၃. ကုဏ္ဍလကေသိတ္ထေရီဝတ္ထု

ယော စ ဂါထာသတံ ဘာသေတိ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ ဇေတဝနေ ဝိဟရန္တော ကုဏ္ဍလကေသိံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ.

ရာဇဂဟေ ကိရ ဧကာ သေဋ္ဌိဓီတာ သောဠသဝဿုဒ္ဒေသိကာ အဘိရူပါ အဟောသိ ဒဿနီယာ ပါသာဒိကာ. တသ္မိဉ္စ ဝယေ ဌိတာ နာရိယော ပုရိသဇ္ဈာသယာ ဟောန္တိ ပုရိသလောလာ. အထ နံ မာတာပိတရော သတ္တဘူမိကဿ ပါသာဒဿ ဥပရိမတလေ သိရိဂဗ္ဘေ နိဝါသာပေသုံ. ဧကမေဝဿာ ဒါသိံ ပရိစာရိကံ အဒံသု. အထေကံ ကုလပုတ္တံ စောရကမ္မံ ကရောန္တံ ဂဟေတွာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဗန္ဓိတွာ စတုက္ကေ စတုက္ကေ ကသာဟိ ပဟရိတွာ အာဃာတနံ နယိံသု. သေဋ္ဌိဓီတာ မဟာဇနဿ သဒ္ဒံ သုတွာ ‘‘ကိံ နု ခေါ ဧတ’’န္တိ ပါသာဒတလေ ဌတွာ ဩလောကေန္တီ တံ ဒိသွာ ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တာ ဟုတွာ တံ ပတ္ထယမာနာ အာဟာရံ ပဋိက္ခိပိတွာ မဉ္စကေ နိပဇ္ဇိ. အထ နံ မာတာ ပုစ္ဆိ – ‘‘ကိံ ဣဒံ၊ အမ္မာ’’တိ? ‘‘သစေ ဧတံ ‘စောရော’တိ ဂဟေတွာ နိယျမာနံ ပုရိသံ လဘိဿာမိ၊ ဇီဝိဿာမိ. နော စေ လဘိဿာမိ၊ ဇီဝိတံ မေ နတ္ထိ၊ ဣဓေဝ မရိဿာမီ’’တိ. ‘‘အမ္မ၊ မာ ဧဝံ ကရိ၊ အမှာကံ ဇာတိယာ စ ဂေါတ္တေန စ ဘောဂေန စ သဒိသံ အညံ သာမိကံ လဘိဿသီ’’တိ. ‘‘မယှံ အညေန ကိစ္စံ နတ္ထိ၊ ဣမံ အလဘမာနာ မရိဿာမီ’’တိ. မာတာ ဓီတရံ သညာပေတုံ အသက္ကောန္တီ ပိတုနော အာရောစေသိ. သောပိ နံ သညာပေတုံ အသက္ကောန္တော ‘‘ကိံ သက္ကာ ကာတု’’န္တိ စိန္တေတွာ တံ စောရံ ဂဟေတွာ ဂစ္ဆန္တဿ ရာဇပုရိသဿ သဟဿဘဏ္ဍိကံ ပေသေသိ – ‘‘ဣမံ ဂဟေတွာ ဧတံ ပုရိသံ မယှံ ဒေဟီ’’တိ. သော ‘‘သာဓူ’’တိ ကဟာပဏေ ဂဟေတွာ တံ မုဉ္စိတွာ အညံ မာရေတွာ ‘‘မာရိတော၊ ဒေဝ၊ စောရော’’တိ ရညော အာရောစေသိ. သေဋ္ဌိပိ တဿ ဓီတရံ အဒါသိ.

သာ တတော ပဋ္ဌာယ ‘‘သာမိကံ အာရာဓေဿာမီ’’တိ သဗ္ဗာဘရဏပဋိမဏ္ဍိတာ သယမေဝ တဿ ယာဂုအာဒီနိ သံဝိဒဟတိ၊ စောရော ကတိပါဟစ္စယေန စိန္တေသိ – ‘‘ကဒါ နု ခေါ ဣမံ မာရေတွာ ဧတိဿာ အာဘရဏာနိ ဂဟေတွာ ဧကသ္မိံ သုရာဂေဟေ ဝိက္ကိဏိတွာ ခါဒိတုံ လဘိဿာမီ’’တိ? သော ‘‘အတ္ထေကော ဥပါယော’’တိ စိန္တေတွာ အာဟာရံ ပဋိက္ခိပိတွာ မဉ္စကေ နိပဇ္ဇိ၊ အထ နံ သာ ဥပသင်္ကမိတွာ ‘‘ကိံ တေ၊ သာမိ၊ ရုဇ္ဇတီ’’တိ ပုစ္ဆိ. ‘‘န ကိဉ္စိ မေ၊ ဘဒ္ဒေတိ၊ ကစ္စိ ပန မေ မာတာပိတရော တုယှံ ကုဒ္ဓါ’’တိ? ‘‘န ကုဇ္ဈန္တိ၊ ဘဒ္ဒေ’’တိ. အထ ‘‘ကိံ နာမေတ’’န္တိ? ‘‘ဘဒ္ဒေ၊ အဟံ တံ ဒိဝသံ ဗန္ဓိတွာ နိယျမာနော စောရပပါတေ အဓိဝတ္ထာယ ဒေဝတာယ ဗလိကမ္မံ ပဋိဿုဏိတွာ ဇီဝိတံ လဘိံ၊ တွမ္ပိ မယာ တဿာ ဧဝ အာနုဘာဝေန လဒ္ဓါ၊ ‘တံ မေ ဒေဝတာယ ဗလိကမ္မံ ဌပိတ’န္တိ စိန္တေမိ၊ ဘဒ္ဒေ’’တိ. ‘‘သာမိ၊ မာ စိန္တယိ၊ ကရိဿာမိ ဗလိကမ္မံ၊ ဝဒေဟိ၊ ကေနတ္ထော’’တိ? ‘‘အပ္ပေါဒကမဓုပါယသေန စ လာဇပဉ္စမကပုပ္ဖေဟိ စာ’’တိ. ‘‘သာဓု၊ သာမိ၊ အဟံ ပဋိယာဒေဿာမီ’’တိ သာ သဗ္ဗံ ဗလိကမ္မံ ပဋိယာဒေတွာ ‘‘ဧဟိ၊ သာမိ၊ ဂစ္ဆာမာ’’တိ အာဟ. ‘‘တေန ဟိ၊ ဘဒ္ဒေ၊ တဝ ဉာတကေ နိဝတ္တေတွာ မဟဂ္ဃါနိ ဝတ္ထာဘရဏာနိ ဂဟေတွာ အတ္တာနံ အလင်္ကရောဟိ၊ ဟသန္တာ ကီဠန္တာ သုခံ ဂမိဿာမာ’’တိ. သာ တထာ အကာသိ.

အထ နံ သော ပဗ္ဗတပါဒံ ဂတကာလေ အာဟ – ‘‘ဘဒ္ဒေ၊ ဣတော ပရံ ဥဘောဝ ဇနာ ဂမိဿာမ၊ သေသဇနံ ယာနကေန သဒ္ဓိံ နိဝတ္တာပေတွာ ဗလိကမ္မဘာဇနံ သယံ ဥက္ခိပိတွာ ဂဏှာဟီ’’တိ. သာ တထာ အကာသိ. စောရော တံ ဂဟေတွာ စောရပပါတပဗ္ဗတံ အဘိရုဟိ. တဿ ဟိ ဧကေန ပဿေန မနုဿာ အဘိရုဟန္တိ၊ ဧကံ ပဿံ ဆိန္နပပါတံ. ပဗ္ဗတမတ္ထကေ ဌိတာ တေန ပဿေန စောရေ ပါတေန္တိ. တေ ခဏ္ဍာခဏ္ဍံ ဟုတွာ ဘူမိယံ ပတန္တိ. တသ္မာ ‘‘စောရပပါတော’’တိ ဝုစ္စတိ. သာ တဿ ပဗ္ဗတဿ မတ္ထကေ ဌတွာ ‘‘ဗလိကမ္မံ တေ၊ သာမိ၊ ကရောဟီ’’တိ အာဟ. သော တုဏှီ အဟောသိ. ပုန တာယ ‘‘ကသ္မာ၊ သာမိ၊ တုဏှီဘူတောသီ’’တိ ဝုတ္တေ တံ အာဟ – ‘‘န မယှံ ဗလိကမ္မေနတ္ထော၊ ဝဉ္စေတွာ ပန တံ အာဒါယ အာဂတောမှီ’’တိ. ‘‘ကိံ ကာရဏာ၊ သာမီ’’တိ? ‘‘တံ မာရေတွာ တဝ အာဘရဏာနိ ဂဟေတွာ ပလာယနတ္ထာယာ’’တိ. သာ မရဏဘယတဇ္ဇိတာ အာဟ – ‘‘သာမိ၊ အဟဉ္စ အာဘရဏာနိ စ တဝ သန္တကာနေဝ၊ ကသ္မာ ဧဝံ ဝဒေသီ’’တိ? သော၊ ‘‘မာ ဧဝံ ကရောဟီ’’တိ၊ ပုနပ္ပုနံ ယာစိယမာနောပိ ‘‘မာရေမိ ဧဝါ’’တိ အာဟ. ‘‘ဧဝံ သန္တေ ကိံ တေ မမ မရဏေန? ဣမာနိ အာဘရဏာနိ ဂဟေတွာ မယှံ ဇီဝိတံ ဒေဟိ၊ ဣတော ပဋ္ဌာယ မံ ‘မတာ’တိ ဓာရေဟိ၊ ဒါသီ ဝါ တေ ဟုတွာ ကမ္မံ ကရိဿာမီ’’တိ ဝတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

‘‘ဣဒံ သုဝဏ္ဏကေယူရံ၊ မုတ္တာ ဝေဠုရိယာ ဗဟူ၊

သဗ္ဗံ ဟရဿု ဘဒ္ဒန္တေ၊ မံ စ ဒါသီတိ သာဝယာ’’တိ. (အပ. ထေရီ ၂.၃.၂၇)၊

တံ သုတွာ စောရော ‘‘ဧဝံ ကတေ တွံ ဂန္တွာ မာတာပိတူနံ အာစိက္ခိဿသိ၊ မာရေဿာမိယေဝ၊ မာ တွံ ဗာဠှံ ပရိဒေဝသီ’’တိ ဝတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

‘‘မာ ဗာဠှံ ပရိဒေဝေသိ၊ ခိပ္ပံ ဗန္ဓာဟိ ဘဏ္ဍိကံ၊

န တုယှံ ဇီဝိတံ အတ္ထိ၊ သဗ္ဗံ ဂဏှာမိ ဘဏ္ဍက’’န္တိ. –

သာ စိန္တေသိ – ‘‘အဟော ဣဒံ ကမ္မံ ဘာရိယံ. ပညာ နာမ န ပစိတွာ ခါဒနတ္ထာယ ကတာ၊ အထ ခေါ ဝိစာရဏတ္ထာယ ကတာ၊ ဇာနိဿာမိဿ ကတ္တဗ္ဗ’’န္တိ၊ အထ နံ အာဟ – ‘‘သာမိ၊ ယဒါ တွံ ‘စောရော’တိ ဂဟေတွာ နီယသိ၊ တဒါဟံ မာတာပိတူနံ အာစိက္ခိံ၊ တေ သဟဿံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ တံ အာဟရာပေတွာ ဂေဟေ ကရိံသု. တတော ပဋ္ဌာယ အဟံ တုယှံ ဥပကာရိကာ၊ အဇ္ဇ မေ သုဒိဋ္ဌံ ကတွာ အတ္တာနံ ဝန္ဒိတုံ ဒေဟီ’’တိ. သော ‘‘သာဓု၊ ဘဒ္ဒေ၊ သုဒိဋ္ဌံ ကတွာ ဝန္ဒာဟီ’’တိ ဝတွာ ပဗ္ဗတန္တေ အဋ္ဌာသိ. အထ နံ သာ တိက္ခတ္တုံ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ စတူသု ဌာနေသု ဝန္ဒိတွာ၊ ‘‘သာမိ၊ ဣဒံ တေ ပစ္ဆိမဒဿနံ၊ ဣဒါနိ တုယှံ ဝါ မမ ဒဿနံ၊ မယှံ ဝါ တဝ ဒဿနံ နတ္ထီ’’တိ ပုရတော စ ပစ္ဆတော စ အာလိင်္ဂိတွာ ပမတ္တံ ဟုတွာ ပဗ္ဗတန္တေ ဌိတံ ပိဋ္ဌိပဿေ ဌတွာ ဧကေန ဟတ္ထေန ခန္ဓေ ဂဟေတွာ ဧကေန ပိဋ္ဌိကစ္ဆာယ ဂဟေတွာ ပဗ္ဗတပပါတေ ခိပိ. သော ပဗ္ဗတကုစ္ဆိယံ ပဋိဟတော ခဏ္ဍာခဏ္ဍိကံ ဟုတွာ ဘူမိယံ ပတိ. စောရပပါတမတ္ထကေ အဓိဝတ္ထာ ဒေဝတာ တေသံ ဒွိန္နမ္ပိ ကိရိယံ ဒိသွာ တဿာ ဣတ္ထိယာ သာဓုကာရံ ဒတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

