၂. အာနဏျသုတ္တံ

၆၂. အထ ခေါ အနာထပိဏ္ဍိကော ဂဟပတိ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ အနာထပိဏ္ဍိကံ ဂဟပတိံ ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

‘‘စတ္တာရိမာနိ၊ ဂဟပတိ၊ သုခါနိ အဓိဂမနီယာနိ ဂိဟိနာ ကာမဘောဂိနာ ကာလေန ကာလံ သမယေန သမယံ ဥပါဒါယ. ကတမာနိ စတ္တာရိ? အတ္ထိသုခံ၊ ဘောဂသုခံ၊ အာနဏျသုခံ [အဏဏသုခံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)]၊ အနဝဇ္ဇသုခံ.

‘‘ကတမဉ္စ၊ ဂဟပတိ၊ အတ္ထိသုခံ? ဣဓ၊ ဂဟပတိ၊ ကုလပုတ္တဿ ဘောဂါ ဟောန္တိ ဥဋ္ဌာနဝီရိယာဓိဂတာ ဗာဟာဗလပရိစိတာ သေဒါဝက္ခိတ္တာ ဓမ္မိကာ ဓမ္မလဒ္ဓါ. သော ‘ဘောဂါ မေ အတ္ထိ ဥဋ္ဌာနဝီရိယာဓိဂတာ ဗာဟာဗလပရိစိတာ သေဒါဝက္ခိတ္တာ ဓမ္မိကာ ဓမ္မလဒ္ဓါ’တိ အဓိဂစ္ဆတိ သုခံ၊ အဓိဂစ္ဆတိ သောမနဿံ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဂဟပတိ၊ အတ္ထိသုခံ.

‘‘ကတမဉ္စ၊ ဂဟပတိ၊ ဘောဂသုခံ? ဣဓ၊ ဂဟပတိ၊ ကုလပုတ္တော ဥဋ္ဌာနဝီရိယာဓိဂတေဟိ ဘောဂေဟိ ဗာဟာဗလပရိစိတေဟိ သေဒါဝက္ခိတ္တေဟိ ဓမ္မိကေဟိ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ပရိဘုဉ္ဇတိ ပုညာနိ စ ကရောတိ. သော ‘ဥဋ္ဌာနဝီရိယာဓိဂတေဟိ ဘောဂေဟိ ဗာဟာဗလပရိစိတေဟိ သေဒါဝက္ခိတ္တေဟိ ဓမ္မိကေဟိ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ပရိဘုဉ္ဇာမိ ပုညာနိ စ ကရောမီ’တိ အဓိဂစ္ဆတိ သုခံ၊ အဓိဂစ္ဆတိ သောမနဿံ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဂဟပတိ၊ ဘောဂသုခံ.

‘‘ကတမဉ္စ၊ ဂဟပတိ၊ အာနဏျသုခံ? ဣဓ၊ ဂဟပတိ၊ ကုလပုတ္တော န ကဿစိ ကိဉ္စိ ဓာရေတိ အပ္ပံ ဝါ ဗဟုံ ဝါ. သော ‘န ကဿစိ ကိဉ္စိ ဓာရေမိ [ကိဉ္စိ ဝါ ဒေတိ (က.)] အပ္ပံ ဝါ ဗဟုံ ဝါ’တိ အဓိဂစ္ဆတိ သုခံ၊ အဓိဂစ္ဆတိ သောမနဿံ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဂဟပတိ၊ အာနဏျသုခံ.

‘‘ကတမဉ္စ၊ ဂဟပတိ၊ အနဝဇ္ဇသုခံ? ဣဓ၊ ဂဟပတိ၊ အရိယသာဝကော အနဝဇ္ဇေန ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ အနဝဇ္ဇေန ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ အနဝဇ္ဇေန မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ. သော ‘အနဝဇ္ဇေနမှိ ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော၊ အနဝဇ္ဇေန ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော၊ အနဝဇ္ဇေန မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော’တိ အဓိဂစ္ဆတိ သုခံ၊ အဓိဂစ္ဆတိ သောမနဿံ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဂဟပတိ၊ အနဝဇ္ဇသုခံ. ဣမာနိ ခေါ၊ ဂဟပတိ၊ စတ္တာရိ သုခါနိ အဓိဂမနီယာနိ ဂိဟိနာ ကာမဘောဂိနာ ကာလေန ကာလံ သမယေန သမယံ ဥပါဒါယာ’’တိ.

‘‘အာနဏျသုခံ ဉတွာန၊ အထော အတ္ထိသုခံ ပရံ၊

ဘုဉ္ဇံ ဘောဂသုခံ မစ္စော၊ တတော ပညာ ဝိပဿတိ.

‘‘ဝိပဿမာနော ဇာနာတိ၊ ဥဘော ဘောဂေ သုမေဓသော၊

အနဝဇ္ဇသုခဿေတံ၊ ကလံ နာဂ္ဃတိ သောဠသိ’’န္တိ. ဒုတိယံ၊