൭. അനാമാസവിനിച്ഛയകഥാ

൪൦. അനാമാസന്തി ന പരാമസിതബ്ബം. തത്രായം വിനിച്ഛയോ (പാരാ. അട്ഠ. ൨.൨൮൧) – യസ്മാ മാതാ വാ ഹോതു ധീതാ വാ ഭഗിനീ വാ, ഇത്ഥീ നാമ സബ്ബാപി ബ്രഹ്മചരിയസ്സ പാരിബന്ഥികാവ അനാമാസാ ച, തസ്മാ ‘‘അയം മേ മാതാ, അയം മേ ധീതാ, അയം മേ ഭഗിനീ’’തി ഗേഹസ്സിതപേമേന ആമസതോപി ദുക്കടമേവ വുത്തം. ഇമം പന ഭഗവതോ ആണം അനുസ്സരന്തേന സചേപി നദീസോതേന വുയ്ഹമാനം മാതരം പസ്സതി, നേവ ഹത്ഥേന പരാമസിതബ്ബാ, പണ്ഡിതേന പന ഭിക്ഖുനാ നാവാ വാ ഫലകം വാ കദലിക്ഖന്ധോ വാ ദാരുക്ഖന്ധോ വാ ഉപസംഹരിതബ്ബോ. തസ്മിം അസതി കാസാവമ്പി ഉപസംഹരിത്വാ പുരതോ ഠപേതബ്ബം, ‘‘ഏത്ഥ ഗണ്ഹാഹീ’’തി പന ന വത്തബ്ബാ. ഗഹിതേ ‘‘പരിക്ഖാരം കഡ്ഢാമീ’’തി കഡ്ഢന്തേന ഗന്തബ്ബം. സചേ പന ഭായതി, പുരതോ പുരതോ ഗന്ത്വാ ‘‘മാ ഭായീ’’തി സമസ്സാസേതബ്ബാ. സചേ ഭായമാനാ പുത്തസ്സ സഹസാ ഖന്ധേ വാ അഭിരുഹതി, ഹത്ഥേ വാ ഗണ്ഹാതി, ന ‘‘അപേഹി മഹല്ലികേ’’തി നിദ്ധുനിതബ്ബാ, ഥലം പാപേതബ്ബാ. കദ്ദമേ ലഗ്ഗായപി കൂപേ പതിതായപി ഏസേവ നയോ. തത്രാപി ഹി യോത്തം വാ വത്ഥം വാ പക്ഖിപിത്വാ ഹത്ഥേന ഗഹിതഭാവം ഞത്വാ ഉദ്ധരിതബ്ബാ, ന ത്വേവ ആമസിതബ്ബാ.

ന കേവലഞ്ച മാതുഗാമസ്സ സരീരമേവ അനാമാസം, നിവാസനപാരുപനമ്പി ആഭരണഭണ്ഡമ്പി അന്തമസോ തിണണ്ഡുപകം വാ താലപണ്ണമുദ്ദികം വാ ഉപാദായ അനാമാസമേവ. തഞ്ച ഖോ നിവാസനപാവുരണം പിളന്ധനത്ഥായ ഠപിതമേവ. സചേ പന നിവാസനം വാ പാരുപനം വാ പരിവത്തേത്വാ ചീവരത്ഥായ പാദമൂലേ ഠപേതി, വട്ടതി. ആഭരണഭണ്ഡേസു പന സീസപസാധനദന്തസൂചിആദികപ്പിയഭണ്ഡം ‘‘ഇമം, ഭന്തേ, തുമ്ഹാകം ദേമ, ഗണ്ഹഥാ’’തി ദീയമാനം സിപാടികാസൂചിആദിഉപകരണത്ഥായ ഗഹേതബ്ബം. സുവണ്ണരജതമുത്താദിമയം പന അനാമാസമേവ, ദീയമാനമ്പി ന ഗഹേതബ്ബം. ന കേവലഞ്ച ഏതാസം സരീരൂപഗമേവ അനാമാസം, ഇത്ഥിസണ്ഠാനേന കതം കട്ഠരൂപമ്പി ദന്തരൂപമ്പി അയരൂപമ്പി ലോഹരൂപമ്പി തിപുരൂപമ്പി പോത്ഥകരൂപമ്പി സബ്ബരതനരൂപമ്പി അന്തമസോ പിട്ഠമയരൂപമ്പി അനാമാസമേവ. പരിഭോഗത്ഥായ പന ‘‘ഇദം തുമ്ഹാകം ഹോതൂ’’തി ലഭിത്വാ ഠപേത്വാ സബ്ബരതനമയം അവസേസം ഭിന്ദിത്വാ ഉപകരണാരഹം ഉപകരണേ, പരിഭോഗാരഹം പരിഭോഗേ ഉപനേതും വട്ടതി.

