၉. ကဿပဒသဗလဿ သုဝဏ္ဏစေတိယဝတ္ထု

ပူဇာရဟေတိ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ စာရိကံ စရမာနော ကဿပဒသဗလဿ သုဝဏ္ဏစေတိယံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ.

တထာဂတော သာဝတ္ထိတော နိက္ခမိတွာ အနုပုဗ္ဗေန ဗာရာဏသိံ ဂစ္ဆန္တော အန္တရာမဂ္ဂေ တောဒေယျဂါမဿ သမီပေ မဟာဘိက္ခုသံဃပရိဝါရော အညတရံ ဒေဝဋ္ဌာနံ သမ္ပာပုဏိ. တတြ နိသိန္နော သုဂတော ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ပေသေတွာ အဝိဒူရေ ကသိကမ္မံ ကရောန္တံ ဗြာဟ္မဏံ ပက္ကောသာပေသိ. သော ဗြာဟ္မဏော အာဂန္တွာ တထာဂတံ အနဘိဝန္ဒိတွာ တမေဝ ဒေဝဋ္ဌာနံ ဝန္ဒိတွာ အဋ္ဌာသိ. သုဂတောပိ ‘‘ဣမံ ပဒေသံ ကိန္တိ မညသိ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ အာဟ. အမှာကံ ပဝေဏိယာ အာဂတစေတိယဋ္ဌာနန္တိ ဝန္ဒာမိ၊ ဘော ဂေါတမာတိ. ‘‘ဣမံ ဌာနံ ဝန္ဒန္တေန တယာ သာဓု ကတံ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ သုဂတော တံ သမ္ပဟံသေသိ. တံ သုတွာ ဘိက္ခူ ‘‘ကေန နု ခေါ ကာရဏေန ဘဂဝါ ဧဝံ သမ္ပဟံသေသီ’’တိ သံသယံ သဉ္ဇနေသုံ. တတော တထာဂတော တေသံ သံသယမပနေတုံ မဇ္ဈိမနိကာယေ ဃဋိကာရသုတ္တန္တံ (မ. နိ. ၂.၂၈၂ အာဒယော) ဝတွာ ဣဒ္ဓါနုဘာဝေန ကဿပဒသဗလဿ ယောဇနုဗ္ဗေဓံ ကနကစေတိယံ အပရဉ္စ ကနကစေတိယံ အာကာသေ နိမ္မိနိတွာ မဟာဇနံ ဒဿေတွာ၊ ‘‘ဗြာဟ္မဏ၊ ဧဝံဝိဓာနံ ပူဇာရဟာနံ ပူဇာ ယုတ္တတရာဝါ’’တိ ဝတွာ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ္တေ (ဒီ. နိ. ၂.၂၀၆) ဒဿိတနယေနေဝ ဗုဒ္ဓါဒိကေ စတ္တာရော ထူပါရဟေ ပကာသေတွာ သရီရစေတိယံ ဥဒ္ဒိဿစေတိယံ ပရိဘောဂစေတိယန္တိ တီဏိ စေတိယာနိ ဝိသေသတော ပရိဒီပေတွာ ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ –

၁၉၅. ‘‘ပူဇာရဟေ ပူဇယတော၊ ဗုဒ္ဓေ ယဒိ စ သာဝကေ၊

ပပဉ္စသမတိက္ကန္တေ၊ တိဏ္ဏသောကပရိဒ္ဒဝေ.

၁၉၆. ‘‘တေ တာဒိသေ ပူဇယတော၊ နိဗ္ဗုတေ အကုတောဘယေ၊

န သက္ကာ ပုညံ သင်္ခါတုံ၊ ဣမေတ္တမပိ ကေနစီ’’တိ. (အပ. ထေရ ၁.၁၀.၁-၂)၊

တတ္ထ ပူဇိတုံ အရဟာ ပူဇာရဟာ၊ ပူဇိတုံ ယုတ္တာတိ အတ္ထော. ပူဇာရဟေ ပူဇယတောတိ အဘိဝါဒနာဒီဟိ စ စတူဟိ စ ပစ္စယေဟိ ပူဇေန္တဿ. ပူဇာရဟေ ဒဿေတိ ဗုဒ္ဓေတိအာဒိနာ. ဗုဒ္ဓေတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေ. ယဒီတိ ယဒိ ဝါ၊ အထ ဝါတိ အတ္ထော. တတ္ထ ပစ္စေကဗုဒ္ဓေတိ ကထိတံ ဟောတိ၊ သာဝကေ စ. ပပဉ္စသမတိက္ကန္တေတိ သမတိက္ကန္တတဏှာဒိဋ္ဌိမာနပပဉ္စေ. တိဏ္ဏသောကပရိဒ္ဒဝေတိ အတိက္ကန္တသောကပရိဒ္ဒဝေ၊ ဣမေ ဒွေ အတိက္ကန္တေတိ အတ္ထော. ဧတေဟိ ပူဇာရဟတ္တံ ဒဿိတံ.

