၅. ဥပါသကသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၁၅. ပဉ္စမေ ဣစ္ဆာနင်္ဂလကောတိ ဣစ္ဆာနင်္ဂလနာမကော ကောသလေသု ဧကော ဗြာဟ္မဏဂါမော၊ တံနိဝါသိတာယ တတ္ထ ဝါ ဇာတော ဘဝေါတိ ဝါ ဣစ္ဆာနင်္ဂလကော. ဥပါသကောတိ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ဘဂဝတော သန္တိကေ ဥပါသကဘာဝဿ ပဝေဒိတတ္တာ ဥပါသကော ပဉ္စသိက္ခာပဒိကော ဗုဒ္ဓမာမကော၊ ဓမ္မမာမကော၊ သံဃမာမကော. ကေနစိဒေဝ ကရဏီယေနာတိ ဥဒ္ဓါရသောဓာပနာဒိနာ ကေနစိဒေဝ ကတ္တဗ္ဗေန. တီရေတွာတိ နိဋ္ဌာပေတွာ. အယံ ကိရ ဥပါသကော ပုဗ္ဗေ အဘိဏှံ ဘဂဝန္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ပယိရုပါသတိ၊ သော ကတိပယံ ကာလံ ဗဟုကရဏီယတာယ သတ္ထု ဒဿနံ နာဘိသမ္ဘောသိ. တေနာဟ ဘဂဝါ – ‘‘စိရဿံ ခေါ တွံ၊ ဥပါသက၊ ဣမံ ပရိယာယမကာသိ၊ ယဒိဒံ ဣဓာဂမနာယာ’’တိ.

တတ္ထ စိရဿန္တိ စိရေန. ပရိယာယန္တိ ဝါရံ. ယဒိဒန္တိ နိပါတော၊ ယော အယန္တိ အတ္ထော. ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ဣဓ မမ သန္တိကေ အာဂမနာယ ယော အယံ အဇ္ဇ ကတော ဝါရော၊ တံ ဣမံ စိရေန ပပဉ္စံ ကတွာ အကာသီတိ. စိရပဋိကာဟန္တိ စိရပဋိကော အဟံ၊ စိရကာလတော ပဋ္ဌာယ အဟံ ဥပသင်္ကမိတုကာမောတိ သမ္ဗန္ဓော. ကေဟိစိ ကေဟိစီတိ ဧကစ္စေဟိ ဧကစ္စေဟိ. အထ ဝါ ကေဟိစိ ကေဟိစီတိ ယေဟိ ဝါ တေဟိ ဝါ. တတ္ထ ဂါရဝံ ဒဿေတိ. သတ္ထရိ အဘိပ္ပသန္နဿ ဟိ သတ္ထုဒဿနဓမ္မဿဝနေသု ဝိယ န အညတ္ထ အာဒရော ဟောတိ. ကိစ္စကရဏီယေဟီတိ ဧတ္ထ အဝဿံ ကာတဗ္ဗံ ကိစ္စံ၊ ဣတရံ ကရဏီယံ. ပဌမံ ဝါ ကာတဗ္ဗံ ကိစ္စံ၊ ပစ္ဆာ ကာတဗ္ဗံ ကရဏီယံ. ခုဒ္ဒကံ ဝါ ကိစ္စံ၊ မဟန္တံ ကရဏီယံ. ဗျာဝဋောတိ ဥဿုက္ကော. ဧဝါဟန္တိ ဧဝံ ဣမိနာ ပကာရေန အဟံ နာသက္ခိံ ဥပသင်္ကမိတုံ၊ န အဂါရဝါဒိနာတိ အဓိပ္ပါယော.

ဧတမတ္ထံ ဝိဒိတွာတိ ဒုလ္လဘေ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ မနုဿတ္တလာဘေ စ သတ္တာနံ သကိဉ္စနဘာဝေန ကိစ္စပသုတတာယ ကုသလန္တရာယော ဟောတိ၊ န အကိဉ္စနဿာတိ ဧတမတ္ထံ သဗ္ဗာကာရတော ဝိဒိတွာ. ဣမံ ဥဒါနန္တိ တဒတ္ထပရိဒီပနမေဝ ဣမံ ဥဒါနံ ဥဒါနေသိ.