‘‘န ဟိ သဗ္ဗေသု ဌာနေသု၊ ပုရိသော ဟောတိ ပဏ္ဍိတော၊

ဣတ္ထီပိ ပဏ္ဍိတာ ဟောတိ၊ တတ္ထ တတ္ထ ဝိစက္ခဏာ’’တိ. (အပ. ထေရီ ၂.၃.၃၁)၊

သာပိ စောရံ ပပါတေ ခိပိတွာ စိန္တေသိ – ‘‘သစာဟံ ဂေဟံ ဂမိဿာမိ၊ ‘သာမိကော တေ ကုဟိ’န္တိ ပုစ္ဆိဿန္တိ၊ သစာဟံ ဧဝံ ပုဋ္ဌာ ‘မာရိတော မေ’တိ ဝက္ခာမိ၊ ‘ဒုဗ္ဗိနီတေ သဟဿံ ဒတွာ တံ အာဟရာပေတွာ ဣဒါနိ နံ မာရေသီ’တိ မံ မုခသတ္တီဟိ ဝိဇ္ဈိဿန္တိ၊ ‘အာဘရဏတ္ထာယ သော မံ မာရေတုကာမော အဟောသီ’တိ ဝုတ္တေပိ န သဒ္ဒဟိဿန္တိ၊ အလံ မေ ဂေဟေနာ’’တိ တတ္ထေဝါဘရဏာနိ ဆဍ္ဍေတွာ အရညံ ပဝိသိတွာ အနုပုဗ္ဗေန ဝိစရန္တီ ဧကံ ပရိဗ္ဗာဇကာနံ အဿမံ ပတွာ ဝန္ဒိတွာ ‘‘မယှံ၊ ဘန္တေ၊ တုမှာကံ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ ဒေထာ’’တိ အာဟ. အထ နံ ပဗ္ဗာဇေသုံ. သာ ပဗ္ဗဇိတွာဝ ပုစ္ဆိ – ‘‘ဘန္တေ၊ တုမှာကံ ပဗ္ဗဇ္ဇာယ ကိံ ဥတ္တမ’’န္တိ? ‘‘ဘဒ္ဒေ၊ ဒသသု ဝါ ကသိဏေသု ပရိကမ္မံ ကတွာ ဈာနံ နိဗ္ဗတ္တေတဗ္ဗံ၊ ဝါဒသဟဿံ ဝါ ဥဂ္ဂဏှိတဗ္ဗံ၊ အယံ အမှာကံ ပဗ္ဗဇ္ဇာယ ဥတ္တမတ္ထော’’တိ. ‘‘ဈာနံ တာဝ နိဗ္ဗတ္တေတုံ အဟံ န သက္ခိဿာမိ၊ ဝါဒသဟဿံ ပန ဥဂ္ဂဏှိဿာမိ၊ အယျာ’’တိ. အထ နံ တေ ဝါဒသဟဿံ ဥဂ္ဂဏှာပေတွာ ‘‘ဥဂ္ဂဟိတံ တေ သိပ္ပံ၊ ဣဒါနိ တွံ ဇမ္ဗုဒီပတလေ ဝိစရိတွာ အတ္တနာ သဒ္ဓိံ ပဉှံ ကထေတုံ သမတ္ထံ ဩလောကေဟီ’’တိ တဿ ဟတ္ထေ ဇမ္ဗုသာခံ ဒတွာ ဥယျောဇေသုံ – ‘‘ဂစ္ဆ၊ ဘဒ္ဒေ၊ သစေ ကောစိ ဂိဟိဘူတော တယာ သဒ္ဓိံ ပဉှံ ကထေတုံ သက္ကောတိ၊ တဿေဝ ပါဒပရိစာရိကာ ဘဝါဟိ၊ သစေ ပဗ္ဗဇိတော သက္ကောတိ၊ တဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇာဟီ’’တိ.

သာ နာမေန ဇမ္ဗုပရိဗ္ဗာဇိကာ နာမ ဟုတွာ တတော နိက္ခမိတွာ ဒိဋ္ဌေ ဒိဋ္ဌေ ပဉှံ ပုစ္ဆန္တီ ဝိစရတိ. တာယ သဒ္ဓိံ ကထေတုံ သမတ္ထော နာမ နာဟောသိ. ‘‘ဣတော ဇမ္ဗုပရိဗ္ဗာဇိကာ အာဂစ္ဆတီ’’တိ သုတွာဝ မနုဿာ ပလာယန္တိ. သာ ဂါမံ ဝါ နိဂမံ ဝါ ဘိက္ခာယ ပဝိသန္တီ ဂါမဒွါရေ ဝါလုကရာသိံ ကတွာ တတ္ထ ဇမ္ဗုသာခံ ဌပေတွာ ‘‘မယာ သဒ္ဓိံ ကထေတုံ သမတ္ထော ဇမ္ဗုသာခံ မဒ္ဒတူ’’တိ ဝတွာ ဂါမံ ပါဝိသိ. တံ ဌာနံ ဥပသင်္ကမိတုံ သမတ္ထော နာမ နာဟောသိ. သာပိ မိလာတာယ ဇမ္ဗုသာခါယ အညံ ဇမ္ဗုသာခံ ဂဏှာတိ၊ ဣမိနာ နီဟာရေန ဝိစရန္တီ သာဝတ္ထိံ ပတွာ ဂါမဒွါရေ ဝါလုကရာသိံ ကတွာ ဇမ္ဗုသာခံ ဌပေတွာ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝတွာ ဘိက္ခာယ ပါဝိသိ. သမ္ဗဟုလာ ဂါမဒါရကာ ဇမ္ဗုသာခံ ပရိဝါရေတွာ အဋ္ဌံသု. တဒါ သာရိပုတ္တတ္ထေရော ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ကတဘတ္တကိစ္စော နဂရာ နိက္ခန္တော တေ ဒါရကေ ဇမ္ဗုသာခံ ပရိဝါရေတွာ ဌိတေ ဒိသွာ ‘‘ကိံ ဣဒ’’န္တိ ပုစ္ဆိ. ဒါရကာ ထေရဿ တံ ပဝတ္တိံ အာစိက္ခိံသု. ‘‘တေန ဟိ ဒါရကာ ဣမံ သာခံ မဒ္ဒထာ’’တိ. ‘‘ဘာယာမ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘အဟံ ပဉှံ ကထေဿာမိ၊ မဒ္ဒထ တုမှေ’’တိ. တေ ထေရဿ ဝစနေန သဉ္ဇာတုဿာဟာ တထာ ကတွာ မဒ္ဒန္တာ ဇမ္ဗုသာခံ ဥက္ခိပိံသု. ပရိဗ္ဗာဇိကာ အာဂန္တွာ တေ ပရိဘာသိတွာ ‘‘တုမှေဟိ သဒ္ဓိံ မမ ပဉှေန ကိစ္စံ နတ္ထိ၊ ကသ္မာ မေ သာခံ မဒ္ဒထာ’’တိ အာဟ. ‘‘အယျေနမှာ မဒ္ဒါပိတာ’’တိ အာဟံသု. ‘‘ဘန္တေ၊ တုမှေဟိ မေ သာခါ မဒ္ဒါပိတာ’’တိ? ‘‘အာမ၊ ဘဂိနီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ မယာ သဒ္ဓိံ ပဉှံ ကထေထာ’’တိ. ‘‘သာဓု ကထေဿာမီ’’တိ.

