൧൦. ഗോത്രഭുഞാണനിദ്ദേസോ
൫൯. കഥം ബഹിദ്ധാ വുട്ഠാനവിവട്ടനേ പഞ്ഞാ ഗോത്രഭുഞാണം? ഉപ്പാദം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്തം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. നിമിത്തം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ആയൂഹനം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. പടിസന്ധിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ഗതിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. നിബ്ബത്തിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപപത്തിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ജാതിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ജരം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ബ്യാധിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. മരണം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. സോകം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. പരിദേവം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപായാസം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്തം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു…പേ… നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
ഉപ്പാദം അഭിഭുയ്യിത്വാ അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്തം അഭിഭുയ്യിത്വാ അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. നിമിത്തം അഭിഭുയ്യിത്വാ അനിമിത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു …പേ… ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്തം അഭിഭുയ്യിത്വാ നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
ഉപ്പാദാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്താ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. നിമിത്താ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ആയൂഹനാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. പടിസന്ധിയാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ഗതിയാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. നിബ്ബത്തിയാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപപത്തിയാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ജാതിയാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ജരായ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ബ്യാധിമ്ഹാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. മരണാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. സോകാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. പരിദേവാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപായാസാ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്താ വുട്ഠാതീതി – ഗോത്രഭു. അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു…പേ… നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
ഉപ്പാദാ വുട്ഠഹിത്വാ [വുട്ഠിത്വാ (സ്യാ. ക.)] അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്താ വുട്ഠഹിത്വാ അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. നിമിത്താ വുട്ഠഹിത്വാ അനിമിത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ആയൂഹനാ വുട്ഠഹിത്വാ അനായൂഹനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. പടിസന്ധിയാ വുട്ഠഹിത്വാ അപ്പടിസന്ധിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ഗതിയാ വുട്ഠഹിത്വാ അഗതിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. നിബ്ബത്തിയാ വുട്ഠഹിത്വാ അനിബ്ബത്തിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപപത്തിയാ വുട്ഠഹിത്വാ അനുപപത്തിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ജാതിയാ വുട്ഠഹിത്വാ അജാതിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ജരായ വുട്ഠഹിത്വാ അജരം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ബ്യാധിമ്ഹാ വുട്ഠഹിത്വാ അബ്യാധിം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. മരണാ വുട്ഠഹിത്വാ അമതം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. സോകാ വുട്ഠഹിത്വാ അസോകം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. പരിദേവാ വുട്ഠഹിത്വാ അപരിദേവം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ഉപായാസാ വുട്ഠഹിത്വാ അനുപായാസം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്താ വുട്ഠഹിത്വാ നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
ഉപ്പാദാ വിവട്ടതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്താ വിവട്ടതീതി – ഗോത്രഭു…പേ… ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്താ വിവട്ടതീതി – ഗോത്രഭു. അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു…പേ… നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
ഉപ്പാദാ വിവട്ടിത്വാ അനുപ്പാദം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു. പവത്താ വിവട്ടിത്വാ അപ്പവത്തം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു…പേ… ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്താ വിവട്ടിത്വാ നിരോധം നിബ്ബാനം പക്ഖന്ദതീതി – ഗോത്രഭു.
൬൦. കതി ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ സമഥവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി? കതി ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ വിപസ്സനാവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി? അട്ഠ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ സമഥവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി. ദസ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ വിപസ്സനാവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി.
