၈. သံဃဘေဒသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၄၈. အဋ္ဌမေ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ ဧတဒဝေါစာတိ အဘိမာရေ ပယောဇေတွာ နာဠာဂိရိံ ဝိဿဇ္ဇာပေတွာ သိလံ ပဝဋ္ဋေတွာ ဘဂဝတော အနတ္ထံ ကာတုံ အသက္ကောန္တော ‘‘သံဃံ ဘိန္ဒိတွာ စက္ကဘေဒံ ကရိဿာမီ’’တိ အဓိပ္ပါယေန ဧတံ ‘‘အဇ္ဇတဂ္ဂေ’’တိအာဒိဝစနံ အဝေါစ. အညတြေဝ ဘဂဝတာတိ ဝိနာ ဧဝ ဘဂဝန္တံ၊ သတ္ထာရံ အကတွာတိ အတ္ထော. အညတြ ဘိက္ခုသံဃာတိ ဝိနာ ဧဝ ဘိက္ခုသံဃံ. ဥပေါသထံ ကရိဿာမိ သံဃကမ္မာနိ စာတိ ဘဂဝတော ဩဝါဒကာရကံ ဘိက္ခုသံဃံ ဝိသုံ ကတွာ မံ အနုဝတ္တန္တေဟိ ဘိက္ခူဟိ သဒ္ဓိံ အာဝေဏိကံ ဥပေါသထံ သံဃကမ္မာနိ စ ကရိဿာမီတိ အတ္ထော. ဒေဝဒတ္တော သံဃံ ဘိန္ဒိဿတီတိ ဘေဒကရာနံ သဗ္ဗေသံ ဒေဝဒတ္တေန သဇ္ဇိတတ္တာ ဧကံသေနေဝ ဒေဝဒတ္တော အဇ္ဇ သံဃံ ဘိန္ဒိဿတိ ဒွိဓာ ကရိဿတိ. ‘‘အဓမ္မံ ဓမ္မော’’တိအာဒီသု ဟိ အဋ္ဌာရသသု ဘေဒကရဝတ္ထူသု ယံကိဉ္စိ ဧကမ္ပိ ဝတ္ထုံ ဒီပေတွာ တေန တေန ကာရဏေန ‘‘ဣမံ ဂဏှထ၊ ဣမံ ရောစေထာ’’တိ သညာပေတွာ သလာကံ ဂါဟေတွာ ဝိသုံ သံဃကမ္မေ ကတေ သံဃော ဘိန္နော ဟောတိ. ဝုတ္တဉှေတံ –

‘‘ပဉ္စဟိ၊ ဥပါလိ၊ အာကာရေဟိ သံဃော ဘိဇ္ဇတိ ကမ္မေန ဥဒ္ဒေသေန ဝေါဟရန္တော အနုဿာဝနေန သလာကဂ္ဂါဟေနာ’’တိ (ပရိ. ၄၅၈).

တတ္ထ ကမ္မေနာတိ အပလောကနကမ္မာဒီသု စတူသု ကမ္မေသု အညတရေန ကမ္မေန. ဥဒ္ဒေသေနာတိ ပဉ္စသု ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသေသု အညတရေန ဥဒ္ဒေသေန. ဝေါဟရန္တောတိ တာဟိ တာဟိ ဥပ္ပတ္တီဟိ ‘‘အဓမ္မံ ဓမ္မော’’တိအာဒီနိ (အ. နိ. ၁၀.၃၇၊ စူဠဝ. ၃၅၂) အဋ္ဌာရသဘေဒကရဝတ္ထူနိ ဒီပေန္တော. အနုဿာဝနေနာတိ ‘‘နနု တုမှေ ဇာနာထ မယှံ ဥစ္စာကုလာ ပဗ္ဗဇိတဘာဝံ ဗဟုဿုတဘာဝဉ္စ၊ မာဒိသော နာမ ဥဒ္ဓမ္မံ ဥဗ္ဗိနယံ ဂါဟေယျာတိ ကိံ တုမှာကံ စိတ္တမ္ပိ ဥပ္ပါဒေတုံ ယုတ္တံ၊ ကိမဟံ အပါယတော န ဘာယာမီ’’တိအာဒိနာ နယေန ကဏ္ဏမူလေ ဝစီဘေဒံ ကတွာ အနုဿာဝနေန. သလာကဂ္ဂါဟေနာတိ ဧဝံ အနုဿာဝေတွာ တေသံ စိတ္တံ ဥပတ္ထမ္ဘေတွာ အနာဝတ္တိဓမ္မေ ကတွာ ‘‘ဂဏှထ ဣမံ သလာက’’န္တိ သလာကဂ္ဂါဟေန.

