၁၁. ရဋ္ဌပါလတ္ထေရအပဒါနဝဏ္ဏနာ

ဧကာဒသမာပဒါနေ ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတောတိအာဒိကံ အာယသ္မတော ရဋ္ဌပါလတ္ထေရဿ အပဒါနံ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယာနိ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတော ကာလေ တဿ ဥပ္ပတ္တိတော ပုရေတရမေဝ ဟံသဝတီနဂရေ ဂဟပတိမဟာသာလကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝယပ္ပတ္တော ပိတု အစ္စယေန ဃရာဝါသေ ပတိဋ္ဌိတော ရတနကောဋ္ဌာဂါရကမ္မိကေန ဒဿိတံ အပရိမာဏံ ကုလဝံသာနုဂတံ ဓနံ ဒိသွာ ‘‘ဣမံ ဧတ္တကံ ဓနရာသိံ မယှံ အယျကပယျကာဒယော အတ္တနာ သဒ္ဓိံ ဂဟေတွာ ဂန္တုံ နာသက္ခိံသု၊ မယာ ပန ဂဟေတွာ ဂန္တုံ ဝဋ္ဋတီ’’တိ စိန္တေတွာ ကပဏဒ္ဓိကာဒီနံ မဟာဒါနံ ဒေတိ. သော အဘိညာလာဘိံ ဧကံ တာပသံ ဥပဋ္ဌဟန္တော တေန ဒေဝလောကာဓိပစ္စေ ဥယျောဇိတော ယာဝဇီဝံ ပုညာနိ ကတွာ တတော စုတော ဒေဝေါ ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ. သော တတ္ထ ဒေဝလောကေ ဒေဝရဇ္ဇံ ကရောန္တော ယာဝတာယုကံ ဌတွာ တတော စုတော မနုဿလောကေ ဘိန္နံ ရဋ္ဌံ သန္ဓာရေတုံ သမတ္ထဿ ကုလဿ ဧကပုတ္တော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ. တေန စ သမယေန ပဒုမုတ္တရော နာမ ဘဂဝါ လောကေ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ပဝတ္တိတဝရဓမ္မစက္ကော ဝေနေယျသတ္တံ နိဗ္ဗာနမဟာနဂရသင်္ခါတခေမန္တဘူမိံ သမ္ပာပေသိ. အထ သော ကုလပုတ္တော အနုက္ကမေန ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကဒိဝသံ ဥပါသကေဟိ သဒ္ဓိံ ဝိဟာရံ ဂတော သတ္ထာရံ ဓမ္မံ ဒေသေန္တံ ဒိသွာ ပသန္နစိတ္တော ပရိသပရိယန္တေ နိသီဒိ.

တေန စ သမယေန သတ္ထာ ဧကံ ဘိက္ခုံ သဒ္ဓါပဗ္ဗဇိတာနံ အဂ္ဂဋ္ဌာနေ ဌပေသိ၊ တံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော တဒတ္ထာယ စိတ္တံ ဌပေတွာ သတသဟဿဘိက္ခုပရိဝါရဿ ဘဂဝတော မဟတာ သက္ကာရေန သတ္တာဟံ မဟာဒါနံ ပဝတ္တေတွာ ပဏိဓာနံ အကာသိ. သတ္ထာ တဿ အနန္တရာယေန ဣဇ္ဈနဘာဝံ ဒိသွာ ‘‘အနာဂတေ ဂေါတမဿ နာမ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ သာသနေ သဒ္ဓါပဗ္ဗဇိတာနံ အဂ္ဂေါ ဘဝိဿတီ’’တိ ဗျာကာသိ. သော သတ္ထာရံ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ ဝန္ဒိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကာမိ. သော တတ္ထ ယာဝတာယုကံ ပုညာနိ ကတွာ တတော စဝိတွာ ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တော ဣတော ဒွါနဝုတိကပ္ပေ ဖုဿဿ ဘဂဝတော ကာလေ သတ္ထု ဝေမာတိကဘာတိကေသု တီသု ရာဇပုတ္တေသု သတ္ထာရံ ဥပဋ္ဌဟန္တေသု တေသံ ပုညကိရိယာယ သဟာယကိစ္စံ အကာသိ. ဧဝံ တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ တံ တံ ဗဟုံ ကုသလံ ဥပစိနိတွာ သုဂတီသုယေဝ သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ကုရုရဋ္ဌေ ထုလ္လကောဋ္ဌိကနိဂမေ ရဋ္ဌပါလသေဋ္ဌိဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိ၊ တဿ ဘိန္နံ ရဋ္ဌံ သန္ဓာရေတုံ သမတ္ထေ ကုလေ နိဗ္ဗတ္တတ္တာ ရဋ္ဌပါလောတိ ဝံသာနုဂတမေဝ နာမံ အဟောသိ. သော မဟတာ ပရိဝါရေန ဝဍ္ဎန္တော အနုက္ကမေန ယောဗ္ဗနံ ပတ္တော မာတာပိတူဟိ ပတိရူပေန ဒါရေန သံယောဇေတွာ မဟန္တေ စ ယသေ ပတိဋ္ဌာပိတော ဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိသဒိသံ သမ္ပတ္တိံ ပစ္စနုဘောတိ. အထ ဘဂဝါ ကုရုရဋ္ဌေ ဇနပဒစာရိကံ စရန္တော ထုလ္လကောဋ္ဌိကံ အနုပါပုဏိ. တံ သုတွာ ရဋ္ဌပါလော ကုလပုတ္တော သတ္ထာရံ ဥပသင်္ကမိတွာ သတ္ထု သန္တိကေ ဓမ္မံ သုတွာ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓေါ သတ္တဝါရေ ဘတ္တစ္ဆေဒေ ကတွာ ကိစ္ဆေန ကသိရေန မာတာပိတရော အနုဇာနာပေတွာ သတ္ထာရံ ဥပသင်္ကမိတွာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ ယာစိတွာ သတ္ထု အာဏတ္တိယာ အညတရဿ ထေရဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇိတွာ ယောနိသောမနသိကာရေန ကမ္မံ ကရောန္တော ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ.

၁၇၉-၁၈၀. အထာယသ္မာ အပရဘာဂေ အတ္တနော ပုဗ္ဗကမ္မံ သရိတွာ သောမနဿဇာတော ပုဗ္ဗစရိတာပဒါနံ ပကာသေန္တော ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတောတိအာဒိမာဟ. သုနာဂေါ သော မယာ ဒိန္နောတိ တဒါ မဟာဓနသေဋ္ဌိ ဟုတွာ သဗ္ဗံ သာပတေယျံ ဒါနမုခေ ဝိဿဇ္ဇနသမယေ သတ္တပ္ပတိဋ္ဌော သုန္ဒရော နာဂေါ ဟတ္ထိရာဇာ မယာ ဒိန္နော အဟောသိ. တံ ဒဿေန္တော ဤသာဒန္တောတိအာဒိမာဟ. ဤသာဒန္တော ရထဤသပ္ပမာဏဒန္တော၊ သော မယာ ဒိန္နော ဟတ္ထိနာဂေါ. ဥရူဠှဝါတိ ရာဇာဝဟနယောဂ္ဂသမတ္ထော၊ ရာဇာရဟော ဝါ. သေတစ္ဆတ္တောတိ အလင်္ကာရတ္ထာယ ဥပဋ္ဌဟနသေတစ္ဆတ္တသဟိတောတိ အတ္ထော. ပသောဘိတောတိ အာရောဟပရိဏာဟဝါ ရူပသောဘာဟိ သမ္ပန္နောတိ အတ္ထော. သကပ္ပနော သဟတ္ထိပေါတိ ဟတ္ထိအလင်္ကာရသဟိတော ဟတ္ထိဂေါပကသဟိတောတိ အတ္ထော. ဣတ္ထမ္ဘူတော ဟတ္ထိနာဂေါ ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတော မယာ ဒိန္နောတိ အတ္ထော.

၁၈၁. မယာ ဘတ္တံ ကာရေတွာနာတိ မယာ ကာရာပိတဝိဟာရေ ဝသန္တာနံ ကောဋိသင်္ခါနံ ဘိက္ခူနံ နိစ္စဘတ္တံ ပဋ္ဌပေတွာ မဟေသိနော နိယျာဒေသိန္တိ သမ္ဗန္ဓော.

၁၈၃. ဇလဇုတ္တမနာမကောတိ ဇလတော ဇာတော ဇလဇော၊ ကိံ တံ? ပဒုမံ၊ ပဒုမေန သမာနနာမတ္တာ ဥတ္တမတ္တာ စ ပဒုမုတ္တရော နာမ ဘဂဝါတိ အတ္ထော. သေသံ သဗ္ဗတ္ထ ဥတ္တာနတ္ထမေဝါတိ.

ရဋ္ဌပါလတ္ထေရအပဒါနဝဏ္ဏနာ သမတ္တာ.

ဆပ္ပညာသမမဟာဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ သမတ္တာ.

ဣတိ ဝိသုဒ္ဓဇနဝိလာသိနိယာ အပဒါန-အဋ္ဌကထာယ

ဧတ္တာဝတာ ဗုဒ္ဓပစ္စေကဗုဒ္ဓသာဝကတ္ထေရာပဒါန-အဋ္ဌကထာ သမတ္တာ.

နိဂမနကထာ

သီဟဠဒီပကေ အပ္ပိစ္ဆတာဒိဂုဏဝန္တာနံ ထေရဝံသပ္ပဒီပါနံ အာနန္ဒတ္ထေရာဒီနံ သဗ္ဗသတ္တာနံ တဏှာမာနဒိဋ္ဌာဒယော ဆေဒနနိဂ္ဂဟဝိဝေစနာဒျတ္ထံ သတ္တဟိ မာသေဟိ အတိဝိယ အာရာဓနေန လဒ္ဓကောသလ္လေန ဗောဓိသမ္ဘာရံ ဂဝေသန္တေန သတိဓိတိဂတိဝီရိယပရက္ကမန္တေန မဟာသမန္တဂုဏသောဘနေန တိပိဋကဓရေန ပဏ္ဍိတေန အာဘတံ ဣမံ အပဒါန-အဋ္ဌကထံ သဗ္ဗော သဒေဝလောကော ဇာနာတူတိ.

အနေန လောဘာဒိမလာ ပဇာနံ၊ စက္ခာဒိရောဂါ ဝိဝိဓာ စ ဒုက္ခာ၊

ကလဟာဒိဘယာ ဒုက္ခိတာ ဇာတာ၊ စောရာဒယောနတ္ထကရာ စ လောကေ.

နဿန္တု မေ ပဉ္စ ဝေရာ စ ပါပါ၊ နဿန္တု ဂိမှေ ယထာ ဝုဋ္ဌိဝါတာ၊

အဋ္ဌင်္ဂိကမဂ္ဂဝရေန ပတွာ၊ နိဗ္ဗာနပုရံ ပဋိပါဒယာမိ.

သဗ္ဗဒိဋ္ဌိဉ္စ မဒ္ဒန္တော၊ ရာဂဒေါသာဒိပါပကေ၊

သံသာရဝဋ္ဋံ ဆိန္ဒိတွာ၊ ဥပေမိ သဂ္ဂမောက္ခကေ.

အာဏာခေတ္တမှိ သဗ္ဗတ္ထ၊ အဝီစိမှိ ဘဝဂ္ဂတော၊

သဗ္ဗေ ဓမ္မာနုယာယန္တု၊ တယော လောကာ ဥတုပိ စာတိ.

အပဒါန-အဋ္ဌကထာ သမတ္တာ.