൧. വിഭങ്ഗവാരോ

ഹേതുപച്ചയോ

൨൯. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച കടത്താരൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഹേതൂ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൨)

(അനിദസ്സനഅപ്പടിഘമൂലകേയേവ ഇമിനാ കാരണേന സത്ത പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ.)

ആരമ്മണപച്ചയോ

൩൦. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – രൂപേ അനിച്ചതോ ദുക്ഖതോ അനത്തതോ വിപസ്സതി, അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ആരബ്ഭ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി, വിചികിച്ഛാ ഉപ്പജ്ജതി, ഉദ്ധച്ചം ഉപ്പജ്ജതി, ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. സനിദസ്സനസപ്പടിഘാ ഖന്ധാ ഇദ്ധിവിധഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. ചക്ഖും…പേ… കായം… സദ്ദേ… ഗന്ധേ… രസേ… ഫോട്ഠബ്ബേ… അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, സദ്ദായതനം സോതവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… അനിദസ്സനസപ്പടിഘാ ഖന്ധാ ഇദ്ധിവിധഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

൩൧. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ദാനം ദത്വാ സീലം സമാദിയിത്വാ ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം പച്ചവേക്ഖതി, പുബ്ബേ സുചിണ്ണാനി പച്ചവേക്ഖതി, ഝാനാ…പേ… അരിയാ മഗ്ഗാ വുട്ഠഹിത്വാ മഗ്ഗം പച്ചവേക്ഖന്തി, ഫലം പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം ഗോത്രഭുസ്സ, വോദാനസ്സ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. അരിയാ പഹീനേ കിലേസേ പച്ചവേക്ഖന്തി, വിക്ഖമ്ഭിതേ കിലേസേ പച്ചവേക്ഖന്തി, പുബ്ബേ സമുദാചിണ്ണേ കിലേസേ ജാനന്തി…പേ… വത്ഥും… ഇത്ഥിന്ദ്രിയം… പുരിസിന്ദ്രിയം… ജീവിതിന്ദ്രിയം… ആപോധാതും… കബളീകാരം ആഹാരം… അനിദസ്സനഅപ്പടിഘേ ഖന്ധേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ചേതോപരിയഞാണേന അനിദസ്സനഅപ്പടിഘചിത്തസമങ്ഗിസ്സ ചിത്തം ജാനാതി, ആകാസാനഞ്ചായതനം വിഞ്ഞാണഞ്ചായതനസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസ്സ…പേ… അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ ഇദ്ധിവിധഞാണസ്സ, ചേതോപരിയഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, യഥാകമ്മൂപഗഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അധിപതിപച്ചയോ

൩൨. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – രൂപം ഗരും കത്വാ അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ഗരും കത്വാ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – ചക്ഖും…പേ… കായം… സദ്ദേ… ഗന്ധേ… രസേ… ഫോട്ഠബ്ബേ… ഗരും കത്വാ അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ഗരും കത്വാ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി. (൧)

൩൩. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ദാനം ദത്വാ സീലം സമാദിയിത്വാ ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം ഗരും കത്വാ…പേ… ഝാനാ വുട്ഠഹിത്വാ…പേ… അരിയാ മഗ്ഗാ വുട്ഠഹിത്വാ…പേ… ഫലാ വുട്ഠഹിത്വാ…പേ… ഫലം ഗരും കത്വാ…പേ… നിബ്ബാനം ഗരും കത്വാ… നിബ്ബാനം ഗോത്രഭുസ്സ, വോദാനസ്സ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. വത്ഥും… ഇത്ഥിന്ദ്രിയം… പുരിസിന്ദ്രിയം… ജീവിതിന്ദ്രിയം… ആപോധാതും… കബളീകാരം ആഹാരം… അനിദസ്സനഅപ്പടിഘേ ഖന്ധേ ഗരും കത്വാ അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ഗരും കത്വാ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി. സഹജാതാധിപതി – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. സഹജാതാധിപതി – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാധിപതി സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(അനിദസ്സനഅപ്പടിഘമൂലകേ സത്തപി പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ, അധിപതി തിവിധരൂപസങ്ഗഹേന.)

