၂. ဒုတိယဝဂ္ဂေါ
(၁၀) ၁. ပရူပဟာရကထာ
၃၀၇. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ အတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ အတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ။ပေ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ နတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ။ပေ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ နတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ။ပေ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ကေနဋ္ဌေနာတိ? ဟန္ဒ ဟိ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ.
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီ’’တိ.
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ. မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အတ္တနော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ၊ အညေသံ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ၊ တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ နေဝ အတ္တနော န အညေသံ န တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ နေဝ အတ္တနော န အညေသံ န တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီ’’တိ.
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ. လောမကူပေဟိ ဥပသံဟရန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၀၈. မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ. ကိံ ကာရဏာတိ? ဟန္ဒ ဟိ ဝိမတိံ ဂါဟယိဿာမာတိ. အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ၊ ဓမ္မေ ဝိမတိ၊ သံဃေ ဝိမတိ၊ သိက္ခာယ ဝိမတိ၊ ပုဗ္ဗန္တေ ဝိမတိ၊ အပရန္တေ ဝိမတိ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ဝိမတိ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ၊ ဓမ္မေ ဝိမတိ၊ သံဃေ ဝိမတိ၊ သိက္ခာယ ဝိမတိ၊ ပုဗ္ဗန္တေ ဝိမတိ၊ အပရန္တေ ဝိမတိ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ဝိမတိ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ဝိမတိ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတိ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတိ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ဝိမတိ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ ကိဿ နိဿန္ဒောတိ? အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ. အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ? အာမန္တာ. ယေ ကေစိ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ၊ သဗ္ဗေသံယေဝ အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ယေ ကေစိ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ၊ သဗ္ဗေသံယေဝ အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ဒါရကာ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ၊ အတ္ထိ ဒါရကာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
ပဏ္ဍကာ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ၊ အတ္ထိ ပဏ္ဍကာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ဒေဝါ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ၊ အတ္ထိ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၀၉. အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အရဟတော ဥစ္စာရပဿာဝေါ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော၊ အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? အာမန္တာ. အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော၊ အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော၊ နတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? အာမန္တာ. အရဟတော ဥစ္စာရပဿာဝေါ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော၊ နတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၁၀. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ၊ မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ [မေထုနံ ဓမ္မံ ဥပ္ပါဒေယျ (သီ. သျာ.)]၊ ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ၊ ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ၊ ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ ပုထုဇ္ဇနော မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ၊ မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ၊ ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ၊ ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ၊ ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ၊ မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ၊ ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ၊ ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ၊ ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ န စ အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ၊ မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ၊ ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ၊ ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ၊ ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ န စ ပုထုဇ္ဇနော မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ၊ မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ၊ ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ၊ ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ၊ ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ မာနော ပဟီနော။ ဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ။ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ။ ထိနံ ပဟီနံ။ ဥဒ္ဓစ္စံ ပဟီနံ။ အဟိရိကံ ပဟီနံ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
၃၁၁. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ သတိပဋ္ဌာနာ ဘာဝိတာ။ပေ။ သမ္မပ္ပဓာနာ ဘာဝိတာ။ ဣဒ္ဓိပါဒါ ဘာဝိတာ။ ဣန္ဒြိယာ ဘာဝိတာ။ ဗလာ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော၊ ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ၊ သမုဒယော ပဟီနော၊ နိရောဓော သစ္ဆိကတော၊ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော၊ အဘိညေယျံ အဘိညာတံ၊ ပရိညေယျံ ပရိညာတံ၊ ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ၊ ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ၊ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
၃၁၂. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ၊ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၁၃. အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယေ တေ [ယေ ကေစိ (သီ.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘိက္ခူ ပုထုဇ္ဇနာ သီလသမ္ပန္နာ သတာ သမ္ပဇာနာ နိဒ္ဒံ ဩက္ကမန္တိ၊ တေသံ အသုစိ န မုစ္စတိ. ယေပိ တေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗာဟိရကာ ဣသယော ကာမေသု ဝီတရာဂါ၊ တေသမ္ပိ အသုစိ န မုစ္စတိ. အဋ္ဌာနမေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အနဝကာသော ယံ အရဟတော အသုစိ မုစ္စေယျာ’’တိ [မဟာဝ. ၃၅၃ အတ္ထတော သမာနံ၊ အ. နိ. ၅.၂၁၀ ပဿိတဗ္ဗံ]. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ.
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရော’’တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုံ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရော’’တိ.
အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ၊ အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရောတိ? အာမန္တာ. အရဟတော သောတာပတ္တိဖလံ ဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝါ အနာဂါမိဖလံ ဝါ အရဟတ္တံ ဝါ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရူပဟာရကထာ နိဋ္ဌိတာ.
၂. ဒုတိယဝဂ္ဂေါ
(၁၁) ၂. အညာဏကထာ
၃၁၄. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ. နတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ အတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ အတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ နတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ နတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ၊ အဒိန္နံ အာဒိယေယျ၊ မုသာ ဘဏေယျ၊ ပိသုဏံ ဘဏေယျ၊ ဖရုသံ ဘဏေယျ၊ သမ္ဖံ ပလပေယျ၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒေယျ၊ နိလ္လောပံ ဟရေယျ၊ ဧကာဂါရိယံ ကရေယျ၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌေယျ၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆေယျ၊ ဂါမဃာတံ ကရေယျ၊ နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ ပုထုဇ္ဇနော အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ၊ အဒိန္နံ အာဒိယေယျ၊ မုသာ ဘဏေယျ။ပေ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ၊ နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ၊ အဒိန္နံ အာဒိယေယျ။ပေ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ၊ နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ န စ အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ၊ အဒိန္နံ အာဒိယေယျ။ပေ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ၊ နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ န စ ပုထုဇ္ဇနော အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ၊ အဒိန္နံ အာဒိယေယျ။ပေ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ၊ နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ၊ သိက္ခာယ အညာဏံ၊ ပုဗ္ဗန္တေ အညာဏံ၊ အပရန္တေ အညာဏံ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ အညာဏံ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ၊ သိက္ခာယ အညာဏံ၊ ပုဗ္ဗန္တေ အညာဏံ၊ အပရန္တေ အညာဏံ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ အညာဏံ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ၊ ဓမ္မေ အညာဏံ၊ သံဃေ အညာဏံ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
၃၁၅. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
၃၁၆. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏံ၊ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၁၇. အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ [ဇာနတာဟံ (သီ.)၊ ဇာနတွာဟံ (သျာ. ပီ. က.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ၊ နော အဇာနတော နော အပဿတော. ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣတိ ရူပံ၊ ဣတိ ရူပဿ သမုဒယော၊ ဣတိ ရူပဿ အတ္ထင်္ဂမော၊ ဣတိ ဝေဒနာ။ပေ။ ဣတိ သညာ။ ဣတိ သင်္ခါရာ။ ဣတိ ဝိညာဏံ၊ ဣတိ ဝိညာဏဿ သမုဒယော၊ ဣတိ ဝိညာဏဿ အတ္ထင်္ဂမော’တိ – ဧဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ [သံ. နိ. ၃.၁၀၁၊ ဣတိဝု. ၁၀၂၊ သံ. နိ. ၅.၁၀၉၅]. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ၊ နော အဇာနတော နော အပဿတော. ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣဒံ ဒုက္ခ’န္တိ – ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ၊ ‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ၊ ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ၊ ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ. ဧဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ [သံ. နိ. ၅.၁၀၉၅]. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဗ္ဗံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အနဘိဇာနံ အပရိဇာနံ အဝိရာဇယံ အပ္ပဇဟံ အဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယ၊ သဗ္ဗဉ္စ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဘိဇာနံ ပရိဇာနံ ဝိရာဇယံ ပဇဟံ ဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယာ’’တိ [သံ. နိ. ၄.၂၆၊ ဣတိဝု. ၇ ဣတိဝုတ္တကေပိ]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊
တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ၊
သက္ကာယဒိဋ္ဌီ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊
သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ၊
စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊
ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတု’’န္တိ.
