൧൦. ഉപസ്സയസുത്തവണ്ണനാ

൧൫൩. ദസമേ ആയാമ, ഭന്തേതി കസ്മാ ഭിക്ഖുനീഉപസ്സയഗമനം യാചതി? ന ലാഭസക്കാരഹേതു, കമ്മട്ഠാനത്ഥികാ പനേത്ഥ ഭിക്ഖുനിയോ അത്ഥി, താ ഉസ്സുക്കാപേത്വാ കമ്മട്ഠാനം കഥാപേസ്സാമീതി യാചതി. നനു ച സോ സയമ്പി തേപിടകോ ബഹുസ്സുതോ, കിം സയം കഥേതും ന സക്കോതീതി? നോ ന സക്കോതി. ബുദ്ധപടിഭാഗസ്സ പന സാവകസ്സ കഥം സദ്ധാതബ്ബം മഞ്ഞിസ്സന്തീതി യാചതി. ബഹുകിച്ചോ ത്വം ബഹുകരണീയോതി കിം ഥേരോ നവകമ്മാദിപസുതോ, യേന നം ഏവമാഹാതി? നോ, സത്ഥരി പന പരിനിബ്ബുതേ ചതസ്സോ പരിസാ ആനന്ദത്ഥേരം ഉപസങ്കമിത്വാ, ‘‘ഭന്തേ, ഇദാനി കസ്സ പത്തചീവരം ഗഹേത്വാ ചരഥ, കസ്സ പരിവേണം സമ്മജ്ജഥ, കസ്സ മുഖോദകം ദേഥാ’’തി രോദന്തി പരിദേവന്തി. ഥേരോ ‘‘അനിച്ചാ സങ്ഖാരാ, വുദ്ധസരീരേപി നില്ലജ്ജോവ മച്ചുരാജാ പഹരി. ഏസാ സങ്ഖാരാനം ധമ്മതാ, മാ സോചിത്ഥ, മാ പരിദേവിത്ഥാ’’തി പരിസം സഞ്ഞാപേതി. ഇദമസ്സ ബഹുകിച്ചം. തം സന്ധായ ഥേരോ ഏവമാഹ. സന്ദസ്സേസീതി പടിപത്തിഗുണം ദസ്സേസി. സമാദപേസീതി ഗണ്ഹാപേസി. സമുത്തേജേസീതി സമുസ്സാഹേസി. സമ്പഹംസേസീതി പടിലദ്ധഗുണേന മോദാപേസി.

ഥുല്ലതിസ്സാതി സരീരേന ഥൂലാ, നാമേന തിസ്സാ. വേദേഹമുനിനോതി പണ്ഡിതമുനിനോ. പണ്ഡിതോ ഹി ഞാണസങ്ഖാതേന വേദേന ഈഹതി സബ്ബകിച്ചാനി കരോതി, തസ്മാ ‘‘വേദേഹോ’’തി വുച്ചതി. വേദേഹോ ച സോ മുനി ചാതി, വേദേഹമുനി. ധമ്മം ഭാസിതബ്ബം മഞ്ഞതീതി തിപിടകധരസ്സ ധമ്മഭണ്ഡാഗാരികസ്സ സമ്മുഖേ സയം അരഞ്ഞവാസീ പംസുകൂലികോ സമാനോ ‘‘ധമ്മകഥികോ അഹ’’ന്തി ധമ്മം ഭാസിതബ്ബം മഞ്ഞതി. ഇദം കിം പന, കഥം പനാതി? അവജാനമാനാ ഭണതി. അസ്സോസീതി അഞ്ഞേന ആഗന്ത്വാ ആരോചിതവസേന അസ്സോസി. ആഗമേഹി ത്വം, ആവുസോതി തിട്ഠ ത്വം, ആവുസോ. മാ തേ സങ്ഘോ ഉത്തരി ഉപപരിക്ഖീതി മാ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ അതിരേകഓകാസേ തം ഉപപരിക്ഖീതി. ഇദം വുത്തം ഹോതി – ‘‘ആനന്ദേന ബുദ്ധപടിഭാഗോ സാവകോ വാരിതോ, ഏകാ ഭിക്ഖുനീ ന വാരിതാ, തായ സദ്ധിം സന്ഥവോ വാ സിനേഹോ വാ ഭവിസ്സതീ’’തി മാ തം സങ്ഘോ ഏവം അമഞ്ഞീതി.

ഇദാനി അത്തനോ ബുദ്ധപടിഭാഗഭാവം ദീപേന്തോ തം കിം മഞ്ഞസി, ആവുസോതിആദിമാഹ? സത്തരതനന്തി സത്തഹത്ഥപ്പമാണം. നാഗന്തി ഹത്ഥിം. അഡ്ഢട്ഠരതനം വാതി അഡ്ഢരതനേന ഊനഅട്ഠരതനം, പുരിമപാദതോ പട്ഠായ യാവ കുമ്ഭാ വിദത്ഥാധികസത്തഹത്ഥുബ്ബേധന്തി അത്ഥോ. താലപത്തികായാതി തരുണതാലപണ്ണേന. ചവിത്ഥാതി ചുതാ, ന മതാ വാ നട്ഠാ വാ, ബുദ്ധപടിഭാഗസ്സ പന സാവകസ്സ ഉപവാദം വത്വാ മഹാകസ്സപത്ഥേരേ ഛഹി അഭിഞ്ഞാഹി സീഹനാദം നദന്തേ തസ്സാ കാസാവാനി കണ്ടകസാഖാ വിയ കച്ഛുസാഖാ വിയ ച സരീരം ഖാദിതും ആരദ്ധാനി, താനി ഹാരേത്വാ സേതകാനി നിവത്ഥക്ഖണേയേവസ്സാ ചിത്തസ്സാദോ ഉദപാദീതി. ദസമം.