၂. အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ

၇၂၅. တတ္ထ တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ လောကိယာ. အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ လောကိယလောကုတ္တရမိဿကာ. သာ ဟိ နိဗ္ဗာနာရမ္မဏာနံ မဂ္ဂဖလဉာဏာနံ ဝသေန လောကုတ္တရာပိ ဟောတိ. အဘိဓမ္မဘာဇနီယေ ကုသလာကုသလဝိပါကကိရိယာနံ ဝသေန စတူဟိ ဝါရေဟိ ဝိဘတ္တံ. တတ္ထ ယတ္တကာနိ ဟေဋ္ဌာ စိတ္တုပ္ပါဒကဏ္ဍေ (ဓ. သ. ၁ အာဒယော) ကုသလစိတ္တာနိ ဝိဘတ္တာနိ၊ တေသံ သဗ္ဗေသမ္ပိ ဝသေန ဧကေကသ္မိံ စိတ္တနိဒ္ဒေသေ စတဿော စတဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိဘတ္တာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ. အကုသလစိတ္တေသုပိ ဧသေဝ နယော. ဝိပါကကိရိယဝါရေသု ဝိပါကကိရိယာနံ အတ္ထေန သင်္ဂဟိတတ္တာ၊ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒံ ဆဍ္ဍေတွာ၊ ဧကေကသ္မိံ ဝိပါကစိတ္တေ စ ကိရိယစိတ္တေ စ တိဿော တိဿောဝ ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိဘတ္တာ. ပါဠိ ပန မုခမတ္တမေဝ ဒဿေတွာ သံခိတ္တာ. သာ ဟေဋ္ဌာ အာဂတဝိတ္ထာရဝသေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗာ.

ကသ္မာ ပန ယထာ ကုသလာကုသလဝါရေသု ‘‘တေသံ ဝိပါကေ ဉာဏံ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိ ဝုတ္တံ၊ ဧဝမိဓ ‘‘ယေသံ ဓမ္မာနံ ဣမေ ဝိပါကာ၊ တေသု ဉာဏံ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိ ဧဝံ န ဝုတ္တန္တိ? ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တတ္တာ. ယဒိ ဧဝံ၊ ‘‘တေသံ ဝိပါကေ ဉာဏံ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ’’တိ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တတ္တာ အယံ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါပိ ဣဓ န ဝတ္တဗ္ဗာ သိယာတိ? နော န ဝတ္တဗ္ဗာ. ကသ္မာ? ဟေဋ္ဌာ ဝိပါကကိရိယစိတ္တုပ္ပါဒဝသေန အဝုတ္တတ္တာ. ကိရိယဝါရေ စ ‘‘ယေသံ ဓမ္မာနံ ဣမေ ကိရိယာ’’တိ ဝစနမေဝ န ယုဇ္ဇတီတိ ဒွီသုပိ ဣမေသု ဝါရေသု တိဿော တိဿောဝ ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိဘတ္တာ.

တတ္ထ ယာယ နိရုတ္တိယာ တေသံ ဓမ္မာနံ ပညတ္တိ ဟောတီတိ ယာယ နိရုတ္တိယာ တေသံ ဖဿော ဟောတီတိအာဒိနာ နယေန ဝုတ္တာနံ ဓမ္မာနံ ‘‘အယံ ဖဿော၊ အယံ ဝေဒနာ’’တိ ဧဝံ ပညတ္တိ ဟောတိ. တတ္ထ ဓမ္မနိရုတ္တာဘိလာပေ ဉာဏန္တိ တသ္မိံ အတ္ထေ ဓမ္မေ စ ပဝတ္တမာနာယ တဿာ ဓမ္မနိရုတ္တိယာ သဘာဝပညတ္တိယာ အဘိလာပေ ဉာဏံ. အဘိလာပသဒ္ဒံ အာရမ္မဏံ ကတွာ ဥပ္ပန္နဉာဏမေဝ ဣဓာပိ ကထိတံ. ယေန ဉာဏေနာတိ ယေန ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏေန. တာနိ ဉာဏာနိ ဇာနာတီတိ ဣတရာနိ တီဏိ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏာနိ ဇာနာတိ.

ဣဒါနိ ယထာ ယံ ဉာဏံ တာနိ ဉာဏာနိ ဇာနာတိ၊ တထာ တဿ တေသု ပဝတ္တိံ ဒဿေတုံ ဣမာနိ ဉာဏာနိ ဣဒမတ္ထဇောတကာနီတိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဣဒမတ္ထဇောတကာနီတိ ဣမဿ အတ္ထဿ ဇောတကာနိ ပကာသကာနိ၊ ဣမံ နာမ အတ္ထံ ဇောတေန္တိ ပကာသေန္တိ ပရိစ္ဆိန္ဒန္တီတိ အတ္ထော. ဣတိ ဉာဏေသု ဉာဏန္တိ ဣမိနာ အာကာရေန ပဝတ္တံ တီသု ဉာဏေသု ဉာဏံ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ နာမ.