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယသ္မိံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သမယေ အရိယသာဝကဿ ဝိရဇံ ဝီတမလံ ဓမ္မစက္ခုံ ဥဒပါဒိ – ‘ယံ ကိဉ္စိ သမုဒယဓမ္မံ သဗ္ဗံ တံ နိရောဓဓမ္မ’န္တိ၊ သဟ ဒဿနုပ္ပါဒါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကဿ တီဏိ သံယောဇနာနိ ပဟီယန္တိ – သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသော’’တိ. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ.
အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျာတိ၊ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ. အရဟာ သောတာပတ္တိဖလံ ဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝါ အနာဂါမိဖလံ ဝါ အရဟတ္တံ ဝါ န ဇာနေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အညာဏကထာ နိဋ္ဌိတာ.
၂. ဒုတိယဝဂ္ဂေါ
(၁၂) ၃. ကင်္ခါကထာ
၃၁၈. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ၊ အတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ၊ အတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ၊ နတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ၊ နတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ၊ သံဃေ ကင်္ခါ၊ သိက္ခာယ ကင်္ခါ၊ ပုဗ္ဗန္တေ ကင်္ခါ၊ အပရန္တေ ကင်္ခါ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ကင်္ခါ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ၊ ဓမ္မေ ကင်္ခါ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ.
၃၁၉. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ။ပေ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
၃၂၀. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါ၊ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ။ပေ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော၊ နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော။ပေ။ မောဟော ပဟီနော။ပေ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ။ပေ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ။ပေ။ မောဟပ္ပဟာနာယ။ပေ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော။ပေ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ။ပေ။ ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော။ပေ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ၊ နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၂၁. အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ၊ နော အဇာနတော နော အပဿတော! ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣတိ ရူပံ’။ပေ။ ‘ဣတိ ဝိညာဏဿ အတ္ထင်္ဂမော’တိ – ဧဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ၊ နော အဇာနတော နော အပဿတော! ကိဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣဒံ ဒုက္ခ’န္တိ၊ ဘိက္ခဝေ။ပေ။ ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’တိ ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ. ဧဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဗ္ဗံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အနဘိဇာနံ အပရိဇာနံ အဝိရာဇယံ အပ္ပဇဟံ အဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယ၊ သဗ္ဗဉ္စ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဘိဇာနံ ပရိဇာနံ ဝိရာဇယံ ပဇဟံ ဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယာ’’တိ! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ ။ပေ။ ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတု’’န္တိ. အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယသ္မိံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သမယေ အရိယသာဝကဿ ဝိရဇံ ဝီတမလံ ဓမ္မစက္ခုံ ဥဒပါဒိ – ‘ယံ ကိဉ္စိ သမုဒယဓမ္မံ သဗ္ဗံ တံ နိရောဓဓမ္မ’န္တိ၊ သဟ ဒဿနုပ္ပါဒါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကဿ တီဏိ သံယောဇနာနိ ပဟီယန္တိ – သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသော’’တိ! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘ယဒါ ဟဝေ ပါတုဘဝန္တိ ဓမ္မာ၊
အာတာပိနော ဈာယတော ဗြာဟ္မဏဿ၊
အထဿ ကင်္ခါ ဝပယန္တိ သဗ္ဗာ၊
ယတော ပဇာနာတိ သဟေတုဓမ္မန္တိ.
‘‘ယဒါ ဟဝေ ပါတုဘဝန္တိ ဓမ္မာ၊
အာတာပိနော ဈာယတော ဗြာဟ္မဏဿ၊
အထဿ ကင်္ခါ ဝပယန္တိ သဗ္ဗာ၊
ယတော ခယံ ပစ္စယာနံ အဝေဒီတိ.
‘‘ယဒါ ဟဝေ ပါတုဘဝန္တိ ဓမ္မာ၊
အာတာပိနော ဈာယတော ဗြာဟ္မဏဿ၊
ဝိဓူပယံ တိဋ္ဌတိ မာရသေနံ၊
သူရိယောဝ [သုရိယောဝ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] ဩဘာသယမန္တလိက္ခန္တိ [မဟာဝ. ၃၊ ဥဒါ. ၃].
