၉. နိဗ္ဗေဓိကသုတ္တံ
၆၃. ‘‘နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယံ ဝေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မပရိယာယံ ဒေသေဿာမိ. တံ သုဏာထ၊ သာဓုကံ မနသိ ကရောထ၊ ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ၊ ဘန္တေ’’တိ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –
‘‘ကတမော စ သော၊ ဘိက္ခဝေ၊ နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယော ဓမ္မပရိယာယော? ကာမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ကာမာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမာနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ကာမာနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမနိရောဓော [ကာမာနံ နိရောဓော (က.) ဧဝံ ဝေဒနာနိရောဓော-ဣစ္စာဒီသုပိ] ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမနိရောဓဂါမိနီ [ကာမာနံ နိရောဓဂါမိနီ (က.) ဧဝံ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ-ဣစ္စာဒီသုပိ] ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘ဝေဒနာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ဝေဒနာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဝေဒနာနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ဝေဒနာနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဝေဒနာနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘သညာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ သညာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ သညာနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ သညာနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ သညာနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ သညာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘အာသဝါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ အာသဝါနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ အာသဝါနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ အာသဝါနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ အာသဝနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘ကမ္မံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ ကမ္မာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကမ္မာနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကမ္မနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကမ္မနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘ဒုက္ခံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ဒုက္ခဿ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.
‘‘‘ကာမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ကာမာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမာနံ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ကာမာနံ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ကာမနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ’တိ၊ ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ [မ. နိ. ၁.၁၆၆၊ သံ. နိ. ၄.၂၆၈]? ပဉ္စိမေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမဂုဏာ – စက္ခုဝိညေယျာ ရူပါ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ပိယရူပါ ကာမူပသံဟိတာ ရဇနီယာ၊ သောတဝိညေယျာ သဒ္ဒါ။ ဃာနဝိညေယျာ ဂန္ဓာ။ ဇိဝှါဝိညေယျာ ရသာ။ ကာယဝိညေယျာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ပိယရူပါ ကာမူပသံဟိတာ ရဇနီယာ. အပိ စ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ နေတေ ကာမာ ကာမဂုဏာ နာမေတေ [တေ ကာမဂုဏာ နာမ နေတေ ကာမာ (က.)] အရိယဿ ဝိနယေ ဝုစ္စန္တိ –
[ကထာ. ၅၁၄] ‘‘သင်္ကပ္ပရာဂေါ ပုရိသဿ ကာမော၊
နေတေ [န တေ (သျာ.)] ကာမာ ယာနိ စိတြာနိ လောကေ၊
သင်္ကပ္ပရာဂေါ ပုရိသဿ ကာမော၊
တိဋ္ဌန္တိ စိတြာနိ တထေဝ လောကေ၊
အထေတ္ထ ဓီရာ ဝိနယန္တိ ဆန္ဒ’’န္တိ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? ဖဿော၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ ဝေမတ္တတာ? အညော၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမော ရူပေသု၊ အညော ကာမော သဒ္ဒေသု၊ အညော ကာမော ဂန္ဓေသု၊ အညော ကာမော ရသေသု၊ အညော ကာမော ဖောဋ္ဌဗ္ဗေသု. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ ဝိပါကော? ယံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမယမာနော တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ အတ္တဘာဝံ အဘိနိဗ္ဗတ္တေတိ ပုညဘာဂိယံ ဝါ အပုညဘာဂိယံ ဝါ၊ အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမာနံ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမနိရောဓော? ဖဿနိရောဓော [ဖဿနိရောဓာ (သျာ.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာမနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ ကာမနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ သမ္မာသင်္ကပ္ပေါ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တော၊ သမ္မာအာဇီဝေါ၊ သမ္မာဝါယာမော၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ [ယတော စ ခေါ (ဗဟူသု)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ကာမေ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကာမာနံ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကာမာနံ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကာမာနံ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကာမနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကာမနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ၊ သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ ကာမနိရောဓံ. ကာမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ ကာမနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘ဝေဒနာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ? တိဿော ဣမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာ – သုခါ ဝေဒနာ၊ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ၊ အဒုက္ခမသုခါ ဝေဒနာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? ဖဿော၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ ဝေမတ္တတာ? အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သာမိသာ သုခါ ဝေဒနာ၊ အတ္ထိ နိရာမိသာ သုခါ ဝေဒနာ၊ အတ္ထိ သာမိသာ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ၊ အတ္ထိ နိရာမိသာ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ၊ အတ္ထိ သာမိသာ အဒုက္ခမသုခါ ဝေဒနာ၊ အတ္ထိ နိရာမိသာ အဒုက္ခမသုခါ ဝေဒနာ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ ဝိပါကော? ယံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိယမာနော [ဝေဒယမာနော (သျာ. ကံ.) အ. နိ. ၄.၂၃၃] တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ အတ္တဘာဝံ အဘိနိဗ္ဗတ္တေတိ ပုညဘာဂိယံ ဝါ အပုညဘာဂိယံ ဝါ၊ အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနံ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနိရောဓော? ဖဿနိရောဓော [ဖဿနိရောဓာ (သျာ. ကံ. က.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒနာနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ပေ။ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝေဒနံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဝေဒနာနံ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဝေဒနာနံ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဝေဒနာနံ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဝေဒနာနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ. သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ ဝေဒနာနိရောဓံ. ဝေဒနာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘သညာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ သညာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ? ဆယိမာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာ – ရူပသညာ၊ သဒ္ဒသညာ၊ ဂန္ဓသညာ၊ ရသသညာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသညာ၊ ဓမ္မသညာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? ဖဿော၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ ဝေမတ္တတာ? အညာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာ ရူပေသု၊ အညာ သညာ သဒ္ဒေသု [အညာ ဘိက္ခဝေ ရူပေသု သညာ အညာ သဒ္ဒေသု သညာ (က.) ဧဝံ သေသေသုပိ]၊ အညာ သညာ ဂန္ဓေသု၊ အညာ သညာ ရသေသု၊ အညာ သညာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗေသု၊ အညာ သညာ ဓမ္မေသု. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ ဝိပါကော? ဝေါဟာရဝေပက္ကံ [ဝေါဟာရဝေပက္ကာဟံ (သျာ. ပီ.)၊ ဝေါဟာရပက္ကာဟံ (သီ.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညံ [သညာ (သျာ. ပီ.)] ဝဒါမိ. ယထာ ယထာ နံ သဉ္ဇာနာတိ တထာ တထာ ဝေါဟရတိ၊ ဧဝံ သညီ အဟောသိန္တိ [အဟောသီတိ (က.)]. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနံ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သညာနိရောဓော? ဖဿနိရောဓော၊ [ဖဿနိရောဓာ (သျာ. က.)] ဘိက္ခဝေ၊ သညာနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ သညာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ပေ။ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ သညံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ သညာနံ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ သညာနံ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ သညာနံ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ သညာနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ သညာနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ၊ သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ သညာနိရောဓံ. သညာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ သညာနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ. ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘အာသဝါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ? တယောမေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါ – ကာမာသဝေါ၊ ဘဝါသဝေါ၊ အဝိဇ္ဇာသဝေါ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? အဝိဇ္ဇာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ ဝေမတ္တတာ? အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါ နိရယဂမနီယာ [နိရယဂါမိနိယာ (သီ. က.)]၊ အတ္ထိ အာသဝါ တိရစ္ဆာနယောနိဂမနီယာ၊ အတ္ထိ အာသဝါ ပေတ္တိဝိသယဂမနီယာ၊ အတ္ထိ အာသဝါ မနုဿလောကဂမနီယာ၊ အတ္ထိ အာသဝါ ဒေဝလောကဂမနီယာ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ ဝိပါကော? ယံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဝိဇ္ဇာဂတော တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ အတ္တဘာဝံ အဘိနိဗ္ဗတ္တေတိ ပုညဘာဂိယံ ဝါ အပုညဘာဂိယံ ဝါ၊ အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝါနံ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝနိရောဓော? အဝိဇ္ဇာနိရောဓော၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာသဝနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ပေ။ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ အာသဝေ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ အာသဝါနံ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ အာသဝါနံ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ အာသဝါနံ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ အာသဝါနံ နိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ အာသဝါနံ နိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ၊ သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ အာသဝနိရောဓံ. အာသဝါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပေ။ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ. ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘ကမ္မံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ပေ။ ကမ္မနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ. ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ? [ကထာ. ၅၃၉] စေတနာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မံ ဝဒါမိ. စေတယိတွာ ကမ္မံ ကရောတိ – ကာယေန ဝါစာယ မနသာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? ဖဿော၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ ဝေမတ္တတာ? အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မံ နိရယဝေဒနီယံ၊ အတ္ထိ ကမ္မံ တိရစ္ဆာနယောနိဝေဒနီယံ၊ အတ္ထိ ကမ္မံ ပေတ္တိဝိသယဝေဒနီယံ၊ အတ္ထိ ကမ္မံ မနုဿလောကဝေဒနီယံ၊ အတ္ထိ ကမ္မံ ဒေဝလောကဝေဒနီယံ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ ဝိပါကော? တိဝိဓာဟံ [ဣမာဟံ (က.)]၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ ဝိပါကံ ဝဒါမိ – ဒိဋ္ဌေဝ [ဒိဋ္ဌေ ဝါ (သီ.)] ဓမ္မေ၊ ဥပပဇ္ဇေ ဝါ [ဥပပဇ္ဇံ ဝါ (က. သီ.၊ အ. နိ. ၁၀.၂၁၇)၊ ဥပပဇ္ဇ ဝါ (?)၊ မ. နိ. ၃.၃၀၃ ပါဠိယာ တဒတ္ထဝဏ္ဏနာယ စ သံသဒ္ဒေတဗ္ဗံ]၊ အပရေ ဝါ ပရိယာယေ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မာနံ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မနိရောဓော? ဖဿနိရောဓော၊ [ဖဿနိရောဓာ (က. သီ. သျာ. က.)] ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ ကမ္မနိရောဓဂါမိနီ [သဗ္ဗတ္ထပိ ဧဝမေဝ ဒိဿတိ] ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ပေ။ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ကမ္မံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကမ္မာနံ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကမ္မာနံ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကမ္မာနံ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကမ္မနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ကမ္မနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ၊ သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ ကမ္မနိရောဓံ. ကမ္မံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ပေ။ ကမ္မနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘ဒုက္ခံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ဒုက္ခဿ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ. ဣတိ ခေါ ပနေတံ ဝုတ္တံ၊ ကိဉ္စေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ? ဇာတိပိ ဒုက္ခာ၊ ဇရာပိ ဒုက္ခာ၊ ဗျာဓိပိ ဒုက္ခော [ဗျာဓိပိ ဒုက္ခာ (သျာ. ပီ. က.)]၊ မရဏမ္ပိ ဒုက္ခံ၊ သောကပရိဒေဝဒုက္ခဒေါမနဿုပါယာသာပိ ဒုက္ခာ၊ ယမ္ပိစ္ဆံ န လဘတိ တမ္ပိ ဒုက္ခံ၊ သံခိတ္တေန ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ [ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာပိ (က.)] ဒုက္ခာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝေါ? တဏှာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝေါ.
‘‘ကတမာ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတာ? အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခံ အဓိမတ္တံ၊ အတ္ထိ ပရိတ္တံ၊ အတ္ထိ ဒန္ဓဝိရာဂိ၊ အတ္ထိ ခိပ္ပဝိရာဂိ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတာ.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ ဝိပါကော? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော ယေန ဒုက္ခေန အဘိဘူတော ပရိယာဒိန္နစိတ္တော [ပရိယာဒိဏ္ဏစိတ္တော (က.)] သောစတိ ကိလမတိ ပရိဒေဝတိ၊ ဥရတ္တာဠိံ ကန္ဒတိ၊ သမ္မောဟံ အာပဇ္ဇတိ၊ ယေန ဝါ ပန ဒုက္ခေန အဘိဘူတော ပရိယာဒိန္နစိတ္တော ဗဟိဒ္ဓါ ပရိယေဋ္ဌိံ အာပဇ္ဇတိ – ‘ကော [သော န (က.)] ဧကပဒံ ဒွိပဒံ ဇာနာတိ [ပဇာနာတိ (က.)] ဣမဿ ဒုက္ခဿ နိရောဓာယာ’တိ? သမ္မောဟဝေပက္ကံ ဝါဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခံ ဝဒါမိ ပရိယေဋ္ဌိဝေပက္ကံ ဝါ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခဿ ဝိပါကော.
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခနိရောဓော? တဏှာနိရောဓော၊ [တဏှာနိရောဓာ (က. သီ. သျာ. က.)] ဘိက္ခဝေ၊ ဒုက္ခနိရောဓော. အယမေဝ အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ ဒုက္ခဿ နိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ၊ သေယျထိဒံ – သမ္မာဒိဋ္ဌိ။ပေ။ သမ္မာသမာဓိ.
‘‘ယတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဒုက္ခံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဒုက္ခဿ ဝိပါကံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဒုက္ခနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ဧဝံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ၊ သော ဣမံ နိဗ္ဗေဓိကံ ဗြဟ္မစရိယံ ပဇာနာတိ ဒုက္ခနိရောဓံ. ဒုက္ခံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ ဒုက္ခဿ နိဒါနသမ္ဘဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခဿ ဝေမတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ဒုက္ခဿ ဝိပါကော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ. ဣတိ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဣဒမေတံ ပဋိစ္စ ဝုတ္တံ.
‘‘အယံ ခေါ သော၊ ဘိက္ခဝေ၊ နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယော ဓမ္မပရိယာယော’’တိ. နဝမံ.