တတ္ထ သုခံ ဝတ တဿ န ဟောတိ ကိဉ္စီတိ ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ကိဉ္စိ ရူပါဒီသု ဧကဝတ္ထုမ္ပိ ‘‘မမေတ’’န္တိ တဏှာယ ပရိဂ္ဂဟိတဘာဝေန န ဟောတိ နတ္ထိ န ဝိဇ္ဇတိ၊ သုခံ ဝတ တဿ ပုဂ္ဂလဿ၊ အဟော သုခမေဝါတိ အတ္ထော. ‘‘န ဟောသီ’’တိပိ ပါဌော၊ တဿ အတီတကာလဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော. ကေစိ ပန န ဟောတိ ကိဉ္စီတိ ပဒဿ ‘‘ရာဂါဒိကိဉ္စနံ ယဿ န ဟောတီ’’တိ အတ္ထံ ဝဏ္ဏေန္တိ၊ တံ န သုန္ဒရံ ပရိဂ္ဂဟဓမ္မဝသေန ဒေသနာယ အာဂတတ္တာ. ရာဂါဒိကိဉ္စနန္တိ ပရိဂ္ဂဟေတဗ္ဗဿာပိ သင်္ဂဟေ သတိ ယုတ္တမေဝ ဝုတ္တံ သိယာ အထ ဝါ ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ကိဉ္စိ အပ္ပမ္ပိ ကိဉ္စနံ ပလိဗောဓဇာတံ ရာဂါဒိကိဉ္စနာဘာဝတော ဧဝ န ဟောတိ၊ တံ တဿ အကိဉ္စနတ္တံ သုခဿ ပစ္စယဘာဝတော သုခံ ဝတံ၊ အဟော သုခန္တိ အတ္ထော. ကဿ ပန န ဟောတိ ကိဉ္စနန္တိ စေ၊ အာဟ ‘‘သင်္ခါတဓမ္မဿ ဗဟုဿုတဿာ’’တိ. ယော စတူဟိပိ မဂ္ဂသင်္ခါဟိ သောဠသကိစ္စနိပ္ဖတ္တိယာ သင်္ခါတဓမ္မော ကတကိစ္စော၊ တတော ဧဝ ပဋိဝေဓဗာဟုသစ္စေန ဗဟုဿုတော၊ တဿ.

ဣတိ ဘဂဝါ အကိဉ္စနဘာဝေ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ သကိဉ္စနဘာဝေ အာဒီနဝံ ဒဿေတုံ ‘‘သကိဉ္စနံ ပဿာ’’တိအာဒိမာဟ. တဿတ္ထော – ရာဂါဒိကိဉ္စနာနံ အာမိသကိဉ္စနာနဉ္စ အတ္ထိတာယ သကိဉ္စနံ၊ သကိဉ္စနတ္တာ ဧဝ အလဒ္ဓါနဉ္စ လဒ္ဓါနဉ္စ ကာမာနံ ပရိယေသနာရက္ခဏဟေတု ကိစ္စကရဏီယဝသေန ‘‘အဟံ မမာ’’တိ ဂဟဏဝသေန စ ဝိဟညမာနံ ဝိဃာတံ အာပဇ္ဇမာနံ ပဿာတိ ဓမ္မသံဝေဂပ္ပတ္တော သတ္ထာ အတ္တနော စိတ္တံ ဝဒတိ. ဇနော ဇနသ္မိံ ပဋိဗန္ဓရူပေါတိ သယံ အညော ဇနော သမာနော အညသ္မိံ ဇနေ ‘‘အဟံ ဣမဿ၊ မမ အယ’’န္တိ တဏှာဝသေန ပဋိဗန္ဓသဘာဝေါ ဟုတွာ ဝိဟညတိ ဝိဃာတံ အာပဇ္ဇတိ. ‘‘ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တော’’တိပိ ပါဌော. အယဉ္စ အတ္ထော –

‘‘ပုတ္တာ မတ္ထိ ဓနမ္မတ္ထိ၊ ဣတိ ဗာလော ဝိဟညတိ၊

အတ္တာ ဟိ အတ္တနော နတ္ထိ၊ ကုတော ပုတ္တာ ကုတော ဓန’’န္တိ. (ဓ. ပ. ၆၂) –

အာဒီဟိ သုတ္တပဒေဟိ ဒီပေတဗ္ဗောတိ.

ပဉ္စမသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.