‘‘ယာ ကာစိ ကင်္ခါ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊
သကဝေဒိယာ ဝါ ပရဝေဒိယာ ဝါ၊
ဈာယိနော [ယေ ဈာယိနော (ဥဒါနေ)] တာ ပဇဟန္တိ သဗ္ဗာ၊
အာတာပိနော ဗြဟ္မစရိယံ စရန္တာတိ [ဥဒါ. ၄၇ ဥဒါနေပိ].
‘‘ယေ ကင်္ခါသမတိက္ကန္တာ၊ ကင်္ခါဘူတေသု ပါဏိသု၊
အသံသယာ ဝိသံယုတ္တာ၊ တေသု ဒိန္နံ မဟပ္ဖလန္တိ.
‘‘ဧတာဒိသီ ဓမ္မပကာသနေတ္ထ၊
န တတ္ထ ကိံ ကင်္ခတိ ကောစိ သာဝကော၊
နိတ္ထိဏ္ဏဩဃံ [နိတိဏ္ဏဩဃံ (သီ. က.)၊ နိတ္တိဏ္ဏဩဃံ (သျာ. ကံ.)] ဝိစိကိစ္ဆဆိန္နံ၊
ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ ဇိနံ ဇနိန္ဒာ’’တိ [ဒီ. နိ. ၂.၃၅၄].
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ. တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ? အာမန္တာ. နနု အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တေ ကင်္ခေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂေ ကင်္ခေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမေ ကင်္ခေယျာ’’တိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တေ ကင်္ခေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂေ ကင်္ခေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမေ ကင်္ခေယျ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ.
အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တေ ကင်္ခေယျ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂေ ကင်္ခေယျ၊ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမေ ကင်္ခေယျာတိ၊ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ. အရဟာ သောတာပတ္တိဖလေ ဝါ သကဒါဂါမိဖလေ ဝါ အနာဂါမိဖလေ ဝါ အရဟတ္တေ ဝါ ကင်္ခေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
ကင်္ခါကထာ နိဋ္ဌိတာ.
၂. ဒုတိယဝဂ္ဂေါ
(၁၃) ၄. ပရဝိတာရဏကထာ
၃၂၂. အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. အရဟာ ပရနေယျော ပရပတ္တိယော ပရပစ္စယော ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ န ဇာနာတိ န ပဿတိ သမ္မူဠှော အသမ္ပဇာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နနု အရဟာ န ပရနေယျော န ပရပတ္တိယော န ပရပစ္စယော န ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ ဇာနာတိ ပဿတိ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟာ န ပရနေယျော န ပရပတ္တိယော န ပရပစ္စယော န ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ ဇာနာတိ ပဿတိ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ပရဝိတာရဏာ၊ သော စ ပရနေယျော ပရပတ္တိယော ပရပစ္စယော ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ န ဇာနာတိ န ပဿတိ သမ္မူဠှော အသမ္ပဇာနောတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ၊ သော စ ပရနေယျော ပရပတ္တိယော ပရပစ္စယော ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ န ဇာနာတိ န ပဿတိ သမ္မူဠှော အသမ္ပဇာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ၊ သော စ န ပရနေယျော န ပရပတ္တိယော န ပရပစ္စယော န ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ ဇာနာတိ ပဿတိ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနောတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ပရဝိတာရဏာ၊ သော စ န ပရနေယျော န ပရပတ္တိယော န ပရပစ္စယော န ပရပဋိဗဒ္ဓဘူ၊ ဇာနာတိ ပဿတိ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ၊ သံဃေ ပရဝိတာရဏာ၊ သိက္ခာယ ပရဝိတာရဏာ၊ ပုဗ္ဗန္တေ ပရဝိတာရဏာ၊ အပရန္တေ ပရဝိတာရဏာ၊ ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ပရဝိတာရဏာ၊ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ’’တိ.
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ပရဝိတာရဏာ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ၊ အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ပရဝိတာရဏာ၊ နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ပရဝိတာရဏာ၊ ဓမ္မေ ပရဝိတာရဏာ။ပေ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ပရဝိတာရဏာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ပေ။.
၃၂၃. အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာတိ? အာမန္တာ. နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ. ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရဝိတာရဏာ’’တိ.