൪൧. യഥാ ച ഇത്ഥിരൂപകം, ഏവം സത്തവിധം ധഞ്ഞമ്പി അനാമാസമേവ. തസ്മാ ഖേത്തമജ്ഝേന ഗച്ഛന്തേന തത്ഥജാതകമ്പി ധഞ്ഞഫലം ന ആമസന്തേന ഗന്തബ്ബം. സചേ ഘരദ്വാരേ വാ അന്തരാമഗ്ഗേ വാ ധഞ്ഞം പസാരിതം ഹോതി, പസ്സേന ച മഗ്ഗോ അത്ഥി, ന മദ്ദന്തേന ഗന്തബ്ബം. ഗമനമഗ്ഗേ അസതി മഗ്ഗം അധിട്ഠായ ഗന്തബ്ബം. അന്തരഘരേ ധഞ്ഞസ്സ ഉപരി ആസനം പഞ്ഞപേത്വാ ദേന്തി, നിസീദിതും വട്ടതി. കേചി ആസനസാലായ ധഞ്ഞം ആകിരന്തി, സചേ സക്കാ ഹോതി ഹരാപേതും, ഹരാപേതബ്ബം. നോ ചേ, ഏകമന്തം ധഞ്ഞം അമദ്ദന്തേന പീഠകം പഞ്ഞപേത്വാ നിസീദിതബ്ബം. സചേ ഓകാസോ ന ഹോതി, മനുസ്സാ ധഞ്ഞമജ്ഝേയേവ പഞ്ഞപേത്വാ ദേന്തി, നിസീദിതബ്ബം. തത്ഥജാതകാനി മുഗ്ഗമാസാദീനി അപരണ്ണാനിപി താലപനസാദീനി വാ ഫലാനി കീളന്തേന ന ആമസിതബ്ബാനി. മനുസ്സേഹി രാസികതേസുപി ഏസേവ നയോ. അരഞ്ഞേ പന രുക്ഖതോ പതിതാനി ഫലാനി ‘‘അനുപസമ്പന്നാനം ദസ്സാമീ’’തി ഗണ്ഹിതും വട്ടതി.

൪൨. മുത്താ മണി വേളുരിയോ സങ്ഖോ സിലാ പവാളം രജതം ജാതരൂപം ലോഹിതങ്കോ മസാരഗല്ലന്തി ഇമേസു ദസസു രതനേസു മുത്താ അധോതാ അവിദ്ധാ യഥാജാതാവ ആമസിതും വട്ടതി, സേസാ അനാമാസാതി വദന്തി, തം ന ഗഹേതബ്ബം. മഹാപച്ചരിയം പന ‘‘മുത്താ ധോതാപി അധോതാപി അനാമാസാ, ഭണ്ഡമൂലത്ഥായ ച സമ്പടിച്ഛിതും ന വട്ടതി, കുട്ഠരോഗസ്സ ഭേസജ്ജത്ഥായ പന വട്ടതീ’’തി വുത്തം, തം യുത്തം. അന്തമസോ ജാതിഫലികം ഉപാദായ സബ്ബോപി നീലപീതാദിവണ്ണഭേദോ മണി ധോതവിദ്ധവട്ടിതോ അനാമാസോ, യഥാജാതോ പന ആകരമുത്തോ പത്താദിഭണ്ഡമൂലത്ഥം സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതീതി വുത്തം, തമ്പി മഹാപച്ചരിയം പടിക്ഖിത്തം. പചിത്വാ കതോ കാചമണിയേവേകോ വട്ടതീതി വുത്തം. വേളുരിയേപി മണിസദിസോവ വിനിച്ഛയോ.

