၄. သမသီသိကဏ္ဍော

ဣဒါနိ သံဃော စ ဒုလ္လဘော လောကေတိ ပဒဿ ဝဏ္ဏနာက္ကမော သမ္ပတ္တော. တတ္ထ သံဃောတိ ပရမတ္ထသမ္မုတိဝသေန ဒုဝိဓော ဟောတိ. တေသု ပရမတ္ထသံဃော စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ၊ အဋ္ဌပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ စတ္တာလီသမ္ပိ ပုဂ္ဂလာ၊ အဋ္ဌသတမ္ပိ ပုရိသပုဂ္ဂလာတိ စတုဗ္ဗိဓော ဟောတိ. တတ္ထ သင်္ခေပဝသေန သောတာပတ္တိမဂ္ဂဋ္ဌော ဖလဋ္ဌောတိ ဧကံ ယုဂံ၊ သကဒါမိမဂ္ဂဋ္ဌော ဖလဋ္ဌောတိ ဧကံ၊ အနာဂါမိမဂ္ဂဋ္ဌော ဖလဋ္ဌောတိ ဧကံ၊ အရဟတ္တမဂ္ဂဋ္ဌော ဖလဋ္ဌောတိ ဧကန္တိ စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ ဟောန္တိ. စတ္တာရော မဂ္ဂဋ္ဌာ စတ္တာရော ဖလဋ္ဌာတိ အဋ္ဌပုရိသပုဂ္ဂလာ ဟောန္တိ. စတ္တာလီသမ္ပိ ပုဂ္ဂလာတိ သောတာပတ္တိမဂ္ဂဋ္ဌော ပဌမဈာနိကာဒိဝသေန ပဉ္စ၊ တထာ သကဒါဂါမိအနာဂါမိအရဟတ္တမဂ္ဂဋ္ဌာပိ ပဉ္စ ပဉ္စာတိ ဝီသတိ မဂ္ဂဋ္ဌပုဂ္ဂလာ၊ တထာ ဖလဋ္ဌာပိ သောတပတ္တိဖလဋ္ဌာဒိဝသေန ပဉ္စ ပဉ္စာတိ ဝီသတိ ဖလဋ္ဌာတိ စတ္တာလီသပုဂ္ဂလာ ဟောန္တိ. ဧတ္ထ စ မဂ္ဂဿ ဧကစိတ္တက္ခဏိကတ္တာ ကထံ ဝီသတိမဂ္ဂဋ္ဌာ ပုဂ္ဂလာ ဘဝေယျုန္တိ.

