၆. မဟာသုပိနသုတ္တံ

၁၉၆. ‘‘တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော ပဉ္စ မဟာသုပိနာ ပါတုရဟေသုံ. ကတမေ ပဉ္စ? တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ မဟာပထဝီ မဟာသယနံ အဟောသိ၊ ဟိမဝါ ပဗ္ဗတရာဇာ ဗိဗ္ဗောဟနံ [ဗိဗ္ဗောဟနံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)၊ ဗိမ္ဗ + ဩဟနံ = ဣတိ ပဒဝိဘာဂေါ] အဟောသိ၊ ပုရတ္ထိမေ သမုဒ္ဒေ ဝါမော ဟတ္ထော ဩဟိတော အဟောသိ၊ ပစ္ဆိမေ သမုဒ္ဒေ ဒက္ခိဏော ဟတ္ထော ဩဟိတော အဟောသိ၊ ဒက္ခိဏေ သမုဒ္ဒေ ဥဘော ပါဒါ ဩဟိတာ အဟေသုံ. တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ ပဌမော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ပုန စပရံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော တိရိယာ နာမ တိဏဇာတိ နာဘိယာ ဥဂ္ဂန္တွာ နဘံ အာဟစ္စ ဌိတာ အဟောသိ. တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ ဒုတိယော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ပုန စပရံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော သေတာ ကိမီ ကဏှသီသာ ပါဒေဟိ ဥဿက္ကိတွာ ( ) [(အဂ္ဂနခတော) ကတ္ထစိ ဒိဿတိ] ယာဝ ဇာဏုမဏ္ဍလာ ပဋိစ္ဆာဒေသုံ. တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ တတိယော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ပုန စပရံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော စတ္တာရော သကုဏာ နာနာဝဏ္ဏာ စတူဟိ ဒိသာဟိ အာဂန္တွာ ပါဒမူလေ နိပတိတွာ သဗ္ဗသေတာ သမ္ပဇ္ဇိံသု. တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ စတုတ္ထော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ပုန စပရံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဗောဓိသတ္တောဝ သမာနော မဟတော မီဠှပဗ္ဗတဿ ဥပရူပရိ စင်္ကမတိ အလိပ္ပမာနော မီဠှေန. တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ ပဉ္စမော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ယမ္ပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော အယံ မဟာပထဝီ မဟာသယနံ အဟောသိ၊ ဟိမဝါ ပဗ္ဗတရာဇာ ဗိဗ္ဗောဟနံ အဟောသိ၊ ပုရတ္ထိမေ သမုဒ္ဒေ ဝါမော ဟတ္ထော ဩဟိတော အဟောသိ၊ ပစ္ဆိမေ သမုဒ္ဒေ ဒက္ခိဏော ဟတ္ထော ဩဟိတော အဟောသိ၊ ဒက္ခိဏေ သမုဒ္ဒေ ဥဘော ပါဒါ ဩဟိတာ အဟေသုံ၊ တထာဂတေန၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အနုတ္တရာ သမ္မာသမ္ဗောဓိ အဘိသမ္ဗုဒ္ဓါ. တဿာ အဘိသမ္ဗောဓာယ အယံ ပဌမော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ယမ္ပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော တိရိယာ နာမ တိဏဇာတိ နာဘိယာ ဥဂ္ဂန္တွာ နဘံ အာဟစ္စ ဌိတာ အဟောသိ၊ တထာဂတေန၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ အဘိသမ္ဗုဇ္ဈိတွာ ယာဝ ဒေဝမနုဿေဟိ သုပ္ပကာသိတော. တဿ အဘိသမ္ဗောဓာယ အယံ ဒုတိယော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ယမ္ပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော သေတာ ကိမီ ကဏှသီသာ ပါဒေဟိ ဥဿက္ကိတွာ ယာဝ ဇာဏုမဏ္ဍလာ ပဋိစ္ဆာဒေသုံ၊ ဗဟူ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဂိဟီ ဩဒါတဝသနာ တထာဂတံ ပါဏုပေတာ [ပါဏုပေတံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] သရဏံ ဂတာ. တဿ အဘိသမ္ဗောဓာယ အယံ တတိယော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ယမ္ပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတဿ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော စတ္တာရော သကုဏာ နာနာဝဏ္ဏာ စတူဟိ ဒိသာဟိ အာဂန္တွာ ပါဒမူလေ နိပတိတွာ သဗ္ဗသေတာ သမ္ပဇ္ဇိံသု၊ စတ္တာရောမေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝဏ္ဏာ ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဝေဿာ သုဒ္ဒါ တေ တထာဂတပ္ပဝေဒိတေ ဓမ္မဝိနယေ အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇိတွာ အနုတ္တရံ ဝိမုတ္တိံ သစ္ဆိကရောန္တိ. တဿ အဘိသမ္ဗောဓာယ အယံ စတုတ္ထော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘ယမ္ပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဗောဓိသတ္တောဝ သမာနော မဟတော မီဠှပဗ္ဗတဿ ဥပရူပရိ စင်္ကမတိ အလိပ္ပမာနော မီဠှေန၊ လာဘီ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တထာဂတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပ္ပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရာနံ၊ တံ [တတ္ထ စ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] တထာဂတော အဂထိတော [အဂဓိတော (သျာ. ပီ. က.)] အမုစ္ဆိတော အနဇ္ဈောသန္နော [အနဇ္ဈာပန္နော (က.) အနဇ္ဈောပန္နော (သီ. သျာ.)] အာဒီနဝဒဿာဝီ နိဿရဏပညော ပရိဘုဉ္ဇတိ. တဿ အဘိသမ္ဗောဓာယ အယံ ပဉ္စမော မဟာသုပိနော ပါတုရဟောသိ.

‘‘တထာဂတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ပုဗ္ဗေဝ သမ္ဗောဓာ အနဘိသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဗောဓိသတ္တဿေဝ သတော ဣမေ ပဉ္စ မဟာသုပိနာ ပါတုရဟေသု’’န္တိ. ဆဋ္ဌံ.