၁၀. မဟာဓနဝါဏိဇဝတ္ထု

ဣဓ ဝဿန္တိ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ ဇေတဝနေ ဝိဟရန္တော မဟာဓနဝါဏိဇံ နာမ အာရဗ္ဘ ကထေသိ.

သော ကိရ ဗာရာဏသိတော ကုသုမ္ဘရတ္တာနံ ဝတ္ထာနံ ပဉ္စ သကဋသတာနိ ပူရေတွာ ဝဏိဇ္ဇာယ သာဝတ္ထိံ အာဂတော နဒီတီရံ ပတွာ ‘‘သွေ နဒိံ ဥတ္တရိဿာမီ’’တိ တတ္ထေဝ သကဋာနိ မောစေတွာ ဝသိ. ရတ္တိံ မဟာမေဃော ဥဋ္ဌဟိတွာ ဝဿိ. နဒီ သတ္တာဟံ ဥဒကဿ ပူရာ အဋ္ဌာသိ. နာဂရာပိ သတ္တာဟံ နက္ခတ္တံ ကီဠိံသု. ကုသုမ္ဘရတ္တေဟိ ဝတ္ထေဟိ ကိစ္စံ န နိဋ္ဌိတံ. ဝါဏိဇော စိန္တေသိ – ‘‘အဟံ ဒူရံ အာဂတော. သစေ ပုန ဂမိဿာမိ၊ ပပဉ္စော ဘဝိဿတိ. ဣဓေဝ ဝဿဉ္စ ဟေမန္တဉ္စ ဂိမှဉ္စ မမ ကမ္မံ ကရောန္တော ဝသိတွာ ဣမာနိ ဝိက္ကိဏိဿာမီ’’တိ. သတ္ထာ နဂရေ ပိဏ္ဍာယ စရန္တော တဿ စိတ္တံ ဉတွာ သိတံ ပါတုကရိတွာ အာနန္ဒတ္ထေရေန သိတကာရဏံ ပုဋ္ဌော အာဟ – ‘‘ဒိဋ္ဌော တေ၊ အာနန္ဒ၊ မဟာဓနဝါဏိဇော’’တိ? ‘‘အာမ၊ ဘန္တေ’’တိ. သော အတ္တနော ဇီဝိတန္တရာယံ အဇာနိတွာ ဣမံ သံဝစ္ဆရံ ဣဓေဝ ဝသိတွာ ဘဏ္ဍံ ဝိက္ကိဏိတုံ စိတ္တမကာသီတိ. ‘‘ကိံ ပန တဿ၊ ဘန္တေ၊ အန္တရာယော ဘဝိဿတီ’’တိ? သတ္ထာ ‘‘အာမာနန္ဒ၊ သတ္တာဟမေဝ ဇီဝိတွာ သော မစ္စုမုခေ ပတိဿတီ’’တိ ဝတွာ ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ –

‘‘အဇ္ဇေဝ ကိစ္စမာတပ္ပံ၊ ကော ဇညာ မရဏံ သုဝေ၊

န ဟိ နော သင်္ဂရံ တေန၊ မဟာသေနေန မစ္စုနာ.

