၄. ကာရဏပါလီသုတ္တံ

၁၉၄. ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ဝေသာလိယံ ဝိဟရတိ မဟာဝနေ ကူဋာဂါရသာလာယံ. တေန ခေါ ပန သမယေန ကာရဏပါလီ [ကရဏပါလီ (က.)] ဗြာဟ္မဏော လိစ္ဆဝီနံ ကမ္မန္တံ ကာရေတိ. အဒ္ဒသာ ခေါ ကာရဏပါလီ ဗြာဟ္မဏော ပိင်္ဂိယာနိံ ဗြာဟ္မဏံ ဒူရတောဝ အာဂစ္ဆန္တံ၊ ဒိသွာ ပိင်္ဂိယာနိံ ဗြာဟ္မဏံ ဧတဒဝေါစ –

‘‘ဟန္ဒ၊ ကုတော နု ဘဝံ ပိင်္ဂိယာနီ အာဂစ္ဆတိ ဒိဝါ ဒိဝဿာ’’တိ? ‘‘ဣတောဟံ [ဣဓာဟံ (သျာ. ကံ.)၊ ဣတော ဟိ ခေါ အဟံ (မ. နိ. ၁.၂၈၈)]၊ ဘော၊ အာဂစ္ဆာမိ သမဏဿ ဂေါတမဿ သန္တိကာ’’တိ. ‘‘တံ ကိံ မညတိ ဘဝံ၊ ပိင်္ဂိယာနီ၊ သမဏဿ ဂေါတမဿ ပညာဝေယျတ္တိယံ? ပဏ္ဍိတော မညေ’’တိ? ‘‘ကော စာဟံ၊ ဘော၊ ကော စ သမဏဿ ဂေါတမဿ ပညာဝေယျတ္တိယံ ဇာနိဿာမိ! သောပိ နူနဿ တာဒိသောဝ ယော သမဏဿ ဂေါတမဿ ပညာဝေယျတ္တိယံ ဇာနေယျာ’’တိ! ‘‘ဥဠာရာယ ခလု ဘဝံ၊ ပိင်္ဂိယာနီ၊ သမဏံ ဂေါတမံ ပသံသာယ ပသံသတီ’’တိ. ‘‘ကော စာဟံ၊ ဘော၊ ကော စ သမဏံ ဂေါတမံ ပသံသိဿာမိ! ပသတ္ထပ္ပသတ္ထောဝ [ပသဋ္ဌပသဋ္ဌော စ (သျာ. ကံ. က.)] သော ဘဝံ ဂေါတမော သေဋ္ဌော ဒေဝမနုဿာန’’န္တိ. ‘‘ကိံ ပန ဘဝံ၊ ပိင်္ဂိယာနီ၊ အတ္ထဝသံ သမ္ပဿမာနော သမဏေ ဂေါတမေ ဧဝံ အဘိပ္ပသန္နော’’တိ?