ဝုစ္စတေပါဒကဇ္ဈာနသမ္မသိတဇ္ဈာနပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယေသုပိ ဟိ အညတရဝသေန တံ တံ ဈာနသဒိသဝိတက္ကာဒိအင်္ဂပါတုဘာဝေန စတ္တာရောပိ မဂ္ဂဋ္ဌာ ပဌမဇ္ဈာနိကာဒိဝေါဟာရံ လဘန္တာ ပစ္စေကံ ပဉ္စပဉ္စဓာ ဝိဘဇိယန္တိ၊ တသ္မာ ဝီသတိ မဂ္ဂဋ္ဌာ ဟောန္တိ. တတ္ထ ပဌမဇ္ဈာနာဒီသု ယံ ယံ ဈာနံ သမာပဇ္ဇိတွာ တတော ဝုဋ္ဌာယ သင်္ခါရေ သမ္မသန္တဿ ဝုဋ္ဌာနဂါမိနီဝိပဿနာ ပဝတ္တာ၊ တံ ပါဒကဇ္ဈာနံ ဝုဋ္ဌာနဂါမိနိဝိပဿနာယ ပဒဋ္ဌာနဘာဝတော. ယံ ယံ ဈာနံ သမ္မသန္တဿ သာ ပဝတ္တာ၊ တံ သမ္မသိတဇ္ဈာနံ. ‘‘အဟော ဝတ မေ ပဌမဇ္ဈာနသဒိသော မဂ္ဂေါ ပဉ္စင်္ဂိကော၊ ဒုတိယဇ္ဈာနာဒီသု ဝါ အညတရသဒိသော စတုရင်္ဂိကာဒိဘေဒေါ မဂ္ဂေါ ဘဝေယျာ’’တိ ဧဝံ ယောဂါဝစရဿ ဥပ္ပန္နဇ္ဈာသယော ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယော နာမ. တတ္ထ ယေန ပဌမဇ္ဈာနာဒီသု အညတရံ ဈာနံ သမာပဇ္ဇိတွာ တတော ဝုဋ္ဌာယ ပကိဏ္ဏကသင်္ခါရေ သမ္မသိတွာ မဂ္ဂေါ ဥပ္ပါဒိတော ဟောတိ၊ တဿ သော မဂ္ဂေါ ပဌမဇ္ဈာနာဒိ တံ တံ ပါဒကဇ္ဈာနသဒိသော ဟောတိ. သစေ ပန ဝိပဿနာပါဒကံ ကိဉ္စိဈာနံ နတ္ထိ၊ ကေဝလံ ပဌမဇ္ဈာနာဒီသု အညတရံ ဈာနံ သမ္မသိတွာ မဂ္ဂေါ ဥပ္ပါဒိတော ဟောတိ၊ တဿ သော သမ္မသိတဇ္ဈာနသဒိသော ဟောတိ. ယဒါ ပနယံ ကိဉ္စိ ဈာနံ သမာပဇ္ဇိတွာ တတော အညံ သမ္မသိတွာ မဂ္ဂေါ ဥပ္ပါဒိတော ဟောတိ၊ တဒါ ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယဝသေန ဒွီသု အညတရသဒိသော ဟောတိ. ဧဝံ သမထယာနိကဿ ပုထုဇ္ဇနဿ အရိယာနံ ဝါ ပါဒကဇ္ဈာနသမ္မသိတဇ္ဈာနပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယဝသေန ပဌမဇ္ဈာနာဒီနံ အညတရဈာနသဒိသဿ မဂ္ဂင်္ဂိကဿ ပဝတ္တနတော ပုဂ္ဂလဘေဒဝသေန ဝီသတိ မဂ္ဂဋ္ဌာ ပုဂ္ဂလာ ဟောန္တိ၊ တထာ ဖလဋ္ဌာပိ ဝီသတီတိ စတ္တာလီသအရိယပုဂ္ဂလာ ဟောန္တိ. အပရမ္ပိ သစေ ပန ပုဂ္ဂလဿ တထာ ဝိဓော အဇ္ဈာသယော နတ္ထိ၊ အနုလောမဝသေန ဟေဋ္ဌိမဟေဋ္ဌိမဈာနတော ဝုဋ္ဌာယ ဥပရူပရိဈာနဓမ္မေ သမ္မသိတွာ ဥပ္ပါဒိတမဂ္ဂေါ ပါဒကဇ္ဈာနမနပေက္ခိတွာ သမ္မသိတဇ္ဈာနသဒိသော ဟောတိ. ပဋိလောမဝသေန ဥပရူပရိဈာနတော ဝုဋ္ဌာယ ဟေဋ္ဌိမဟေဋ္ဌိမဈာနဓမ္မေ သမ္မသိတွာ ဥပ္ပါဒိတမဂ္ဂေါ သမ္မသိတဇ္ဈာနမနပေက္ခိတွာ ပါဒကဇ္ဈာနသဒိသော ဟောတိ၊ ဟေဋ္ဌိမဟေဋ္ဌိမဈာနတော ဟိ ဥပရူပရိဈာနံ ဗလဝတရန္တိ၊ အဋ္ဌသတမ္ပိ ပုရိသပုဂ္ဂလာတိ တတ္ထ ဧကဗီဇီ၊ ကောလံကောလော၊ သတ္တက္ခတ္တုပရမောတိ တယော သောတာပန္နာ. ကာမရူပါရူပဘဝေသု အဓိဂတဖလာ တယော သကဒါဂါမိနောတိ တေ သဗ္ဗေပိ ဒုက္ခပဋိပဒါ ဒန္ဓာဘိညံ၊ ဒုက္ခပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညံ၊ သုခါပဋိပဒါ ဒန္ဓာဘိညံ၊ သုခါပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညန္တိ စတုန္နံ ပဋိပဒါနံ ဝသေန စတုဝီသတိ၊ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဥပဟစ္စပရိ နိဗ္ဗာယီ၊ သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီတိ အဝိဟာသု ပဉ္စ အနာမိဂါနော၊ တထာ အတပ္ပါသုဒဿာသုဒဿီသုပိ ပဉ္စ. အကနိဋ္ဌေသု ပန ဥဒ္ဓံသောတဝဇ္ဇာ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ အသင်္ခါရပရိဗ္ဗာယီတိ စတ္တာရောတိ စတုဝီသတိ အနာဂါမိနော. သုက္ခဝိပဿကော၊ သမထယာနိကောတိ ဒွေ အရဟန္တော၊ စတ္တာရော မဂ္ဂဋ္ဌာတိ စတုပညာသ တေ သဗ္ဗေပိ သဒ္ဓါဓုရပညာဓုရာနံဝသေန ဒွေဂုဏေ ဟုတွာ အဋ္ဌသတံ အရိယပုဂ္ဂလာ ဟောန္တိ. တေ သဗ္ဗေပိ ‘‘အဋ္ဌသတံ ဝါ’’တိ ဝိတ္ထာရဝသေန ဥဒ္ဒိဋ္ဌာ အရိယပုဂ္ဂလာ တေ သင်္ခေပတော ယုဂဝသေန သောတာပတ္တိ မဂ္ဂဋ္ဌော ဖလဋ္ဌောတိ ဧကံ ယုဂန္တျာဒိနာ စတ္တာရောဝ ဟောန္တိ. တေနေဝါဟ ရတနပရိတ္တေ ‘‘ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌသတံ ပသတ္ထာ၊ စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တီ’’တိ အယံ ပဘေဒေါမဂ္ဂဋ္ဌဖလဋ္ဌေသု မိဿကဝသေန လဗ္ဘတိ ဈာနိကဝိပဿကပဘေဒေါ ပန ဖလဋ္ဌေယေဝ လဗ္ဘတိ မဂ္ဂဿ ဧကစိတ္တက္ခတိကတ္တာ မဂ္ဂဋ္ဌေသု န လဗ္ဘတိ. တတ္ထ သောတာပတ္တိဖလဋ္ဌော ဈာနိကသုက္ခဝိပဿကဝသေန ဒုဝိဓော. တေသု ဈာနိကော ပုဂ္ဂလော တသ္မိံ ဘဝေ အရဟတ္တပ္ပတ္တော ပရိနိဗ္ဗာယတိ. အပ္ပတ္တော ဗြဟ္မလောကဂတော ဟောတိ၊ သော ဈာနိကော နာမ. မူလဋီကာယံ ပန နိကန္တိယာ သတိ ပုထုဇ္ဇနာဒယော ယထာလဒ္ဓဇ္ဈာနဿ ဘူမိဘူတေ သုဒ္ဓါဝါသဝဇ္ဇိတေ ယတ္ထ ကတ္ထစိ နိဗ္ဗတ္တန္တိ တထာ ကာမဘဝေပိ ကာမာဝစရကမ္မဗလေန ‘‘ဣဇ္ဈတိ ဟိ ဘိက္ခဝေ သီလဝတော စေတောပဏိဓိ ဝိသုဒ္ဓတ္တာ’’တိ ဝုတ္တံ. အနာဂါမိနော ပန ကာမရာဂဿ သဗ္ဗသော ပဟီနတ္တာ ကာမဘဝေသု နိကန္တိံ န ဥပ္ပါဒေန္တီတိ ကာမလောကဝဇ္ဇိတေ ယထာလဒ္ဓဿ ဘူမိ ဘူတေ ယတ္ထ ကတ္ထစိ နိဗ္ဗတ္တန္တီ’တိ ဝုတ္တံ တထာ ဟိ အနာဂါမိဿေဝ ကာမဘဝေ နိကန္တိယာ ပဟီနတ္တာ သောတာပန္နသကဒါဂါမီနမ္ပိ နိကန္တိယာ သတိ ကာမဘဝေ ကာမာဝစရကမ္မဗလေန ဥပ္ပတ္တိဘာဝေါ အဝါရိတောဝ ဟောတီတိ ဝိညာယတိ တသ္မာ ‘‘အပ္ပတ္တေ ဗြဟ္မလောကဂတော ဟောတိ၊ သော ဈာနိကော နာမာတိ ဣဒံ ယေဘုယျဝသေန ဝုတ္တ’’န္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. သုက္ခဝိပဿကော ပန တိဝိဓော ဧကဗီဇီ၊ ကောလံကောလော၊ သတ္တက္ခတ္တုပရမောတိ. တတ္ထ ဧကော မနုဿလောကေ ဝါ ဟောတု ဆဒေဝလောကေ ဝါ၊ ဧကပဋိသန္ဓိကော ဟုတွာ အရဟတ္တံ ပတွာ ပရိနိဗ္ဗာယတိ၊ အယံ ဧကဗီဇီ နာမ ဧကော မနုဿလောကေ ဧကာ ပဋိသန္ဓိ ဒေဝလောကေ ဧကာတိ ဒွေပဋိသန္ဓိကော ဝါ၊ ဧဝံ တိစတုပဉ္စဆပရမော ဟုတွာ အရဟတ္တံ ပတွာ ပရိနိဗ္ဗာယတိ၊ အယံ ကောလံကောလော နာမ. ဧကော မနုဿလောကေ သောတာပန္နော ဟုတွာ ဒေဝလောကေ ဧကာ ပဋိသန္ဓိ တတော ပုနာဂန္တွာ မနုဿလောကေ ဧကာတိ ဧဝံ မနုဿဒေဝလောကမိဿကဝသေန တတ္ထ စတ္တာရိ ဣဓ တီဏိတျာဒိနာ တတ္ထ ဆ၊ ဣဓ ဧကောတိ ယာဝ သတ္တပဋိသန္ဓိကော ဟုတွာ ပရိနိဗ္ဗာယတိ၊ အယံ သတ္တက္ခတ္တုပရမော နာမ. ကေဝလံ ပန မနုဿလောကေ ယေဝ သတ္တ ဒေဝလောကေယေဝ ဝါ သတ္တာတိ ဧဝံ အမိဿော ဟုတွာ ပဋိသန္ဓိကော ဂဟေတဗ္ဗော အပရေ ပန ‘‘ဣတော သတ္တ၊ တတော သတ္တ သံသာရေ ဝိစရန္တီ’’တိ ဝုတ္တတ္တာ မနုဿလောကသတ္တပဋိသန္ဓိဒေဝလောက သတ္တပဋိသန္ဓိဝသေန သတ္တက္ခတ္တုပရမံ ဝဒန္တိ. တံ အယုတ္တံ ကသ္မာ ‘‘ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံပမတ္တာ၊ န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တီ’’တိ ပါဠိယာ ဝိရောဓတ္တာ. အပိစ ဒွိဘဝပရိစ္ဆိန္နော သကဒါဂါမီပိ ဒွိက္ခတ္တုံ မနုဿလောကံ အာဂတော ဘဝေယျ၊ တဿပိ တတ္ထ ဧကံ၊ ဣဓ ဧကန္တိ ဝါရဿ လဗ္ဘိတဗ္ဗတော န ပနေဝံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. သကိံ ဣမံ မနုဿလောကံ အာဂစ္ဆတီတိ သကဒါဂါမီ ဣဓ ပတွာ ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ တတ္ထ ပတွာ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ တတ္ထ ပတွာ ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဣဓ ပတွာ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီတိ ပဉ္စသု သကဒါဂါမီသု ပဉ္စမကော ဣဓ အဓိပ္ပေတော. ယဒိ ဧဝံ ဣဓ ပတွာ ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယီတိ အာဒယော စတ္တာရော ကထံ သကဒါဂါမီနာမာတိ. တေ သကိံ ပုန အာဂစ္ဆတီတိ ဝစနတ္ထေန သကဒါဂါမီ နာမ. ကာမတဏှာယ သဗ္ဗသော ပဟီနတ္တာ ဣမံ ကာမဓာတုံ အနာဂစ္ဆတီတိ အနာဂါမီ၊ နိစ္စံ ဗြဟ္မလောကေယေဝ ပဋိသန္ဓိ ဝသေန အာဂစ္ဆတီတိ အဓိပ္ပါယော. ဈာနိကဿ ဧဝံ ဟောတု၊ သုက္ခဝိပဿကဿ ကထန္တိ သောပိ ဈာနိကောဝ ဟုတွာ ဂစ္ဆတိ တဿ ဟိ မဂ္ဂန္တရေ သီဟဗျဂ္ဃါဒီဟိ ဟတဿာပိ လက္ခဏတ္တယံ အာရောပေတွာ ဈာနိကော ဟုတွာဝ မရဏံ ဟောတိ အယံ ပန ရူပါရူပဘဝေန ဧကက္ခတ္တုပရမော နာမ. သတ္တက္ခတ္တုပရမာဒယော အရိယာ ရူပါရူပလောကေသု အနေကက္ခတ္တုပဋိသန္ဓိကာပိ ဗြဟ္မလောကသာမညေန ဧကပဋိသန္ဓိကာ နာမ ဟောန္တိ. အရဟာ ပန ပါပကရဏေ ရဟာဘာဝါ ဒက္ခိဏံ အရဟတ္တာ ပုန ဘဝါ ဘိနိဗ္ဗတ္တိယာရဟာဘာဝါတျာဒိနာ ဝစနတ္ထေန အရဟာ နာမ. သောပိ တိဝိဓော ဈာနိက သုက္ခဝိပဿက သမသီသီဝသေန. တတ္ထ ဈာနိကော မဂ္ဂေနေဝ အာဂတော၊ သော ပဋိသမ္ဘိဒါပ္ပတ္တော နာမ. အပရောပိ ပုထုဇ္ဇနသေက္ခသန္တာနေ ဈာနိကော ဟုတွာ ဈာနံ ပါဒကံ ကတွာ မဂ္ဂံ ဥပ္ပါဒေတိ၊ သောပိ ဈာနိကောဝ. သုက္ခဝိပဿကော ပန ကိလေသက္ခယမတ္တမေဝ မဂ္ဂေန သဟ အနာဂတဈာနံ နာမ နတ္ထိ၊ တံ ပစ္ဆာ ပရိဟာယတီတိပိ ဝဒန္တိ. သမသီသီ ပန တိဝိဓော ဟောတိ ဣရိယာပထသမသီသီ၊ ရောဂသမသီသီ၊ ဇီဝိတသမသီသီတိ. တတ္ထ ယော ဌာနာဒီသု ဣရိယာပထေသု ယေနေဝ ဣရိယပထေန သမန္နာဂတော ဟုတွာ ဝိပဿနံ အာရဘတိ၊ တေနေဝ ဣရိယာပထေန အရဟတ္တံ ပတွာ ပရိနိဗ္ဗာယတိ အယံ ဣရိယာပထသမသီသီ နာမ. ယော ပန ဧကံ ရောဂံ ပတွာ အန္တောရောဂေ ဧဝ ဝိပဿနံ ပဋ္ဌပေတွာ အရဟတ္တံ ပတွာ တေနေဝ ရောဂေန ပရိနိဗ္ဗာယတိ အယံ ရောဂသမသီသိ နာမ. ယော ပန တေရသသု သီသေသု ကိလေသသီသံ အဝိဇ္ဇံ အရဟတ္တမဂ္ဂေါ ပရိယာဒိယတိ၊ ပဝတ္တိသီသံ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ စုတိစိတ္တံ ပရိယာဒိယတိ၊ အယံ ဇီဝိတသမသီသီနာမ. တတ္ထ တေရသ သီသာနိ ကတမာနိ တေရသ သီသာနိ. ပလိဗောဓသီသံ၊ တဏှာဗန္ဓနသီသံ၊ မာနပရာမာသသီသံ၊ ဒိဋ္ဌိဝိက္ခေပသီသံ၊ ဥဒ္ဓစ္စကိလေသသီသံ၊ အဝိဇ္ဇာအဓိမောက္ခသီသံ၊ သဒ္ဓါပဂ္ဂဟသီသံ၊ ဝီရိယဥပဋ္ဌာနသီသံ၊ သတိအဝိက္ခေပသီသံ၊ သမာဓိဒဿနသီသံ၊ ပညာပဝတ္တိသီသံ၊ ဇီဝိတိန္ဒြိယဂေါစရသီသံ၊ ဝိမောက္ခသင်္ခါရသီသန္တိ. ဧတ္ထ စ အဝိဇ္ဇာ ပရိယာဒါယကံ မဂ္ဂစိတ္တံ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ ပရိယာဒါတုံ သက္ကောတိ၊ ဇီဝိတပရိယာဒါယကံ စုတိစိတ္တံ အဝိဇ္ဇံ ပရိယာဒါတုံ န သက္ကောတိ၊ အဝိဇ္ဇာ ပရိယာဒါယကံ စိတ္တံ အညံ၊ ဇီဝိတိန္ဒြိယပရိယာဒါယကံ စိတ္တံ အညံ. ကထံ ပနိဒံ သီသံ သမံ ဟောတီတိ. ဝါရသမတာယ၊ ယသ္မိဉှိ ဝါရေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ၊ သောတာပတ္တိမဂ္ဂေ မဂ္ဂဖလနိဗ္ဗာနပဟီနသေသကိလေသပစ္စဝေက္ခဏာဝသေန ပဉ္စ ပစ္စဝေက္ခဏာနိ၊ တထာ သကဒါမိမဂ္ဂေ ပဉ္စ၊ အနာဂါမိမဂ္ဂေ ပဉ္စ၊ အရဟတ္တမဂ္ဂေ သေသကိလေသာဘာဝါ စတ္တာရီတိ ဧကူနဝီသတိမေ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏေ ပတိဋ္ဌာယ ဘဝင်္ဂံ ဩတရိတွာ ပရိနိဗ္ဗာယတော ဣမာယ ဝါရသမတာယ ဣဒံ ဥဘယသီသ ပရိယာဒါနမ္ပိ သမံ ဟောတိ နာမ. အရဟတ္တမဂ္ဂေ စ ပဝတ္တိသီသံ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ ပဝတ္တိတော ဝုဋ္ဌဟန္တော မဂ္ဂေါ စုတိတော ဥဒ္ဓံ အပ္ပဝတ္တိကရဏဝသေန ယဒိပိ ပရိယာဒိယတိ. ယာဝ ပန စုတိ၊ တာဝ ပဝတ္တိသဘာဝတော ပဝတ္တိသီသံ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ စုတိစိတ္တံ ပရိယာဒိယတိ နာမ. ကိလေသပရိယာဒါနေန မဂ္ဂစိတ္တေန အတ္တနော အနန္တရံ ဝိယ နိပ္ဖါဒေတဗ္ဗာ ပစ္စဝေက္ခဏဝါရာဝ ပရိပုဏ္ဏာ. ပရိပုဏ္ဏဝသေန ပဟီနကိလေသေ ပစ္စဝေက္ခဏတော ကိလေသပရိယာဒါနဿေဝ ဝါရာတိ ဝတ္တဗ္ဗတံ အရဟန္တိ၊ တေနေဝ ကိလေသသီသံ အဝိဇ္ဇာပရိယာဒါနဉ္စ ပဝတ္တိသီသံ ဇီဝိတိန္ဒြိယပရိယာဒါနဉ္စ သမံ ကတွာ ဣမာယ ဝါရသမတာယ ကိလေသပရိယာဒါနံ ဇီဝိတပရိယာဒါနာနံ အပုဗ္ဗစရိမတာ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ ဝုတ္တံ. သံယုတ္တဌကထာယံ ပန ယဿ ပုဂ္ဂလဿ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ အာသဝပရိယာဒါနဉ္စ ဟောတိ ဇီဝိတပရိယာဒါနဉ္စ၊ အယံတိ ပုဂ္ဂလော သမသီသီ. ဧတ္ထ စ ပဝတ္တိသီသံ ကိလေသသီသန္တိ ဒွေ သီသာနိ. တတ္ထ ပဝတ္တိသီသံ နာမ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ. ကိလေသသီသံ နာမ အဝိဇ္ဇာ. တေသု ဇီဝိတိန္ဒြိယံ စုတိစိတ္တံ ခေပေတိ. အဝိဇ္ဇံ မဂ္ဂစိတ္တံ. ဒွိန္နံ စိတ္တာနံ ဧကတော ဥပ္ပါဒေါ နတ္ထိ. မဂ္ဂါနန္တရံ ပန ဖလံ၊ ဖလာနန္တရံ ဘဝင်္ဂံ၊ ဘဝင်္ဂတော ဝုဋ္ဌာယ ပစ္စဝေက္ခဏံ ပရိပုဏ္ဏံ ဟောတိ၊ တံ အပရိပုဏ္ဏံ ဝါတိ. တိခိဏေန အသိနာ သီသေ ဆိန္ဒန္တေပိ ဟိ ဧကော ဝါ ဒွေ ဝါ ပစ္စဝေက္ခဏဝါရာ အဝဿံ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိယေဝ၊ စိတ္တာနံ ပန လဟုပရိဝတ္တိတာယ အာသဝက္ခယော စ ဇီဝိတပရိယာဒါနဉ္စ ဧကက္ခဏေ ဝိယ သဉ္ဇာယတီ’တိ ဝုတ္တံ. တဋ္ဋီကာယဉ္စ ‘‘ဒွိန္နံ စိတ္တာနန္တိ စုတိစိတ္တမဂ္ဂစိတ္တာနံ. တန္တိ ပစ္စယဝေကလ္လံ. ပရိပုဏ္ဏံ ဇဝနစိတ္တာနံ သတ္တက္ခတ္တုံ ပဝတ္တိယာ. အပရိပုဏ္ဏံ ပဉ္စက္ခတ္တုံ ပဝတ္တိယာ. ကိဉ္စာပိ ဧကော ဝါ ဒွေ ဝါ တိ ဝုတ္တံ၊ တံ ပန ဝစန သိလိဋ္ဌဝသေန ဝုတ္တံ. ယာဝ ဧကံ ဝါ ဒွေ ဝါ တဒါရမ္မဏစိတ္တာနီတိ ဟေဋ္ဌိမန္တေန ဒွေ ပဝတ္တန္တီတိ ဝဒန္တီ’’တိ ဝုတ္တံ. ဧတ္ထ စ ‘‘ပရိပုဏ္ဏံ ဇဝနစိတ္တာနံ သတ္တက္ခတ္တုံ ပဝတ္တိယာ၊ အပရိပုဏ္ဏံ ပဉ္ဆက္ခတ္တုံ ပဝတ္တိယာ’’တိ ဣမိနာ အဋ္ဌကထာဋီကာဝစနေန သမသီသီနံ ပစ္စဝေက္ခဏာဝသေန မရဏာသန္နဝီထိယံ ပရိပုဏ္ဏဝသေန သတ္တက္ခတ္တုံ၊ အပရိပုဏ္ဏဝသေန ပဉ္စက္ခတ္တုံ ကြိယဇဝနာနိ ဇဝန္တီတိ သန္နိဋ္ဌာနမေတ္ထာဝ ဂန္တဗ္ဗံ. ‘‘အသမ္မူဠှော ကာလံ ကရောတီ’’တိ ဝုတ္တတ္တာ စ ဝိညာယတိ သတ္တက္ခတ္တုံ ပရိပုဏ္ဏဝသေန မရဏာသန္နကာလေ ဇဝနပဝတ္တိ. ဧဝဉ္စ သတိ ‘‘မန္ဒပ္ပဝတ္တိယံ ပန မရဏကာလာဒီသု ပဉ္စဝါရမေဝါ’’တိ ဧတ္ထ ‘‘မန္ဒပ္ပဝတ္တိယ’’န္တိ ဝိသေသနံ သာတ္ထကံ သိယာ. ‘‘ပဉ္စဝါရမေဝါ’’တိ ဧတ္ထ ဧဝကာရေန မန္ဒပ္ပဝတ္တိကာလေ ဆသတ္တက္ခတ္တုံ နိဝတ္တေတိ. အသမ္မူဠှကာလေ ပန ဆသတ္တက္ခတ္တုမ္ပိ အနုဇာနာတိ. ကာမာဝစရဇဝနာနဉ္စ အနိယတပရိမာဏာ ဗလဝကာလေပိ ပရိသမ္ပုဏ္ဏဘာဝါ တထာ ဟိ ‘‘ကာမာဝစရဇဝနာနိဗလဝကာလေ သတ္တက္ခတ္တုံ ဆက္ခတ္တုံ ဝါ၊ မန္ဒပ္ပဝတ္တိယံ ပန မရဏကာလာဒီသု ပဉ္စဝါရမေဝ. ဘဂဝတော ယမကပါဋိဟာရိယကာလာဒီသု လဟုကပ္ပဝတ္တိယံ စတ္တာရိ ပဉ္စဝါ ပစ္စဝေက္ခဏဇဝနစိတ္တာနိ ဘဝန္တီ’’တိ အနိယမိတပ္ပမာဏဝသေန ဥပ္ပတ္တိဘာဝေါ အာဂတော ဣမသ္မိံ သမသီသိနိဒ္ဒေသဝါရေပိ မရဏာသန္နဝီထိစိတ္တဿ ဝိသုံ အလဗ္ဘနတော ပစ္စဝေက္ခဏန္တေယေဝ ဘဝင်္ဂစိတ္တေန ပရိနိဗ္ဗာနတော ပရိပုဏ္ဏဝသေန သတ္တ ဇဝနစိတ္တာနိ ပါဋိကင်္ခိတဗ္ဗာနီတိ အမှာကံ ခန္တိ ဝီမံသိတွာ ဂဟေတဗ္ဗော ဣတော ယုတ္တတရော ဝါ ပကာရော လဗ္ဘမာနော ဂဝေသိတဗ္ဗော. ဧဝံ ပရမတ္ထသံဃဝသေန စတ္တာရိ ပုရိသယုဂါနိ၊ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ စတ္တာလီသမ္ပိပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌသတမ္ပိ ပုရိသပုဂ္ဂလာတိ သဗ္ဗံ သမောဓာနေတွာ ဣမသ္မိံ လောကေ သံဃောပိ ဒုလ္လဘောတိ ဝေဒိတဗ္ဗော တထာ ဟိ အရိယပုဂ္ဂလာ အတိဒုလ္လဘာဝ သာသနဿ ဝိဇ္ဇမာနကာလေပိ ဣဒါနိ သောတာပန္နဿာပိ အဝိဇ္ဇမာနတော အယံ ပရမတ္ထသံဃဝိစာရဏာ. သမ္မုတိသံဃော ပန ဉတ္တိစတုတ္ထေန ဥပသမ္ပန္နော ပုထုဇ္ဇနသံဃောဝ၊ သောပိ ဒုလ္လဘောယေဝ. ကသ္မာ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒကာလေယေဝ လဗ္ဘနတော တထာ ဟိ အနုပ္ပန္နေ ဗုဒ္ဓေ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ သတသဟဿာဒိဂဏနေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေပိ တေသံ သန္တိကေ ဥပသမ္ပဒါဘာဝဿ အလဗ္ဘမာနတော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနဉှိ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇိတာနံ ကုလပုတ္တာနံ သရဏဂမနကမ္မဋ္ဌာနဿာပိ ဒါတုံ အသက္ကုဏေယျတ္တာ. ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ စ နာမ မူဂဿ သုပိနဒဿနံ ဝိယ အတ္တနာ ပဋိလဒ္ဓသစ္စဓမ္မေ ပရေသံ အာစိက္ခိတုံ န သက္ကောန္တိ၊ တသ္မာ တေ ပဗ္ဗာဇေတွာ ကမ္မဋ္ဌာနေ နိယောဇေတုံ အသမတ္ထာ ‘‘ဧဝံ တေ နိဝါသေတဗ္ဗံ၊ ဧဝံ တေ ပါရုပိတဗ္ဗ’’န္တိ အာဒိနာနယေန အဘိသမာစာရိကမေဝ သိက္ခာပေသုံ တသ္မာ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒကာလေယေဝ သမ္မုတိသံဃော လဗ္ဘတိ. အပိစ န တေ ဒုလ္လဘာယေဝ ဟောန္တိ၊ အထ ခေါ တသ္မိံ ဥဒ္ဒိဿ အပ္ပမတ္တကဿာပိ ကတာကာရဿ အသင်္ချေယျဖလာပိ ဟောန္တိ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ ‘‘ဘဝိဿန္တိ ခေါ ပနာနန္ဒ အနာဂတမဒ္ဓါနံ ဂေါတြဘုနော ကာသာဝကဏ္ဌာ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ တေသု ဒုဿီလေသု သံဃံ ဥဒ္ဒိဿ ဒါနံ ဒဿန္တိ၊ တဒါ ပါဟံ အာနန္ဒ သံဃဂတံ ဒက္ခိဏံ အသင်္ချေယျံ အပ္ပမေယျံ ဝဒါမိ န တွေဝါဟံ အာနန္ဒ ကေနစိ ပရိယာယေန သံဃဂတာ ဒက္ခိဏာ ပါဋိပုဂ္ဂလိကံ ဒက္ခိဏံ မဟပ္ဖလန္တိ ဝဒါမီ’’တိ. တထာ ဟိ ဥပရိပဏ္ဏာသကေ ဒက္ခိဏဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာယံ ‘‘ကာသာဝကဏ္ဌာနံ သံဃေ ဒိန္နေ ဒက္ခိဏာပိ ဂုဏာသင်္ချာယ အသင်္ချေယျာ’’တိ ဝုတ္တံ. သံဃဂတဒက္ခိဏာ ဟိ သံဃေ စိတ္တီကာရံ ကာတုံ သက္ကောန္တဿ ဟောတိ. သံဃေ ပန စိတ္တီကာရော ဒုက္ကရော ယော ဟိ ‘‘သံဃဂတံ ဒက္ခိဏံ ဒဿာမီ’’တိ ဒေယျဓမ္မံ ပဋိယာဒေတွာ ဝိဟာရံ ဂန္တွာ ဘန္တေ သံဃံ ဥဒ္ဒိဿ ဧကံ ထေရံ ဒေထာ’တိ ဝဒတိ၊ အထ သင်္ဃတော သာမဏေရံ လဘိတွာ ‘‘သာမဏေရော မေ လဒ္ဓေါ’’တိ အညထတ္တံ အာပဇ္ဇတိ၊ တဿ ဒက္ခိဏာ သံဃဂတာ န ဟောတိ. မဟာထေရံ လဘိတွာ ပိ ‘‘မဟာထေရော မေ လဒ္ဓေါ’’တိ သောမနဿံ ဥပ္ပါဒေန္တဿာပိ န ဟောတိယေဝ. တဿ ဒက္ခိဏာ သံဃဂတာ န ဟောတိ. ယော ပန သာမဏေရံ ဥပသမ္ပန္နံ ဝါ ဒဟရံ ဝါ ထေရံ ဝါ ဗာလံ ဝါ ပဏ္ဍိတံ ဝါ ယံကိဉ္စိ သင်္ဃတော လဘိတွာ နိဗ္ဗေမတိကော ဟုတွာ ‘‘သံဃဿ ဒမ္မီ’’တိ သံဃေ စိတ္တီကာရံ ကာတုံ သက္ကောတိ၊ တဿ ဒက္ခိဏာ သံဃဂတာ နာမ ဟောတိ. ပရသမုဒ္ဒဝါသိနော ကိရ ဧဝံ ကရောန္တိ တတ္ထ ဟိ ဧကော ဝိဟာရဿာမိကုဋုမ္ဗိကော ‘‘သံဃဂတံ ဒက္ခိဏံ ဒဿာမီ’’တိ သင်္ဃတော ဥဒ္ဒိသိတွာ ‘‘ဧကံ ဘိက္ခုံ ဒေထာ’’တိ ယာစိတွာ သော ဧကံ ဒုဿီလဘိက္ခုံ လဘိတွာ နိသီဒနဋ္ဌာနံ ဩပုဉ္ဇာပေတွာ အာသနံ ပညပေတွာ ဥပရိ ဝိတာနံ ဗန္ဓိတွာ ဂန္ဓဓူမပုပ္ဖေဟိ ပူဇေတွာ ပါဒေ ဓောဝိတွာ မက္ခေတွာ ဗုဒ္ဓဿ နိပစ္စကာရံ ကရောန္တော ဝိယ သံဃေ စိတ္တီကာရေန ဒေယျဓမ္မံ အဒါသိ သော ဘိက္ခု ပစ္ဆာဘတ္တံ ဝိဟာရံ ဇဂ္ဂနတ္ထာယ ‘‘ကုဒါလကံ ဒေထာ’’တိ ဃရဒွါရံ အာဂတော ဥပါသကော နိသိန္နောဝ ကုဒါလံ ပါဒေန ခိပိတွာ ‘‘ဂဏှာ’’တိ အဒါသိ တမေနံ မနုဿာ အာဟံသု ‘‘တုမှေဟိ ပါတောဝ ဧတဿ ကတသက္ကာရော ဝတ္တုံ န သက္ကာ၊ ဣဒါနိ အပစယမတ္တကမ္ပိ နတ္ထိ၊ ကိံ နာမေတ’’န္တိ. ဥပါသကော ‘‘သံဃဿ သော အယျော စိတ္တီကာရော၊ န ဧတဿာ’’တိ အာဟ. ကာသာဝကဏ္ဌသံဃဒိန္နဒက္ခိဏံ ပန ကော သောဓေတိ၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလာနာဒယော အသီတိမဟာထေရာ သောဓေန္တိ အပိ စ ထေရာ စိရပရိနိဗ္ဗုတာ၊ ထေရေ အာဒိံ ကတွာ ယာဝဇ္ဇတနာ ဓရမာနခီဏာသဝါ သောဓေန္တိယေဝ၊ တထာ ဟိ ဒါယကတော ပဋိဂ္ဂါဟတောပိ မဟပ္ဖလံ ဟောတိ ဒါနံ. ဒါယကတော ဝေဿန္တရဇာတကံ ကထေတဗ္ဗံ ဝေဿန္တရော ဟိ ဒုဿီလဿ ဇူဇကာဗြာဟ္မဏဿ နယနသဒိသေ ဒွေ ဇာလီကဏှာဇိနေ ပုတ္တေ ဒတွာ ပထဝိံ ကမ္ပေသိ. သဗ္ဗညုတညာဏံ အာရဗ္ဘ ပဝတ္တစေတနာယ မဟန္တဘာဝေန ပထဝိံ ကမ္ပေသိ. ဧဝံ ဒါယကတောပိ မဟပ္ဖလံ ဟောတိ. ပဋိဂ္ဂါဟကတော ပန သာရိပုတ္တတ္ထေရဿ ဒိန္နစောရဃာတကဝတ္ထု ကထေတဗ္ဗံ စောရဃာတကော နာမ ဟိ သာဝတ္ထိယံ ဧကော ဇနပဒပုရိသော ပဉ္စဝီသတိ ဝဿာနိ စောရဃာတကကမ္မံ ကတွာ မဟလ္လကကာလေပိ တိံသ ဝဿာနိ နာသိကဝါတေနေဝ ကဏ္ဏနာသာဒီနိ ဆိန္ဒိတွာ စောရဃာတကကမ္မံ ကရောန္တဿေဝ ပဉ္စပညာသ ဝဿာနိ ဝီတိဝတ္တာနိ. သော မရဏ မဉ္စေ နိပန္နောဝ အတ္တနော ကမ္မဗလေန မဟာနိရယေ နိဗ္ဗတ္တော ဝိယ မဟာသဒ္ဒံ ကတွာ ဒုက္ခိတော ဟောတိ၊ တဿ သဒ္ဒေန ဘီတာ မနုဿာ ဥဘတော ပဿေ ဂေဟံ ဆဍ္ဍေတွာ ပလာယိံသု. တဒါ သာရိပုတ္တတ္ထေရော ဒိဗ္ဗစက္ခု နာ လောကံ ဝေါလောကေန္တော တံ ဒိသွာ တဿ အနုကမ္ပံ ပဋိစ္စ တဿ ဂေဟဒွါရေ အဋ္ဌာသိ. သော ကုဇ္ဈိတွာ တိက္ခတ္တုံ နာသိကဝါတေန ဝိဿဇ္ဇမာနောပိ ဝိဿဇ္ဇိတုံ အသက္ကောန္တော အတိဝိရောစမာနံ ထေရံ ဒိသွာ အတိဝိယ ပသီဒိတွာ အတ္တနော အတ္ထာယ သမ္ပာဒိတံ ပါယာသံ အဒါသိ. ထေရောပိ မင်္ဂလံ ဝဍ္ဎေတွာ ပက္ကမိ. စောရဃာတကော ထေရဿ ဒိန္နဒါနံ အနုဿရိတွာ သဂ္ဂေ နိဗ္ဗတ္တိ၊ ဧဝံ ပဋိဂ္ဂါဟကတောပိ မဟပ္ဖလံ ဟောတိ. ဥဘယတောပိ မဟပ္ဖလံ၊ အနာထပိဏ္ဍိကဝိသာခါဒယော ဗုဒ္ဓပ္ပမုခဿ ဒိန္နဒါနံ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ.

