൩. പഞ്ഹാപുച്ഛകം

൭൪൭. ചതസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ – അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ, ധമ്മപടിസമ്ഭിദാ, നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദാ, പടിഭാനപടിസമ്ഭിദാ.

൭൪൮. ചതുന്നം പടിസമ്ഭിദാനം കതി കുസലാ, കതി അകുസലാ, കതി അബ്യാകതാ…പേ… കതി സരണാ, കതി അരണാ?

൧. തികം

൭൪൯. സിയാ കുസലാ, സിയാ അബ്യാകതാ. സിയാ സുഖായ വേദനായ സമ്പയുത്താ, സിയാ അദുക്ഖമസുഖായ വേദനായ സമ്പയുത്താ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ വിപാകധമ്മധമ്മാ, സിയാ നേവവിപാകനവിപാകധമ്മധമ്മാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ വിപാകാ, സിയാ വിപാകധമ്മധമ്മാ, സിയാ നേവവിപാകനവിപാകധമ്മധമ്മാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ അനുപാദിന്നുപാദാനിയാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ അനുപാദിന്നുപാദാനിയാ, സിയാ അനുപാദിന്നഅനുപാദാനിയാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ അസംകിലിട്ഠഅസംകിലേസികാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ അസംകിലിട്ഠസംകിലേസികാ, സിയാ അസംകിലിട്ഠഅസംകിലേസികാ.

തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സവിതക്കസവിചാരാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സവിതക്കസവിചാരാ, സിയാ അവിതക്കവിചാരമത്താ, സിയാ അവിതക്കഅവിചാരാ. സിയാ പീതിസഹഗതാ, സിയാ സുഖസഹഗതാ, സിയാ ഉപേക്ഖാസഹഗതാ. നേവ ദസ്സനേന ന ഭാവനായ പഹാതബ്ബാ. നേവ ദസ്സനേന ന ഭാവനായ പഹാതബ്ബഹേതുകാ.

തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ ആചയഗാമിനോ, സിയാ നേവാചയഗാമിനാപചയഗാമിനോ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ ആചയഗാമിനീ, സിയാ അപചയഗാമിനീ, സിയാ നേവാചയഗാമിനാപചയഗാമിനീ.

തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ നേവസേക്ഖനാസേക്ഖാ, അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സേക്ഖാ, സിയാ അസേക്ഖാ, സിയാ നേവസേക്ഖനാസേക്ഖാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ പരിത്താ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ പരിത്താ, സിയാ അപ്പമാണാ. നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദാ പരിത്താരമ്മണാ; തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ പരിത്താരമ്മണാ, സിയാ മഹഗ്ഗതാരമ്മണാ, സിയാ അപ്പമാണാരമ്മണാ.

തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ മജ്ഝിമാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ മജ്ഝിമാ, സിയാ പണീതാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ അനിയതാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സമ്മത്തനിയതാ, സിയാ അനിയതാ. നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദാ ന വത്തബ്ബാ – മഗ്ഗാരമ്മണാതിപി, മഗ്ഗഹേതുകാതിപി, മഗ്ഗാധിപതിനീതിപി; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ ന മഗ്ഗാരമ്മണാ, സിയാ മഗ്ഗഹേതുകാ, സിയാ മഗ്ഗാധിപതിനീ, സിയാ ന വത്തബ്ബാ മഗ്ഗഹേതുകാതിപി, മഗ്ഗാധിപതിനീതിപി; ദ്വേ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ മഗ്ഗാരമ്മണാ, ന മഗ്ഗഹേതുകാ, സിയാ മഗ്ഗാധിപതിനോ, സിയാ ന വത്തബ്ബാ മഗ്ഗാരമ്മണാതിപി, മഗ്ഗാധിപതിനോതിപി.

തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ ഉപ്പന്നാ, സിയാ അനുപ്പന്നാ, ന വത്തബ്ബാ ഉപ്പാദിനോതി; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ ഉപ്പന്നാ, സിയാ അനുപ്പന്നാ, സിയാ ഉപ്പാദിനീ. സിയാ അതീതാ, സിയാ അനാഗതാ, സിയാ പച്ചുപ്പന്നാ. നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദാ പച്ചുപ്പന്നാരമ്മണാ; ദ്വേ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ അതീതാരമ്മണാ, സിയാ അനാഗതാരമ്മണാ, സിയാ പച്ചുപ്പന്നാരമ്മണാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ അതീതാരമ്മണാ, സിയാ അനാഗതാരമ്മണാ, സിയാ പച്ചുപ്പന്നാരമ്മണാ, സിയാ ന വത്തബ്ബാ അതീതാരമ്മണാതിപി, അനാഗതാരമ്മണാതിപി, പച്ചുപ്പന്നാരമ്മണാതിപി. സിയാ അജ്ഝത്താ, സിയാ ബഹിദ്ധാ, സിയാ അജ്ഝത്തബഹിദ്ധാ. നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദാ ബഹിദ്ധാരമ്മണാ; തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സിയാ അജ്ഝത്താരമ്മണാ, സിയാ ബഹിദ്ധാരമ്മണാ, സിയാ അജ്ഝത്തബഹിദ്ധാരമ്മണാ. അനിദസ്സനഅപടിഘാ.

൨. ദുകം

൭൫൦. ഹേതൂ, സഹേതുകാ, ഹേതുസമ്പയുത്താ, ഹേതൂ ചേവ സഹേതുകാ ച, ഹേതൂ ചേവ ഹേതുസമ്പയുത്താ ച, ന വത്തബ്ബാ ന ഹേതൂ സഹേതുകാതിപി, നഹേതൂഅഹേതുകാതിപി.

സപ്പച്ചയാ, സങ്ഖതാ, അനിദസ്സനാ, അപ്പടിഘാ, അരൂപാ, തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ ലോകിയാ, അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ ലോകിയാ, സിയാ ലോകുത്തരാ, കേനചി വിഞ്ഞേയ്യാ, കേനചി ന വിഞ്ഞേയ്യാ.

നോ ആസവാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സാസവാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സാസവാ, സിയാ അനാസവാ. ആസവവിപ്പയുത്താ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ ന വത്തബ്ബാ ആസവാ ചേവ സാസവാ ചാതി, സാസവാ ചേവ നോ ച ആസവാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ ന വത്തബ്ബാ ആസവോ [ആസവാ (സീ.) ധാതുവിഭങ്ഗേ പന പാഠനാനത്തം നത്ഥി] ചേവ സാസവാ ചാതി, സിയാ സാസവാ ചേവ നോ ച ആസവോ [ആസവാ (സീ.) ധാതുവിഭങ്ഗേ പന പാഠനാനത്തം നത്ഥി], സിയാ ന വത്തബ്ബാ സാസവാ ചേവ നോ ച ആസവാതി. ന വത്തബ്ബാ ആസവാ ചേവ ആസവസമ്പയുത്താ ചാതിപി, ആസവസമ്പയുത്താ ചേവ നോ ച ആസവാതിപി. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ ആസവവിപ്പയുത്താ സാസവാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ ആസവവിപ്പയുത്താ സാസവാ, സിയാ ആസവവിപ്പയുത്താ അനാസവാ.

നോ സംയോജനാ…പേ… നോ ഗന്ഥാ…പേ… നോ ഓഘാ…പേ… നോ യോഗാ…പേ… നോ നീവരണാ…പേ… നോ പരാമാസാ…പേ… സാരമ്മണാ. നോ ചിത്താ, ചേതസികാ, ചിത്തസമ്പയുത്താ, ചിത്തസംസട്ഠാ, ചിത്തസമുട്ഠാനാ, ചിത്തസഹഭുനോ, ചിത്താനുപരിവത്തിനോ. ചിത്തസംസട്ഠസമുട്ഠാനാ, ചിത്തസംസട്ഠസമുട്ഠാനസഹഭുനോ, ചിത്തസംസട്ഠസമുട്ഠാനാനുപരിവത്തിനോ, ബാഹിരാ, നോ ഉപാദാ, അനുപാദിന്നാ.

നോ ഉപാദാനാ…പേ… നോ കിലേസാ…പേ… ന ദസ്സനേന പഹാതബ്ബാ. ന ഭാവനായ പഹാതബ്ബാ. ന ദസ്സനേന പഹാതബ്ബഹേതുകാ. ന ഭാവനായ പഹാതബ്ബഹേതുകാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സവിതക്കാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സവിതക്കാ, സിയാ അവിതക്കാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സവിചാരാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സവിചാരാ, സിയാ അവിചാരാ. സിയാ സപ്പീതികാ, സിയാ അപ്പീതികാ. സിയാ പീതിസഹഗതാ, സിയാ ന പീതിസഹഗതാ. സിയാ സുഖസഹഗതാ, സിയാ ന സുഖസഹഗതാ. സിയാ ഉപേക്ഖാസഹഗതാ, സിയാ ന ഉപേക്ഖാസഹഗതാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ കാമാവചരാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ കാമാവചരാ, സിയാ ന കാമാവചരാ. ന രൂപാവചരാ. ന അരൂപാവചരാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ പരിയാപന്നാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ പരിയാപന്നാ, സിയാ അപരിയാപന്നാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ അനിയ്യാനികാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ നിയ്യാനികാ, സിയാ അനിയ്യാനികാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ അനിയതാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ നിയതാ, സിയാ അനിയതാ. തിസ്സോ പടിസമ്ഭിദാ സഉത്തരാ; അത്ഥപടിസമ്ഭിദാ സിയാ സഉത്തരാ, സിയാ അനുത്തരാ. അരണാതി.

പഞ്ഹാപുച്ഛകം.

പടിസമ്ഭിദാവിഭങ്ഗോ നിട്ഠിതോ.