၂. အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ

၂၀၆-၂၁၄. ဣဒါနိ အဘိဓမ္မဘာဇနီယံ ဟောတိ. တတ္ထ ‘‘အရိယသစ္စာနီ’’တိ အဝတွာ နိပ္ပဒေသတော ပစ္စယသင်္ခါတံ သမုဒယံ ဒဿေတုံ ‘‘စတ္တာရိ သစ္စာနီ’’တိ ဝုတ္တံ. အရိယသစ္စာနီတိ ဟိ ဝုတ္တေ အဝသေသာ စ ကိလေသာ၊ အဝသေသာ စ အကုသလာ ဓမ္မာ၊ တီဏိ စ ကုသလမူလာနိ သာသဝါနိ၊ အဝသေသာ စ သာသဝါ ကုသလာ ဓမ္မာ န သင်္ဂယှန္တိ. န စ ကေဝလံ တဏှာဝ ဒုက္ခံ သမုဒါနေတိ၊ ဣမေပိ အဝသေသာ စ ကိလေသာဒယော ပစ္စယာ သမုဒါနေန္တိယေဝ. ဣတိ ဣမေပိ ပစ္စယာ ဒုက္ခံ သမုဒါနေန္တိယေဝါတိ နိပ္ပဒေသတော ပစ္စယသင်္ခါတံ သမုဒယံ ဒဿေတုံ ‘‘အရိယသစ္စာနီ’’တိ အဝတွာ ‘‘စတ္တာရိ သစ္စာနီ’’တိ ဝုတ္တံ.

နိဒ္ဒေသဝါရေ စ နေသံ ပဌမံ ဒုက္ခံ အနိဒ္ဒိသိတွာ တဿေဝ ဒုက္ခဿ သုခနိဒ္ဒေသတ္ထံ ဒုက္ခသမုဒယော နိဒ္ဒိဋ္ဌော. တသ္မိဉှိ နိဒ္ဒိဋ္ဌေ ‘‘အဝသေသာ စ ကိလေသာ’’တိအာဒိနာ နယေန ဒုက္ခသစ္စံ သုခနိဒ္ဒေသံ ဟောတိ. နိရောဓသစ္စမ္ပေတ္ထ တဏှာယ ပဟာနံ ‘‘တဏှာယ စ အဝသေသာနဉ္စ ကိလေသာနံ ပဟာန’’န္တိ ဧဝံ ယထာဝုတ္တဿ သမုဒယဿ ပဟာနဝသေန ပဉ္စဟာကာရေဟိ နိဒ္ဒိဋ္ဌံ. မဂ္ဂသစ္စံ ပနေတ္ထ ပဌမဇ္ဈာနိကသောတာပတ္တိမဂ္ဂဝသေန ဓမ္မသင်္ဂဏိယံ ဝိဘတ္တဿ ဒေသနာနယဿ မုခမတ္တမေဝ ဒဿေန္တေန နိဒ္ဒိဋ္ဌံ. တတ္ထ နယဘေဒေါ ဝေဒိတဗ္ဗော. တံ ဥပရိ ပကာသယိဿာမ.

ယသ္မာ ပန န ကေဝလံ အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါဝ ပဋိပဒါ ‘‘ပုဗ္ဗေဝ ခေါ ပနဿ ကာယကမ္မံ ဝစီကမ္မံ အာဇီဝေါ သုပရိသုဒ္ဓေါ ဟောတီ’’တိ (မ. နိ. ၃.၄၃၃) ဝစနတော ပန ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယဝသေန ပဉ္စင်္ဂိကောပိ မဂ္ဂေါ ပဋိပဒါ ဧဝါတိ ဒေသိတော၊ တသ္မာ တံ နယံ ဒဿေတုံ ပဉ္စင်္ဂိကဝါရောပိ နိဒ္ဒိဋ္ဌော. ယသ္မာ စ န ကေဝလံ အဋ္ဌင်္ဂိကပဉ္စင်္ဂိကမဂ္ဂါဝ ပဋိပဒါ၊ သမ္ပယုတ္တကာ ပန အတိရေကပညာသဓမ္မာပိ ပဋိပဒါ ဧဝ၊ တသ္မာ တံ နယံ ဒဿေတုံ တတိယော သဗ္ဗသင်္ဂါဟိကဝါရောပိ နိဒ္ဒိဋ္ဌော. တတ္ထ ‘‘အဝသေသာ ဓမ္မာ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိယာ ပဋိပဒါယ သမ္ပယုတ္တာ’’တိ ဣဒံ ပရိဟာယတိ. သေသံ သဗ္ဗတ္ထ သဒိသမေဝ.

တတ္ထ အဋ္ဌင်္ဂိကဝါရဿ ‘‘တဏှာယ အဝသေသာနဉ္စ ကိလေသာနံ ပဟာန’’န္တိအာဒီသု ပဉ္စသု ကောဋ္ဌာသေသု ပဌမကောဋ္ဌာသေ တာဝ သောတာပတ္တိမဂ္ဂေ ဈာနာဘိနိဝေသေ သုဒ္ဓိကပဋိပဒါ၊ သုဒ္ဓိကသုညတာ၊ သုညတပဋိပဒါ၊ သုဒ္ဓိကအပ္ပဏိဟိတံ၊ အပ္ပဏိဟိတပဋိပဒါတိ ဣမေသု ပဉ္စသု ဝါရေသု ဒွိန္နံ ဒွိန္နံ စတုက္ကပဉ္စကနယာနံ ဝသေန ဒသ နယာ ဟောန္တိ. ဧဝံ သေသေသုပီတိ ဝီသတိယာ အဘိနိဝေသေသု ဒွေ နယသတာနိ. တာနိ စတူဟိ အဓိပတီဟိ စတုဂ္ဂုဏိတာနိ အဋ္ဌ. ဣတိ သုဒ္ဓိကာနိ ဒွေ သာဓိပတီ အဋ္ဌာတိ သဗ္ဗမ္ပိ နယသဟဿံ ဟောတိ. ယထာ စ သောတာပတ္တိမဂ္ဂေ၊ ဧဝံ သေသမဂ္ဂေသုပီတိ စတ္တာရိ နယသဟဿာနိ ဟောန္တိ. ယထာ စ ပဌမကောဋ္ဌာသေ စတ္တာရိ၊ ဧဝံ သေသေသုပီတိ အဋ္ဌင်္ဂိကဝါရေ ပဉ္စသု ကောဋ္ဌာသေသု ဝီသတိ နယသဟဿာနိ ဟောန္တိ. တထာ ပဉ္စင်္ဂိကဝါရေ သဗ္ဗသင်္ဂါဟိကဝါရေ စာတိ သဗ္ဗာနိပိ သဋ္ဌိ နယသဟဿာနိ သတ္ထာရာ ဝိဘတ္တာနိ. ပါဠိ ပန သင်္ခေပေန အာဂတာ. ဧဝမိဒံ တိဝိဓမဟာဝါရံ ပဉ္စဒသကောဋ္ဌာသံ သဋ္ဌိနယသဟဿပဋိမဏ္ဍိတံ အဘိဓမ္မဘာဇနီယံ နာမ နိဒ္ဒိဋ္ဌန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ.