၉. သောပါကတ္ထေရအပဒါနဝဏ္ဏနာ
ပဗ္ဘာရံ သောဓယန္တဿာတိအာဒိကံ အာယသ္မတော သောပါကတ္ထေရဿ အပဒါနံ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယာနိ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော သိဒ္ဓတ္ထဿ ဘဂဝတော ကာလေ အညတရဿ ကုဋုမ္ဗိကဿ ပုတ္တော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ. ဧကဒိဝသံ သတ္ထာရံ ဒိသွာ ဗီဇပူရဖလာနိ သတ္ထု ဥပနေသိ၊ ပရိဘုဉ္ဇိ ဘဂဝါ တဿာနုကမ္ပံ ဥပါဒါယ. သော ဘိက္ခု သတ္ထရိ သံဃေ စ အဘိပ္ပသန္နော သလာကဘတ္တံ ပဋ္ဌပေတွာ သင်္ဃုဒ္ဒေသဝသေန တိဏ္ဏံ ဘိက္ခူနံ ယာဝတာယုကံ ခီရဘတ္တံ အဒါသိ. သော တေဟိ ပုညေဟိ အပရာပရံ ဒေဝမနုဿေသု သမ္ပတ္တိယော အနုဘဝန္တော ဧကဒါ မနုဿယောနိယံ နိဗ္ဗတ္တော ဧကဿ ပစ္စေကဗုဒ္ဓဿ ခီရဘတ္တံ အဒါသိ.
ဧဝံ တတ္ထ တတ္ထ ပုညာနိ ကတွာ သုဂတီသုယေဝ ပရိဗ္ဘမန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ပုရိမကမ္မနိဿန္ဒေန သာဝတ္ထိယံ အညတရာယ ဒုဂ္ဂတိတ္ထိယာ ကုစ္ဆိမှိ ပဋိသန္ဓိံ ဂဏှိ. သာ တံ ဒသမာသေ ကုစ္ဆိနာ ပရိဟရိတွာ ပရိပက္ကေ ဂဗ္ဘေ ဝိဇာယနကာလေ ဝိဇာယိတုံ အသက္ကောန္တီ မုစ္ဆံ အာပဇ္ဇိတွာ ဗဟုဝေလံ မတာ ဝိယ နိပဇ္ဇိ. ဉာတကာ ‘‘မတာ’’တိ သညာယ သုသာနံ နေတွာ စိတကံ အာရောပေတွာ ဒေဝတာနုဘာဝေန ဝါတဝုဋ္ဌိယာ ဥဋ္ဌိတာယ အဂ္ဂိံ အဒတွာ ပက္ကမိံသု. ဒါရကော ပစ္ဆိမဘဝိကတ္တာ ဒေဝတာနုဘာဝေနေဝ အရောဂေါ ဟုတွာ မာတုကုစ္ဆိတော နိက္ခမိ. မာတာ ပန ကာလမကာသိ. ဒေဝတာ မနုဿရူပေနုပဂမ္မ တံ ဂဟေတွာ သုသာနဂေါပကဿ ဂေဟေ ဌပေတွာ ကတိပါဟံ ကာလံ ပတိရူပေန အာဟာရေန ပေါသေသိ. တတော ပရံ သုသာနဂေါပကော အတ္တနော ပုတ္တံ ကတွာ ဝဍ္ဎေသိ. သော တထာ ဝဍ္ဎေန္တော တဿ ပုတ္တေန သုပ္ပိယေန နာမ ဒါရကေန သဒ္ဓိံ ကီဠန္တော ဝိစရိ. တဿ သုသာနေ ဇာတသံဝဍ္ဎဘာဝတော သောပါကောတိ သမညာ အဟောသိ.
အထေကဒိဝသံ သတ္တဝဿိကံ တံ ဘဂဝါ ပစ္စူသဝေလာယံ ဉာဏဇာလံ ပတ္ထရိတွာ ဝေနေယျဗန္ဓဝေ ဩလောကေန္တော ဉာဏဇာလဿ အန္တောဂတံ ဒိသွာ သုသာနဋ္ဌာနံ အဂမာသိ. ဒါရကော ပုဗ္ဗဟေတုနာ စောဒိယမာနော ပသန္နမာနသော သတ္ထာရံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဝန္ဒိတွာ အဋ္ဌာသိ. သတ္ထာ တဿ ဓမ္မံ ကထေသိ. သော ဓမ္မံ သုတွာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ ယာစိတွာ ပိတရာ ‘‘အနုညာတောသီ’’တိ ဝုတ္တော ပိတရံ သတ္ထု သန္တိကံ အာနေသိ. တဿ ပိတာ သတ္ထာရံ ဝန္ဒိတွာ ‘‘ဣမံ ဒါရကံ ပဗ္ဗာဇေထ၊ ဘန္တေ’’တိ အနုဇာနိ၊ တံ ပဗ္ဗာဇေတွာ ဘဂဝါ မေတ္တာဘာဝနာယ နိယောဇေသိ. သော မေတ္တာကမ္မဋ္ဌာနံ ဂဟေတွာ သုသာနေ ဝိဟရန္တော နစိရဿေဝ မေတ္တာဈာနံ ပါဒကံ ကတွာ ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ အရဟတ္တံ သစ္ဆာကာသိ. အရဟာ ဟုတွာပိ အညေသံ သောသာနိကဘိက္ခူနံ မေတ္တာဘာဝနာဝိဓိံ ဒဿေန္တော ‘‘ယထာပိ ဧကပုတ္တသ္မိ’’န္တိ (ထေရဂါ. ၃၃) ဂါထံ အဘာသိ. ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ယထာ ဧကပုတ္တကေ ပိယေ မနာပေ မာတာ ပိတာ စ ကုသလီ ဧကန္တဟိတေသီ ဘဝေယျ၊ ဧဝံ ပုရတ္ထိမာဒိဘေဒါသု သဗ္ဗာသု ဒိသာသု ကာမဘဝါဒိဘေဒေသု ဝါ သဗ္ဗေသု ဘဝေသု ဒဟရာဒိဘေဒါသု သဗ္ဗာသု အဝတ္ထာသုပိ ဌိတေသု သဗ္ဗေသု သတ္တေသု ဧကန္တဟိတေသိတာယ ကုသလီ ဘဝေယျ ‘‘မိတ္တော၊ ဥဒါသိနော၊ ပစ္စတ္ထိကော’’တိ သီမံ အကတွာ သီမာယ သမ္ဘေဒဝသေန သဗ္ဗတ္ထ ဧကရသံ မေတ္တံ ဘာဝေယျာတိ ဣမံ ပန ဂါထံ ဝတွာ ‘‘သစေ တုမှေ အာယသ္မန္တော ဧဝံ မေတ္တံ ဘာဝေယျာထ၊ ယေ တေ ဘဂဝတာ ‘သုခံ သုပတီ’တိအာဒိနာ (အ. နိ. ၁၁.၁၅၊ ပရိ. ၃၃၁၊ မိ. ပ. ၄.၄.၆) ဧကာဒသ မေတ္တာနိသံသာ စ ဝုတ္တာ၊ ဧကံသေန တေသံ ဘာဂိနော ဘဝထာ’’တိ ဩဝါဒံ အဒါသိ.
၁၁၂. ဧဝံ သော ပတ္တဖလာဓိဂမော အတ္တနော ကတပုညံ ပစ္စဝေက္ခိတွာ သဉ္ဇာတသောမနဿော ပုဗ္ဗစရိတာပဒါနံ ဒဿေန္တော ပဗ္ဘာရံ သောဓယန္တဿာတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ပဗ္ဘာရန္တိ သိလာပဗ္ဗတဿ ဝိဝေကဋ္ဌာနံ၊ တံ ပဗ္ဗဇိတာနုရူပတ္တာ ဣဋ္ဌကပါကာရံ ကတွာ ဒွါရကဝါဋံ ယောဇေတွာ ဘိက္ခူနံ ဝသနတ္ထာယ အဒါသိ၊ ပကာရေန ဘရော ပတ္ထေတဗ္ဗောတိ ပဗ္ဘာရော၊ တံ သောဓယန္တဿ မမ သန္တိကံ သိဒ္ဓတ္ထော နာမ ဘဂဝါ အာဂစ္ဆိ ပါပုဏိ.
၁၁၃. ဗုဒ္ဓံ ဥပဂတံ ဒိသွာတိ ဧဝံ မမ သန္တိကံ အာဂတံ ဒိသွာ တာဒိနော ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌေသု အကမ္ပိယသဘာဝတ္တာ တာဒိဂုဏယုတ္တဿ လောကဇေဋ္ဌဿ ဗုဒ္ဓဿ သန္ထရံ တိဏပဏ္ဏာဒိသန္ထရံ ကဋ္ဌတ္ထရံ ပညာပေတွာ နိဋ္ဌာပေတွာ ပုပ္ဖါသနံ ပုပ္ဖမယံ အာသနံ အဟံ အဒါသိံ.
၁၁၄. ပုပ္ဖါသနေ နိသီဒိတွာတိ တသ္မိံ ပညတ္တေ ပုပ္ဖါသနေ နိသီဒိတွာ လောကနာယကော သိဒ္ဓတ္ထော ဘဂဝါ. မမဉ္စ ဂတိမညာယာတိ မယှံ ဂတိံ အာယတိံ ဥပ္ပတ္တိဋ္ဌာနံ အညာယ ဇာနိတွာ အနိစ္စတံ အနိစ္စဘာဝံ ဥဒါဟရိ ကထေသိ.
၁၁၅. အနိစ္စာ ဝတ သင်္ခါရာတိ ဝတ ဧကန္တေန သင်္ခါရာ ပစ္စယေဟိ သမေစ္စ သမာဂန္တွာ ကရီယမာနာ သဗ္ဗေ သပ္ပစ္စယဓမ္မာ ဟုတွာ အဘာဝဋ္ဌေန အနိစ္စာ. ဥပ္ပါဒဝယဓမ္မိနောတိ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ဝိနဿနသဘာဝါ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ပါတုဘဝိတွာ ဧတေ သင်္ခါရာ နိရုဇ္ဈန္တိ ဝိနဿန္တီတိ အတ္ထော. တေသံ ဝူပသမော သုခေါတိ တေသံ သင်္ခါရာနံ ဝိသေသေန ဥပသမော သုခေါ၊ တေသံ ဝူပသမကရံ နိဗ္ဗာနမေဝ ဧကန္တသုခန္တိ အတ္ထော.
၁၁၆. ဣဒံ ဝတွာန သဗ္ဗညူတိ သဗ္ဗဓမ္မဇာနနကော ဘဂဝါ လောကာနံ ဇေဋ္ဌော ဝုဍ္ဎော နရာနံ အာသဘော ပဓာနော ဝီရော ဣဒံ အနိစ္စပဋိသံယုတ္တံ ဓမ္မဒေသနံ ဝတွာန ကထေတွာ အမ္ဗရေ အာကာသေ ဟံသရာဇာ ဣဝ နဘံ အာကာသံ အဗ္ဘုဂ္ဂမီတိ သမ္ဗန္ဓော.
၁၁၇. သကံ ဒိဋ္ဌိံ အတ္တနော လဒ္ဓိံ ခန္တိံ ရုစိံ အဇ္ဈာသယံ ဇဟိတွာန ပဟာယ. ဘာဝယာနိစ္စသညဟန္တိ အနိစ္စေ အနိစ္စန္တိ ပဝတ္တသညံ အဟံ ဘာဝယိံ ဝဍ္ဎေသိံ မနသိ အကာသိံ. တတ္ထ ကာလံ ကတော အဟန္တိ တတ္ထ တိဿံ ဇာတိယံ တတော ဇာတိတော အဟံ ကာလံ ကတော မတော.
၁၁၈. ဒွေ သမ္ပတ္တီ အနုဘောတွာတိ မနုဿသမ္ပတ္တိဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိသင်္ခါတာ ဒွေ သမ္ပတ္တိယော အနုဘဝိတွာ. သုက္ကမူလေန စောဒိတောတိ ပုရာဏကုသလမူလေန၊ မူလဘူတေန ကုသလေန ဝါ စောဒိတော သဉ္စောဒိတော. ပစ္ဆိမေ ဘဝေ သမ္ပတ္တေတိ ပရိယောသာနေ ဘဝေ သမ္ပတ္တေ ပါပုဏိတေ. သပါကယောနုပါဂမိန္တိ သကံ ပစိတဘတ္တံ သပါကံ ယောနိံ ဥပါဂမိံ. ယဿ ကုလဿ အတ္တနော ပစိတဘတ္တံ အညေဟိ အဘုဉ္ဇနီယံ၊ တသ္မိံ စဏ္ဍာလကုလေ နိဗ္ဗတ္တောသ္မီတိ အတ္ထော. အထ ဝါ သာ ဝုစ္စတိ သုနခေါ၊ သုနခေါစ္ဆိဋ္ဌဘတ္တဘုဉ္ဇနကစဏ္ဍာလကုလေ ဇာတောတိ အတ္ထော. သေသံ ဥတ္တာနတ္ထမေဝါတိ.
သောပါကတ္ထေရအပဒါနဝဏ္ဏနာ သမတ္တာ.