ပါတိမောက္ခသံဝရဝဏ္ဏနာ
၃၆၄. တတော တံ ပုစ္ဆန္တော ကထံ ပဋိပန္နော ပန၊ မာရိသာတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ပါတိမောက္ခသံဝရာယာတိ ဥတ္တမဇေဋ္ဌကသီလသံဝရာယ. ကာယသမာစာရမ္ပီတိအာဒိ သေဝိတဗ္ဗကာယသမာစာရာဒိဝသေန ပါတိမောက္ခသံဝရဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တံ. သီလကထာ စ နာမေသာ ကမ္မပထဝသေန ဝါ ပဏ္ဏတ္တိဝသေန ဝါ ကထေတဗ္ဗာ ဟောတိ.
တတ္ထ ကမ္မပထဝသေန ကထေန္တေန အသေဝိတဗ္ဗကာယသမာစာရော တာဝ ပါဏာတိပါတအဒိန္နာဒါနမိစ္ဆာစာရေဟိ ကထေတဗ္ဗော. ပဏ္ဏတ္တိဝသေန ကထေန္တေန ကာယဒွါရေ ပညတ္တသိက္ခာပဒဝီတိက္ကမဝသေန ကထေတဗ္ဗော. သေဝိတဗ္ဗကာယသမာစာရော ပါဏာတိပါတာဒိဝေရမဏီဟိ စေဝ ကာယဒွါရေ ပညတ္တသိက္ခာပဒအဝီတိက္ကမေန စ ကထေတဗ္ဗော. အသေဝိတဗ္ဗဝစီသမာစာရော မုသာဝါဒါဒိဝစီဒုစ္စရိတေန စေဝ ဝစီဒွါရေ ပညတ္တသိက္ခာပဒဝီတိက္ကမေန စ ကထေတဗ္ဗော. သေဝိတဗ္ဗဝစီသမာစာရော မုသာဝါဒါဒိဝေရမဏီဟိ စေဝ ဝစီဒွါရေ ပညတ္တသိက္ခာပဒအဝီတိက္ကမေန စ ကထေတဗ္ဗော.
ပရိယေသနာ ပန ကာယဝါစာဟိ ပရိယေသနာယေဝ. သာ ကာယဝစီသမာစာရဂဟဏေန ဂဟိတာပိ သမာနာ ယသ္မာ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလံ နာမ ဧတသ္မိညေဝ ဒွါရဒွယေ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ န အာကာသေ၊ တသ္မာ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလဒဿနတ္ထံ ဝိသုံ ဝုတ္တာ. တတ္ထ နသေဝိတဗ္ဗပရိယေသနာ အနရိယပရိယေသနာယ ကထေတဗ္ဗာ. သေဝိတဗ္ဗပရိယေသနာ အရိယပရိယေသနာယ. ဝုတ္တဉှေတံ –
‘‘ဒွေမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပရိယေသနာ အနရိယာ စ ပရိယေသနာ၊ အရိယာ စ ပရိယေသနာ. ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အနရိယာ ပရိယေသနာ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော အတ္တနာ ဇာတိဓမ္မော သမာနော ဇာတိဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ၊ အတ္တနာ ဇရာဓမ္မော၊ ဗျာဓိဓမ္မော၊ မရဏဓမ္မော၊ သောကဓမ္မော၊ သံကိလေသဓမ္မော သမာနော သံကိလေသဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာတိဓမ္မံ ဝဒေထ? ပုတ္တဘရိယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာတိဓမ္မံ၊ ဒါသိဒါသံ ဇာတိဓမ္မံ အဇေဠကံ ဇာတိဓမ္မံ၊ ကုက္ကုဋသူကရံ ဇာတိဓမ္မံ၊ ဟတ္ထိဂဝါဿဝဠဝံ ဇာတိဓမ္မံ၊ ဇာတရူပရဇတံ ဇာတိဓမ္မံ. ဇာတိဓမ္မာ ဟေတေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပဓယော၊ ဧတ္ထာယံ ဂထိတော မုစ္ဆိတော အဇ္ဈာပန္နော အတ္တနာ ဇာတိဓမ္မော သမာနော ဇာတိဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇရာဓမ္မံ ဝဒေထ? ပုတ္တဘရိယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇရာဓမ္မံ။ပေ။ ဇရာဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗျာဓိဓမ္မံ ဝဒေထ? ပုတ္တဘရိယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗျာဓိဓမ္မံ၊ ဒါသိဒါသံ ဗျာဓိဓမ္မံ၊ အဇေဠကံ၊ ကုက္ကုဋသူကရံ၊ ဟတ္ထိဂဝါဿဝဠဝံ ဗျာဓိဓမ္မံ. ဗျာဓိဓမ္မာ ဟေတေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပဓယော၊ ဧတ္ထာယံ ဂထိတော မုစ္ဆိတော အဇ္ဈာပန္နော အတ္တနာ ဗျာဓိဓမ္မော သမာနော ဗျာဓိဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ မရဏဓမ္မံ ဝဒေထ? ပုတ္တဘရိယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ မရဏဓမ္မံ။ပေ။ မရဏဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သောကဓမ္မံ ဝဒေထ? ပုတ္တဘရိယံ။ပေ။ သောကဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ.
ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံကိလေသဓမ္မံ ဝဒေထ။ပေ။ ဇာတရူပရဇတံ သံကိလေသဓမ္မံ. သံကိလေသဓမ္မာ၊ ဟေတေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပဓယော၊ ဧတ္ထာယံ ဂထိတော မုစ္ဆိတော အဇ္ဈာပန္နော အတ္တနာ သံကိလေသဓမ္မော သမာနော သံကိလေသဓမ္မံယေဝ ပရိယေသတိ. အယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အနရိယာ ပရိယေသနာတိ (မ. နိ. ၁.၂၇၄).
အပိစ ကုဟနာဒိဝသေန ပဉ္စဝိဓာ၊ အဂေါစရဝသေန ဆဗ္ဗိဓာ ဝေဇ္ဇကမ္မာဒိဝသေန ဧကဝီသတိဝိဓာ၊ ဧဝံ ပဝတ္တာ သဗ္ဗာပိ အနေသနာ အနရိယပရိယေသနာယေဝါတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယာ ပရိယေသနာ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော အတ္တနာ ဇာတိဓမ္မော သမာနော ဇာတိဓမ္မေ အာဒီနဝံ ဝိဒိတွာ အဇာတံ အနုတ္တရံ ယောဂက္ခေမံ နိဗ္ဗာနံ ပရိယေသတိ၊ အတ္တနာ ဇရာဓမ္မော၊ ဗျာဓိ၊ မရဏ၊ သောက၊ သံကိလေသဓမ္မော သမာနော သံကိလေသဓမ္မေ အာဒီနဝံ ဝိဒိတွာ အသံကိလိဋ္ဌံ အနုတ္တရံ ယောဂက္ခေမံ နိဗ္ဗာနံ ပရိယေသတိ. အယံ အရိယာ ပရိယေသနာတိ (မ. နိ. ၁.၂၇၅).
အပိစ ပဉ္စ ကုဟနာဒီနိ ဆ အဂေါစရေ ဧကဝီသတိဝိဓဉ္စ အနေသနံ ဝဇ္ဇေတွာ ဘိက္ခာစရိယာယ ဓမ္မေန သမေန ပရိယေသနာပိ အရိယပရိယေသနာယေဝါတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
ဧတ္ထ စ ယော ယော ‘‘န သေဝိတဗ္ဗော’’တိ ဝုတ္တော၊ သော သော ပုဗ္ဗဘာဂေ ပါဏာတိပါတာဒီနံ သမ္ဘာရပရိယေသနာပယောဂကရဏဂမနကာလတော ပဋ္ဌာယ န သေဝိတဗ္ဗောဝ. ဣတရော အာဒိတော ပဋ္ဌာယ သေဝိတဗ္ဗော၊ အသက္ကောန္တေန စိတ္တမ္ပိ ဥပ္ပါဒေတဗ္ဗံ. အပိစ သံဃဘေဒါဒီနံ အတ္ထာယ ပရက္ကမန္တာနံ ဒေဝဒတ္တာဒီနံ ဝိယ ကာယသမာစာရော န သေဝိတဗ္ဗော၊ ဒိဝသဿ ဒွတ္တိက္ခတ္တုံ တိဏ္ဏံ ရတနာနံ ဥပဋ္ဌာနဂမနာဒိဝသေန ပဝတ္တော ဓမ္မသေနာပတိမဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရာဒီနံ ဝိယ ကာယသမာစာရော သေဝိတဗ္ဗော. ဓနုဂ္ဂဟပေသနာဒိဝသေန ဝါစံ ဘိန္ဒန္တာနံ ဒေဝဒတ္တာဒီနံ ဝိယ ဝစီသမာစာရော န သေဝိတဗ္ဗော၊ တိဏ္ဏံ ရတနာနံ ဂုဏကိတ္တနာဒိဝသေန ပဝတ္တော ဓမ္မသေနာပတိမဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရာဒီနံ ဝိယ ဝစီသမာစာရော သေဝိတဗ္ဗော. အနရိယပရိယေသနံ ပရိယေသန္တာနံ ဒေဝဒတ္တာဒီနံ ဝိယ ပရိယေသနာ န သေဝိတဗ္ဗာ၊ အရိယပရိယေသနမေဝ ပရိယေသန္တာနံ ဓမ္မသေနာပတိမဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရာဒီနံ ဝိယ ပရိယေသနာ သေဝိတဗ္ဗာ.
ဧဝံ ပဋိပန္နော ခေါတိ ဧဝံ အသေဝိတဗ္ဗံ ကာယဝစီသမာစာရံ ပရိယေသနဉ္စ ပဟာယ သေဝိတဗ္ဗာနံ ပါရိပူရိယာ ပဋိပန္နော၊ ဒေဝါနမိန္ဒ၊ ဘိက္ခု ပါတိမောက္ခသံဝရာယ ဥတ္တမဇေဋ္ဌကသီလသံဝရတ္ထာယ ပဋိပန္နော နာမ ဟောတီတိ ဘဂဝါ ခီဏာသဝဿ အာဂမနီယပုဗ္ဗဘာဂပဋိပဒံ ကထေသိ.