൬. സേഖിയകണ്ഡം (ഭിക്ഖുനീവിഭങ്ഗോ)
൧. പരിമണ്ഡലവഗ്ഗോ
ഇമേ ഖോ പനായ്യായോ സേഖിയാ
ധമ്മാ ഉദ്ദേസം ആഗച്ഛന്തി.
൧൨൪൦. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ പുരതോപി പച്ഛതോപി ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേന്തി. മനുസ്സാ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഭിക്ഖുനിയോ പുരതോപി പച്ഛതോപി ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേസ്സന്തി, സേയ്യഥാപി ഗിഹിനിയോ കാമഭോഗിനിയോ’’തി! അസ്സോസും ഖോ ഭിക്ഖുനിയോ തേസം മനുസ്സാനം ഉജ്ഝായന്താനം ഖിയ്യന്താനം വിപാചേന്താനം. യാ താ ഭിക്ഖുനിയോ അപ്പിച്ഛാ…പേ… താ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ പുരതോപി പച്ഛതോപി ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേസ്സന്തീ’’തി…പേ… സച്ചം കിര, ഭിക്ഖവേ, ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ പുരതോപി പച്ഛതോപി ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേന്തീതി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ, ഭിക്ഖവേ, ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ പുരതോപി പച്ഛതോപി ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേസ്സന്തി! നേതം, ഭിക്ഖവേ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖുനിയോ ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസന്തു –
‘‘പരിമണ്ഡലം നിവാസേസ്സാമീതി സിക്ഖാ കരണീയാ’’തി.
പരിമണ്ഡലം നിവാസേതബ്ബം നാഭിമണ്ഡലം ജാണുമണ്ഡലം പടിച്ഛാദേന്തിയാ. യാ അനാദരിയം പടിച്ച പുരതോ വാ പച്ഛതോ വാ ഓലമ്ബേന്തീ നിവാസേതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ.
അനാപത്തി അസഞ്ചിച്ച, അസ്സതിയാ, അജാനന്തിയാ, ഗിലാനായ, ആപദാസു, ഉമ്മത്തികായ, ആദികമ്മികായാതി…പേ… (സംഖിത്തം).
൭. പാദുകവഗ്ഗോ
൧൨൪൧. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കരോന്തി. മനുസ്സാ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കരിസ്സന്തി, സേയ്യഥാപി ഗിഹിനിയോ കാമഭോഗിനിയോ’’തി! അസ്സോസും ഖോ ഭിക്ഖുനിയോ തേസം മനുസ്സാനം ഉജ്ഝായന്താനം ഖിയ്യന്താനം വിപാചേന്താനം. യാ താ ഭിക്ഖുനിയോ അപ്പിച്ഛാ, താ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കരിസ്സന്തീ’’തി! അഥ ഖോ ഭിക്ഖുനിയോ ഭിക്ഖൂനം ഏതമത്ഥം ആരോചേസും. ഭിക്ഖൂ [യേ തേ ഭിക്ഖൂ…പേ… (?)] ഭഗവതോ ഏതമത്ഥം ആരോചേസും. അഥ ഖോ ഭഗവാ…പേ… ഭിക്ഖൂ പടിപുച്ഛി – ‘‘സച്ചം കിര, ഭിക്ഖവേ, ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കരോന്തീ’’തി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ, ഭിക്ഖവേ, ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കരിസ്സന്തി! നേതം, ഭിക്ഖവേ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖുനിയോ ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസന്തു –
‘‘ന ഉദകേ ഉച്ചാരം വാ പസ്സാവം വാ ഖേളം വാ കരിസ്സാമീതി സിക്ഖാ കരണീയാ’’തി.
ഏവഞ്ചിദം ഭഗവതാ ഭിക്ഖുനീനം സിക്ഖാപദം പഞ്ഞത്തം ഹോതി.
തേന ഖോ പന സമയേന ഗിലാനാ ഭിക്ഖുനിയോ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കാതും കുക്കുച്ചായന്തി. ഭഗവതോ ഏതമത്ഥം ആരോചേസും…പേ… അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, ഗിലാനായ ഭിക്ഖുനിയാ ഉദകേ ഉച്ചാരമ്പി പസ്സാവമ്പി ഖേളമ്പി കാതും. ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖുനിയോ ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസന്തു –
‘‘ന ഉദകേ അഗിലാനാ ഉച്ചാരം വാ പസ്സാവം വാ ഖേളം വാ കരിസ്സാമീതി സിക്ഖാ കരണീയാ’’തി.
ന ഉദകേ അഗിലാനായ ഉച്ചാരോ വാ പസ്സാവോ വാ ഖേളോ വാ കാതബ്ബോ. യാ അനാദരിയം പടിച്ച ഉദകേ അഗിലാനാ ഉച്ചാരം വാ പസ്സാവം വാ ഖേളം വാ കരോതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ.
അനാപത്തി അസഞ്ചിച്ച, അസ്സതിയാ, അജാനന്തിയാ, ഗിലാനായ, ഥലേ കതോ ഉദകം ഓത്ഥരതി, ആപദാസു, ഉമ്മത്തികായ, ഖിത്തചിത്തായ, വേദനാട്ടായ, ആദികമ്മികായാതി.
പന്നരസമസിക്ഖാപദം നിട്ഠിതം.
പാദുകവഗ്ഗോ സത്തമോ.
ഉദ്ദിട്ഠാ ഖോ, അയ്യായോ, സേഖിയാ ധമ്മാ. തത്ഥായ്യായോ പുച്ഛാമി – ‘‘കച്ചിത്ഥ പരിസുദ്ധാ’’? ദുതിയമ്പി പുച്ഛാമി – ‘‘കച്ചിത്ഥ പരിസുദ്ധാ’’? തതിയമ്പി പുച്ഛാമി – ‘‘കച്ചിത്ഥ പരിസുദ്ധാ’’? പരിസുദ്ധേത്ഥായ്യായോ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീതി.
സേഖിയകണ്ഡം നിട്ഠിതം.