သာ ဝဍ္ဎမာနကစ္ဆာယာယ ပဉှံ ပုစ္ဆိတုံ ထေရဿ သန္တိကံ အဂမာသိ၊ သကလနဂရံ သင်္ခုဘိ. ‘‘ဒွိန္နံ ပဏ္ဍိတာနံ ကထံ သုဏိဿာမာ’’တိ နာဂရာ တာယ သဒ္ဓိံယေဝ ဂန္တွာ ထေရံ ဝန္ဒိတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိံသု. ပရိဗ္ဗာဇိကာ ထေရံ အာဟ – ‘‘ဘန္တေ၊ ပုစ္ဆာမိ တေ ပဉှ’’န္တိ. ‘‘ပုစ္ဆ၊ ဘဂိနီ’’တိ. သာ ဝါဒသဟဿံ ပုစ္ဆိ၊ ပုစ္ဆိတံ ပုစ္ဆိတံ ထေရော ဝိဿဇ္ဇေသိ. အထ နံ ထေရော အာဟ – ‘‘ဧတ္တကာ ဧဝ တေ ပဉှာ၊ အညေပိ အတ္ထီ’’တိ? ‘‘ဧတ္တကာ ဧဝ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘တယာ ဗဟူ ပဉှာ ပုဋ္ဌာ၊ မယမ္ပိ ဧကံ ပုစ္ဆာမ၊ ဝိဿဇ္ဇိဿသိ နော’’တိ? ‘‘ဇာနမာနာ ဝိဿဇ္ဇိဿာမိ ပုစ္ဆထ၊ ဘန္တေ’’တိ. ထေရော ‘‘ဧကံ နာမ ကိ’’န္တိ (ခု. ပါ. ၄.၁) ပဉှံ ပုစ္ဆိ. သာ ‘‘ဧဝံ နာမေသ ဝိဿဇ္ဇေတဗ္ဗော’’တိ အဇာနန္တီ ‘‘ကိံ နာမေတံ၊ ဘန္တေ’’တိ ပုစ္ဆိ. ‘‘ဗုဒ္ဓပဉှော နာမ၊ ဘဂိနီ’’တိ. ‘‘မယှမ္ပိ တံ ဒေထ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘သစေ မာဒိသာ ဘဝိဿသိ၊ ဒဿာမီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ မံ ပဗ္ဗာဇေထာ’’တိ. ထေရော ဘိက္ခုနီနံ အာစိက္ခိတွာ ပဗ္ဗာဇေသိ. သာ ပဗ္ဗဇိတွာ လဒ္ဓူပသမ္ပဒါ ကုဏ္ဍလကေသိတ္ထေရီ နာမ ဟုတွာ ကတိပါဟစ္စယေနေဝ သဟ ပဋိသမ္ဘိဒါဟိ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ.

ဘိက္ခူ ဓမ္မသဘာယံ ကထံ သမုဋ္ဌာပေသုံ – ‘‘ကုဏ္ဍလကေသိတ္ထေရိယာ ဓမ္မဿဝနဉ္စ ဗဟုံ နတ္ထိ၊ ပဗ္ဗဇိတကိစ္စဉ္စဿာ မတ္ထကံ ပတ္တံ၊ ဧကေန ကိရ စောရေန သဒ္ဓိံ မဟာသင်္ဂါမံ ကတွာ ဇိနိတွာ အာဂတာ’’တိ. သတ္ထာ အာဂန္တွာ ‘‘ကာယ နုတ္ထ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧတရဟိ ကထာယ သန္နိသိန္နာ’’တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘ဣမာယ နာမာ’’တိ ဝုတ္တေ၊ ‘‘ဘိက္ခဝေ၊ မယာ ဒေသိတဓမ္မံ ‘အပ္ပံ ဝါ ဗဟုံ ဝါ’တိ ပမာဏံ မာ ဂဏှထ၊ အနတ္ထကံ ပဒသတမ္ပိ သေယျော န ဟောတိ၊ ဓမ္မပဒံ ပန ဧကမ္ပိ သေယျောဝ. အဝသေသစောရေ ဇိနန္တဿ စ ဇယော နာမ န ဟောတိ၊ အဇ္ဈတ္တိကကိလေသစောရေ ဇိနန္တဿေဝ ပန ဇယော နာမ ဟောတီ’’တိ ဝတွာ အနုသန္ဓိံ ဃဋေတွာ ဓမ္မံ ဒေသေန္တော ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ –

၁၀၂. ‘‘ယော စ ဂါထာသတံ ဘာသေ၊ အနတ္ထပဒသံဟိတာ၊

ဧကံ ဓမ္မပဒံ သေယျော၊ ယံ သုတွာ ဥပသမ္မတိ.

၁၀၃. ‘‘ယော သဟဿံ သဟဿေန၊ သင်္ဂါမေ မာနုသေ ဇိနေ၊

ဧကဉ္စ ဇေယျမတ္တာနံ၊ သ ဝေ သင်္ဂါမဇုတ္တမော’’တိ.

တတ္ထ ဂါထာသတန္တိ ယော စ ပုဂ္ဂလော သတပရိစ္ဆေဒါ ဗဟူပိ ဂါထာ ဘာသေယျာတိ အတ္ထော. အနတ္ထပဒသံဟိတာတိ အာကာသဝဏ္ဏနာဒိဝသေန အနတ္ထကေဟိ ပဒေဟိ သံဟိတာ. ဓမ္မပဒန္တိ အတ္ထသာဓကံ ခန္ဓာဒိပဋိသံယုတ္တံ၊ ‘‘စတ္တာရိမာနိ ပရိဗ္ဗာဇကာ ဓမ္မပဒါနိ. ကတမာနိ စတ္တာရိ? အနဘိဇ္ဈာ ပရိဗ္ဗာဇကာ ဓမ္မပဒံ၊ အဗျာပါဒေါ ပရိဗ္ဗာဇကာ ဓမ္မပဒံ၊ သမ္မာသတိ ပရိဗ္ဗာဇကာ ဓမ္မပဒံ၊ သမ္မာသမာဓိ ပရိဗ္ဗာဇကာ ဓမ္မပဒ’’န္တိ (အ. နိ. ၄.၃၀) ဧဝံ ဝုတ္တေသု စတူသု ဓမ္မပဒေသု ဧကမ္ပိ ဓမ္မပဒံ သေယျော. ယော သဟဿံ သဟဿေနာတိ ယော ဧကော သင်္ဂါမယောဓော သဟဿေန ဂုဏိတံ သဟဿံ မာနုသေ ဧကသ္မိံ သင်္ဂါမေ ဇိနေယျ၊ ဒသမနုဿသတသဟဿံ ဇိနိတွာ ဇယံ အာဟရေယျ၊ အယမ္ပိ သင်္ဂါမဇိနတံ ဥတ္တမော ပဝရော နာမ န ဟောတိ. ဧကဉ္စ ဇေယျမတ္တာနန္တိ ယော ရတ္တိဋ္ဌာနဒိဝါဋ္ဌာနေသု အဇ္ဈတ္တိကကမ္မဋ္ဌာနံ သမ္မသန္တော အတ္တနော လောဘာဒိကိလေသဇယေန အတ္တာနံ ဇိနေယျ. သ ဝေ သင်္ဂါမဇုတ္တမောတိ သော သင်္ဂါမဇိနာနံ ဥတ္တမော ပဝရော သင်္ဂါမသီသယောဓောတိ.

ဒေသနာဝသာနေ ဗဟူ သောတာပတ္တိဖလာဒီနိ ပါပုဏိံသူတိ.

ကုဏ္ဍလကေသိတ္ထေရီဝတ္ထု တတိယံ.