‘‘ဧဝံ ဝိဟာရိံ အာတာပိံ၊ အဟောရတ္တမတန္ဒိတံ၊

တံ ဝေ ဘဒ္ဒေကရတ္တောတိ၊ သန္တော အာစိက္ခတေ မုနီ’’တိ. (မ. နိ. ၃.၂၇၂)၊

ဂစ္ဆာမိဿ၊ ဘန္တေ၊ အာရောစေဿာမီတိ. ဝိဿတ္ထော ဂစ္ဆာနန္ဒာတိ. ထေရော သကဋဋ္ဌာနံ ဂန္တွာ ဘိက္ခာယ စရိ. ဝါဏိဇော ထေရံ အာဟာရေန ပတိမာနေသိ. အထ နံ ထေရော အာဟ – ‘‘ကိတ္တကံ ကာလံ ဣဓ ဝသိဿသီ’’တိ? ‘‘ဘန္တေ၊ အဟံ ဒူရတော အာဂတော’’. သစေ ပုန ဂမိဿာမိ၊ ပပဉ္စော ဘဝိဿတိ၊ ဣမံ သံဝစ္ဆရံ ဣဓ ဝသိတွာ ဘဏ္ဍံ ဝိက္ကိဏိတွာ ဂမိဿာမီတိ. ဥပါသက၊ ဒုဇ္ဇာနော ဇီဝိတန္တရာယော၊ အပ္ပမာဒံ ကာတုံ ဝဋ္ဋတီတိ. ‘‘ကိံ ပန၊ ဘန္တေ၊ အန္တရာယော ဘဝိဿတီ’’တိ. ‘‘အာမ၊ ဥပါသက၊ သတ္တာဟမေဝ တေ ဇီဝိတံ ပဝတ္တိဿတီတိ’’. သော သံဝိဂ္ဂမာနသော ဟုတွာ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ နိမန္တေတွာ သတ္တာဟံ မဟာဒါနံ ဒတွာ အနုမောဒနတ္ထာယ ပတ္တံ ဂဏှိ. အထဿ သတ္ထာ အနုမောဒနံ ကရောန္တော၊ ‘‘ဥပါသက၊ ပဏ္ဍိတေန နာမ ‘ဣဓေဝ ဝဿာဒီနိ ဝသိဿာမိ၊ ဣဒဉ္စိဒဉ္စ ကမ္မံ ပယောဇေဿာမီ’တိ စိန္တေတုံ န ဝဋ္ဋတိ၊ အတ္တနော ပန ဇီဝိတန္တရာယမေဝ စိန္တေတုံ ဝဋ္ဋတီ’’တိ ဝတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

၂၈၆. ‘‘ဣဓ ဝဿံ ဝသိဿာမိ၊ ဣဓ ဟေမန္တဂိမှိသု၊

ဣတိ ဗာလော ဝိစိန္တေတိ၊ အန္တရာယံ န ဗုဇ္ဈတီ’’တိ.

တတ္ထ ဣဓ ဝဿန္တိ ဣမသ္မိံ ဌာနေ ဣဒဉ္စိဒဉ္စ ကရောန္တော စတုမာသံ ဝဿံ ဝသိဿာမိ. ဟေမန္တဂိမှိသူတိ ဟေမန္တဂိမှေသုပိ ‘‘စတ္တာရော မာသေ ဣဒဉ္စိဒဉ္စ ကရောန္တော ဣဓေဝ ဝသိဿာမီ’’တိ ဧဝံ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကသမ္ပရာယိကံ အတ္ထံ အဇာနန္တော ဗာလော ဝိစိန္တေတိ. အန္တရာယန္တိ ‘‘အသုကသ္မိံ နာမ ကာလေ ဝါ ဒေသေ ဝါ ဝယေ ဝါ မရိဿာမီ’’တိ အတ္တနော ဇီဝိတန္တရာယံ န ဗုဇ္ဈတီတိ.

ဒေသနာဝသာနေ သော ဝါဏိဇော သောတာပတ္တိဖလေ ပတိဋ္ဌဟိ၊ သမ္ပတ္တာနမ္ပိ သာတ္ထိကာ ဓမ္မဒေသနာ အဟောသိ. ဝါဏိဇောပိ သတ္ထာရံ အနုဂန္တွာ နိဝတ္တိတွာ ‘‘သီသရောဂေါ ဝိယ မေ ဥပ္ပန္နော’’တိ သယနေ နိပဇ္ဇိ၊ တထာနိပန္နောဝ ကာလံ ကတွာ တုသိတဝိမာနေ နိဗ္ဗတ္တိ.

မဟာဓနဝါဏိဇဝတ္ထု ဒသမံ.