၆. ဥပ္ပါဒကကမ္မအာယုပ္ပမာဏဝါရဝဏ္ဏနာ

(၁.) ဥပ္ပါဒကကမ္မံ

၁၀၂၁. ဆဋ္ဌဝါရေ ပဉ္စဟိ ကာမဂုဏေဟိ နာနပ္ပကာရေဟိ ဝါ ဣဒ္ဓိဝိသေသေဟိ ဒိဗ္ဗန္တီတိ ဒေဝါ. သမ္မုတိဒေဝါတိ ‘ဒေဝေါ၊ ဒေဝီ’တိ ဧဝံ လောကသမ္မုတိယာ ဒေဝါ. ဥပပတ္တိဒေဝါတိ ဒေဝလောကေ ဥပ္ပန္နတ္တာ ဥပပတ္တိယာ ဒေဝါ. ဝိသုဒ္ဓိဒေဝါတိ သဗ္ဗေသံ ဒေဝါနံ ပူဇာရဟာ သဗ္ဗကိလေသဝိသုဒ္ဓိယာ ဒေဝါ. ရာဇာနောတိ မုဒ္ဓါဘိသိတ္တခတ္တိယာ. ဒေဝိယောတိ တေသံ မဟေသိယော. ကုမာရာတိ အဘိသိတ္တရာဇူနံ အဘိသိတ္တဒေဝိယာ ကုစ္ဆိသ္မိံ ဥပ္ပန္နကုမာရာ.

ဥပေါသထကမ္မံ ကတွာတိ စာတုဒ္ဒသာဒီသု အဋ္ဌင်္ဂသမန္နာဂတံ ဥပေါသထံ ဥပဝသိတွာ. ဣဒါနိ ယသ္မာ ပရိတ္တဒါနာဒိပုညကမ္မံ မနုဿသောဘဂျတာယ ပစ္စယော၊ မတ္တသော ကတံ မနုဿသောဘဂျတာယ အဓိမတ္တံ၊ အဓိမတ္တဘာဝေပိ နာနပ္ပကာရဘေဒတော နာနပ္ပကာရဿ ခတ္တိယမဟာသာလာဒိဘာဝဿ ပစ္စယော၊ တသ္မာ တဿ ဝသေန ဥပပတ္တိဘေဒံ ဒဿေန္တော အပ္ပေကစ္စေ ဂဟပတိမဟာသာလာနန္တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ မဟာသာရော ဧတေသန္တိ မဟာသာရာ၊ ရ-ကာရဿ ပန လ-ကာရံ ကတွာ မဟာသာလာတိ ဝုတ္တံ. ဂဟပတိယောဝ မဟာသာလာ၊ ဂဟပတီသု ဝါ မဟာသာလာတိ ဂဟပတိမဟာသာလာ. သေသေသုပိ ဧသေဝ နယော. တတ္ထ ယဿ ဂေဟေ ပစ္ဆိမန္တေန စတ္တာလီသကောဋိဓနံ နိဓာနဂတံ ဟောတိ၊ ကဟာပဏာနဉ္စ ပဉ္စ အမ္ဗဏာနိ ဒိဝသဝဠဉ္ဇော နိက္ခမတိ – အယံ ဂဟပတိမဟာသာလော နာမ. ယဿ ပန ဂေဟေ ပစ္ဆိမန္တေန အသီတိကောဋိဓနံ နိဓာနဂတံ ဟောတိ၊ ကဟာပဏာနဉ္စ ဒသအမ္ဗဏာနိ ဒိဝသဝဠဉ္ဇော နိက္ခမတိ – အယံ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလော နာမ. ယဿ ပန ဂေဟေ ပစ္ဆိမန္တေန ကောဋိသတဓနံ နိဓာနဂတံ ဟောတိ၊ ကဟာပဏာနဉ္စ ဝီသတိ အမ္ဗဏာနိ ဒိဝသဝဠဉ္ဇော နိက္ခမတိ – အယံ ခတ္တိယမဟာသာလော နာမ.

