၇. သတ္တကနိပါတော

၁. ဥတ္တရာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ

သတ္တကနိပါတေ မုသလာနိ ဂဟေတွာနာတိ ဥတ္တရာယ ထေရိယာ ဂါထာ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရာ တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယံ ကုသလံ ဥပစိနန္တီ၊ အနုက္ကမေန သမ္ဘာဝိတကုသလမူလာ သမုပစိတဝိမောက္ခသမ္ဘာရာ ပရိပက္ကဝိမုတ္တိပရိပါစနီယဓမ္မာ ဟုတွာ၊ ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ သာဝတ္ထိယံ အညတရသ္မိံ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဥတ္တရာတိ လဒ္ဓနာမာ အနုက္ကမေန ဝိညုတံ ပတွာ ပဋာစာရာယ ထေရိယာ သန္တိကံ ဥပသင်္ကမိ. ထေရီ တဿာ ဓမ္မံ ကထေသိ. သာ ဓမ္မံ သုတွာ သံသာရေ ဇာတသံဝေဂါ သာသနေ အဘိပ္ပသန္နာ ဟုတွာ ပဗ္ဗဇိ. ပဗ္ဗဇိတွာ စ ကတပုဗ္ဗကိစ္စာ ပဋာစာရာယ ထေရိယာ သန္တိကေ ဝိပဿနံ ပဋ္ဌပေတွာ ဘာဝနမနုယုဉ္ဇန္တီ ဥပနိဿယသမ္ပန္နတာယ ဣန္ဒြိယာနံ ပရိပါကံ ဂတတ္တာ စ န စိရဿေဝ ဝိပဿနံ ဥဿုက္ကာပေတွာ သဟ ပဋိသမ္ဘိဒါဟိ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. အရဟတ္တံ ပန ပတွာ အတ္တနော ပဋိပတ္တိံ ပစ္စဝေက္ခိတွာ ဥဒါနဝသေန –

၁၇၅. ‘‘မုသလာနိ ဂဟေတွာန၊ ဓညံ ကောဋ္ဋေန္တိ မာဏဝါ၊

ပုတ္တဒါရာနိ ပေါသေန္တာ၊ ဓနံ ဝိန္ဒန္တိ မာဏဝါ.

၁၇၆. ‘‘ဃဋေထ ဗုဒ္ဓသာသနေ၊ ယံ ကတွာ နာနုတပ္ပတိ၊

ခိပ္ပံ ပါဒါနိ ဓောဝိတွာ၊ ဧကမန္တံ နိသီဒထ.

၁၇၇. ‘‘စိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာန၊ ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ၊

ပစ္စဝေက္ခထ သင်္ခါရေ၊ ပရတော နော စ အတ္တတော.

၁၇၈. ‘‘တဿာဟံ ဝစနံ သုတွာ၊ ပဋာစာရာနုသာသနိံ၊

ပါဒေ ပက္ခာလယိတွာန၊ ဧကမန္တေ ဥပါဝိသိံ.

၁၇၉. ‘‘ရတ္တိယာ ပုရိမေ ယာမေ၊ ပုဗ္ဗဇာတိမနုဿရိံ၊

ရတ္တိယာ မဇ္ဈိမေ ယာမေ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုံ ဝိသောဓယိံ.

၁၈၀. ‘‘ရတ္တိယာ ပစ္ဆိမေ ယာမေ၊ တမောက္ခန္ဓံ ပဒါလယိံ၊

တေဝိဇ္ဇာ အထ ဝုဋ္ဌာသိံ၊ ကတာ တေ အနုသာသနီ.

၁၈၁. ‘‘သက္ကံဝ ဒေဝါ တိဒသာ၊ သင်္ဂါမေ အပရာဇိတံ၊

ပုရက္ခတွာ ဝိဟဿာမိ၊ တေဝိဇ္ဇာမှိ အနာသဝါ’’တိ. –

ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ.

တတ္ထ စိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာနာတိ ဘာဝနာစိတ္တံ ကမ္မဋ္ဌာနေ ဥပဋ္ဌပေတွာ. ကထံ? ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ ပစ္စဝေက္ခထာတိ ပဋိပတ္တိံ အဝေက္ခထ၊ သင်္ခါရေ အနိစ္စာတိပိ၊ ဒုက္ခာတိပိ၊ အနတ္တာတိပိ လက္ခဏတ္တယံ ဝိပဿထာတိ အတ္ထော. ဣဒဉ္စ ဩဝါဒကာလေ အတ္တနော အညေသဉ္စ ဘိက္ခုနီနံ ထေရိယာဒီနံ ဩဝါဒဿ အနုဝါဒဝသေန ဝုတ္တံ. ပဋာစာရာနုသာသနိန္တိ ပဋာစာရာယ ထေရိယာ အနုသိဋ္ဌိံ. ‘‘ပဋာစာရာယ သာသန’’န္တိပိ ဝါ ပါဌော.

အထ ဝုဋ္ဌာသိန္တိ တေဝိဇ္ဇာဘာဝပ္ပတ္တိတော ပစ္ဆာ အာသနတော ဝုဋ္ဌာသိံ. အယမ္ပိ ထေရီ ဧကဒိဝသံ ပဋာစာရာယ ထေရိယာ သန္တိကေ ကမ္မဋ္ဌာနံ သောဓေတွာ အတ္တနော ဝသနဋ္ဌာနံ ပဝိသိတွာ ပလ္လင်္ကံ အာဘုဇိတွာ နိသီဒိ. ‘‘န တာဝိမံ ပလ္လင်္ကံ ဘိန္ဒိဿာမိ၊ ယာဝ မေ န အနုပါဒါယ အာသဝေဟိ စိတ္တံ ဝိမုစ္စတီ’’တိ နိစ္ဆယံ ကတွာ သမ္မသနံ အာရဘိတွာ၊ အနုက္ကမေန ဝိပဿနံ ဥဿုက္ကာပေတွာ မဂ္ဂပဋိပါဋိယာ အဘိညာပဋိသမ္ဘိဒါပရိဝါရံ အရဟတ္တံ ပတွာ ဧကူနဝီသတိယာ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏာယ ပဝတ္တာယ ‘‘ဣဒါနိမှိ ကတကိစ္စာ’’တိ သောမနဿဇာတာ ဣမာ ဂါထာ ဥဒါနေတွာ ပါဒေ ပသာရေသိ အရုဏုဂ္ဂမနဝေလာယံ. တတော သမ္မဒေဝ ဝိဘာတာယ ရတ္တိယာ ထေရိယာ သန္တိကံ ဥပဂန္တွာ ဣမာ ဂါထာ ပစ္စုဒါဟာသိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ကတာ တေ အနုသာသနီ’’တိအာဒိ. သေသံ သဗ္ဗံ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယမေဝ.

ဥတ္တရာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၂. စာလာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ

သတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာနာတိအာဒိကာ စာလာယ ထေရိယာ ဂါထာ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရာ တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယံ ကုသလံ ဥပစိနိတွာ ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ မဂဓေသု နာလကဂါမေ ရူပသာရိဗြာဟ္မဏိယာ ကုစ္ဆိမှိ နိဗ္ဗတ္တိ. တဿာ နာမဂ္ဂဟဏဒိဝသေ စာလာတိ နာမံ အကံသု၊ တဿာ ကနိဋ္ဌာယ ဥပစာလာတိ၊ အထ တဿာ ကနိဋ္ဌာယ သီသူပစာလာတိ. ဣမာ တိဿောပိ ဓမ္မသေနာပတိဿ ကနိဋ္ဌဘဂိနိယော၊ ဣမာသံ ပုတ္တာနမ္ပိ တိဏ္ဏံ ဣဒမေဝ နာမံ. ယေ သန္ဓာယ ထေရဂါထာယ ‘‘စာလေ ဥပစာလေ သီသူပစာလေ’’တိ (ထေရဂါ. ၄၂) အာဂတံ.

ဣမာ ပန တိဿောပိ ဘဂိနိယော ‘‘ဓမ္မသေနာပတိ ပဗ္ဗဇီ’’တိ သုတွာ ‘‘န ဟိ နူန သော ဩရကော ဓမ္မဝိနယော၊ န သာ ဩရိကာ ပဗ္ဗဇ္ဇာ၊ ယတ္ထ အမှာကံ အယျော ပဗ္ဗဇိတော’’တိ ဥဿာဟဇာတာ တိဗ္ဗစ္ဆန္ဒာ အဿုမုခံ ရုဒမာနံ ဉာတိပရိဇနံ ပဟာယ ပဗ္ဗဇိံသု. ပဗ္ဗဇိတွာ စ ဃဋေန္တိယော ဝါယမန္တိယော နစိရဿေဝ အရဟတ္တံ ပါပုဏိံသု. အရဟတ္တံ ပန ပတွာ နိဗ္ဗာနသုခေန ဖလသုခေန ဝိဟရန္တိ.

တာသု စာလာ ဘိက္ခုနီ ဧကဒိဝသံ ပစ္ဆာဘတ္တံ ပိဏ္ဍပါတပဋိက္ကန္တာ အန္ဓဝနံ ပဝိသိတွာ ဒိဝါဝိဟာရံ နိသီဒိ. အထ နံ မာရော ဥပသင်္ကမိတွာ ကာမေဟိ ဥပနေသိ. ယံ သန္ဓာယ သုတ္တေ ဝုတ္တံ –

‘‘အထ ခေါ စာလာ ဘိက္ခုနီ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရံ အာဒါယ သာဝတ္ထိံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ. သာဝတ္ထိယံ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ပစ္ဆာဘတ္တံ ပိဏ္ဍပါတပဋိက္ကန္တာ ယေန အန္ဓဝနံ၊ တေနုပသင်္ကမိ ဒိဝါဝိဟာရာယ. အန္ဓဝနံ အဇ္ဈောဂါဟေတွာ အညတရသ္မိံ ရုက္ခမူလေ ဒိဝါဝိဟာရံ နိသီဒိ. အထ ခေါ မာရော ပါပိမာ ယေန စာလာ ဘိက္ခုနီ၊ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ စာလံ ဘိက္ခုနိံ ဧတဒဝေါစာ’’တိ (သံ. နိ. ၁.၁၆၇).

အန္ဓဝနမှိ ဒိဝါဝိဟာရံ နိသိန္နံ မာရော ဥပသင်္ကမိတွာ ဗြဟ္မစရိယဝါသတော ဝိစ္ဆိန္ဒိတုကာမော ‘‘ကံ နု ဥဒ္ဒိဿ မုဏ္ဍာသီ’’တိအာဒိံ ပုစ္ဆိ. အထဿ သတ္ထု ဂုဏေ ဓမ္မဿ စ နိယျာနိကဘာဝံ ပကာသေတွာ အတ္တနော ကတကိစ္စဘာဝဝိဘာဝနေန တဿ ဝိသယာတိက္ကမံ ပဝေဒေသိ. တံ သုတွာ မာရော ဒုက္ခီ ဒုမ္မနော တတ္ထေဝန္တရဓာယိ. အထ သာ အတ္တနာ မာရေန စ ဘာသိတာ ဂါထာ ဥဒါနဝသေန ကထေန္တီ –

၁၈၂. ‘‘သတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာန၊ ဘိက္ခုနီ ဘာဝိတိန္ဒြိယာ၊

ပဋိဝိဇ္ဈိ ပဒံ သန္တံ၊ သင်္ခါရူပသမံ သုခံ.

၁၈၃. ‘‘ကံ နု ဥဒ္ဒိဿ မုဏ္ဍာသိ၊ သမဏီ ဝိယ ဒိဿတိ၊

န စ ရောစေသိ ပါသဏ္ဍေ၊ ကိမိဒံ စရသိ မောမုဟာ.

၁၈၄. ‘‘ဣတော ဗဟိဒ္ဓါ ပါသဏ္ဍာ၊ ဒိဋ္ဌိယော ဥပနိဿိတာ၊

န တေ ဓမ္မံ ဝိဇာနန္တိ၊ န တေ ဓမ္မဿ ကောဝိဒါ.

၁၈၅. ‘‘အတ္ထိ သကျကုလေ ဇာတော၊ ဗုဒ္ဓေါ အပ္ပဋိပုဂ္ဂလော၊

သော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ၊ ဒိဋ္ဌီနံ သမတိက္ကမံ.

၁၈၆. ‘‘ဒုက္ခံ ဒုက္ခသမုပ္ပါဒံ၊ ဒုက္ခဿ စ အတိက္ကမံ၊

အရိယံ စဋ္ဌင်္ဂိကံ မဂ္ဂံ၊ ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ.

၁၈၇. ‘‘တဿာဟံ ဝစနံ သုတွာ၊ ဝိဟရိံ သာသနေ ရတာ၊

တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.

၁၈၈. ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ဝိဟတာ နန္ဒီ၊ တမောက္ခန္ဓော ပဒါလိတော၊

ဧဝံ ဇာနာဟိ ပါပိမ၊ နိဟတော တွမသိ အန္တကာ’’တိ. –

ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ.

တတ္ထ သတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာနာတိ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာဝသေန ကာယာဒီသု အသုဘဒုက္ခာနိစ္စာနတ္တဝသေန သတိံ သုဋ္ဌု ဥပဋ္ဌိတံ ကတွာ. ဘိက္ခုနီတိ အတ္တာနံ သန္ဓာယ ဝဒတိ. ဘာဝိတိန္ဒြိယာတိ အရိယမဂ္ဂဘာဝနာယ ဘာဝိတသဒ္ဓါဒိပဉ္စိန္ဒြိယာ. ပဋိဝိဇ္ဈိ ပဒံ သန္တန္တိ သန္တံ ပဒံ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကိရိယာပဋိဝေဓေန ပဋိဝိဇ္ဈိ သစ္ဆာကာသိ. သင်္ခါရူပသမန္တိ သဗ္ဗသင်္ခါရာနံ ဥပသမဟေတုဘူတံ. သုခန္တိ အစ္စန္တသုခံ.

‘‘ကံ နု ဥဒ္ဒိဿာ’’တိ ဂါထာ မာရေန ဝုတ္တာ. တတြာယံ သင်္ခေပတ္ထော – ဣမသ္မိံ လောကေ ဗဟူ သမယာ တေသဉ္စ ဒေသေတာရော ဗဟူ ဧဝ တိတ္ထကရာ၊ တေသု ကံ နု ခေါ တွံ ဥဒ္ဒိဿ မုဏ္ဍာသိ မုဏ္ဍိတကေသာ အသိ. န ကေဝလံ မုဏ္ဍာဝ၊ အထ ခေါ ကာသာဝဓာရဏေန စ သမဏီ ဝိယ ဒိဿတိ. န စ ရောစေသိ ပါသဏ္ဍေတိ တာပသပရိဗ္ဗာဇကာဒီနံ အာဒါသဘူတေ ပါသဏ္ဍေ တေ တေ သမယန္တရေ နေဝ ရောစေသိ. ကိမိဒံ စရသိ မောမုဟာတိ ကိံ နာမိဒံ၊ ယံ ပါသဏ္ဍဝိဟိတံ ဥဇုံ နိဗ္ဗာနမဂ္ဂံ ပဟာယ အဇ္ဇ ကာလိကံ ကုမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇန္တီ အတိဝိယ မူဠှာ စရသိ ပရိဗ္ဘမသီတိ.

တံ သုတွာ ထေရီ ပဋိဝစနဒါနမုခေန တံ တဇ္ဇေန္တီ ‘‘ဣတော ဗဟိဒ္ဓါ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဣတော ဗဟိဒ္ဓါ ပါသဏ္ဍာ နာမ ဣတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ သာသနတော ဗဟိဒ္ဓါ ကုဋီသကဗဟုကာရာဒိကာ. တေ ဟိ သတ္တာနံ တဏှာပါသံ ဒိဋ္ဌိပါသဉ္စ ဍေန္တိ ဩဍ္ဍေန္တီတိ ပါသဏ္ဍာတိ ဝုစ္စတိ. တေနာဟ – ‘‘ဒိဋ္ဌိယော ဥပနိဿိတာ’’တိ သဿတဒိဋ္ဌိဂတာနိ ဥပေစ္စ နိဿိတာ၊ ဒိဋ္ဌိဂတာနိ အာဒိယိံသူတိ အတ္ထော. ယဒဂ္ဂေန စ ဒိဋ္ဌိသန္နိဿိတာ၊ တဒဂ္ဂေန ပါသဏ္ဍသန္နိဿိတာ. န တေ ဓမ္မံ ဝိဇာနန္တီတိ ယေ ပါသဏ္ဍိနော သဿတဒိဋ္ဌိဂတသန္နိဿိတာ ‘‘အယံ ပဝတ္တိ ဧဝံ ပဝတ္တတီ’’တိ ပဝတ္တိဓမ္မမ္ပိ ယထာဘူတံ န ဝိဇာနန္တိ. န တေ ဓမ္မဿ ကောဝိဒါတိ ‘‘အယံ နိဝတ္တိ ဧဝံ နိဝတ္တတီ’’တိ နိဝတ္တိဓမ္မဿာပိ အကုသလာ၊ ပဝတ္တိဓမ္မမဂ္ဂေပိ ဟိ တေ သံမူဠှာ၊ ကိမင်္ဂံ ပန နိဝတ္တိဓမ္မေတိ.

ဧဝံ ပါသဏ္ဍဝါဒါနံ အနိယျာနိကတံ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ ကံ နု ဥဒ္ဒိဿ မုဏ္ဍာသီတိ ပဉှံ ဝိဿဇ္ဇေတုံ ‘‘အတ္ထိ သကျကုလေ ဇာတော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဒိဋ္ဌီနံ သမတိက္ကမန္တိ သဗ္ဗာသံ ဒိဋ္ဌီနံ သမတိက္ကမနုပါယံ ဒိဋ္ဌိဇာလဝိနိဝေဌနံ. သေသံ ဝုတ္တနယမေဝ.

စာလာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. ဥပစာလာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ

သတိမတီတိအာဒိကာ ဥပစာလာယ ထေရိယာ ဂါထာ. တဿာ ဝတ္ထု စာလာယ ထေရိယာ ဝတ္ထုမှိ ဝုတ္တမေဝ. အယမ္ပိ ဟိ စာလာ ဝိယ ပဗ္ဗဇိတွာ ဝိပဿနံ ပဋ္ဌပေတွာ အရဟတ္တံ ပတွာ ဥဒါနေန္တီ –

၁၈၉. ‘‘သတိမတီ စက္ခုမတီ၊ ဘိက္ခုနီ ဘာဝိတိန္ဒြိယာ၊

ပဋိဝိဇ္ဈိ ပဒံ သန္တံ၊ အကာပုရိသသေဝိတ’’န္တိ. –

ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ.