സങ്ഖോ ധമനസങ്ഖോ ച ധോതവിദ്ധോ ച രതനമിസ്സോ അനാമാസോ, പാനീയസങ്ഖോ ധോതോപി അധോതോപി ആമാസോവ. സേസഞ്ച അഞ്ജനാദിഭേസജ്ജത്ഥായപി ഭണ്ഡമൂലത്ഥായപി സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതി. സിലാ ധോതവിദ്ധാ രതനസംയുത്താ മുഗ്ഗവണ്ണാവ അനാമാസാ, സേസാ സത്ഥകനിഘംസനാദിഅത്ഥായ ഗണ്ഹിതും വട്ടതി. ഏത്ഥ ച രതനസംയുത്താതി സുവണ്ണേന സദ്ധിം യോജേത്വാ പചിത്വാ കതാതി വദന്തി. പവാളം ധോതവിദ്ധം അനാമാസം, സേസം ആമാസഞ്ച ഭണ്ഡമൂലത്ഥഞ്ച സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതീതി വദന്തി, തം ന ഗഹേതബ്ബം. മഹാപച്ചരിയം പന ‘‘ധോതമ്പി അധോതമ്പി സബ്ബം അനാമാസഞ്ച ന ച സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതീ’’തി വുത്തം, തം യുത്തം.

രജതഞ്ച ജാതരൂപഞ്ച കതഭണ്ഡമ്പി അകതഭണ്ഡമ്പി സബ്ബേന സബ്ബം ബീജതോ പട്ഠായ അനാമാസഞ്ച അസമ്പടിച്ഛനീയഞ്ച. ഉത്തരരാജപുത്തോ കിര സുവണ്ണചേതിയം കാരാപേത്വാ മഹാപദുമത്ഥേരസ്സ പേസേസി. ഥേരോ ‘‘ന കപ്പതീ’’തി പടിക്ഖിപി. ചേതിയഘരേ സുവണ്ണപദുമസുവണ്ണബുബ്ബുളകാദീനി ഹോന്തി, ഏതാനിപി അനാമാസാനി. ചേതിയഘരഗോപകാ പന രൂപിയഛഡ്ഡകട്ഠാനേ ഠിതാ, തസ്മാ തേസം കേളാപയിതും വട്ടതീതി വുത്തം. കുരുന്ധിയം പന തമ്പി പടിക്ഖിത്തം, സുവണ്ണചേതിയേ കചവരമേവ ഹരിതും വട്ടതീതി ഏത്തകമേവ അനുഞ്ഞാതം. ആരകൂടലോഹമ്പി ജാതരൂപഗതികമേവ അനാമാസന്തി സബ്ബട്ഠകഥാസു വുത്തം. സേനാസനപരിഭോഗേ പന സബ്ബോപി കപ്പിയോ, തസ്മാ ജാതരൂപരജതമയാ സബ്ബേപി സേനാസനപരിക്ഖാരാ ആമാസാ, ഭിക്ഖൂനം ധമ്മവിനയവണ്ണനട്ഠാനേ രതനമണ്ഡപേ കരോന്തി ഫലികത്ഥമ്ഭേ രതനദാമപടിമണ്ഡിതേ, തത്ഥ സബ്ബൂപകരണാനി ഭിക്ഖൂനം പടിജഗ്ഗിതും വട്ടന്തി. ലോഹിതങ്കമസാരഗല്ലാ ധോതവിദ്ധാ അനാമാസാ, ഇതരേ ആമാസാ, ഭണ്ഡമൂലത്ഥായ ച സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതീതി വുത്തം. മഹാപച്ചരിയം പന ‘‘ധോതാപി അധോതാപി സബ്ബസോ അനാമാസാ, ന ച സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടന്തീ’’തി പടിക്ഖിത്തം.

൪൩. സബ്ബം ആവുധഭണ്ഡം അനാമാസം, ഭണ്ഡമൂലത്ഥായ ദീയമാനമ്പി ന സമ്പടിച്ഛിതബ്ബം. സത്ഥവണിജ്ജാ നാമ ന വട്ടതി. സുദ്ധധനുദണ്ഡോപി ധനുജിയാപി പതോദോപി തോമരോപി അങ്കുസോപി അന്തമസോ വാസിഫരസുആദീനിപി ആവുധസങ്ഖേപേന കതാനി അനാമാസാനി. സചേ കേനചി വിഹാരേ സത്തി വാ തോമരോ വാ ഠപിതോ ഹോതി, വിഹാരം ജഗ്ഗന്തേന ‘‘ഹരന്തൂ’’തി സാമികാനം പേസേതബ്ബം. സചേ ന ഹരന്തി, തം അചാലേന്തേന വിഹാരോ പടിജഗ്ഗിതബ്ബോ. യുദ്ധഭൂമിയം പന പതിതം അസിം വാ സത്തിം വാ തോമരം വാ ദിസ്വാ പാസാണേന വാ കേനചി വാ അസിം ഭിന്ദിത്വാ സത്ഥകത്ഥായ ഗഹേതും വട്ടതി. ഇതരാനിപി വിയോജേത്വാ കിഞ്ചി സത്ഥകത്ഥായ, കിഞ്ചി കത്തരദണ്ഡാദിഅത്ഥായ ഗഹേതും വട്ടതി. ‘‘ഇദം ഗണ്ഹഥാ’’തി ദീയമാനം പന വിനാസേത്വാ ‘‘കപ്പിയഭണ്ഡം കരിസ്സാമീ’’തി സബ്ബമ്പി സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതി.

മച്ഛജാലപക്ഖിജാലാദീനിപി ഫലകജാലികാദീനിപി സരപരിത്താണാനിപി സബ്ബാനി അനാമാസാനി, പരിഭോഗത്ഥായ ലബ്ഭമാനേസു പന ജാലം താവ ‘‘ആസനസ്സ വാ ചേതിയസ്സ വാ ഉപരി ബന്ധിസ്സാമി, ഛത്തം വാ വേഠേസ്സാമീ’’തി ഗഹേതും വട്ടതി. സരപരിത്താണം സബ്ബമ്പി ഭണ്ഡമൂലത്ഥായ സമ്പടിച്ഛിതും വട്ടതി. പരൂപരോധനിവാരണഞ്ഹി ഏതം, ന ഉപരോധകരന്തി. ഫലകം ‘‘ദന്തകട്ഠഭാജനം കരിസ്സാമീ’’തി ഗഹേതും വട്ടതി.

ചമ്മവിനദ്ധാനി വീണാഭേരിആദീനി അനാമാസാനി. കുരുന്ദിയം പന ‘‘ഭേരിസങ്ഘാടോപി വീണാസങ്ഘാടോപി തുച്ഛപോക്ഖരമ്പി മുഖവട്ടിയം ആരോപിതചമ്മമ്പി വീണാദണ്ഡകോപി സബ്ബം അനാമാസ’’ന്തി വുത്തം. ഓനഹിതും വാ ഓനഹാപേതും വാ വാദേതും വാ വാദാപേതും വാ ന ലബ്ഭതിയേവ. ചേതിയങ്ഗണേ പൂജം കത്വാ മനുസ്സേഹി ഛഡ്ഡിതം ദിസ്വാപി അചാലേത്വാവ അന്തരന്തരേ സമ്മജ്ജിതബ്ബം, കചവരഛഡ്ഡനകാലേ പന കചവരനിയാമേനേവ ഹരിത്വാ ഏകമന്തം നിക്ഖിപിതും വട്ടതീതി മഹാപച്ചരിയം വുത്തം. ഭണ്ഡമൂലത്ഥായ സമ്പടിച്ഛിതുമ്പി വട്ടതി, പരിഭോഗത്ഥായ ലബ്ഭമാനേസു പന വീണാദോണികഞ്ച ഭേരിപോക്ഖരഞ്ച ദന്തകട്ഠഭാജനം കരിസ്സാമ, ചമ്മം സത്ഥകകോസകന്തി ഏവം തസ്സ തസ്സ പരിക്ഖാരസ്സ ഉപകരണത്ഥായ ഗഹേത്വാ തഥാ തഥാ കാതും വട്ടതി.

ഇതി പാളിമുത്തകവിനയവിനിച്ഛയസങ്ഗഹേ

അനാമാസവിനിച്ഛയകഥാ സമത്താ.