သဟဗျတန္တိ သဟဘာဝံ၊ သဘာဂါ ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တန္တီတိ အတ္ထော. စာတုမဟာရာဇိကာနန္တိအာဒီသု စာတုမဟာရာဇိကာ နာမ သိနေရုပဗ္ဗတဿ ဝေမဇ္ဈေ ဟောန္တိ. တေသု ပဗ္ဗတဋ္ဌကာပိ အတ္ထိ၊ အာကာသဋ္ဌာပိ၊ တေသံ ပရမ္ပရာ စက္ကဝါဠပဗ္ဗတံ ပတ္တာ. ခိဍ္ဍာပဒေါသိကာ၊ မနောပဒေါသိကာ၊ သီတဝလာဟကာ၊ ဥဏှဝလာဟကာ၊ စန္ဒိမာ ဒေဝပုတ္တော၊ သူရိယော ဒေဝပုတ္တောတိ ဧတေ သဗ္ဗေပိ စာတုမဟာရာဇိကဒေဝလောကဋ္ဌကာ ဧဝ.

တေတ္တိံသ ဇနာ တတ္ထ ဥပပန္နာတိ တာဝတိံသာ. အပိစ တာဝတိံသာတိ တေသံ ဒေဝါနံ နာမမေဝါတိ ဝုတ္တံ. တေပိ အတ္ထိ ပဗ္ဗတဋ္ဌကာ၊ အတ္ထိ အာကာသဋ္ဌကာ. တေသံ ပရမ္ပရာ စက္ကဝါဠပဗ္ဗတံ ပတ္တာ. တထာ ယာမာဒီနံ. ဧကဒေဝလောကေပိ ဟိ ဒေဝါနံ ပရမ္ပရာ စက္ကဝါဠပဗ္ဗတံ အပ္ပတ္တာ နာမ နတ္ထိ. တတ္ထ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ယာတာ ပယာတာ သမ္ပတ္တာတိ ယာမာ. တုဋ္ဌာ ပဟဋ္ဌာတိ တုသိတာ. ပကတိပဋိယတ္တာရမ္မဏတော အတိရေကေန ရမိတုကာမကာလေ ယထာရုစိတေ ဘောဂေ နိမ္မိနိတွာ ရမန္တီတိ နိမ္မာနရတီ. စိတ္တာစာရံ ဉတွာ ပရေဟိ နိမ္မိတေသု ဘောဂေသု ဝသံ ဝတ္တေန္တီတိ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ.

(၂.) အာယုပ္ပမာဏံ

၁၀၂၂. အပ္ပံ ဝါ ဘိယျောတိ ဒုတိယံ ဝဿသတံ အပ္ပတွာ ဝီသာယ ဝါ တိံသာယ ဝါ စတ္တာလီသာယ ဝါ ပညာသာယ ဝါ သဋ္ဌိယာ ဝါ ဝဿေဟိ အဓိကမ္ပိ ဝဿသတန္တိ အတ္ထော. သဗ္ဗမ္ပိ ဟေတံ ဒုတိယံ ဝဿသတံ အပ္ပတ္တတ္တာ အပ္ပန္တိ ဝုတ္တံ.

၁၀၂၄. ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဒီသု မဟာဗြဟ္မာနံ ပါရိသဇ္ဇာ ပရိစာရိကာတိ ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာ. တေသံ ပုရောဟိတဘာဝေ ဌိတာတိ ဗြဟ္မပုရောဟိတာ. ဝဏ္ဏဝန္တတာယ စေဝ ဒီဃာယုကတာယ စ မဟန္တော ဗြဟ္မာတိ မဟာဗြဟ္မာ၊ တေသံ မဟာဗြဟ္မာနံ. ဣမေ တယောပိ ဇနာ ပဌမဇ္ဈာနဘူမိယံ ဧကတလေ ဝသန္တိ၊ အာယုအန္တရံ ပန နေသံ နာနာ.

၁၀၂၅. ပရိတ္တာ အာဘာ ဧတေသန္တိ ပရိတ္တာဘာ. အပ္ပမာဏာ အာဘာ ဧတေသန္တိ အပ္ပမာဏာဘာ. ဒဏ္ဍဒီပိကာယ အစ္စိ ဝိယ ဧတေသံ သရီရတော အာဘာ ဆိဇ္ဇိတွာ ဆိဇ္ဇိတွာ ပတန္တီ ဝိယ သရတိ ဝိသရတီတိ အာဘဿရာ. ဣမေပိ တယော ဇနာ ဒုတိယဇ္ဈာနဘူမိယံ ဧကတလေ ဝသန္တိ၊ အာယုအန္တရံ ပန နေသံ နာနာ.