တတ္ထ ကိဉ္စာပိ အယံ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ ‘ဣမိဿာ ဣဒံ ကိစ္စံ၊ ဣမိဿာ ဣဒံ ကိစ္စ’န္တိ ဣတရာသံ ပဋိသမ္ဘိဒါနံ ကိစ္စံ ဇာနာတိ၊ သယံ ပန တာသံ ကိစ္စံ ကာတုံ န သက္ကောတိ၊ ဗဟုဿုတဓမ္မကထိကော ဝိယ အပ္ပဿုတဓမ္မကထိကဿ. ဒွေ ကိရ ဘိက္ခူ. ဧကော ဗဟုဿုတော၊ ဧကော အပ္ပဿုတော. တေ ဧကတောဝ ဧကံ ဓမ္မကထာမဂ္ဂံ ဥဂ္ဂဏှိံသု. တတ္ထ အပ္ပဿုတော သရသမ္ပန္နော အဟောသိ၊ ဣတရော မန္ဒဿရော. တေသု အပ္ပဿုတော ဂတဂတဋ္ဌာနေ အတ္တနော သရသမ္ပတ္တိယာ သကလပရိသံ ခေါဘေတွာ ဓမ္မံ ကထေသိ. ဓမ္မံ သုဏမာနာ ဟဋ္ဌတုဋ္ဌမာနသာ ဟုတွာ – ‘ယထာ ဧသ ဓမ္မံ ကထေသိ၊ ဧကော တိပိဋကဓရော မညေ ဘဝိဿတီ’တိ ဝဒန္တိ. ဗဟုဿုတဘိက္ခု ပန – ‘ဓမ္မသဝနေ ဇာနိဿထ အယံ တိပိဋကဓရော ဝါ နော ဝါ’တိ အာဟ. သော ကိဉ္စာပိ ဧဝမာဟ၊ ယထာ ပန သကလပရိသံ ခေါဘေတွာ ဓမ္မံ ကထေတုံ သက္ကောတိ၊ ဧဝမဿ ကထနသမတ္ထတာ နတ္ထိ. တတ္ထ ကိဉ္စာပိ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဗဟုဿုတော ဝိယ အပ္ပဿုတဿ၊ ဣတရာသံ ကိစ္စံ ဇာနာတိ၊ သယံ ပန တံ ကိစ္စံ ကာတုံ န သက္ကောတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. သေသံ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ.

၇၄၆. ဧဝံ ကုသလစိတ္တုပ္ပါဒါဒိဝသေန ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိဘဇိတွာ ဣဒါနိ တာသံ ဥပ္ပတ္တိဋ္ဌာနဘူတံ ခေတ္တံ ဒဿေတုံ ပုန စတဿော ပဋိသမ္ဘိဒါတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ တိဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ ကာမာဝစရကုသလတော စတူသု ဉာဏသမ္ပယုတ္တေသု စိတ္တုပ္ပါဒေသူတိ ဣဒံ သေက္ခာနံ ဝသေန ဝုတ္တံ. တေသဉှိပိ ဓမ္မပစ္စဝေက္ခဏကာလေ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တံ ပဉ္စပ္ပကာရံ ဓမ္မံ အာရမ္မဏံ ကတွာ စတူသု ဉာဏသမ္ပယုတ္တကုသလစိတ္တေသု ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ. တထာ နိရုတ္တိပစ္စဝေက္ခဏကာလေ သဒ္ဒံ အာရမ္မဏံ ကတွာ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဉာဏံ ပစ္စဝေက္ခဏကာလေ သဗ္ဗတ္ထကဉာဏံ အာရမ္မဏံ ကတွာ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါတိ.

ကိရိယတော စတူသူတိ ဣဒံ ပန အသေက္ခာနံ ဝသေန ဝုတ္တံ. တေသဉှိ ဓမ္မံ ပစ္စဝေက္ခဏကာလေ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တံ ပဉ္စပ္ပကာရံ ဓမ္မံ အာရမ္မဏံ ကတွာ စတူသု ဉာဏသမ္ပယုတ္တကိရိယစိတ္တေသု ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ. တထာ နိရုတ္တိပစ္စဝေက္ခဏကာလေ သဒ္ဒံ အာရမ္မဏံ ကတွာ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဉာဏံ ပစ္စဝေက္ခဏကာလေ သဗ္ဗတ္ထကဉာဏံ အာရမ္မဏံ ကတွာ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါတိ.

အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ ဧတေသု စေဝ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ဣဒံ ပန သေက္ခာသေက္ခာနံ ဝသေန ဝုတ္တံ. တထာ ဟိ သေက္ခာနံ အတ္ထပစ္စဝေက္ခဏကာလေ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တပ္ပဘေဒံ အတ္ထံ အာရမ္မဏံ ကတွာ စတူသု ဉာဏသမ္ပယုတ္တကုသလစိတ္တေသု အယံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ မဂ္ဂဖလကာလေ စ မဂ္ဂဖလေသု. အသေက္ခဿ ပန အတ္ထံ ပစ္စဝေက္ခဏကာလေ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တပ္ပဘေဒမေဝ အတ္ထံ အာရမ္မဏံ ကတွာ စတူသု ဉာဏသမ္ပယုတ္တကိရိယစိတ္တေသု ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဖလကာလေ စ ဥပရိမေ သာမညဖလေတိ. ဧဝမေတာ သေက္ခာသေက္ခာနံ ဥပ္ပဇ္ဇမာနာ ဣမာသု ဘူမီသု ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ ဘူမိဒဿနတ္ထံ အယံ နယော ဒဿိတောတိ.

အဘိဓမ္မဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ.