൪. ധമ്മട്ഠിതിഞാണനിദ്ദേസോ

൪൫. കഥം പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം? അവിജ്ജാ സങ്ഖാരാനം ഉപ്പാദട്ഠിതി ച പവത്തട്ഠിതി ച നിമിത്തട്ഠിതി ച ആയൂഹനട്ഠിതി ച സഞ്ഞോഗട്ഠിതി ച പലിബോധട്ഠിതി ച സമുദയട്ഠിതി ച ഹേതുട്ഠിതി ച പച്ചയട്ഠിതി ച. ഇമേഹി നവഹാകാരേഹി അവിജ്ജാ പച്ചയോ, സങ്ഖാരാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം അവിജ്ജാ സങ്ഖാരാനം ഉപ്പാദട്ഠിതി ച പവത്തട്ഠിതി ച നിമിത്തട്ഠിതി ച ആയൂഹനട്ഠിതി ച സഞ്ഞോഗട്ഠിതി ച പലിബോധട്ഠിതി ച സമുദയട്ഠിതി ച ഹേതുട്ഠിതി ച പച്ചയട്ഠിതി ച. ഇമേഹി നവഹാകാരേഹി അവിജ്ജാ പച്ചയോ, സങ്ഖാരാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

സങ്ഖാരാ വിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… വിഞ്ഞാണം നാമരൂപസ്സ… നാമരൂപം സളായതനസ്സ… സളായതനം ഫസ്സസ്സ… ഫസ്സോ വേദനായ… വേദനാ തണ്ഹായ… തണ്ഹാ ഉപാദാനസ്സ… ഉപാദാനം ഭവസ്സ… ഭവോ ജാതിയാ… ജാതി ജരാമരണസ്സ ഉപ്പാദട്ഠിതി ച പവത്തട്ഠിതി ച നിമിത്തട്ഠിതി ച ആയൂഹനട്ഠിതി ച സഞ്ഞോഗട്ഠിതി ച പലിബോധട്ഠിതി ച സമുദയട്ഠിതി ച ഹേതുട്ഠിതി ച പച്ചയട്ഠിതി ച. ഇമേഹി നവഹാകാരേഹി ജാതി പച്ചയോ, ജരാമരണം പച്ചയസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം ജാതി ജരാമരണസ്സ ഉപ്പാദട്ഠിതി ച പവത്തട്ഠിതി ച നിമിത്തട്ഠിതി ച ആയൂഹനട്ഠിതി ച സഞ്ഞോഗട്ഠിതി ച പലിബോധട്ഠിതി ച സമുദയട്ഠിതി ച ഹേതുട്ഠിതി ച പച്ചയട്ഠിതി ച. ഇമേഹി നവഹാകാരേഹി ജാതി പച്ചയോ, ജരാമരണം പച്ചയസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

൪൬. അവിജ്ജാ ഹേതു, സങ്ഖാരാ ഹേതുസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ ഹേതുസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം അവിജ്ജാ ഹേതു, സങ്ഖാരാ ഹേതുസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ ഹേതുസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

സങ്ഖാരാ ഹേതു, വിഞ്ഞാണം ഹേതുസമുപ്പന്നം…പേ… വിഞ്ഞാണം ഹേതു, നാമരൂപം ഹേതുസമുപ്പന്നം… നാമരൂപം ഹേതു, സളായതനം ഹേതുസമുപ്പന്നം… സളായതനം ഹേതു, ഫസ്സോ ഹേതുസമുപ്പന്നോ… ഫസ്സോ ഹേതു, വേദനാ ഹേതുസമുപ്പന്നാ… വേദനാ ഹേതു, തണ്ഹാ ഹേതുസമുപ്പന്നാ… തണ്ഹാ ഹേതു, ഉപാദാനം ഹേതുസമുപ്പന്നം… ഉപാദാനം ഹേതു, ഭവോ ഹേതുസമുപ്പന്നോ… ഭവോ ഹേതു, ജാതി ഹേതുസമുപ്പന്നാ… ജാതി ഹേതു, ജരാമരണം ഹേതുസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ ഹേതുസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം ജാതി ഹേതു, ജരാമരണം ഹേതുസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ ഹേതുസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

അവിജ്ജാ പടിച്ചാ, സങ്ഖാരാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം അവിജ്ജാ പടിച്ചാ, സങ്ഖാരാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

സങ്ഖാരാ പടിച്ചാ, വിഞ്ഞാണം പടിച്ചസമുപ്പന്നം…പേ… വിഞ്ഞാണം പടിച്ചാ, നാമരൂപം പടിച്ചസമുപ്പന്നം… നാമരൂപം പടിച്ചാ, സളായതനം പടിച്ചസമുപ്പന്നം… സളായതനം പടിച്ചാ, ഫസ്സോ പടിച്ചസമുപ്പന്നോ… ഫസ്സോ പടിച്ചാ, വേദനാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാ… വേദനാ പടിച്ചാ, തണ്ഹാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാ… തണ്ഹാ പടിച്ചാ, ഉപാദാനം പടിച്ചസമുപ്പന്നം… ഉപാദാനം പടിച്ചാ, ഭവോ പടിച്ചസമുപ്പന്നോ… ഭവോ പടിച്ചാ, ജാതി പടിച്ചസമുപ്പന്നാ… ജാതി പടിച്ചാ, ജരാമരണം പടിച്ചസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം ജാതി പടിച്ചാ, ജരാമരണം പടിച്ചസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പടിച്ചസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

അവിജ്ജാ പച്ചയോ, സങ്ഖാരാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം അവിജ്ജാ പച്ചയോ, സങ്ഖാരാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

സങ്ഖാരാ പച്ചയാ, വിഞ്ഞാണം പച്ചയസമുപ്പന്നം…പേ… വിഞ്ഞാണം പച്ചയോ, നാമരൂപം പച്ചയസമുപ്പന്നം… നാമരൂപം പച്ചയോ, സളായതനം പച്ചയസമുപ്പന്നം… സളായതനം പച്ചയോ, ഫസ്സോ പച്ചയസമുപ്പന്നോ… ഫസ്സോ പച്ചയോ, വേദനാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ… വേദനാ പച്ചയോ, തണ്ഹാ പച്ചയസമുപ്പന്നാ… തണ്ഹാ പച്ചയോ, ഉപാദാനം പച്ചയസമുപ്പന്നം… ഉപാദാനം പച്ചയോ, ഭവോ പച്ചയസമുപ്പന്നോ… ഭവോ പച്ചയോ, ജാതി പച്ചയസമുപ്പന്നാ… ജാതി പച്ചയോ, ജരാമരണം പച്ചയസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം. അതീതമ്പി അദ്ധാനം… അനാഗതമ്പി അദ്ധാനം ജാതി പച്ചയോ, ജരാമരണം പച്ചയസമുപ്പന്നം. ഉഭോപേതേ ധമ്മാ പച്ചയസമുപ്പന്നാതി – പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം.

൪൭. പുരിമകമ്മഭവസ്മിം മോഹോ അവിജ്ജാ, ആയൂഹനാ സങ്ഖാരാ, നികന്തി തണ്ഹാ, ഉപഗമനം ഉപാദാനം, ചേതനാ ഭവോ. ഇമേ പഞ്ച ധമ്മാ പുരിമകമ്മഭവസ്മിം ഇധ പടിസന്ധിയാ പച്ചയാ. ഇധ പടിസന്ധി വിഞ്ഞാണം, ഓക്കന്തി നാമരൂപം, പസാദോ ആയതനം, ഫുട്ഠോ ഫസ്സോ, വേദയിതം വേദനാ. ഇമേ പഞ്ച ധമ്മാ ഇധുപപത്തിഭവസ്മിം പുരേകതസ്സ കമ്മസ്സ പച്ചയാ. ഇധ പരിപക്കത്താ ആയതനാനം മോഹോ അവിജ്ജാ, ആയൂഹനാ സങ്ഖാരാ, നികന്തി തണ്ഹാ ഉപഗമനം ഉപാദാനം, ചേതനാ ഭവോ. ഇമേ പഞ്ച ധമ്മാ ഇധ കമ്മഭവസ്മിം ആയതിം പടിസന്ധിയാ പച്ചയാ. ആയതിം പടിസന്ധി വിഞ്ഞാണം, ഓക്കന്തി നാമരൂപം, പസാദോ ആയതനം, ഫുട്ഠോ ഫസ്സോ, വേദയിതം വേദനാ. ഇമേ പഞ്ച ധമ്മാ ആയതിം ഉപപത്തിഭവസ്മിം ഇധ കതസ്സ കമ്മസ്സ പച്ചയാ. ഇതിമേ ചതുസങ്ഖേപേ തയോ അദ്ധേ തിസന്ധിം വീസതിയാ ആകാരേഹി പടിച്ചസമുപ്പാദം ജാനാതി പസ്സതി അഞ്ഞാതി പടിവിജ്ഝതി. തം ഞാതട്ഠേന ഞാണം, പജാനനട്ഠേന പഞ്ഞാ. തേന വുച്ചതി – ‘‘പച്ചയപരിഗ്ഗഹേ പഞ്ഞാ ധമ്മട്ഠിതിഞാണം’’.

ധമ്മട്ഠിതിഞാണനിദ്ദേസോ ചതുത്ഥോ.