၄. စတုတ္ထပဏ္ဏာသကံ
၁၅၅. စတုတ္ထဿ ပဌမာဒီနိ ဥတ္တာနတ္ထာနေဝါတိ.
၈. ကမ္မနိဒါနသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၇၄. အဋ္ဌမေ လောဘဟေတုကမ္ပီတိ ပါဏာတိပါတဿ လောဘော ဥပနိဿယကောဋိယာ ဟေတု ဟောတိ ဒေါသမောဟသမ္ပယုတ္တောပိ. ဣမိနာ ဥပါယေန သဗ္ဗတ္ထ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော.
၉. ပရိက္ကမနသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၇၅. နဝမေ ပရိက္ကမနံ ဟောတီတိ ပရိဝဇ္ဇနံ ဟောတိ.
၁၀. စုန္ဒသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၇၆. ဒသမေ ကမ္မာရပုတ္တဿာတိ သုဝဏ္ဏကာရပုတ္တဿ. ကဿ နော တွန္တိ ကဿ နု တွံ. ပစ္ဆာဘူမကာတိ ပစ္ဆာဘူမိဝါသိကာ. ကမဏ္ဍလုကာတိ ကမဏ္ဍလုဓာရိနော. သေဝါလမာလိကာတိ သေဝါလမာလာ ဝိယ ဓာရေန္တိ. သေဝါလပဋနိဝါသိတာတိပိ ဝုတ္တမေဝ. ဥဒကောရောဟကာတိ သာယတတိယကံ ဥဒကောရောဟနာနုယောဂမနုယုတ္တာ. အာမသေယျာသီတိ ဟတ္ထေန ပရိမဇ္ဇေယျာသိ.
၁၁. ဇာဏုဿောဏိသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၇၇. ဧကာဒသမေ ဥပကပ္ပတူတိ ပါပုဏာတု. ဌာနေတိ ဩကာသေ. နော အဋ္ဌာနေတိ နော အနောကာသေ. နေရယိကာနံ အာဟာရော နာမ တတ္ထ နိဗ္ဗတ္တနကမ္မမေဝ. တေနေဝ ဟိ တေ တတ္ထ ယာပေန္တိ. တိရစ္ဆာနယောနိကာနံ ပန တိဏပဏ္ဏာဒိဝသေန အာဟာရော ဝေဒိတဗ္ဗော. မနုဿာနံ ဩဒနကုမ္မာသာဒိဝသေန၊ ဒေဝါနံ သုဓာဘောဇနာဒိဝသေန၊ ပေတ္တိဝေသယိကာနံ ခေဠသိင်္ဃာဏိကာဒိဝသေန. ယံ ဝါ ပနဿ ဣတော အနုပ္ပဝေစ္ဆန္တီတိ ယံ တဿ မိတ္တာဒယော ဣတော ဒဒန္တာ အနုပဝေသေန္တိ. ပေတ္တိဝေသယိကာ ဧဝ ဟိ ပရဒတ္တူပဇီဝိနော ဟောန္တိ၊ န အညေသံ ပရေဟိ ဒိန္နံ ဥပကပ္ပတိ. ဒါယကောပိ အနိပ္ဖလောတိ ယံ သန္ဓာယ တံ ဒါနံ ဒိန္နံ၊ တဿ ဥပကပ္ပတု ဝါ မာ ဝါ၊ ဒါယကေန ပန န သက္ကာ နိပ္ဖလေန ဘဝိတုံ၊ ဒါယကော တဿ ဒါနဿ ဝိပါကံ လဘတိယေဝ.
အဋ္ဌာနေပိ ဘဝံ ဂေါတမော ပရိကပ္ပံ ဝဒတီတိ အနောကာသေ ဥပ္ပန္နေပိ တသ္မိံ ဉာတကေ ဘဝံ ဂေါတမော ဒါနဿ ဖလံ ပရိကပ္ပေတိယေဝ ပညာပေတိယေဝါတိ ပုစ္ဆတိ. ဗြာဟ္မဏဿ ဟိ ‘‘ဧဝံ ဒိန္နဿ ဒါနဿ ဖလံ ဒါယကော န လဘတီ’’တိ လဒ္ဓိ. အထဿ ဘဂဝါ ပဉှံ ပဋိဇာနိတွာ ‘‘ဒါယကော နာမ ယတ္ထ ကတ္ထစိ ပုညဖလူပဇီဝိဋ္ဌာနေ နိဗ္ဗတ္တော ဒါနဿ ဖလံ လဘတိယေဝါ’’တိ ဒဿေတုံ ဣဓ ဗြာဟ္မဏာတိအာဒိမာဟ. သော တတ္ထ လာဘီ ဟောတီတိ သော တတ္ထ ဟတ္ထိယောနိယံ နိဗ္ဗတ္တောပိ မင်္ဂလဟတ္ထိဋ္ဌာနံ ပတွာ လာဘီ ဟောတိ. အဿာဒီသုပိ ဧသေဝ နယော. သာဓုဝဂ္ဂေါ ဥတ္တာနတ္ထောယေဝါတိ.
ဇာဏုဿောဏိဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော.
စတုတ္ထပဏ္ဏာသကံ နိဋ္ဌိတံ.
(၂၁) ၁. ကရဇကာယဝဂ္ဂေါ
၂၁၁. ပဉ္စမဿ ပဌမာဒီနိ ဥတ္တာနတ္ထာနေဝ.
၆. သံသပ္ပနီယသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၂၁၆. ဆဋ္ဌေ သံသပ္ပနီယပရိယာယံ ဝေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မပရိယာယန္တိ သံသပ္ပနဿ ကာရဏံ ဒေသနာသင်္ခါတံ ဓမ္မဒေသနံ. သံသပ္ပတီတိ တံ ကမ္မံ ကရောန္တော အာသပ္ပတိ ပရိသပ္ပတိ ဝိပ္ဖန္ဒတိ. ဇိမှာ ဂတီတိ တေန ကမ္မေန ယံ ဂတိံ ဂမိဿတိ၊ သာ ဇိမှာ ဟောတိ. ဇိမှုပပတ္တီတိ တဿ ယံ ဂတိံ ဥပပဇ္ဇိဿတိ၊ သာပိ ဇိမှာဝ ဟောတိ. သံသပ္ပဇာတိကာတိ သံသပ္ပနသဘာဝါ. ဘူတာ ဘူတဿ ဥပပတ္တိ ဟောတီတိ ဘူတသ္မာ သဘာဝတော ဝိဇ္ဇမာနကမ္မာ သတ္တဿ နိဗ္ဗတ္တိ ဟောတိ. ဖဿာ ဖုသန္တီတိ ဝိပါကဖဿာ ဖုသန္တိ.
၇-၈. သဉ္စေတနိကသုတ္တဒွယဝဏ္ဏနာ
၂၁၇-၂၁၈. သတ္တမေ သဉ္စေတနိကာနန္တိ စေတေတွာ ပကပ္ပေတွာ ကတာနံ. ဥပစိတာနန္တိ စိတာနံ ဝဍ္ဎိတာနံ. အပ္ပဋိသံဝေဒိတွာတိ တေသံ ကမ္မာနံ ဝိပါကံ အဝေဒိယိတွာ. ဗျန္တီဘာဝန္တိ ဝိဂတန္တဘာဝံ တေသံ ကမ္မာနံ ပရိစ္ဆေဒပရိဝဋုမတာကရဏံ. တဉ္စ ခေါ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေတိ တဉ္စ ခေါ ဝိပါကံ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ. ဥပပဇ္ဇန္တိ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယံ အနန္တရေ အတ္တဘာဝေ. အပရေ ဝါ ပရိယာယေတိ အပရပရိယာယဝေဒနီယံ ပန သံသာရပ္ပဝတ္တေ သတိ သဟဿိမေပိ အတ္တဘာဝေတိ. ဣမိနာ ဣဒံ ဒဿေတိ ‘‘သံသာရပ္ပဝတ္တေ ပဋိလဒ္ဓဝိပါကာရဟကမ္မေ န ဝိဇ္ဇတိ သော ဇဂတိပ္ပဒေသော၊ ယတ္ထ ဌိတော မုစ္စေယျ ပါပကမ္မာ’’တိ. တိဝိဓာတိ တိပ္ပကာရာ. ကာယကမ္မန္တသန္ဒောသဗျာပတ္တီတိ ကာယကမ္မန္တသင်္ခါတာ ဝိပတ္တိ. ဣမိနာ နယေန သဗ္ဗပဒါနိ ဝေဒိတဗ္ဗာနိ. အဋ္ဌမေ အပဏ္ဏကော မဏီတိ သမန္တတော စတုရဿော ပါသကော.