ဧတ္ထ စ ကမ္မမေဝ ဥဒ္ဒေသော ဝါ ပမာဏံ၊ ဝေါဟာရာနုဿာဝနသလာကဂ္ဂါဟာ ပန ပုဗ္ဗဘာဂါ. အဋ္ဌာရသဝတ္ထုဒီပနဝသေန ဟိ ဝေါဟရန္တေန တတ္ထ ရုစိဇနနတ္ထံ အနုဿာဝေတွာ သလာကာယ ဂါဟိတာယပိ အဘိန္နောဝ ဟောတိ သံဃော. ယဒါ ပနေဝံ စတ္တာရော ဝါ အတိရေကာ ဝါ သလာကံ ဂါဟေတွာ အာဝေဏိကံ ဥဒ္ဒေသံ ဝါ ကမ္မံ ဝါ ကရောန္တိ၊ တဒါ သံဃော ဘိန္နော နာမ ဟောတိ. ဒေဝဒတ္တော စ သဗ္ဗံ သံဃဘေဒဿ ပုဗ္ဗဘာဂံ နိပ္ဖါဒေတွာ ‘‘ဧကံသေနေဝ အဇ္ဇ အာဝေဏိကံ ဥပေါသထံ သံဃကမ္မဉ္စ ကရိဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ ‘‘အဇ္ဇတဂ္ဂေ’’တိအာဒိဝစနံ အဝေါစ. တေနာဟ – ‘‘အဇ္ဇ၊ ဘန္တေ၊ ဒေဝဒတ္တော သံဃံ ဘိန္ဒိဿတီ’’တိ. ယတော အဝေါစုမှာ ‘‘ဘေဒကရာနံ သဗ္ဗေသံ ဒေဝဒတ္တေန သဇ္ဇိတတ္တာ’’တိ.

ဧတမတ္ထံ ဝိဒိတွာတိ ဧတံ အဝီစိမဟာနိရယုပ္ပတ္တိသံဝတ္တနိယံ ကပ္ပဋ္ဌိယံ အတေကိစ္ဆံ ဒေဝဒတ္တေန နိဗ္ဗတ္တိယမာနံ သံဃဘေဒကမ္မံ သဗ္ဗာကာရတော ဝိဒိတွာ. ဣမံ ဥဒါနန္တိ ကုသလာကုသလေသု ယထာက္ကမံ သပ္ပုရိသာသပ္ပုရိသသဘာဂဝိသဘာဂပဋိပတ္တိဝသေန ပန သုကုသလာတိ ဣဒမတ္ထဝိဘာဝနံ ဣမံ ဥဒါနံ ဥဒါနေသိ.

တတ္ထ သုကရံ သာဓုနာ သာဓူတိ အတ္တနော ပရေသဉ္စ ဟိတံ သာဓေတီတိ သာဓု၊ သမ္မာပဋိပန္နော. တေန သာဓုနာ သာရိပုတ္တာဒိနာ သာဝကေန ပစ္စေကဗုဒ္ဓေန သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အညေန ဝါ လောကိယသာဓုနာ သာဓု သုန္ဒရံ ဘဒ္ဒကံ အတ္တနော ပရေသဉ္စ ဟိတသုခါဝဟံ သုကရံ သုခေန ကာတုံ သက္ကာ. သာဓု ပါပေန ဒုက္ကရန္တိ တဒေဝ ပန ဝုတ္တလက္ခဏံ သာဓု ပါပေန ဒေဝဒတ္တာဒိနာ ပါပပုဂ္ဂလေန ဒုက္ကရံ ကာတုံ န သက္ကာ၊ န သော တံ ကာတုံ သက္ကောတီတိ အတ္ထော. ပါပံ ပါပေန သုကရန္တိ ပါပံ အသုန္ဒရံ အတ္တနော ပရေသဉ္စ အနတ္ထာဝဟံ ပါပေန ယထာဝုတ္တပါပပုဂ္ဂလေန သုကရံ သုခေန ကာတုံ သက္ကုဏေယျ. ပါပမရိယေဟိ ဒုက္ကရန္တိ အရိယေဟိ ပန ဗုဒ္ဓါဒီဟိ တံ တံ ပါပံ ဒုက္ကရံ ဒုရဘိသမ္ဘဝံ. သေတုဃာတောယေဝ ဟိ တေသန္တိ သတ္ထာ ဒီပေတိ.

အဋ္ဌမသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.