၉. ကောကာလိကသုတ္တံ

၈၉. [သံ. နိ. ၁.၁၈၁၊ သု. နိ. ကောကာလိကသုတ္တ] အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပါပိစ္ဆာ၊ ဘန္တေ၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ၊ ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. ‘‘မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက၊ မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ၊ ကောကာလိက၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ.

ဒုတိယမ္ပိ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ မေ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝါ သဒ္ဓါယိကော ပစ္စယိကော၊ အထ ခေါ ပါပိစ္ဆာဝ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ၊ ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. ‘‘မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက၊ မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ၊ ကောကာလိက၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ.

တတိယမ္ပိ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ မေ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝါ သဒ္ဓါယိကော ပစ္စယိကော၊ အထ ခေါ ပါပိစ္ဆာဝ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ၊ ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. ‘‘မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက၊ မာ ဟေဝံ၊ ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ၊ ကောကာလိက၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ.

အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥဋ္ဌာယာသနာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ ပက္ကာမိ. အစိရပက္ကန္တဿ စ ကောကာလိကဿ ဘိက္ခုနော သာသပမတ္တီဟိ ပီဠကာဟိ သဗ္ဗော ကာယော ဖုဋော အဟောသိ. သာသပမတ္တိယော ဟုတွာ မုဂ္ဂမတ္တိယော အဟေသုံ၊ မုဂ္ဂမတ္တိယော ဟုတွာ ကလာယမတ္တိယော အဟေသုံ၊ ကလာယမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော အဟေသုံ၊ ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလမတ္တိယော အဟေသုံ၊ ကောလမတ္တိယော ဟုတွာ အာမလကမတ္တိယော အဟေသုံ၊ အာမလကမတ္တိယော ဟုတွာ (တိဏ္ဍုကမတ္တိယော အဟေသုံ၊ တိဏ္ဍုကမတ္တိယော ဟုတွာ၊) [သံ. နိ. ၁.၁၈၁၊ သု. နိ. ကောကာလိကသုတ္တ နတ္ထိ] ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော အဟေသုံ၊ ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော ဟုတွာ ဗိလ္လမတ္တိယော အဟေသုံ၊ ဗိလ္လမတ္တိယော ဟုတွာ ပဘိဇ္ဇိံသု၊ ပုဗ္ဗဉ္စ လောဟိတဉ္စ ပဂ္ဃရိံသု. သော သုဒံ ကဒလိပတ္တေသု သေတိ မစ္ဆောဝ ဝိသဂိလိတော.

အထ ခေါ တုရူ ပစ္စေကဗြဟ္မာ [တုဒုပ္ပစ္စေကဗြဟ္မာ (သီ. ပီ.)၊ တုဒိ ပစ္စေကဗြဟ္မာ (သျာ.)၊ တုရိ ပစ္စေကဗြဟ္မာ (က.) သံ. နိ. ၁.၁၈၀] ယေန ကောကာလိကော ဘိက္ခု တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဝေဟာသေ ဌတွာ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပသာဒေဟိ၊ ကောကာလိက၊ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ. ‘‘ကောသိ တွံ၊ အာဝုသော’’တိ? ‘‘အဟံ တုရူ ပစ္စေကဗြဟ္မာ’’တိ. ‘‘နနု တွံ၊ အာဝုသော၊ ဘဂဝတာ အနာဂါမီ ဗျာကတော၊ အထ ကိဉ္စရဟိ ဣဓာဂတော? ပဿ ယာဝဉ္စ တေ ဣဒံ အပရဒ္ဓ’’န္တိ.

အထ ခေါ တုရူ ပစ္စေကဗြဟ္မာ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ –

‘‘ပုရိသဿ ဟိ ဇာတဿ၊ ကုဌာရီ ဇာယတေ မုခေ၊

ယာယ ဆိန္ဒတိ အတ္တာနံ၊ ဗာလော ဒုဗ္ဘာသိတံ ဘဏံ.

‘‘ယော နိန္ဒိယံ ပသံသတိ၊ တံ ဝါ နိန္ဒတိ ယော ပသံသိယော၊

ဝိစိနာတိ မုခေန သော ကလိံ၊ ကလိနာ တေန သုခံ န ဝိန္ဒတိ.

‘‘အပ္ပမတ္တကော အယံ ကလိ၊ ယော အက္ခေသု ဓနပရာဇယော၊

သဗ္ဗဿာပိ သဟာပိ အတ္တနာ၊ အယမေဝ မဟတ္တရော ကလိ၊

ယော သုဂတေသု မနံ ပဒူသယေ.

‘‘သတံ သဟဿာနံ နိရဗ္ဗုဒါနံ၊ ဆတ္တိံသတိ ပဉ္စ စ အဗ္ဗုဒါနိ၊

ယမရိယဂရဟီ နိရယံ ဥပေတိ၊ ဝါစံ မနဉ္စ ပဏိဓာယ ပါပက’’န္တိ.

အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု တေနေဝ အာဗာဓေန ကာလမကာသိ. ကာလင်္ကတော စ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ.

အထ ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏော ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတော ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကောကာလိကော၊ ဘန္တေ၊ ဘိက္ခု ကာလင်္ကတော. ကာလင်္ကတော စ၊ ဘန္တေ၊ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ. ဣဒံ ဝတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယိ.

အထ ခေါ ဘဂဝါ တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဣမံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ရတ္တိံ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏော ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေနာဟံ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ မံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတော ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ မံ ဧတဒဝေါစ – ‘ကောကာလိကော၊ ဘန္တေ၊ ဘိက္ခု ကာလင်္ကတော၊ ကာလင်္ကတော စ၊ ဘန္တေ၊ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’တိ. ဣဒမဝေါစ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ. ဣဒံ ဝတွာ မံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယီ’’တိ.

ဧဝံ ဝုတ္တေ အညတရော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကီဝ ဒီဃံ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏ’’န္တိ? ‘‘ဒီဃံ ခေါ၊ ဘိက္ခု၊ ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏံ. န တံ သုကရံ သင်္ခါတုံ – ‘ဧတ္တကာနိ ဝဿာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသဟဿာနီတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတသဟဿာနီတိ ဝါ’’’တိ.

‘‘သက္ကာ ပန၊ ဘန္တေ၊ ဥပမံ ကာတု’’န္တိ? ‘‘သက္ကာ၊ ဘိက္ခူ၊’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ – ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော တတော ပုရိသော ဝဿသတဿ ဝဿသတဿ အစ္စယေန ဧကမေကံ တိလံ ဥဒ္ဓရေယျ. ခိပ္ပတရံ ခေါ သော၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော ဣမိနာ ဥပက္ကမေန ပရိက္ခယံ ပရိယာဒါနံ ဂစ္ဆေယျ၊ န တွေဝ ဧကော အဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ အဗ္ဗုဒါ နိရယာ၊ ဧဝမေကော နိရဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ နိရဗ္ဗုဒါ နိရယာ၊ ဧဝမေကော အဗဗော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ အဗဗာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော အဋဋော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ အဋဋာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော အဟဟော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ အဟဟာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော ကုမုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ ကုမုဒါ နိရယာ၊ ဧဝမေကော သောဂန္ဓိကော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ သောဂန္ဓိကာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော ဥပ္ပလကော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ ဥပ္ပလကာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော ပုဏ္ဍရီကော နိရယော. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝီသတိ ပုဏ္ဍရီကာ နိရယာ၊ ဧဝမေကော ပဒုမော နိရယော. ပဒုမံ ခေါ ပန၊ ဘိက္ခု၊ နိရယံ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –