိ၊ ခုဒ္ဒကပုတ္တောမှိ၊ ဇီဝိတံ မေ ဒေဟိ သာမီတိ မရဏဘီတာနံ ဝစနာကာရော စ ဟတ္ထပါဒဝိကာရော စ အာပါထံ အာဂစ္ဆတိ၊ သော ဝိပ္ပဋိသာရီ ဟုတွာ တတောဝ ဥဋ္ဌာယ ဂစ္ဆတိ၊ အထဿ ဘဂဝါ တံ ဇာတိံ အဗ္ဗောဟာရိကံ ကတွာဝါယံ ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ အရဟတ္တံ ဂဏှိဿတီတိ အရိယာယ ဇာတိယာ သစ္စကိရိယံ ကာရေသိ. ဧကော ဝူပကဋ္ဌောတိအာဒိ ဝတ္ထသုတ္တေ (မ. နိ. ၁.၈၀) ဝိတ္ထာရိတံ.

၃၅၂. အညေနပိ လေဍ္ဍု ခိတ္တောတိ ကာကသုနခသူကရာဒီနံ ပဋိက္ကမာပနတ္ထာယ သမန္တာ သရက္ခေပမတ္တေ ဌာနေ ယေန ကေနစိ ဒိသာဘာဂေန ခိတ္တော အာဂန္တွာ ထေရဿေဝ ကာယေ ပတတိ. ကိတ္တကေ ဌာနေ ဧဝံ ဟောတိ? ဂဏ္ဌိကံ ပဋိမုဉ္စိတွာ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ပဋိနိဝတ္တေတွာ ယာဝ ဂဏ္ဌိကပဋိမုက္ကဋ္ဌာနံ အာဂစ္ဆတိ၊ တာဝ ဟောတိ. ဘိန္နေန သီသေနာတိ မဟာစမ္မံ ဆိန္ဒိတွာ ယာဝ အဋ္ဌိမရိယာဒါ ဘိန္နေန.

ဗြာဟ္မဏာတိ ခီဏာသဝဘာဝံ သန္ဓာယ အာဟ. ယဿ ခေါ တွံ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ကမ္မဿ ဝိပါကေနာတိ ဣဒံ သဘာဂဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကမ္မံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. ကမ္မဉှိ ကရိယမာနမေဝ တယော ကောဋ္ဌာသေ ပူရေတိ. သတ္တသု စိတ္တေသု ကုသလာ ဝါ အကုသလာ ဝါ ပဌမဇဝနစေတနာ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကမ္မံ နာမ ဟောတိ. တံ ဣမသ္မိံယေဝ အတ္တဘာဝေ ဝိပါကံ ဒေတိ. တထာ အသက္ကောန္တံ အဟောသိကမ္မံ၊ နာဟောသိ ကမ္မဝိပါကော၊ န ဘဝိဿတိ ကမ္မဝိပါကော၊ နတ္ထိ ကမ္မဝိပါကောတိ ဣမဿ တိကဿ ဝသေန အဟောသိကမ္မံ နာမ ဟောတိ. အတ္ထသာဓိကာ သတ္တမဇဝနစေတနာ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယကမ္မံ နာမ. တံ အနန္တရေ အတ္တဘာဝေ ဝိပါကံ ဒေတိ. တထာ အသက္ကောန္တံ ဝုတ္တနယေနေဝ တံ အဟောသိကမ္မံ နာမ ဟောတိ. ဥဘိန္နမန္တရေ ပဉ္စဇဝနစေတနာ အပရာပရိယဝေဒနီယကမ္မံ နာမ ဟောတိ. တံ အနာဂတေ ယဒါ ဩကာသံ လဘတိ၊ တဒါ ဝိပါကံ ဒေတိ. သတိ သံသာရပ္ပဝတ္တိယာ အဟောသိကမ္မံ နာမ န ဟောတိ. ထေရဿ ပန ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယဉ္စ အပရာပရိယဝေဒနီယဉ္စာတိ ဣမာနိ ဒွေ ကမ္မာနိ ကမ္မက္ခယကရေန အရဟတ္တမဂ္ဂေန သမုဂ္ဃါဋိတာနိ၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယံ အတ္ထိ. တံ အရဟတ္တပ္ပတ္တဿာပိ ဝိပါကံ ဒေတိယေဝ. တံ သန္ဓာယ ဘဂဝါ ‘‘ယဿ ခေါ တွ’’န္တိအာဒိမာဟ. တသ္မာ ယဿ ခေါတိ ဧတ္ထ ယာဒိသဿ ခေါ တွံ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ကမ္မဿ ဝိပါကေနာတိ ဧဝံ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော.

အဗ္ဘာ မုတ္တောတိ ဒေသနာသီသမတ္တမေတံ၊ အဗ္ဘာ မဟိကာ ဓူမော ရဇော ရာဟူတိ ဣမေဟိ ပန ဥပက္ကိလေသေဟိ မုတ္တော စန္ဒိမာ ဣဓ အဓိပ္ပေတော. ယထာ ဟိ ဧဝံ နိရုပက္ကိလေသော စန္ဒိမာ လောကံ ပဘာသေတိ၊ ဧဝံ ပမာဒကိလေသဝိမုတ္တော အပ္ပမတ္တော ဘိက္ခု ဣမံ အတ္တနော ခန္ဓာယတနဓာတုလောကံ ပဘာသေတိ၊ ဝိဟတကိလေသန္ဓကာရံ ကရောတိ.

ကုသလေန ပိဓီယတီတိ မဂ္ဂကုသလေန ပိဓီယတိ အပ္ပဋိသန္ဓိကံ ကရီယတိ. ယုဉ္ဇတိ ဗုဒ္ဓသာသနေတိ ဗုဒ္ဓသာသနေ ကာယေန ဝါစာယ မနသာ စ ယုတ္တပ္ပယုတ္တော ဝိဟရတိ. ဣမာ တိဿော ထေရဿ ဥဒါနဂါထာ နာမ.

ဒိသာ ဟိ မေတိ ဣဒံ ကိရ ထေရော အတ္တနော ပရိတ္တာဏာကာရံ ကရောန္တော အာဟ. တတ္ထ ဒိသာ ဟိ မေတိ မမ သပတ္တာ. ယေ မံ ဧဝံ ဥပဝဒန္တိ – ‘‘ယထာ မယံ အင်္ဂုလိမာလေန မာရိတာနံ ဉာတကာနံ ဝသေန ဒုက္ခံ ဝေဒိယာမ၊ ဧဝံ အင်္ဂုလိမာလောပိ ဝေဒိယတူ’’တိ၊ တေ မယှံ ဒိသာ စတုသစ္စဓမ္မကထံ သုဏန္တူတိ အတ္ထော. ယုဉ္ဇန္တူတိ ကာယဝါစာမနေဟိ ယုတ္တပ္ပယုတ္တာ ဝိဟရန္တု. ယေ ဓမ္မမေဝါဒပယန္တိ သန္တောတိ ယေ သန္တော သပ္ပုရိသာ ဓမ္မံယေဝ အာဒပေန္တိ သမာဒပေန္တိ ဂဏှာပေန္တိ၊ တေ မနုဇာ မယှံ သပတ္တာ ဘဇန္တု သေဝန္တု ပယိရုပါသန္တူတိ အတ္ထော.

အဝိရောဓပ္ပသံသီနန္တိ အဝိရောဓော ဝုစ္စတိ မေတ္တာ၊ မေတ္တာပသံသကာနန္တိ အတ္ထော. သုဏန္တု ဓမ္မံ ကာလေနာတိ ခဏေ ခဏေ ခန္တိမေတ္တာပဋိသင်္ခါသာရဏီယဓမ္မံ သုဏန္တု. တဉ္စ အနုဝိဓီယန္တူတိ တဉ္စ ဓမ္မံ အနုကရောန္တု ပူရေန္တု.

န ဟိ ဇာတု သော မမံ ဟိံသေတိ ယော မယှံ ဒိသော၊ သော မံ ဧကံသေနေဝ န ဟိံသေယျ. အညံ ဝါ ပန ကိဉ္စိ နန္တိ န ကေဝလံ မံ၊ အညမ္ပိ ပန ကဉ္စိ ပုဂ္ဂလံ မာ ဟိံသန္တု မာ ဝိဟေဌေန္တု. ပပ္ပုယျ ပရမံ သန္တိန္တိ ပရမံ သန္တိဘူတံ နိဗ္ဗာနံ ပါပုဏိတွာ. ရက္ခေယျ တသထာဝရေတိ တသာ ဝုစ္စန္တိ သတဏှာ၊ ထာဝရာ နိတ္တဏှာ. ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ယော နိဗ္ဗာနံ ပါပုဏာတိ၊ သော သဗ္ဗံ တသထာဝရံ ရက္ခိတုံ သမတ္ထော ဟောတိ. တသ္မာ မယှမ္ပိ ဒိသာ နိဗ္ဗာနံ ပါပုဏန္တု၊ ဧဝံ မံ ဧကံသေနေဝ န ဟိံသိဿန္တီတိ. ဣမာ တိဿော ဂါထာ အတ္တနော ပရိတ္တံ ကာတုံ အာဟ.

ဣဒါနိ အတ္တနောဝ ပဋိပတ္တိံ ဒီပေန္တော ဥဒကဉှိ နယန္တိ နေတ္တိကာတိ အာဟ. တတ္ထ နေတ္တိကာတိ ယေ မာတိကံ သောဓေတွာ ဗန္ဓိတဗ္ဗဋ္ဌာနေ ဗန္ဓိတွာ ဥဒကံ နယန္တိ. ဥသုကာရာတိ ဥသုကာရကာ. နမယန္တီတိ တေလကဉ္ဇိကေန မက္ခေတွာ ကုက္ကုဠေ တာပေတွာ ဥန္နတုန္နတဋ္ဌာနေ နမေန္တာ ဥဇုံ ကရောန္တိ. တေဇနန္တိ ကဏ္ဍံ. တဉှိ ဣဿာသော တေဇံ ကရောတိ၊ ပရဉ္စ တဇ္ဇေတိ၊ တသ္မာ တေဇနန္တိ ဝုစ္စတိ. အတ္တာနံ ဒမယန္တီတိ ယထာ နေတ္တိကာ ဥဇုမဂ္ဂေန ဥဒကံ နယန္တိ၊ ဥသုကာရာ တေဇနံ၊ တစ္ဆကာ စ ဒါရုံ ဥဇုံ ကရောန္တိ၊ ဧဝမေဝံ ပဏ္ဍိတာ အတ္တာနံ ဒမေန္တိ ဥဇုကံ ကရောန္တိ နိဗ္ဗိသေဝနံ ကရောန္တိ.

တာဒိနာတိ ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌာဒီသု နိဗ္ဗိကာရေန – ‘‘ပဉ္စဟာကာရေဟိ ဘဂဝါ တာဒီ၊ ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌေ တာဒီ၊ ဝန္တာဝီတိ တာဒီ၊ စတ္တာဝီတိ တာဒီ၊ တိဏ္ဏာဝီတိ တာဒီ၊ တန္နိဒ္ဒေသာတိ တာဒီ’’တိ (မဟာနိ. ၃၈၊ ၁၉၂) ဧဝံ တာဒိလက္ခဏပ္ပတ္တေန သတ္ထာရာ. ဘဝနေတ္တီတိ ဘဝရဇ္ဇု၊ တဏှာယေတံ နာမံ. တာယ ဟိ ဂေါဏာ ဝိယ ဂီဝါယ ရဇ္ဇုယာ၊ သတ္တာ ဟဒယေ ဗဒ္ဓါ တံ တံ ဘဝံ နီယန္တိ၊ တသ္မာ ဘဝနေတ္တီတိ ဝုစ္စတိ. ဖုဋ္ဌော ကမ္မဝိပါကေနာတိ မဂ္ဂစေတနာယ ဖုဋ္ဌော. ယသ္မာ ဟိ မဂ္ဂစေတနာယ ကမ္မံ ပစ္စတိ ဝိပစ္စတိ ဍယှတိ၊ ပရိက္ခယံ ဂစ္ဆတိ၊ တသ္မာ သာ ကမ္မဝိပါကောတိ ဝုတ္တာ. တာယ ဟိ ဖုဋ္ဌတ္တာ ဧသ အဏဏော နိက္ကိလေသော ဇာတော၊ န ဒုက္ခဝေဒနာယ အဏဏော. ဘုဉ္ဇာမီတိ စေတ္ထ ထေယျပရိဘောဂေါ ဣဏပရိဘောဂေါ ဒါယဇ္ဇပရိဘောဂေါ သာမိပရိဘောဂေါတိ စတ္တာရော ပရိဘောဂါ ဝေဒိတဗ္ဗာ. တတ္ထ ဒုဿီလဿ ပရိဘောဂေါ ထေယျပရိဘောဂေါ နာမ. သော ဟိ စတ္တာရော ပစ္စယေ ထေနေတွာ ဘုဉ္ဇတိ. ဝုတ္တမ္ပိ စေတံ ‘‘ထေယျာယ ဝေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ရဋ္ဌပိဏ္ဍော ဘုတ္တော’’တိ (ပါရာ. ၁၉၅). သီလဝတော ပန အပစ္စဝေက္ခဏပရိဘောဂေါ ဣဏပရိဘောဂေါ နာမ. သတ္တန္နံ သေက္ခာနံ ပရိဘောဂေါ ဒါယဇ္ဇပရိဘောဂေါ နာမ. ခီဏာသဝဿ ပရိဘောဂေါ သာမိပရိဘောဂေါ နာမ. ဣဓ ကိလေသဣဏာနံ အဘာဝံ သန္ဓာယ ‘‘အဏဏော’’တိ ဝုတ္တံ. ‘‘အနိဏော’’တိပိ ပါဌော. သာမိပရိဘောဂံ သန္ဓာယ ‘‘ဘုဉ္ဇာမိ ဘောဇန’’န္တိ ဝုတ္တံ.

ကာမရတိသန္ထဝန္တိ ဒုဝိဓေသုပိ ကာမေသု တဏှာရတိသန္ထဝံ မာ အနုယုဉ္ဇထ မာ ကရိတ္ထ. နယိဒံ ဒုမ္မန္တိတံ မမာတိ ယံ မယာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓံ ဒိသွာ ပဗ္ဗဇိဿာမီတိ မန္တိတံ၊ တံ မမ မန္တိတံ န ဒုမ္မန္တိတံ. သံဝိဘတ္တေသု ဓမ္မေသူတိ အဟံ သတ္ထာတိ ဧဝံ လောကေ ဥပ္ပန္နေဟိ ယေ ဓမ္မာ သံဝိဘတ္တာ၊ တေသု ဓမ္မေသု ယံ သေဋ္ဌံ နိဗ္ဗာနံ၊ တဒေဝ အဟံ ဥပဂမံ ဥပဂတော သမ္ပတ္တော၊ တသ္မာ မယှံ ဣဒံ အာဂမနံ သွာဂတံ နာမ ဂတန္တိ. တိဿော ဝိဇ္ဇာတိ ပုဗ္ဗေနိဝါသဒိဗ္ဗစက္ခုအာသဝက္ခယပညာ. ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနန္တိ ယံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနေ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ အတ္ထိ၊ တံ သဗ္ဗံ မယာ ကတံ. တီဟိ ဝိဇ္ဇာဟိ နဝဟိ စ လောကုတ္တရဓမ္မေဟိ ဒေသနံ မတ္ထကံ ပါပေသီတိ.

ပပဉ္စသူဒနိယာ မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယ

အင်္ဂုလိမာလသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.