၁၀၂၆. ပရိတ္တာ သုဘာ ဧတေသန္တိ ပရိတ္တသုဘာ. အပ္ပမာဏာ သုဘာ ဧတေသန္တိ အပ္ပမာဏသုဘာ. သုဘေန ဩကိဏ္ဏာ ဝိကိဏ္ဏာ၊ သုဘေန သရီရပ္ပဘာဝဏ္ဏေန ဧကဂ္ဃနာ၊ သုဝဏ္ဏမဉ္ဇုသာယ ဌပိတသမ္ပဇ္ဇလိတကဉ္စနပိဏ္ဍသဿိရီကာတိ သုဘကိဏှာ. ဣမေပိ တယော ဇနာ တတိယဇ္ဈာနဘူမိယံ ဧကတလေ ဝသန္တိ၊ အာယုအန္တရံ ပန နေသံ နာနာ.

၁၀၂၇. အာရမ္မဏနာနတ္တတာတိ အာရမ္မဏဿ နာနတ္တဘာဝေါ. မနသိကာရနာနတ္တတာဒီသုပိ ဧသေဝ နယော. ဧတ္ထ ဧကဿ ပထဝီကသိဏံ အာရမ္မဏံ ဟောတိ။ပေ။ ဧကဿ ဩဒါတကသိဏန္တိ ဣဒံ အာရမ္မဏနာနတ္တံ. ဧကော ပထဝီကသိဏံ မနသိ ကရောတိ။ပေ။ ဧကော ဩဒါတကသိဏန္တိ ဣဒံ မနသိကာရနာနတ္တံ. ဧကဿ ပထဝီကသိဏေ ဆန္ဒော ဟောတိ။ပေ။ ဧကဿ ဩဒါတကသိဏေတိ ဣဒံ ဆန္ဒနာနတ္တံ. ဧကော ပထဝီကသိဏေ ပတ္ထနံ ကရောတိ။ပေ။ ဧကော ဩဒါတကသိဏေတိ ဣဒံ ပဏိဓိနာနတ္တံ. ဧကော ပထဝီကသိဏဝသေန အဓိမုစ္စတိ။ပေ။ ဧကော ဩဒါတကသိဏဝသေနာတိ ဣဒံ အဓိမောက္ခနာနတ္တံ. ဧကော ပထဝီကသိဏဝသေန စိတ္တံ အဘိနီဟရတိ။ပေ။ ဧကော ဩဒါတကသိဏဝသေနာတိ ဣဒံ အဘိနီဟာရနာနတ္တံ. ဧကဿ ပထဝီကသိဏပရိစ္ဆိန္ဒနကပညာ ဟောတိ။ပေ။ ဧကဿ ဩဒါတကသိဏပရိစ္ဆိန္ဒနကပညာတိ ဣဒံ ပညာနာနတ္တံ. တတ္ထ အာရမ္မဏမနသိကာရာ ပုဗ္ဗဘာဂေန ကထိတာ. ဆန္ဒပဏိဓိအဓိမောက္ခာဘိနီဟာရာ အပ္ပနာယပိ ဝတ္တန္တိ ဥပစာရေပိ. ပညာ ပန လောကိယလောကုတ္တရမိဿကာ ကထိတာ.

အသညသတ္တာနန္တိ သညာဝိရဟိတာနံ သတ္တာနံ. ဧကစ္စေ ဟိ တိတ္ထာယတနေ ပဗ္ဗဇိတွာ ‘စိတ္တံ နိဿာယ ရဇ္ဇနဒုဿနမုယှနာနိ နာမ ဟောန္တီ’တိ စိတ္တေ ဒေါသံ ဒိသွာ ‘အစိတ္တကဘာဝေါ နာမ သောဘနော၊ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနမေတ’န္တိ သညာဝိရာဂံ ဇနေတွာ တတြူပဂံ ပဉ္စမံ သမာပတ္တိံ ဘာဝေတွာ တတ္ထ နိဗ္ဗတ္တန္တိ. တေသံ ဥပပတ္တိက္ခဏေ ဧကော ရူပက္ခန္ဓောယေဝ နိဗ္ဗတ္တတိ. ဌတွာ နိဗ္ဗတ္တော ဌိတကော ဧဝ ဟောတိ၊ နိသီဒိတွာ နိဗ္ဗတ္တော နိသိန္နကောဝ နိပဇ္ဇိတွာ နိဗ္ဗတ္တော နိပန္နောဝ. စိတ္တကမ္မရူပကသဒိသာ ဟုတွာ ပဉ္စ ကပ္ပသတာနိ တိဋ္ဌန္တိ. တေသံ ပရိယောသာနေ သော ရူပကာယော အန္တရဓာယတိ၊ ကာမာဝစရသညာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တေန ဣဓ သညုပ္ပါဒေန တေ ဒေဝါ တမှာ ကာယာ စုတာတိ ပညာယန္တိ.

ဝိပုလာ ဖလာ ဧတေသန္တိ ဝေဟပ္ဖလာ. အတ္တနော သမ္ပတ္တိယာ န ဟာယန္တိ န ဝိဟာယန္တီတိ အဝိဟာ. န ကဉ္စိ သတ္တံ တပ္ပန္တီတိ အတပ္ပါ. သုန္ဒရာ ဒဿနာ အဘိရူပါ ပါသာဒိကာတိ သုဒဿာ. သုဋ္ဌ ပဿန္တိ၊ သုန္ဒရမေတေသံ ဝါ ဒဿနန္တိ သုဒဿီ. သဗ္ဗေဟိ ဧဝ ဂုဏေဟိ စ ဘဝသမ္ပတ္တိယာ စ ဇေဋ္ဌာ၊ နတ္ထေတ္ထ ကနိဋ္ဌာတိ အကနိဋ္ဌာ.

၁၀၂၈. အာကာသာနဉ္စာယတနံ ဥပဂတာတိ အာကာသာနဉ္စာယတနူပဂါ. ဣတရေသုပိ ဧသေဝ နယော. ဣတိ ဆ ကာမာဝစရာ၊ နဝ ဗြဟ္မလောကာ၊ ပဉ္စ သုဒ္ဓါဝါသာ၊ စတ္တာရော အရူပါ အသညသတ္တဝေဟပ္ဖလေဟိ သဒ္ဓိံ ဆဗ္ဗီသတိ ဒေဝလောကာ၊ မနုဿလောကေန သဒ္ဓိံ သတ္တဝီသတိ.

တတ္ထ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန မနုဿာနံ ဒေဝါနဉ္စ အာယုံ ပရိစ္ဆိန္ဒမာနေန စတူသု အပါယေသု ဘုမ္မဒေဝေသု စ အာယု ပရိစ္ဆိန္နံ တံ ကသ္မာတိ? နိရယေ တာဝ ကမ္မမေဝ ပမာဏံ. ယာဝ ကမ္မံ န ခီယတိ၊ န တာဝ စဝန္တိ. တထာ သေသအပါယေသု. ဘုမ္မဒေဝါနမ္ပိ ကမ္မမေဝ ပမာဏံ. တတ္ထ နိဗ္ဗတ္တာ ဟိ ကေစိ သတ္တာဟမတ္တံ တိဋ္ဌန္တိ၊ ကေစိ အဒ္ဓမာသံ၊ ကေစိ မာသံ၊ ကပ္ပံ တိဋ္ဌမာနာပိ အတ္ထိယေဝ.

တတ္ထ မနုဿေသု ဂိဟိဘာဝေ ဌိတာယေဝ သောတာပန္နာပိ ဟောန္တိ၊ သကဒါဂါမိဖလမ္ပိ အနာဂါမိဖလမ္ပိ အရဟတ္တဖလမ္ပိ ပါပုဏန္တိ. တေသု သောတာပန္နာဒယော ယာဝဇီဝံ တိဋ္ဌန္တိ. ခီဏာသဝါ ပန ပရိနိဗ္ဗာယန္တိ ဝါ ပဗ္ဗဇန္တိ ဝါ. ကသ္မာ? အရဟတ္တံ နာမ သေဋ္ဌဂုဏော၊ ဂိဟိလိင်္ဂံ ဟီနံ၊ တံ ဟီနတာယ ဥတ္တမံ ဂုဏံ ဓာရေတုံ န သက္ကောတိ. တသ္မာ တေ ပရိနိဗ္ဗာတုကာမာ ဝါ ပဗ္ဗဇိတုကာမာ ဝါ ဟောန္တိ.

ဘုမ္မဒေဝါ ပန အရဟတ္တံ ပတွာပိ ယာဝဇီဝံ တိဋ္ဌန္တိ. ဆသု ကာမာဝစရဒေဝေသု သောတာပန္နသကဒါဂါမိနော ယာဝဇီဝံ တိဋ္ဌန္တိ၊ အနာဂါမိနာ ရူပဘဝံ ဂန္တုံ ဝဋ္ဋတိ၊ ခီဏာသဝေန ပရိနိဗ္ဗာတုံ. ကသ္မာ? နိလီယနောကာသဿ အဘာဝါ. ရူပါဝစရာရူပါဝစရေသု သဗ္ဗေပိ ယာဝဇီဝံ တိဋ္ဌန္တိ. တတ္ထ ရူပါဝစရေ နိဗ္ဗတ္တာ သောတာပန္နသကဒါဂါမိနော န ပုန ဣဓာဂစ္ဆန္တိ၊ တတ္ထေဝ ပရိနိဗ္ဗာယန္တိ. ဧတေ ဟိ ဈာနအနာဂါမိနော နာမ.

အဋ္ဌသမာပတ္တိလာဘီနံ ပန ကိံ နိယမေတိ? ပဂုဏဇ္ဈာနံ. ယဒေဝဿ ပဂုဏံ ဟောတိ၊ တေန ဥပ္ပဇ္ဇတိ. သဗ္ဗေသု ပန ပဂုဏေသု ကိံ နိယမေတိ? ပတ္ထနာ. ယတ္ထ ဥပပတ္တိံ ပတ္ထေတိ တတ္ထေဝ ဥပပဇ္ဇတိ. ပတ္ထနာယ အသတိ ကိံ နိယမေတိ? မရဏသမယေ သမာပန္နာ သမာပတ္တိ. မရဏသမယေ သမာပန္နာ နတ္ထိ၊ ကိံ နိယမေတိ? နေဝသညာနာသညာယတနသမာပတ္တိ. ဧကံသေန ဟိ သော နေဝသညာနာသညာယတနေ ဥပပဇ္ဇတိ. နဝသု ဗြဟ္မလောကေသု နိဗ္ဗတ္တအရိယသာဝကာနံ တတြူပပတ္တိပိ ဟောတိ ဥပရူပပတ္တိပိ န ဟေဋ္ဌူပပတ္တိ. ပုထုဇ္ဇနာနံ ပန တတြူပပတ္တိပိ ဟောတိ ဥပရူပပတ္တိပိ ဟေဋ္ဌူပပတ္တိပိ. ပဉ္စသု သုဒ္ဓါဝါသေသု စတူသု စ အရူပေသု အရိယသာဝကာနံ တတြူပပတ္တိပိ ဟောတိ ဥပရူပပတ္တိပိ. ပဌမဇ္ဈာနဘူမိယံ နိဗ္ဗတ္တော အနာဂါမီ နဝ ဗြဟ္မလောကေ သောဓေတွာ မတ္ထကေ ဌိတော ပရိနိဗ္ဗာတိ. ဝေဟပ္ဖလာ၊ အကနိဋ္ဌာ၊ နေဝသညာနာသညာယတနန္တိ ဣမေ တယော ဒေဝလောကာ သေဋ္ဌဘဝါ နာမ. ဣမေသု တီသု ဌာနေသု နိဗ္ဗတ္တအနာဂါမိနော နေဝ ဥဒ္ဓံ ဂစ္ဆန္တိ၊ န အဓော၊ တတ္ထ တတ္ထေဝ ပရိနိဗ္ဗာယန္တီတိ. ဣဒမေတ္ထ ပကိဏ္ဏကံ.