တတ္ထ သတိမတီတိ သတိသမ္ပန္နာ၊ ပုဗ္ဗဘာဂေ ပရမေန သတိနေပက္ကေန သမန္နာဂတာ ဟုတွာ ပစ္ဆာ အရိယမဂ္ဂဿ ဘာဝိတတ္တာ သတိဝေပုလ္လပ္ပတ္တိယာ ဥတ္တမာယ သတိယာ သမန္နာဂတာတိ အတ္ထော. စက္ခုမတီတိ ပညာစက္ခုနာ သမန္နာဂတာ၊ အာဒိတော ဥဒယတ္ထဂါမိနိယာ ပညာယ အရိယာယ နိဗ္ဗေဓိကာယ သမန္နာဂတာ ဟုတွာ ပညာဝေပုလ္လပ္ပတ္တိယာ ပရမေန ပညာစက္ခုနာ သမန္နာဂတာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. အကာပုရိသသေဝိတန္တိ အလာမကပုရိသေဟိ ဥတ္တမပုရိသေဟိ အရိယေဟိ ဗုဒ္ဓါဒီဟိ သေဝိတံ.

‘‘ကိန္နု ဇာတိံ န ရောစေသီ’’တိ ဂါထာ ထေရိံ ကာမေသု ဥပဟာရေတုကာမေန မာရေန ဝုတ္တာ. ‘‘ကိံ နု တွံ ဘိက္ခုနိ န ရောစေသီ’’တိ (သံ. နိ. ၁.၁၆၇) ဟိ မာရေန ပုဋ္ဌာ ထေရီ အာဟ – ‘‘ဇာတိံ ခွာဟံ၊ အာဝုသော၊ န ရောစေမီ’’တိ. အထ နံ မာရော ဇာတဿ ကာမာ ပရိဘောဂါ၊ တသ္မာ ဇာတိပိ ဣစ္ဆိတဗ္ဗာ၊ ကာမာပိ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗာတိ ဒဿေန္တော –

၁၉၀. ‘‘ကိန္နု ဇာတိံ န ရောစေသိ၊ ဇာတော ကာမာနိ ဘုဉ္ဇတိ၊

ဘုဉ္ဇာဟိ ကာမရတိယော၊ မာဟု ပစ္ဆာနုတာပိနီ’’တိ. –

ဂါထမာဟ.

တဿတ္ထော – ကိံ နု တံ ကာရဏံ၊ ယေန တွံ ဥပစာလေ ဇာတိံ န ရောစေသိ န ရောစေယျာသိ၊ န တံ ကာရဏံ အတ္ထိ. ယသ္မာ ဇာတော ကာမာနိ ဘုဉ္ဇတိ ဣဓ ဇာတော ကာမဂုဏသံဟိတာနိ ရူပါဒီနိ ပဋိသေဝန္တော ကာမသုခံ ပရိဘုဉ္ဇတိ. န ဟိ အဇာတဿ တံ အတ္ထိ၊ တသ္မာ ဘုဉ္ဇာဟိ ကာမရတိယော ကာမခိဍ္ဍာရတိယော အနုဘဝ. မာဟု ပစ္ဆာနုတာပိနီ ‘‘ယောဗ္ဗညေ သတိ ဝိဇ္ဇမာနေသု ဘောဂေသု န မယာ ကာမသုခမနုဘူတ’’န္တိ ပစ္ဆာနုတာပိနီ မာ အဟောသိ. ဣမသ္မိံ လောကေ ဓမ္မာ နာမ ယာဝဒေဝ အတ္ထာဓိဂမတ္ထော အတ္ထော စ ကာမသုခတ္ထောတိ ပါကဋောယမတ္ထောတိ အဓိပ္ပါယော.

တံ သုတွာ ထေရီ ဇာတိယာ ဒုက္ခနိမိတ္တတံ အတ္တနော စ တဿ ဝိသယာတိက္ကမံ ဝိဘာဝေတွာ တဇ္ဇေန္တီ –

၁၉၁. ‘‘ဇာတဿ မရဏံ ဟောတိ၊ ဟတ္ထပါဒါန ဆေဒနံ၊

ဝဓဗန္ဓပရိက္လေသံ၊ ဇာတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ.

၁၉၂. ‘‘အတ္ထိ သကျကုလေ ဇာတော၊ သမ္ဗုဒ္ဓေါ အပရာဇိတော၊

သော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ၊ ဇာတိယာ သမတိက္ကမံ.

၁၉၃. ‘‘ဒုက္ခံ ဒုက္ခသမုပ္ပါဒံ၊ ဒုက္ခဿ စ အတိက္ကမံ၊

အရိယံ စဋ္ဌင်္ဂိကံ မဂ္ဂံ၊ ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ.

၁၉၄. ‘‘တဿာဟံ ဝစနံ သုတွာ၊ ဝိဟရိံ သာသနေ ရတာ၊

တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.

၁၉၅. ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ဝိဟတာ နန္ဒီ၊ တမောက္ခန္ဓော ပဒါလိတော၊

ဧဝံ ဇာနာဟိ ပါပိမ၊ နိဟတော တွမသိ အန္တကာ’’တိ. –

ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ.

တတ္ထ ဇာတဿ မရဏံ ဟောတီတိ ယသ္မာ ဇာတဿ သတ္တဿ မရဏံ ဟောတိ၊ န အဇာတဿ. န ကေဝလံ မရဏမေဝ၊ အထ ခေါ ဇရာရောဂါဒယော ယတ္တကာနတ္ထာ၊ သဗ္ဗေပိ တေ ဇာတဿ ဟောန္တိ ဇာတိဟေတုကာ. တေနာဟ ဘဂဝါ – ‘‘ဇာတိပစ္စယာ ဇရာမရဏံ သောကပရိဒေဝဒုက္ခဒေါမနဿုပါယာသာ သမ္ဘဝန္တီ’’တိ (မဟာဝ. ၁၊ ဝိဘ. ၂၂၅၊ ဥဒါ. ၁). တေနေဝါဟ – ‘‘ဟတ္ထပါဒါန ဆေဒန’’န္တိ ဟတ္ထပါဒါနံ ဆေဒနံ ဇာတဿေဝ ဟောတိ၊ န အဇာတဿ. ဟတ္ထပါဒဆေဒနာပဒေသေန စေတ္ထ ဗာတ္တိံသ ကမ္မကာရဏာပိ ဒဿိတာ ဧဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. တေနေဝါဟ – ‘‘ဝဓဗန္ဓပရိက္လေသံ၊ ဇာတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတီ’’တိ. ဇီဝိတဝိယောဇနမုဋ္ဌိပ္ပဟာရာဒိသင်္ခါတံ ဝဓပရိက္လေသဉ္စေဝ အန္ဒုဗန္ဓနာဒိသင်္ခါတံ ဗန္ဓပရိက္လေသံ အညဉ္စ ယံကိဉ္စိ ဒုက္ခံ နာမ တံ သဗ္ဗံ ဇာတော ဧဝ နိဂစ္ဆတိ၊ န အဇာတော၊ တသ္မာ ဇာတိံ န ရောစေမီတိ.

ဣဒါနိ ဇာတိယာ ကာမာနဉ္စ အစ္စန္တမေဝ အတ္တနာ သမတိက္ကန္တဘာဝံ မူလတော ပဋ္ဌာယ ဒဿေန္တီ – ‘‘အတ္ထိ သကျကုလေ ဇာတော’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ အပရာဇိတောတိ ကိလေသမာရာဒိနာ ကေနစိ န ပရာဇိတော. သတ္ထာ ဟိ သဗ္ဗာဘိဘူ သဒေဝကံ လောကံ အညဒတ္ထု အဘိဘဝိတွာ ဌိတော၊ တသ္မာ အပရာဇိတော. သေသံ ဝုတ္တနယတ္တာ ဥတ္တာနမေဝ.

ဥပစာလာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

သတ္တကနိပါတဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.