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘော၊ ပုရိသော အဂ္ဂရသပရိတိတ္တော န အညေသံ ဟီနာနံ ရသာနံ ပိဟေတိ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘော၊ ယတော ယတော တဿ ဘောတော ဂေါတမဿ ဓမ္မံ သုဏာတိ – ယဒိ သုတ္တသော၊ ယဒိ ဂေယျသော၊ ယဒိ ဝေယျာကရဏသော၊ ယဒိ အဗ္ဘုတဓမ္မသော – တတော တတော န အညေသံ ပုထုသမဏဗြာဟ္မဏပ္ပဝါဒါနံ ပိဟေတိ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘော၊ ပုရိသော ဇိဃစ္ဆာဒုဗ္ဗလျပရေတော မဓုပိဏ္ဍိကံ အဓိဂစ္ဆေယျ. သော ယတော ယတော သာယေထ၊ လဘတေဝ [သာယေယျ၊ လဘေထေဝ (မ. နိ. ၁.၂၀၅)] သာဒုရသံ အသေစနကံ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘော၊ ယတော ယတော တဿ ဘောတော ဂေါတမဿ ဓမ္မံ သုဏာတိ – ယဒိ သုတ္တသော၊ ယဒိ ဂေယျသော၊ ယဒိ ဝေယျာကရဏသော၊ ယဒိ အဗ္ဘုတဓမ္မသော – တတော တတော လဘတေဝ အတ္တမနတံ၊ လဘတိ စေတသော ပသာဒံ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘော၊ ပုရိသော စန္ဒနဃဋိကံ အဓိဂစ္ဆေယျ – ဟရိစန္ဒနဿ ဝါ လောဟိတစန္ဒနဿ ဝါ. သော ယတော ယတော ဃာယေထ – ယဒိ မူလတော၊ ယဒိ မဇ္ဈတော၊ ယဒိ အဂ္ဂတော – အဓိဂစ္ဆတေဝ [အဓိဂစ္ဆေထေဝ (?)] သုရဘိဂန္ဓံ အသေစနကံ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘော၊ ယတော ယတော တဿ ဘောတော ဂေါတမဿ ဓမ္မံ သုဏာတိ – ယဒိ သုတ္တသော၊ ယဒိ ဂေယျသော၊ ယဒိ ဝေယျာကရဏသော၊ ယဒိ အဗ္ဘုတဓမ္မသော – တတော တတော အဓိဂစ္ဆတိ ပါမောဇ္ဇံ အဓိဂစ္ဆတိ သောမနဿံ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘော၊ ပုရိသော အာဗာဓိကော ဒုက္ခိတော ဗာဠှဂိလာနော. တဿ ကုသလော ဘိသက္ကော ဌာနသော အာဗာဓံ နီဟရေယျ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘော၊ ယတော ယတော တဿ ဘောတော ဂေါတမဿ ဓမ္မံ သုဏာတိ – ယဒိ သုတ္တသော၊ ယဒိ ဂေယျသော၊ ယဒိ ဝေယျာကရဏသော၊ ယဒိ အဗ္ဘုတဓမ္မသော – တတော တတော သောကပရိဒေဝဒုက္ခဒေါမနဿုပါယာသာ အဗ္ဘတ္ထံ ဂစ္ဆန္တိ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘော၊ ပေါက္ခရဏီ အစ္ဆောဒကာ သာတောဒကာ သီတောဒကာ သေတကာ သုပတိတ္ထာ ရမဏီယာ. အထ ပုရိသော အာဂစ္ဆေယျ ဃမ္မာဘိတတ္တော ဃမ္မပရေတော ကိလန္တော တသိတော ပိပါသိတော. သော တံ ပေါက္ခရဏိံ ဩဂါဟေတွာ နှာတွာ စ ပိဝိတွာ စ သဗ္ဗဒရထကိလမထပရိဠာဟံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေယျ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘော၊ ယတော ယတော တဿ ဘောတော ဂေါတမဿ ဓမ္မံ သုဏာတိ – ယဒိ သုတ္တသော၊ ယဒိ ဂေယျသော၊ ယဒိ ဝေယျာကရဏသော၊ ယဒိ အဗ္ဘုတဓမ္မသော – တတော တတော သဗ္ဗဒရထကိလမထပရိဠာဟာ ပဋိပ္ပဿမ္ဘန္တီ’’တိ.

ဧဝံ ဝုတ္တေ ကာရဏပါလီ ဗြာဟ္မဏော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ ဥတ္တရာသင်္ဂံ ကရိတွာ ဒက္ခိဏံ ဇာဏုမဏ္ဍလံ ပထဝိယံ နိဟန္တွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ တိက္ခတ္တုံ ဥဒါနံ ဥဒါနေသိ –

‘‘နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ၊

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ၊

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿာ’’တိ.

‘‘အဘိက္ကန္တံ၊ ဘော ပိင်္ဂိယာနိ၊ အဘိက္ကန္တံ၊ ဘော ပိင်္ဂိယာနိ! သေယျထာပိ၊ ဘော ပိင်္ဂိယာနိ၊ နိက္ကုဇ္ဇိတံ [နိကုဇ္ဇိတံ (က.)] ဝါ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ ပဋိစ္ဆန္နံ ဝါ ဝိဝရေယျ၊ မူဠှဿ ဝါ မဂ္ဂံ အာစိက္ခေယျ အန္ဓကာရေ ဝါ တေလပဇ္ဇောတံ ဓာရေယျ – စက္ခုမန္တော ရူပါနိ ဒက္ခန္တီတိ၊ ဧဝမေဝံ ဘောတာ ပိင်္ဂိယာနိနာ အနေကပရိယာယေန ဓမ္မော ပကာသိတော. ဧသာဟံ၊ ဘော ပိင်္ဂိယာနိ၊ တံ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ. ဥပါသကံ မံ ဘဝံ ပိင်္ဂိယာနီ ဓာရေတု၊ အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ. စတုတ္ထံ.