၁၀. ကပ္ပဋကုရတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ

အယမိတိ ကပ္ပဋောတိ အာယသ္မတော ကပ္ပဋကုရတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော ဝိပဿိဿ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကဒိဝသံ ဘဂဝန္တံ ဝိနတာယ နာမ နဒိယာ တီရေ အညတရသ္မိံ ရုက္ခမူလေ နိသိန္နံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော ကေတကပုပ္ဖေဟိ ပူဇံ အကာသိ. သော တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ သာဝတ္ထိယံ ဒုဂ္ဂတကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ယာဝ ဝယပ္ပတ္တိ၊ တာဝ အညံ ဥပါယံ အဇာနန္တော ကပ္ပဋခဏ္ဍနိဝါသနော သရာဝဟတ္ထော တတ္ထ တတ္ထ ကုရံ ပရိယေသန္တော ဝိစရိ၊ တေန ကပ္ပဋကုရောတွေဝ ပညာယိတ္ထ. သော ဝယပ္ပတ္တော တိဏံ ဝိက္ကိဏိတွာ ဇီဝိကံ ကပ္ပေန္တော ဧကဒိဝသံ တိဏလာဝနတ္ထံ အရညံ ဂတော တတ္ထ အညတရံ ခီဏာသဝတ္ထေရံ ဒိသွာ တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဝန္ဒိတွာ နိသီဒိ. တဿ ထေရော ဓမ္မံ ကထေသိ. သော ဓမ္မံ သုတွာ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓေါ ‘‘ကိံ မေ ဣမာယ ကိစ္ဆဇီဝိကာယာ’’တိ ပဗ္ဗဇိတွာ အတ္တနော နိဝတ္ထကပ္ပဋစောဠံ ဧကသ္မိံ ဌာနေ နိက္ခိပိ. ယဒါ စဿ အနဘိရတိ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တဒါ တံ ကပ္ပဋံ ဩလောကေန္တဿ အနဘိရတိ ဝိဂစ္ဆတိ၊ သံဝေဂံ ပဋိလဘိ. ဧဝံ ကရောန္တော သတ္တက္ခတ္တုံ ဥပ္ပဗ္ဗဇိ. တဿ တံ ကာရဏံ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော အာရောစေသုံ. အထေကဒိဝသံ ကပ္ပဋကုရော ဘိက္ခု ဓမ္မသဘာယံ ပရိသပရိယန္တေ နိသိန္နော နိဒ္ဒါယတိ၊ တံ ဘဂဝါ စောဒေန္တော –

၁၉၉. ‘‘အယမိတိ ကပ္ပဋော ကပ္ပဋကုရော၊ အစ္ဆာယ အတိဘရိတာယ၊

အမတဃဋိကာယံ ဓမ္မကဋမတ္တော၊ ကတပဒံ ဈာနာနိ ဩစေတုံ.

၂၀၀. ‘‘မာ ခေါ တွံ ကပ္ပဋ ပစာလေသိ၊ မာ တွံ ဥပကဏ္ဏမှိ တာဠေဿံ၊

န ဟိ တွံ ကပ္ပဋ မတ္တမညာသိ၊ သံဃမဇ္ဈမှိ ပစလာယမာနော’’တိ. –

ဂါထာဒွယံ အဘာသိ.

တတ္ထ အယမိတိ ကပ္ပဋော ကပ္ပဋကုရောတိ ကပ္ပဋကုရော ဘိက္ခု ‘‘အယံ မမ ကပ္ပဋော၊ ဣမံ ပရိဒဟိတွာ ယထာ တထာ ဇီဝါမီ’’တိ ဧဝံ ဥပ္ပန္နမိစ္ဆာဝိတက္ကော အစ္ဆာယ အတိဘရိတာယ အမတဃဋိကာယံ မမ အမတဃဋေ တဟံ တဟံ ဝဿန္တေ ‘‘အမတမဓိဂတံ အဟမနုသာသာမိ၊ အဟံ ဓမ္မံ ဒေသေမိ’’ (မဟာဝ. ၁၂၊ မ. နိ. ၁.၂၈၆၊ ၂.၃၄၂). ‘‘အန္ဓီဘူတသ္မိံ လောကသ္မိံ၊ အာဟဉ္ဆံ အမတဒုန္ဒုဘိ’’န္တိအာဒိနာ (မဟာဝ. ၁၁၊ မ. နိ. ၁.၂၈၅၊ ၂.၃၄၁) ဃောသေတွာ မယာ ဓမ္မာမတေ ပဝဿိယမာနေ ကတပဒံ ဈာနာနိ ဩစေတုံ လောကိယလောကုတ္တရဇ္ဈာနာနိ ဥပစေတုံ ဘာဝေတုံ ကတပဒံ ကဋမဂ္ဂဝိဟိတဘာဝနာမဂ္ဂံ ဣဒံ မမ သာသနံ၊ တထာပိ ဓမ္မကဋမတ္တော မမ သာသနဓမ္မတော ဥက္ကဏ္ဌစိတ္တော အပဂတမာနသော ကပ္ပဋကုရောတိ တံ စောဒေတွာ ပုနပိဿ သဟောဍ္ဎံ စောရံ ဂဏှန္တော ဝိယ ပမာဒဝိဟာရံ ဒဿေန္တော ‘‘မာ ခေါ တွံ၊ ကပ္ပဋ၊ ပစာလေသီ’’တိ ဂါထမာဟ.

တတ္ထ မာ ခေါ တွံ၊ ကပ္ပဋ၊ ပစာလေသီတိ တွံ၊ ကပ္ပဋကုရ၊ ‘‘မမ ဓမ္မံ သုဏိဿာမီ’’တိ နိသီဒိတွာ မာ ခေါ ပစာလေသိ မာ ပစလာဟိ မာ နိဒ္ဒံ ဥပဂစ္ဆိ. မာ တွံ ဥပကဏ္ဏမှိ တာဠေဿန္တိ တံ နိဒ္ဒါယမာနံ ဥပကဏ္ဏမှိ ကဏ္ဏသမီပေ ဒေသနာဟတ္ထေန အဟံ မာ ပတာဠေဿံ. ယထာ ဣတော ပရံ ကိလေသပ္ပဟာနာယ အဟံ တံ န ဩဝဒေယျံ၊ တထာ ပဋိပဇ္ဇာဟီတိ အတ္ထော. န ဟိ တွံ၊ ကပ္ပဋ၊ မတ္တမညာသီတိ တွံ၊ ကပ္ပဋ၊ သံဃမဇ္ဈမှိ ပစလာယမာနော မတ္တံ ပမာဏံ န ဝါ မညသိ၊ ‘‘အယမတိဒုလ္လဘော ခဏော ပဋိလဒ္ဓေါ၊ သော မာ ဥပဇ္ဈဂါ’’တိ ဧတ္တကမ္ပိ န ဇာနာသိ၊ ပဿ ယာဝ စ တေ အပရဒ္ဓန္တိ စောဒေသိ.

ဧဝံ ဘဂဝတာ ဒွီဟိ ဂါထာဟိ ဂါဠှံ တံ နိဂ္ဂယှ စောဒနာယ ကတာယ အဋ္ဌိဝေဓဝိဒ္ဓေါ ဝိယ စဏ္ဍဂဇော မဂ္ဂံ ဩတရန္တော ဝိယ စ သဉ္ဇာတသံဝေဂေါ ဝိပဿနံ ပဋ္ဌပေတွာ နစိရဿေဝ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၂.၅၂.၁၇-၂၂) –

‘‘ဝိနတာနဒိယာ တီရေ၊ ဝိဟာသိ ပုရိသုတ္တမော၊

အဒ္ဒသံ ဝိရဇံ ဗုဒ္ဓံ၊ ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ.

‘‘မဓုဂန္ဓဿ ပုပ္ဖေန၊ ကေတကဿ အဟံ တဒါ၊

ပသန္နစိတ္တော သုမနော၊ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌမပူဇယိံ.

‘‘ဧကနဝုတိတော ကပ္ပေ၊ ယံ ပုပ္ဖမဘိပူဇယိံ၊

ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ.

‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.

အရဟတ္တံ ပန ပတွာ သတ္ထာရာ ဝုတ္တဂါထာဒွယမေဝ အတ္တနော အရဟတ္တာဓိဂမနဿ အင်္ကုသဘူတန္တိ ပစ္စုဒါဟာသိ. တေနဿ တဒေဝ အညာဗျာကရဏံ အဟောသီတိ.

ကပ္ပဋကုရတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

စတုတ္ထဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.