‘‘တထာဂတေ စ သမ္ဗုဒ္ဓေ၊ အထဝါ တဿ သာဝကေ၊

နတ္ထိ စိတ္တေ ပသန္နမှိ၊ အပ္ပကာ နာမ ဒက္ခိဏာ.

ဧဝံ အစိန္တိယာ ဗုဒ္ဓါ၊ ဗုဒ္ဓဓမ္မာ အစိန္တိယာ၊

အစိန္တိယေ ပသန္နာနံ၊ ဝိပါကော ဟောတိ အစိန္တိယော’’တိ.

ဧဝံ ဥဘယဝသေန မဟပ္ဖလဘာဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော. ဒါယကတောပိ ပဋိဂ္ဂါဟကတောပိ နိပ္ဖလမေဝ. သေယျထာပိ မက္ခလိဂေါသာလဆသတ္ထာရာဒီနံ အတ္တနော ဥပါသကမိစ္ဆာဒိဋ္ဌီဟိ ပူဇာဝိသေသာ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ.

‘‘မာသေ မာသေ ကုသဂ္ဂေန၊ ဗာလော ဘုဉ္ဇေယျ ဘောဇနံ၊

န သော သင်္ခတဓမ္မာနံ၊ ကလံ နာဂ္ဃတိ သောဠသိ’’န္တိ.

တေနေဝါဟ ဘဂဝါ စတ္တာရိမာနိ အာနန္ဒ ဒက္ခိဏဝိသုဒ္ဓိယော’’တိ. ဣမာနိ တီဏိ ဗုဒ္ဓဓမ္မသင်္ဃရတနာနိ သာဓူနံ ရတိဇနနတ္ထေန ရတနာနိ နာမ.

ဝုတ္တဉှေတံ.

‘‘စိတ္တီကတံ မဟဂ္ဃဉ္စ၊ အတုလံ ဒုလ္လဘဒဿနံ၊

အနောမသတ္တပရိဘောဂံ၊ ရတနံ တေန ဝုစ္စတီ’’တိ.

ရတနဉ္စ နာမ ဒုဝိဓံ သဝိညာဏကာဝိညာဏကဝသေန. တတ္ထ အဝိညာဏကံ စက္ကရတနံ၊ မဏိရတနံ ယံ ဝါ ပနညမ္ပိ အနိန္ဒြိယဗဒ္ဓသုဝဏ္ဏရဇတာဒိ. သဝိညာဏကံ ဟတ္ထိအဿရတနာဒိပရိဏာယကရတနပရိယောသာနံ၊ ယံ ဝါ ပနညမ္ပိ ဣန္ဒြိယဗဒ္ဓံ. ဧဝံ ဒုဝိဓေ စေတ္ထ သဝိညာဏကရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ၊ ကသ္မာ ယသ္မာ အဝိညာဏကံ သုဝဏ္ဏရဇတမဏိမုတ္တာဒိရတနံ သဝိညာဏကာနံ ဟတ္တိရတနာဒီနံ အလင်္ကာရတ္ထာယ ဥပနီယတိ. သဝိညာဏကရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ တိရစ္ဆာနဂတရတနံ မနုဿရတနဉ္စ. တတ္ထ မနုဿရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ယသ္မာ တိရစ္ဆာနဂတရတနံ မနုဿရတနဿ ဩပဝယှံ ဟောတိ. မနုဿရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ ဣတ္ထိရတနံ ပုရိသရတနဉ္စ. တတ္ထ ပုရိသရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ယသ္မာ ဣတ္ထိရတနံ ပုရိသရတနဿ ပရိစာရိကတ္တံ အာပဇ္ဇတိ. ပုရိသရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ အဂါရိကရတနံ အနဂါရိကရတနဉ္စ တတ္ထ အနဂါရိကရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ယသ္မာ အဂါရိကရတနေသု အဂ္ဂေါ စက္ကဝတ္တီပိ သီလာဒိဂုဏယုတ္တံ အနဂါရိကရတနံ ပဉ္စပတိဋ္ဌိတေန ဝန္ဒိတွာ ဥပဋ္ဌဟိတွာ ပယိရုပါသိတွာ ဒိဗ္ဗမာနုဿိကာ သမ္ပတ္တိယော ပါပုဏိတွာ အန္တေ နိဗ္ဗာနသမ္ပတ္တိံ ပါပုဏာတိ. အနဂါရိကရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ အရိယပုထုဇ္ဇနဝသေန. အရိယရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ သေက္ခာသေက္ခဝသေန. အသေက္ခရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ သုက္ခဝိပဿကသမထယာနိကဝသေန. သမထယာနိကရတနမ္ပိ ဒုဝိဓံ သာဝကပါရမိပ္ပတ္တမပတ္တဉ္စ. တတ္ထ သာဝကပါရမိပ္ပတ္တံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ဂုဏမဟတ္တတာယ. သာဝကပါရမိပ္ပတ္တရတနတောပိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ဂုဏမဟတ္တတာယ. သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလာနသဒိသာပိ ဟိ အနေကသတာ သာဝကာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓဿ ဂုဏာနံ သတဘာဂမ္ပိ န ဥပနေန္တိ. ပစ္စေကဗုဒ္ဓတော သမ္ဗုဒ္ဓရတနံ အဂ္ဂမက္ခာယတိ. ကသ္မာ ဂုဏမဟတ္တတာယ သကလမ္ပိ ဇမ္ဗုဒီပံ ပလ္လင်္ကေ န ပလ္လင်္ကံ ဃဋ္ဋေန္တော နိသိန္နာ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ ဧကဿ ဂုဏာနံ နေဝ သင်္ချံ ကလံ ဂဏနဘာဂံ ဥပနေန္တိ၊ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ ‘‘ယာဝတာ ဘိက္ခဝေ သတ္တာ အပဒါ ဝါ။ပေ။ တထာဂတော တေသံ အဂ္ဂမက္ခာယတီ’’တိ အာဒိ. ဧဝံ ‘‘ဗုဒ္ဓေါ စ ဒုလ္လဘော လောကေ၊ သဒ္ဓမ္မသဝနမ္ပိ စ၊ သံဃော စ ဒုလ္လဘော လောကေ’’တိ ဣမေသံ တိဏ္ဏံ ပဒါနံ အတ္ထုဒ္ဓါရဝသေန သဗ္ဗသော အတ္ထော ဝုတ္တောယေဝ ဟောတိ.

ဣတိ သာဂရဗုဒ္ဓိတ္ထေရဝိရစိတေ သီမဝိသောဓနေ သံဃဝဏ္ဏနာယ

သမသီသိကဏ္ဍော စတုတ္ထော ပရိစ္ဆေဒေါ.

ပကိဏ္ဏကကဏ္ဍော

ဣဒါနိ သပ္ပုရိသာတိ ဒုလ္လဘာတိ ဣမဿ သံဝဏ္ဏနာက္ကမော သမ္ပတ္တော တထာ ဟိ လောကေ သပ္ပုရိသာပိ အတိဒုလ္လဘာယေဝ. သပ္ပုရိသာတိ ကလျာဏဂုဏသမ္ပန္နာ ဥတ္တမပုရိသာ. တေ နိဿာယ ဇာတိဓမ္မာ သတ္တာ ဇာတိယာ၊ မရဏဓမ္မာ သတ္တာ မရဏတော မုစ္စန္တိ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ ‘‘မမဉှိ အာနန္ဒ ကလျာဏမိတ္တံ အာဂမ္မ ဇာတိယာ ပရိမုစ္စန္တိ၊ ဇရာဓမ္မာ သတ္တာ ဇရာယ မုစ္စန္တီ’’တိ အာဒိ ဝစနတော ပန သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါယေဝ သဗ္ဗာကာရသမ္ပန္နော ကလျာဏမိတ္တော နာမ. တံ အလဘန္တေန သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလာနာဒယော အရိယပုဂ္ဂလာ ဝါ. တေပိ အလဘန္တေန ဧကန္တဇဟိတံ သိဝဋ္ဌိကံ ကလျာဏမိတ္တံ လဘိတဗ္ဗံ၊ ဝုတ္တဉှေတံ ပေါရာဏေဟိ.

‘‘ပိယော ဂရု ဘာဝနီယော၊ ဝတ္တာ စ ဝစနက္ခမော၊

ဂမ္ဘီရဉ္စ ကထံ ကတ္တာ၊ နောစာဌာနေ နိယောဇယေ’’တိ.

ဧဝမာဒိဂုဏသမန္နာဂတော ဝဍ္ဎိပက္ခေ ဌိတပဏ္ဍိတပုဂ္ဂလော လောကေ ဒုလ္လဘောဝ. ကတမော ပဏ္ဍိတပုဂ္ဂလော ဗုဒ္ဓပစ္စေကဗုဒ္ဓါ အသီတိ စ မဟာသာဝကာ အညေ စ တထာဂတဿ သာဝကာ သုနေတ္တမဟာဂေါဝိန္ဒဝိဓုရသရဘင်္ဂမဟောသဓသုတသောမနိမိရာဇအယောဃရကုမာရက အကတ္တိပဏ္ဍိတာဒယော စ ပဏ္ဍိတာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ. တေ ဘယေ ဝိယ ရက္ခာ၊ အန္ဓကာရေ ဝိယ ပဒီပါ၊ ခုပ္ပိပါသာဒိဒုက္ခာဘိဘဝေ ဝိယ အန္နပါနာဒိပဋိလာဘော၊ အတ္တနော ဝစနကရာနံ သဗ္ဗဘယဥပဒ္ဒဝူပသဂ္ဂဝိဒ္ဓံသနသမတ္ထာ ဟောန္တိ တထာ ဟိ တထာဂတံ အာဂမ္မ အသင်္ချေယျာ အပရိမာဏာ ဒေဝမနုဿာ အာသဝက္ခယံ ပတ္တာ ဗြဟ္မလောကေ ပတိဋ္ဌိတာ၊ ဒေဝလောကေ ဥပ္ပန္နာ. သာရိပုတ္တတ္ထေရေ စိတ္တံ ပသာဒေတွာ စတူဟိ စ ပစ္စယေဟိ ထေရံ ဥပဋ္ဌဟိတွာ အသီတိ ကုသလဟဿာနိ သဂ္ဂေ နိဗ္ဗတ္တာနိ၊ တထာ မဟာမောဂ္ဂလာနမဟာကဿပပဘုတိ သုနေတ္တဿ သတ္ထုနော သာဝကာ အပ္ပေကစ္စေ ဗြဟ္မလောကေ ဥပပဇ္ဇိံသု၊ အပ္ပေကစ္စေ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီနံ ဒေဝါနံ သဟဗျတံ။ပေ။ အပ္ပေကစ္စေ ဂဟပတိမဟာသာလကုလာနံ သဟဗျတံ ဥပပဇ္ဇိံသု၊ ဝုတ္တဉှေတံ ‘‘နတ္ထိ ဘိက္ခဝေ ပဏ္ဍိတတော ဘယံ၊ နတ္ထိ ပဏ္ဍိတတော ဥပဒ္ဒဝေါ၊ နတ္ထိ ပဏ္ဍိတတော ဥပသဂ္ဂေါ’’တိ. အပိစ တဂ္ဂရမာလာဒိဂန္ဓဘဏ္ဍသဒိသော ပဏ္ဍိတော၊ တဂ္ဂရမာလာဒိဂန္ဓဘဏ္ဍပလိဝေဌနပတ္တသဒိသော တဒုပသေဝီ ဝုတ္တဉှေတံ နာရဒဇာတကေ.