၉. ကရဇကာယသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၂၁၉. နဝမေ ဒုက္ခဿာတိ ဝိပါကဒုက္ခဿ၊ ဝဋ္ဋဒုက္ခဿေဝ ဝါ. ဣမသ္မိံ သုတ္တေ မဏိဩပမ္မံ နတ္ထိ. ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈောတိ ဧဝန္တိ နိပါတမတ္တံ. ယထာ ဝါ မေတ္တံ ဘာဝေန္တာ ဝိဂတာဘိဇ္ဈာ ဘဝန္တိ၊ ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော. ဧဝမဿ ဝိဂတာဘိဇ္ဈတာဒီဟိ နီဝရဏဝိက္ခမ္ဘနံ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ အကုသလနိဿရဏာနိ ကထေန္တော မေတ္တာသဟဂတေနာတိအာဒိမာဟ. အပ္ပမာဏန္တိ အပ္ပမာဏသတ္တာရမ္မဏတာယ စိဏ္ဏဝသိတာယ ဝါ အပ္ပမာဏံ. ပမာဏကတံ ကမ္မံ နာမ ကာမာဝစရကမ္မံ. န တံ တတြာဝတိဋ္ဌတီတိ တံ မဟောဃော ပရိတ္တံ ဥဒကံ ဝိယ အတ္တနော ဩကာသံ ဂဟေတွာ ဌာတုံ န သက္ကောတိ၊ အထ ခေါ နံ ဩဃေ ပရိတ္တံ ဥဒကံ ဝိယ ဣဒမေဝ အပ္ပမာဏံ ကမ္မံ အဇ္ဈောတ္ထရိတွာ အတ္တနော ဝိပါကံ နိဗ္ဗတ္တေတိ. ဒဟရတဂ္ဂေတိ ဒဟရကာလတော ပဋ္ဌာယ.
နာယံ ကာယော အာဒါယဂမနိယောတိ ဣမံ ကာယံ ဂဟေတွာ ပရလောကံ ဂန္တုံ နာမ န သက္ကာတိ အတ္ထော. စိတ္တန္တရောတိ စိတ္တကာရဏော၊ အထ ဝါ စိတ္တေနေဝ အန္တရိကော. ဧကဿေဝ ဟိ စုတိစိတ္တဿ အနန္တရာ ဒုတိယေ ပဋိသန္ဓိစိတ္တေ ဒေဝေါ နာမ ဟောတိ၊ နေရယိကော နာမ ဟောတိ၊ တိရစ္ဆာနဂတော နာမ ဟောတိ. ပုရိမနယေပိ စိတ္တေန ကာရဏဘူတေန ဒေဝေါ နေရယိကော ဝါ ဟောတီတိ အတ္ထော. သဗ္ဗံ တံ ဣဓ ဝေဒနီယန္တိ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကောဋ္ဌာသဝနေတံ ဝုတ္တံ. န တံ အနုဂံ ဘဝိဿတီတိ မေတ္တာယ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယဘာဝဿ ဥပစ္ဆိန္နတ္တာ ဥပပဇ္ဇဝေဒနီယဝသေန န အနုဂတံ ဘဝိဿတိ. ဣဒံ သောတာပန္နသကဒါဂါမိအရိယပုဂ္ဂလာနံ ပစ္စဝေက္ခဏံ ဝေဒိတဗ္ဗံ. အနာဂါမိတာယာတိ ဈာနာနာဂါမိတာယ. ဣဓပညဿာတိ ဣမသ္မိံ သာသနေ ပညာ ဣဓပညာ နာမ၊ သာသနစရိတာယ အရိယပညာယ ဌိတဿ အရိယသာဝကဿာတိ အတ္ထော. ဥတ္တရိဝိမုတ္တိန္တိ အရဟတ္တံ. ဒသမံ ဥတ္တာနတ္ထမေဝါတိ.
ကရဇကာယဝဂ္ဂေါ ပဌမော.
(၂၂) ၂. သာမညဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ
၂၂၁. ဒုတိယဿ ပဌမံ အာဒိံ ကတွာ သဗ္ဗာ ပေယျာလတန္တိ ဥတ္တာနတ္ထာယေဝါတိ.
မနောရထပူရဏိယာ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ-အဋ္ဌကထာယ
ဒသကနိပါတဿ သံဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.