တေတိ ဗုဒ္ဓါဒယော. တာဒိသေတိ ဝုတ္တဂဟဏဝသေန. နိဗ္ဗုတေတိ ရာဂါဒိနိဗ္ဗုတိယာ. နတ္ထိ ကုတောစိ ဘဝတော ဝါ အာရမ္မဏတော ဝါ ဧတေသံ ဘယန္တိ အကုတောဘယာ၊ တေ အကုတောဘယေ. န သက္ကာ ပုညံ သင်္ခါတုန္တိ ပုညံ ဂဏေတုံ န သက္ကာ. ကထန္တိ စေ? ဣမေတ္တမပိ ကေနစီတိ ဣမံ ဧတ္တကံ၊ ဣမံ ဧတ္တကန္တိ ကေနစီတိ အပိသဒ္ဒေါ ဣဓ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗော၊ ကေနစိ ပုဂ္ဂလေန မာနေန ဝါ. တတ္ထ ပုဂ္ဂလေနာတိ တေန ဗြဟ္မာဒိနာ. မာနေနာတိ တိဝိဓေန မာနေန တီရဏေန ဓာရဏေန ပူရဏေန ဝါ. တီရဏံ နာမ ဣဒံ ဧတ္တကန္တိ နယတော တီရဏံ. ဓာရဏန္တိ တုလာယ ဓာရဏံ. ပူရဏံ နာမ အဍ္ဎပသတပတ္ထနာဠိကာဒိဝသေန ပူရဏံ. ကေနစိ ပုဂ္ဂလေန ဣမေဟိ တီဟိ မာနေဟိ ဗုဒ္ဓါဒိကေ ပူဇယတော ပုညံ ဝိပါကဝသေန ဂဏေတုံ န သက္ကာ ပရိယန္တရဟိတတောတိ ဒွီသု ဌာနေသု ပူဇယတော ကိံ ဒါနံ ပဌမံ ဓရမာနေ ဗုဒ္ဓါဒီ ပူဇယတော န သက္ကာ ပုညံ သင်္ခါတုံ၊ ပုန တေ တာဒိသေ ကိလေသပရိနိဗ္ဗာနနိမိတ္တေန ခန္ဓပရိနိဗ္ဗာနေန နိဗ္ဗုတေပိ ပူဇယတော န သက္ကာ သင်္ခါတုန္တိ ဘေဒါ ယုဇ္ဇန္တိ. တေန ဟိ ဝိမာနဝတ္ထုမှိ –

‘‘တိဋ္ဌန္တေ နိဗ္ဗုတေ စာပိ၊ သမေ စိတ္တေ သမံ ဖလံ၊

စေတောပဏိဓိဟေတု ဟိ၊ သတ္တာ ဂစ္ဆန္တိ သုဂ္ဂတိ’’န္တိ. (ဝိ. ဝ. ၈၀၆)၊

ဒေသနာဝသာနေ သော ဗြာဟ္မဏော သောတာပန္နော အဟောသီတိ. ယောဇနိကံ ကနကစေတိယံ သတ္တာဟမာကာသေဝ အဋ္ဌာသိ၊ မဟန္တေန သမာဂမော စာဟောသိ၊ သတ္တာဟံ စေတိယံ နာနပ္ပကာရေန ပူဇေသုံ. တတော ဘိန္နလဒ္ဓိကာနံ လဒ္ဓိဘေဒေါ ဇာတော၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန တံ စေတိယံ သကဋ္ဌာနမေဝ ဂတံ၊ တတ္ထေဝ တံခဏေ မဟန္တံ ပါသာဏစေတိယံ အဟောသိ. တသ္မိံ သမာဂမေ စတုရာသီတိယာ ပါဏသဟဿာနံ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသီတိ.

ကဿပဒသဗလဿ သုဝဏ္ဏစေတိယဝတ္ထု နဝမံ.

ဗုဒ္ဓဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

စုဒ္ဒသမော ဝဂ္ဂေါ.

ပဌမဘာဏဝါရံ နိဋ္ဌိတံ.