‘‘တဂ္ဂရဉ္စ ပလာသေန၊ ယော နရော ဥပနယှတိ၊

ပတ္တာပိ သုရဘိ ဝါယန္တိ၊ ဧဝံ ဓီရူပသေဝနာ’’တိ.

အကိတ္တိပဏ္ဍိတော သက္ကေန ဒေဝါနမိန္ဒေန ဝရေ ဒိယျမာနေ ဧဝမာဟ

‘‘ဓီရံ ပဿေ သုဏေ ဓီရံ၊ ဓီရေန သဟ သံဝသေ၊

ဓီရေနာ’လာပသလ္လာပံ၊ တံ ကရေ တဉ္စ ရောစယေ.

ကိံ နု တေ အကရံ ဓီရော၊ ဝဒ ကဿပ ကာရဏံ၊

ကေန ကဿပ ဓီရဿ၊ ဒဿနံ အဘိကင်္ခသိ.

နယံ နယတိ မေဓာဝီ၊ အဒုရာယံ န ယုဉ္ဇတိ၊

သနရော သေယျသော ဟောတိ၊ သမ္မာ ဝုတ္တော န ကုပ္ပတိ၊

ဝိနယံ သော ပဇာနာတိ၊ သာဓု တေန သမာဂမော’’တိ.

အပိစ တေပိ သပ္ပုရိသေ သင်္ဂမ္မ အဿုတပုဗ္ဗမ္ပိ ဥဘယလောကဟိတာဝဟံ ဝါစံ သုယျတေဝ၊ ဝုတ္တမ္ပိ စေတံ.

‘‘သုဘာသိတံ ဥတ္တမမာဟု သန္တော၊ ဓမ္မံ ဘဏေ နာဓမ္မံ တံ ဒုတိယံ၊

ပိယံ ဘဏေ နာပ္ပိယံ တံ တတိယံ၊ သစ္စံ ဘဏေ နာလီကံ တံ စတုတ္ထ’’န္တိ စ.

‘‘ယံ ဗုဒ္ဓေါ ဘာသတိ ဝါစံ၊ ခေမံ နိဗ္ဗာနပတ္တိယာ၊

ဒုက္ခဿန္တကိရိယာယ၊ သာ ဝေ ဝါစာနမုတ္တမာ’’တိ.

သပ္ပုရိသူပနိဿယသေဝနပစ္စယာယေဝ ဒါနာဒိကုသလသမာယောဂေန အပါယဒုက္ခတော မုစ္စန္တိ ဝုတ္တဉှေတံ ‘‘အပိစ နေရယိကာဒိဒုက္ခပရိတ္တာဏတော ပုညာနိ ဧဝ ပါဏီနံ ဗဟူပကာရာနိ၊ ယတော တေသမ္ပိ ဥပကာရာနုဿရဏတာ ကတညုတာ သပ္ပုရိသေဟိ ပသံသနီယာဒိနာနပ္ပကာရဝိသေသာဓိဂမဟေတူစ ဟောန္တိ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ၊ ‘‘ဒွေ မေ ဘိက္ခဝေ ပုဂ္ဂလာ ဒုလ္လဘာ လောကသ္မိံ၊ ကတမေ ဒွေ၊ ယော စ ပုဗ္ဗကာရီ၊ ယော စ ကတညု ကတဝေဒီ’’တိ. အပိစ ဝိဓုရမဟောသဓဇာတကာဒိကာလေပိ ဣဓလောကပရလောကသမ္ပတ္တိအတ္ထမေဝ အတ္တနော ဝစနကရေ သမ္မာ ယောဇေန္တိ. အနာကုလကမ္မန္တာဓိဋ္ဌာနေန ကာလညုတာယ ပတိရူပကာရိတာယ အနလသတာယ ဥဋ္ဌာနဝီရိယသမတာယ အဗျသနိယတာစ ကာလာနတိက္ကမနအပ္ပတိရူပကရဏအကရဏသိထိလကရဏာဟိ အကုသလာဒီဟိ ရဟိတကသိဂေါရက္ခဝါဏိဇ္ဇာဒယော ကမ္မန္တာ၊ ဧတေ အတ္တနော ဝါ ပုတ္တဒါရဿ ဝါ ဒါသကမ္မကရာနံ ဝါ ဗျတ္တတာယ ဧဝံ ပယောဇိတာ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဓနဓညဝိတ္တိ ပဋိလာဘဟေတူ ဟောန္တိ၊ ဝုတ္တဉှေတံ ဘဂဝတာ.

ပတိရူပကာရီရိ ဓုရဝါ၊ ဥဋ္ဌာနတာ ဝိန္ဒတေ ဓနန္တိ စ၊

န ဒိဝါ သောပ္ပသီလေ၊ ရတ္တိံ ဥဋ္ဌာနဒဿိနာ၊

နိစ္စပ္ပမတ္တေန သောဏ္ဍေန၊ သက္ကာ အာဝသိတုံ ဃရံ.

အတီသိတံ အတိဥဏှံ၊ အတိသာရမိဒံ အဟု၊

ဣတိ ဝိဿဋ္ဌကမ္မန္တေ၊ အတ္ထာ အစ္စေန္တိ မာဏဝေ.

ယော စ သီတဉ္စ ဥဏှဉ္စ၊ တိဏာနိ ယော န မညတိ၊

သပ္ပုရိသကိစ္စာနိ၊ သော သုခံ န ဝိဟာယတီ’’တိ စ.

ဘောဂေ သံဟရမာနဿ၊ ပရဿေဝ ဣရယတော၊

ဘောဂါ သန္နိစယံ ယန္တိ၊ ဝမ္မိကောဝူပစီယတီတိ.