കതമേ അട്ഠ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ സമഥവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി? പഠമം ഝാനം പടിലാഭത്ഥായ നീവരണേ അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ദുതിയം ഝാനം പടിലാഭത്ഥായ വിതക്കവിചാരേ അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. തതിയം ഝാനം പടിലാഭത്ഥായ പീതിം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ചതുത്ഥം ഝാനം പടിലാഭത്ഥായ സുഖദുക്ഖേ അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ആകാസാനഞ്ചായതനസമാപത്തിം പടിലാഭത്ഥായ രൂപസഞ്ഞം പടിഘസഞ്ഞം നാനത്തസഞ്ഞം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. വിഞ്ഞാണഞ്ചായതനസമാപത്തിം പടിലാഭത്ഥായ ആകാസാനഞ്ചായതനസഞ്ഞം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനസമാപത്തിം പടിലാഭത്ഥായ വിഞ്ഞാണഞ്ചായതനസഞ്ഞം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസമാപത്തിം പടിലാഭത്ഥായ ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനസഞ്ഞം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ഇമേ അട്ഠ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ സമഥവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി.
കതമേ ദസ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ വിപസ്സനാവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി? സോതാപത്തിമഗ്ഗം പടിലാഭത്ഥായ ഉപ്പാദം പവത്തം നിമിത്തം ആയൂഹനം പടിസന്ധിം ഗതിം നിബ്ബത്തിം ഉപപത്തിം ജാതിം ജരം ബ്യാധിം മരണം സോകം പരിദേവം ഉപായാസം ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്തം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. സോതാപത്തിഫലസമാപത്തത്ഥായ ഉപ്പാദം പവത്തം നിമിത്തം ആയൂഹനം പടിസന്ധിം…പേ… അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. സകദാഗാമിമഗ്ഗം പടിലാഭത്ഥായ…പേ… സകദാഗാമിഫലസമാപത്തത്ഥായ… അനാഗാമിമഗ്ഗം പടിലാഭത്ഥായ… അനാഗാമിഫലസമാപത്തത്ഥായ… അരഹത്തമഗ്ഗം പടിലാഭത്ഥായ ഉപ്പാദം പവത്തം നിമിത്തം ആയൂഹനം പടിസന്ധിം ഗതിം നിബ്ബത്തിം ഉപപത്തിം ജാതിം ജരം ബ്യാധിം മരണം സോകം പരിദേവം ഉപായാസം ബഹിദ്ധാ സങ്ഖാരനിമിത്തം അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. അരഹത്തഫലസമാപത്തത്ഥായ… സുഞ്ഞതവിഹാരസമാപത്തത്ഥായ… അനിമിത്തവിഹാരസമാപത്തത്ഥായ ഉപ്പാദം പവത്തം നിമിത്തം ആയൂഹനം പടിസന്ധിം…പേ… അഭിഭുയ്യതീതി – ഗോത്രഭു. ഇമേ ദസ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ വിപസ്സനാവസേന ഉപ്പജ്ജന്തി.
കതി ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ കുസലാ, കതി അകുസലാ, കതി അബ്യാകതാ? പന്നരസ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ കുസലാ, തയോ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ അബ്യാകതാ. നത്ഥി ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ അകുസലാതി.
സാമിസഞ്ച നിരാമിസം, പണിഹിതഞ്ച അപ്പണിഹിതം;
സഞ്ഞുത്തഞ്ച വിസഞ്ഞുത്തം, വുട്ഠിതഞ്ച അവുട്ഠിതം.
അട്ഠ സമാധിസ്സ പച്ചയാ, ദസ ഞാണസ്സ ഗോചരാ;
അട്ഠാരസ ഗോത്രഭൂ ധമ്മാ, തിണ്ണം വിമോക്ഖാന പച്ചയാ.
ഇമേ അട്ഠാരസാകാരാ, പഞ്ഞാ യസ്സ പരിച്ചിതാ;
കുസലോ വിവട്ടേ വുട്ഠാനേ, നാനാദിട്ഠീസു ന കമ്പതീതി.
തം ഞാതട്ഠേന ഞാണം, പജാനനട്ഠേന പഞ്ഞാ. തേന വുച്ചതി – ‘‘ബഹിദ്ധാ വുട്ഠാനവിവട്ടനേ പഞ്ഞാ ഗോത്രഭുഞാണം’’.
ഗോത്രഭുഞാണനിദ്ദേസോ ദസമോ.