ဧဝမာဒိပ္ပဘေဒါ သပ္ပုရိသာ လောကေ အတိဒုလ္လဘာဝ. တဗ္ဗိဂမေန ဒုပ္ပုရိသာ ဗာလဇနာ အဂဝေသန္တောပိ လဗ္ဘန္တေဝ တေ ဗာလာ အတ္တာနံ သေဝမာနေ ပရဇနေ သံသာရဒုက္ခေယေဝ ဩသီဒေန္တိ ဘဝတော ဝုဋ္ဌာနံ န ဒေန္တိ တထာ ဟိ ပူရဏကဿပါဒယော ဆသတ္ထာရာ ဒေဝဒတ္တကောကာလိက-မောဒကတိဿ ခဏ္ဍဒေဝိယာပုတ္တသမုဒ္ဒဒတ္တစိဉ္စမာဏဝိကာဒယော အတီတကာလေ စ ဒီဃဒုက္ခဿ လာဘာတိ ဣမေ အညေ စ ဧဝရူပါ သတ္တာ ဗာလာ အဂ္ဂိပဒိတ္တမိဝ အဂါရံ အတ္တနာ ဒုဂ္ဂဟိတေန အတ္တာနဉ္စ အတ္တနော ဝစနကာရကေ စ ဝိနာသေန္တိ တထာ ဟိ ဒေဝဒတ္တမာဂမ္မ ရာဇာ အဇာတသတ္တု-ကောကာလိကာဒယော တဒညေပိ ပုဂ္ဂလာ အပါယေ နိဗ္ဗတ္တန္တိ. ရာဇာ အဇာတသတ္တု သာမညဖလသုတ္တန္တသဝနကာလေ ယဒိ ပိတရံ အဃာတေယျ၊ သောတာပန္နော ဘဝေယျ ပိတရံ ဃာတိတတ္တာ မဂ္ဂဖလမ္ပိ အပ္ပတွာ လောဟကုမ္ဘိယံ သဋ္ဌိဝဿသဟဿာနိ ပစ္စိတွာ မုစ္စိဿတိ အနာဂတေပိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ. ကောကာလိကောပိ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလာနတ္ထေရေ အနပစာယိတွာ မဟာနိရယေ ပဒုမဂဏနာယ ပစ္စနောကာသေ နိရယပဒေသေ ပဒုမနိရယေ။ပေ။ ပဒုမံ ခေါ ပန အညတရော ဘိက္ခု နိရယံ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ အာဟ. တတ္ထ အညတရော ဘိက္ခူတိ နာမဂေါတ္တေန အပါကဋံ ‘‘ကိံ ဝ ဒီဃံ နုခေါ ဘန္တေ ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏ’’န္တိ ပဉှံ ပုစ္ဆိတွာ နိသိန္နံ ဧကံ ဘိက္ခုံ ဧဝမာဟ ‘‘ဒီဃံ ခေါ ဘိက္ခု နိရယေ အာယုပ္ပမာဏံ၊ တံ န သုကရံ သင်္ခါတုံ ဧတ္တကာနိ ဝဿာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသဟဿာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတသဟဿာနီ’’တိ ဝါ သက္ကာ ပန ဘန္တေ ဥပမံ ကာတုန္တိ. ‘‘သက္ကာ ဘိက္ခူ’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ. သေယျထာပိ ဘိက္ခု ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော ဟောတိ၊ တတော ပုရိသော ဝဿသတဿ ဝဿသဟဿဿ အစ္စယေန ဧကမေကံ တိလံ ဥဒ္ဓရေယျ၊ ခိပ္ပတရံ ခေါ သော ဘိက္ခု ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော ဣမိနာ ဥပက္ကမေန ပရိက္ခယံ ပရိယာဒါနံ ဂစ္ဆေယျ၊ န တွေဝ ဧကော အဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ ဘိက္ခု ဝီသ အဗ္ဗုဒေါ နိရယော၊ ဧဝမေကော နိရဗ္ဗုဒေါ နိရယော’’တိ အာဒိ. ဝီသတိခါရိကော တိ မာဂဓိကေန ပတ္ထေန စတ္တာရော ပတ္ထာ ကောသလရဋ္ဌေ ဧကော ပတ္ထော ဟောတိ. တေန ပတ္ထေန စတ္တာရော ပတ္ထာ အာဠှကံ. စတ္တာရိ အာဠှကာနိ ဒေါဏံ. စတုဒေါဏာ မာနိကာ. စတုမာနိကာ ခါရီ. တာယခါရိယာ ဝီသတိခါရိကော တိလဝါဟော. တိလဝါဟောတိ တိလသကဋံ. အဗ္ဗုဒေါ နိရယောတိ အဗ္ဗုဒေါ နာမ ဧကော ပစ္စေကနိရယော နတ္ထိ၊ အဝီစိမှိ ဧဝ ပန အဗ္ဗုဒဂဏနာယ ပစ္စနောကာသော ‘‘အဗ္ဗုဒေါ နိရယော’’တိ ဝုတ္တော. ဧသ နယော နိရဗ္ဗုဒါဒီသုပိ. တတ္ထ ဝဿဂဏနာပိ ဧဝံ ဝေဒိတဗ္ဗာ ယထာဟ ‘‘သတံသတသဟဿာနိ ကောဋိ ဟောတိ ဧဝံ သတံသဟဿကောဋိယော ပကောဋိ နာမ. သတံသတသဟဿပကောဋိယော ကောဋိပကောဋိ နာမ. သတံ သတသဟဿကောဋိပကောဋိယော နဟုတံ. သတံသတသဟဿနဟုတာနိ နိန္နဟုတံ. သတံသတသဟဿနိန္နဟုတာနိ ဧကော အဗ္ဗုဒေါ. တတော ဝီသတိဂုဏော နိရဗ္ဗုဒေါ. ဧသ နယော သဗ္ဗတ္ထ အယဉ္စ ဂဏနာ အပရိစိတာနံ ဒုက္ကရာ’’တိ ဝုတ္တံ တံ န သုကရံ သင်္ခါတု’န္တိ ကေစိ ပန တတ္ထ ပရိဒေဝနာနတ္တေနပိ ကမ္မကရဏနာနတ္တေနပိ ဣမာနိ နာမာနိ လဒ္ဓါနီတိ ဝဒန္တိ. အပရေပိ ဝါနကာရဏေဟီတိ ဋီကာနေတ္တိ. ယထာ စ ဒီဃဝိဒဿအာဃာတာ စ ဗုဒ္ဓန္တရံ သဋ္ဌိယောဇနမတ္တေန အတ္တဘာဝေန ဥတ္တာနော ပတိတော မဟာနိရယေ ပစ္စတိ ယထာ စ၊ တဿ ဒိဋ္ဌိအဘိရုစိတာနိ ပဉ္စ ကုလသတာနိ တဿေဝ သဟဗျတံ ဥပ္ပန္နာနိ မဟာနိရယေ ပစ္စန္တိ. ဝုတ္တဉ္စေတံ ဘဂဝတာ ‘‘သေယျထာပိ ဘိက္ခဝေ နဠာဂါရံ ဝါ တိဏာဂါရံ ဝါ အဂ္ဂိဖုဋ္ဌော ကူဋာဂါရာနိ ဒဟတိ ဥလ္လိတ္တာဝလိတ္တာနိ နိဝါတာနိ ဖုသိတဂ္ဂဠာနိ ပိဟိတ ဝါတပါနာနိ ဧဝမေဝ ခေါ ဘိက္ခဝေ ယာနိကာနိစိ ဘယာနိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ သဗ္ဗာနိ ဗာလတော ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ နော ပဏ္ဍိတတော ယေကေစိ ဥပဒ္ဒဝါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ နော ပဏ္ဍိတတော၊ ယေကေစိ ဥပသဂ္ဂါ။ပေ။ နော ပဏ္ဍိတတော. ဣတိ ခေါ ဘိက္ခဝေ သပ္ပဋိဘယော ဗာလော အပ္ပဋိဘယော ပဏ္ဍိတော သဥပဒ္ဒဝေါ ဗာလော အနုပဒ္ဒဝေါ ပဏ္ဍိတော၊ သဥပသဂ္ဂေါ ဗာလော အနုပသဂ္ဂေါ ပဏ္ဍိတောတိ. အပိ စ ပူတိမစ္ဆသဒိသော ဗာလော၊ ပူတိမစ္ဆဗဒ္ဓပတ္တ ပုတိသဒိသော ဟောတိ တဒုပသေဝီ. ဆဍ္ဍနီယတံ ဇိဂုစ္ဆနီယတဉ္စ အာပဇ္ဇတိ ဝိညူနံ ဝုတ္တမ္ပိ စေတံ နာရဒဇာတကေ.

‘‘ပူတိမစ္ဆံ ကုသဂ္ဂေန၊ ယော နရော ဥပနယှတိ၊

ကုသာပိ ပူတိ ဝါယန္တိ၊ ဧဝံ ဗာလူပသေဝနာ’’တိ.

အကတ္တိပဏ္ဍိတောစာပိ သက္ကေန ဒေဝါနမိန္ဒေန ဝရေ ဒိယျမာနေ ဧဝမာဟ

‘‘ဗာလံ န ပဿေ န သုဏေ၊ န စ ဗာလေန သံဝသေ၊

ဗာလေနာ’လ္လာပသလ္လာပံ၊ န ကရေ န စ ရောစယေ.

ကိံနု တေ အကရံ ဗာလော၊ ဝဒ ကဿပ ကာရဏံ၊

ကေန ကဿပ ဗာလဿ၊ ဒဿနံ နာဘိကင်္ခသိ.

အနယံ နယတိ ဒုမ္မေဓော၊ အဓုရာယံ နိယုဉ္ဇတိ၊

ဒုန္နယော သေယျသော ဟောတိ၊ သမ္မာ ဝုတ္တော ပကုပ္ပတိ၊

ဝိနယံ သော န ဇာနာတိ၊ သာဓု တဿ အဒဿန’’န္တိ.

ဧဝံ ဗာလဒုဇ္ဇနသံသဂ္ဂဝသေနေဝ သဗ္ဗာနိ ဘယုပဒ္ဒဝါနိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ နော ပဏ္ဍိတသေဝနဝသေနာတိသဗ္ဗသော သပ္ပုရိသာ အတိဒုလ္လဘာဝ.

ဣဒါနိ.

‘‘ဒုလ္လဘဉ္စ မနုဿတ္တံ၊ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေါ စ ဒုလ္လဘော၊

ဒုလ္လဘာ ခဏသမ္ပတ္တိ၊ သဒ္ဓမ္မော ပရမဒုလ္လဘော’’တိ.

ဣမိဿာ ဂါထာယ ဝဏ္ဏနာက္ကမော သမ္ပတ္တော. တတ္ထ ဒုလ္လဘဉ္စ မနုဿတ္တန္တိ မနုဿဘာဝေါပိ ဒုလ္လဘောယေဝ မနုဿဿ ဒုလ္လဘဘာဝေါ ကာဏကစ္ဆပေါပမာဒီဟိ ဝေဒိတဗ္ဗော ဧကော ကိရ ကဿကော ဂင်္ဂါတီရေ တီဏိ သံဝစ္ဆရာနိ ကသိတွာ ကိဉ္စိမတ္တမ္ပိ အလဘိတွာ နင်္ဂလဖာလံ ဒွေဓာ ဘိန္ဒိတွာ ဂင်္ဂါယံ ခိပိ တေန ဂင်္ဂါနဒိယာ ဝါဟေန ဧကော ဥဒ္ဓံ ဧကော ဟေဋ္ဌာတိ ဧဝံ ဒွေ နင်္ဂလဖာလကာ ဂင်္ဂါယံ ဝုယှန္တာ စိရေန ဧကော ဥဒ္ဓံ ဧကော ဟေဋ္ဌာတိ ဒွေ ဧကတော ဟုတွာ ပါကတိကာ ယုဇ္ဇန္တိ တသ္မိံ ခဏေ ဝဿသတဝဿသဟဿစ္စယေန ဧကဝါရံ ဥမ္မုဇ္ဇမာနော ကာဏကစ္ဆပေါ ဥမ္မုဇ္ဇမာနက္ခဏေ တဿ ဂီဝါ ဒွိန္နံ နင်္ဂလဖာလာနမန္တရေ ဟောတိ အယံ ကာလော ဒုလ္လဘောဝ ဧဝမေဝ မနုဿတ္တဘာဝေါပိ ဒုလ္လဘောယေဝ တထာဟိ မနုဿတ္တဘာဝံ အလဘိတွာဝ နိရယပေတအသုရကာယတိရစ္ဆာနဘူမီသုယေဝ သံသရိတွာ သီသမ္ပိ ဥက္ခိပိတုံ အလဘန္တာ ဧကဗုဒ္ဓန္တရာ ဒွေ ဗုဒ္ဓန္တရာ တယော ဗုဒ္ဓန္တရာ စတ္တာရော ဗုဒ္ဓန္တရာ ဧကာသင်္ချေယျဝသေန နိရယေ ပစ္စနကသတ္တာနံ ဂဏနပထံ ဝီတိဝတ္တာ၊ တထာ ပေတအသုရကာယတိရစ္ဆာနဘူမီသုပိ အတိခုဒ္ဒကေန အတ္တဘာဝေန တိလဗီဇသာသပဗီဇဿ စတုပဉ္စဆသတ္တအဋ္ဌကလဘာဂမတ္တေနေဝ အင်္ဂုလိယာ ပတိဋ္ဌိတဋ္ဌာနမတ္တေယေဝ ဘူမိပဒေသေ နိသိန္နာနံ အတိခုဒ္ဒကသတ္တာနံ ဂဏနပထမ္ပိ ဝီတိဝတ္တာ တေ ဟိ ဂဏိတုံ ဣဒ္ဓိမန္တပုဂ္ဂလေ ဌပေတွာ အညော ကော နာမ သက္ခိဿတိ တေဟိ မောဟန္ဓဘာဝေန ကဏှသုက္ကပက္ခမ္ပိ အဇာနန္တာ အနေကေသု ဗုဒ္ဓသတေသု ဝါ ဗုဒ္ဓသဟဿေသု ဝါ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေသုပိ ဗုဒ္ဓေါတိသဒ္ဒံ အသုတွာ ဝီတိဝတ္တာ၊ ဧဝံ မနုဿတ္တဘာဝေါပိ ဒုလ္လဘောယေဝ. မနုဿတ္တဘာဝေ လဘမာနေပိ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒကာလော အတိဒုလ္လဘောဝ. ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒကာလေပိ သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟုတွာ ကုသလူပပတ္တိသင်္ခါတာ ခဏသမ္ပတ္တိ ဒုလ္လဘာဝ၊ သဒ္ဓမ္မဒေသကဿာပိ ဒုလ္လဘတ္တာ၊ တသ္မိမ္ပိ သတိ အင်္ဂဝိကလဘာဝေန သဒ္ဓမ္မသဝနဿာပိ ဒုလ္လဘတ္တာတိ ဧဝမာဒိပ္ပဘေဒါ မနုဿတ္တဘာဝါဒိကာ ခဏသမ္ပတ္တိယော ဒုလ္လဘာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ. ဒုလ္လဘာ ခဏသမ္ပတ္တီတိ ကုသလူပပတ္တိသင်္ခါတာ ခဏသမ္ပတ္တိ ဒုလ္လဘာယေဝ တထာ ဟိ ပစ္စန္တဝိသယ အရူပအသညသတ္တတိရစ္ဆာနပေတနေရယိကကာလေ ဝါ မဇ္ဈိမဒေသေပိ စက္ခာဒိအင်္ဂဝိကလေဝါ ပရိပုဏ္ဏအင်္ဂဘာဝေပိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဘူတာ ဝါ ကုသလူပပတ္တိသင်္ခါတာ ခဏာ န ဟောန္တိ ပစ္စန္တဝိသယေ ဟိ ပဝတ္တာ ဇနာ ပါဏာတိပါတာဒိဒသအကုသလကမ္မပထေယေဝ ရမန္တိ အဘိရမန္တိ၊ စဏ္ဍသဘာဝါ စ တေ ဟောန္တိ၊ ရတနတ္တယဂုဏမ္ပိ န ဇာနန္တိ. အရူပိနောပိ ပုဂ္ဂလာ ပရတောဃောသဝိရဟိတတ္တာ သောတာပတ္တိမဂ္ဂပဋိလာဘောပိ တေသံ နတ္ထိ၊ ဗုဒ္ဓဒဿနာဒီနိပိ န လဘန္တိ. အသညသတ္တတိရစ္ဆာနပေတနေရယိကကာလေသု ပန ပဂေဝ ပူရိတပါရမီနံ သတ္တာနံ ပဝတ္တနမ္ပိ အဗ္ဗောဟာရိကံ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိကုလေ ဇာယမာနာပိ စက္ခုဝိကလေန ဗုဒ္ဓသင်္ဃရတနာနံ အဒဿနံ၊ သောတဝိကလေန ဓမ္မသဝနတောပိ ဟာယတိ ဧဠမူဂါဒိဘာဝေန ကုသလသမာဒါနာ န ဟောန္တိ. အင်္ဂသမ္ပန္နေပိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဘာဝေန ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏအသီတိအနုဗျဉ္ဇနဗျာမပ္ပဘာပရိက္ခိတ္တံ သဗ္ဗဇနာနံ နယနရသာယတနဘူတံ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓမ္ပိ ဒိသွာ ပသာဒသောမ္မေန စက္ခုနာ ဩလောကေတဗ္ဗမ္ပိ န မညန္တိ မနောပဒေါသဝသေနေဝ ယုဂဂ္ဂါဟာ ဟုတွာ ယမကပါဋိဟာရိယကာလာဒီသု အနေကေပိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနော မဟာနိရယေ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ. ဧဝံ ကုသလူပပတ္တိခဏသမ္ပတ္တိပိ ဒုလ္လဘာယေဝ.

‘‘ဒုလ္လဘဉ္စ မနုဿတ္တံ၊ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေါ စ ဒုလ္လဘော၊

ဒုလ္လဘာ ခဏသမ္ပတ္တိ၊ သဒ္ဓမ္မော ပရမဒုလ္လဘော’’တိ.

ဣမိဿာ ဂါထာယ အတ္ထော ဝုတ္တောယေဝ.

ဣတိ သာဂရဗုဒ္ဓိတ္ထေရဝိရစိတေ သီမဝိသောဓနေ

ပကိဏ္ဏကကဏ္ဍော နာမ ပဉ္စမော ပရိစ္ဆေဒေါ.

ဧဝံ သတ္ထုပရိနိဗ္ဗာနတော ဝဿသတစ္စယေန ပတိဋ္ဌိတေ ဣသိနာ ကာရိတတ္တာ’ ဣသိနဂရ’န္တိ လဒ္ဓနာမေ ဒွတ္တပါဒိဘူပါလာနံ နိဝါသဋ္ဌာနဘူတေ သီရိခေတ္တနဂရေ ဧရာဝတိယာ နဒိယာ ပါရိမတီရဘူတေ ပဗ္ဗတသာနုမှိ ပတိဋ္ဌိတဿ ကဉ္စနဝရမဟာထူပဿ ဒါယကဿ သတွိဝမဟာဓမ္မရညော ကာလေ သာသနဿ ဒွိသဟဿသတာဓိကဧကတိံသတိမေ ဝဿေ သာသနေ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓါနံ ကုလပုတ္တာနံ မဟာဇာနိကရဏဝသေန ဝိမတိဝိနောဒနိယာ ဝုတ္တဝစနံ သဒ္ဒယုတ္တိအတ္ထယုတ္တိဝသေန သာဓုကံ အဝိစိနိတွာ နဒိယာ ဥဒကုက္ခေပံ အကတွာ ဥပသမ္ပဒါ ကမ္မဿ ကာရိတတ္တာ သာသနေ ပရာဇယမာပန္နေ ကုလပုတ္တေ ဥပါရမ္ဘကရဏဝသေန သီမဝိပတ္တိဟာရကော သီမသမ္ပတ္တိပ္ပကာသကော ဂန္ထော ပဝတ္တတိ.

ဧတ္တာဝတာ စ သိရိခေတ္တနဂရဂေါစရဂါမေန သတွိဝမဟာဓမ္မရာဇဂုရုဘူတေန မဟာဝေယျာကရဏေန တိပိဋကဓရေန’သဒ္ဓမ္မကောဝိဒေါ’တိ ပါကဋ နာမဓေယျေန မဟာထေရေန ဥပဇ္ဈာယော ဟုတွာ ပညာဓိပတီနံ နိဝါသဘူတေ ပစ္ဆိမဇိနစက္ကသာသနဝရေ ဝါသိဂဏာစရိယေန ဂဏဝါစကေန ဝိနယဓရေန မဟာသာမိနာ စ၊ ရာဇဂုရုနာ တိပိဋကနာဂတ္ထေရေန စ အာစရိယော ဟုတွာ ဝေဇ္ဇကမ္မဇင်္ဃပေသနကမ္မာဒိဝသေန အနေသနံ ပဟာယ သမ္မာ အာဇီဝေန ဝိသုဒ္ဓါဇီဝေဟိ သံဃဂဏေဟိ ကာရကသံဃာ ဟုတွာ သိရိခေတ္တနဂရဿ ဒက္ခိဏဒိသာဘာဂေ ဒီဃပဗ္ဗတသာနုမှိ ဧရာဝတိယာ နဒိယာ တီရေ ဝါလိကပုဠိနေ သီမာပေက္ခာယ သဟ ဥဒကုက္ခေပံ ကတွာ ပဝတ္တာယ ဥဒကုက္ခေပသီမာယ ဒသဓာ ဗျဉ္ဇနဝိပတ္တိံ အကတွာ ဌာနာရဟေန ဉတ္တိစတုတ္ထေန ကမ္မေန ဥပသမ္ပဒါယ ဝီသတိဝဿေန သာဂရဗုဒ္ဓီတိ ဂရူဟိ ဂဟိတနာမဓေယျေန ဘိက္ခုနာ ရစိတော သာသနဝိပတ္တိဟာရကော သီမဝိသောဓနီ နာမ ဂန္ထော သမတ္တော.

ဧတ္တာဝတာ ဝိဘတ္တာ ဟိ၊ သပ္ပဘေဒပ္ပဝတ္တိကာ၊

သီမဝိသောဓနီဟေသာ၊ နိပုဏာ သာဓုစိန္တိတာ.

သိရိခေတ္တာတိ ပညာတေ၊ ပုရေ အပရနာမကေ၊

ဒက္ခိဏေယျဒိသာဘာဂေ၊ ဥစ္စနေန ကတာလယေ.

ဝသန္တော ဘိက္ခု နာမေန၊ သာဂရဗုဒ္ဓီတိ ဝိဿုတော၊

ပုဏ္ဏေ ဝီသတိဝဿမှိ၊ ဂန္ထောယံ သာဓုစိန္တိတော.

မယာယံ ရစိတော ဂန္ထော၊ နိဋ္ဌပ္ပတ္တော အနာကုလော၊

ဧဝံ ပါဏိနံ သဗ္ဗေ၊ သီဃံ သိဇ္ဈန္တု သင်္ကပ္ပါ.

ယာဝ ဗုဒ္ဓေါတိနာမမ္ပိ လောကဇေဋ္ဌဿ တာဒိနော၊

တာဝ တိဋ္ဌတု ယံ ဂန္ထော၊ သာသနေ ဟာရယံ တမံ.

ဥဒ္ဓံ ယာဝ ဘဝဂ္ဂါ စ၊ အဓော ယာဝ အဝီစိတော၊

သမန္တာ စက္ကဝါဠေသု၊ ယေ သတ္တာ ပထဝီစရာ.

တေပိ သဗ္ဗေ မယာ ဟောန္တု၊ သမသမဝိပါကိနော၊

စိရံ ဇီဝတု နော ရာဇာ၊ သာသနဿ ဥဇ္ဇောတကော.

ဒိဗ္ဗန္တော ရာဇဓမ္မေန၊ အရောဂေါ သဟ ဉာတိဘိ၊

အနေန ပုညကမ္မေန၊ ဘဝေယျံ ဇာတိဇာတိယံ.

သာသနံ ဇောတယန္တောဝ၊ သကျပုတ္တဿ သာသနေ၊

ယဒါ နဿတိ သဒ္ဓမ္မော၊ အန္ဓီဘူတော မဟီတလေ၊

ဒေဝလောကေ တဒါ ဟေဿံ၊ တုသိတေ ဌာနမုတ္တမေတိ.

သီမဝိသောဓနီ နိဋ္ဌိတာ.