അനന്തരപച്ചയോ

൩൪. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. അനുലോമം ഗോത്രഭുസ്സ… അനുലോമം വോദാനസ്സ… ഗോത്രഭു മഗ്ഗസ്സ… വോദാനം മഗ്ഗസ്സ… മഗ്ഗോ ഫലസ്സ… ഫലം ഫലസ്സ… അനുലോമം ഫലസമാപത്തിയാ… നിരോധാ വുട്ഠഹന്തസ്സ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനം ഫലസമാപത്തിയാ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

സമനന്തരപച്ചയോ

൩൫. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ സമനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ (അനന്തരസദിസം).

സഹജാതപച്ചയാദി

൩൬. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ സഹജാതപച്ചയേന പച്ചയോ (പടിച്ചവാരസദിസം സാധുകം കാതബ്ബം. അഞ്ഞമഞ്ഞപച്ചയേ പടിച്ചവാരേ അഞ്ഞമഞ്ഞസദിസം, നിസ്സയപച്ചയേ പടിച്ചവാരസദിസം).

ഉപനിസ്സയപച്ചയോ

൩൭. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – വണ്ണസമ്പദം പത്ഥയമാനോ ദാനം ദേതി, സീലം സമാദിയതി, ഉപോസഥകമ്മം…പേ… വണ്ണസമ്പദാ സദ്ധായ…പേ… പഞ്ഞായ, രാഗസ്സ…പേ… പത്ഥനായ, കായികസ്സ സുഖസ്സ, കായികസ്സ ദുക്ഖസ്സ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ചക്ഖുസമ്പദം പത്ഥയമാനോ…പേ… കായസമ്പദം… സദ്ദസമ്പദം…പേ… ഫോട്ഠബ്ബസമ്പദം പത്ഥയമാനോ ദാനം ദേതി, സീലം സമാദിയതി, ഉപോസഥകമ്മം… ഉതും… സേനാസനം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി സീലം സമാദിയതി. ഉപോസഥകമ്മം, ഝാനം… വിപസ്സനം… മഗ്ഗം… അഭിഞ്ഞം… സമാപത്തിം ഉപ്പാദേതി പാണം ഹനതി…പേ… സങ്ഘം ഭിന്ദതി. ചക്ഖുസമ്പദാ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബസമ്പദാ, ഉതു, സേനാസനം സദ്ധായ…പേ… പഞ്ഞായ, രാഗസ്സ…പേ… പത്ഥനായ, കായികസ്സ സുഖസ്സ, കായികസ്സ ദുക്ഖസ്സ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

൩൮. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – സദ്ധം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി, സീലം സമാദിയതി, ഉപോസഥകമ്മം… ഝാനം… സമാപത്തിം ഉപ്പാദേതി, മാനം ജപ്പേതി, ദിട്ഠിം ഗണ്ഹാതി. സീലം…പേ… പഞ്ഞം… രാഗം…പേ… പത്ഥനം, കായികം സുഖം… കായികം ദുക്ഖം… ഭോജനം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി…പേ… സങ്ഘം ഭിന്ദതി. സദ്ധാ …പേ… പഞ്ഞാ, രാഗോ…പേ… പത്ഥനാ, കായികം സുഖം… കായികം ദുക്ഖം… ഭോജനം സദ്ധായ…പേ… പഞ്ഞായ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

പുരേജാതപച്ചയോ

൩൯. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണപുരേജാതം – രൂപേ അനിച്ചതോ ദുക്ഖതോ അനത്തതോ വിപസ്സതി, അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ആരബ്ഭ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി…പേ… വിചികിച്ഛാ…പേ… ഉദ്ധച്ചം…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ആരമ്മണപുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… കായം… സദ്ദേ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, സദ്ദായതനം സോതവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. വത്ഥുപുരേജാതം – ചക്ഖായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ആരമ്മണപുരേജാതം – വത്ഥും… ഇത്ഥിന്ദ്രിയം… പുരിസിന്ദ്രിയം… ജീവിതിന്ദ്രിയം… ആപോധാതും… കബളീകാരം ആഹാരം… അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി. വത്ഥുപുരേജാതം – വത്ഥു അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

൪൦. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. രൂപായതനഞ്ച വത്ഥു ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ചക്ഖായതനഞ്ച വത്ഥു ച…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനഞ്ച വത്ഥു ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. രൂപായതനഞ്ച ചക്ഖായതനഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

പച്ഛാജാതപച്ചയോ

൪൧. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – പച്ഛാജാതാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – പച്ഛാജാതാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(ഏവം സത്ത പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ, തിവിധരൂപസങ്ഗഹോ.) (൭)

ആസേവനപച്ചയോ

൪൨. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആസേവനപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം ആസേവനപച്ചയേന പച്ചയോ. അനുലോമം ഗോത്രഭുസ്സ… അനുലോമം വോദാനസ്സ… ഗോത്രഭു മഗ്ഗസ്സ… വോദാനം മഗ്ഗസ്സ ആസേവനപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

കമ്മപച്ചയോ

൪൩. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. നാനാക്ഖണികാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ചേതനാ വിപാകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച കടത്താരൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ചേതനാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. നാനാക്ഖണികാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ചേതനാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(ഏവം സത്ത പഞ്ഹാ സഹജാതാ നാനാക്ഖണികാ ഇമിനാ കാരണേന വിഭജിതബ്ബാ, തിവിധരൂപസങ്ഗഹോ.) (൭)

വിപാകപച്ചയോ

൪൪. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ – വിപാകോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ദ്വേ ഖന്ധാ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച കടത്താരൂപാനം വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ഖന്ധാ വത്ഥുസ്സ വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ – വിപാകാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(ഏവം സത്ത പഞ്ഹാ വിത്ഥാരേതബ്ബാ, പവത്തിപടിസന്ധി.) (൭)

ആഹാരപച്ചയോ

൪൫. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ആഹാരാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ആഹാരാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച കടത്താരൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. കബളീകാരോ ആഹാരോ ഇമസ്സ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ആഹാരാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ആഹാരാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. കബളീകാരോ ആഹാരോ ഇമസ്സ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(ഏവം സത്ത പഞ്ഹാ പവത്തിപടിസന്ധി വിഭജിതബ്ബാ, സത്തസുപി കബളീകാരോ ആഹാരോ കാതബ്ബോ.) (൭)

ഇന്ദ്രിയപച്ചയോ

൪൬. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ – ചക്ഖുന്ദ്രിയം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായിന്ദ്രിയം കായവിഞ്ഞാണസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഇന്ദ്രിയാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഇന്ദ്രിയാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനഞ്ച കടത്താരൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. രൂപജീവിതിന്ദ്രിയം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഇന്ദ്രിയാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഇന്ദ്രിയാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. രൂപജീവിതിന്ദ്രിയം സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(ഏവം പവത്തിപടിസന്ധി സത്ത പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ, രൂപജീവിതിന്ദ്രിയഞ്ച അന്തേ അന്തേ.) (൭)

൪൭. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ – ചക്ഖുന്ദ്രിയഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസഹഗതാനം ഖന്ധാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… കായിന്ദ്രിയഞ്ച കായവിഞ്ഞാണഞ്ച കായവിഞ്ഞാണസഹഗതാനം ഖന്ധാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഝാനപച്ചയാദി

൪൮. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ ഝാനപച്ചയേന പച്ചയോ… മഗ്ഗപച്ചയേന പച്ചയോ… സമ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം സമ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ദ്വേ ഖന്ധാ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ….

വിപ്പയുത്തപച്ചയോ

൪൯. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – ചക്ഖായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. ഖന്ധാ വത്ഥുസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. വത്ഥു ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – വത്ഥു അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(അവസേസാ പഞ്ച പഞ്ഹാ ഏവം വിത്ഥാരേതബ്ബാ. സഹജാതാ, പച്ഛാജാതാ.)

അത്ഥിപച്ചയോ

൫൦. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – രൂപേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

൫൧. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനസപ്പടിഘം ഏകം മഹാഭൂതം ദ്വിന്നം മഹാഭൂതാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ദ്വേ മഹാഭൂതാ ഏകസ്സ മഹാഭൂതസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. അനിദസ്സനസപ്പടിഘാ മഹാഭൂതാ അനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കടത്താരൂപാനം ഉപാദാരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ഫോട്ഠബ്ബായതനം ചക്ഖായതനസ്സ…പേ… രസായതനസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ബാഹിരം… ആഹാരസമുട്ഠാനം… ഉതുസമുട്ഠാനം… ഏകം മഹാഭൂതം ദ്വിന്നം മഹാഭൂതാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ദ്വേ മഹാഭൂതാ ഏകസ്സ മഹാഭൂതസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ഉതുസമുട്ഠാനാ മഹാഭൂതാ അനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ഉപാദാരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. അസഞ്ഞസത്താനം അനിദസ്സനസപ്പടിഘം ഏകം മഹാഭൂതം ദ്വിന്നം മഹാഭൂതാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ദ്വേ മഹാഭൂതാ…പേ…. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

(പടിച്ചവാരേ നിസ്സയപച്ചയസദിസം.)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതാ – അനിദസ്സനസപ്പടിഘാ മഹാഭൂതാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കടത്താരൂപാനം ഉപാദാരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (യാവ അസഞ്ഞസത്താ വിത്ഥാരേതബ്ബാ). പുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… കായം, സദ്ദേ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, ചക്ഖായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

(അവസേസാ ചത്താരോ പഞ്ഹാ വിത്ഥാരേതബ്ബാ. പടിച്ചവാരേ സഹജാതപച്ചയസദിസാ, നിന്നാനാകരണാ.) (൭)

൫൨. അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ധമ്മോ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം, പച്ഛാജാതം, ആഹാരം, ഇന്ദ്രിയം. സഹജാതോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ദ്വേ ഖന്ധാ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… ആപോധാതു അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കടത്താരൂപാനം ഉപാദാരൂപാനം…പേ… ആപോധാതു ഇത്ഥിന്ദ്രിയസ്സ…പേ… കബളീകാരാഹാരസ്സ ച അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. ബാഹിരം… ആഹാരസമുട്ഠാനം… ഉതുസമുട്ഠാനം… അസഞ്ഞസത്താനം ആപോധാതു അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം ഉപാദാരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – വത്ഥും… ഇത്ഥിന്ദ്രിയം… പുരിസിന്ദ്രിയം… ജീവിതിന്ദ്രിയം… ആപോധാതും… കബളീകാരം ആഹാരം… അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി, വത്ഥു അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. കബളീകാരോ ആഹാരോ ഇമസ്സ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. രൂപജീവിതിന്ദ്രിയം അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം കടത്താരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ഏവം അവസേസാ ഛ പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ. സഹജാതം, പച്ഛാജാതം, ആഹാരം, ഇന്ദ്രിയമ്പി കാതബ്ബാ). (൭)

൫൩. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – രൂപായതനഞ്ച വത്ഥു ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ സനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ ച മഹാഭൂതാ ച സനിദസ്സനസപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ… (സംഖിത്തം, അസഞ്ഞസത്താനഞ്ച കാതബ്ബാ). (൧)

അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനസപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (സംഖിത്തം). (൨)

൫൪. അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതാ – അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാ ഖന്ധാ ച മഹാഭൂതാ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം…പേ… (യാവ അസഞ്ഞസത്താ കാതബ്ബാ). പുരേജാതം – ചക്ഖായതനഞ്ച വത്ഥു ച…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനഞ്ച വത്ഥു ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘാനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩) (അവസേസാ ചതസ്സോ പഞ്ഹാ വിഭജിതബ്ബാ.) (൭)

൫൫. സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – രൂപായതനഞ്ച ചക്ഖായതനഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

സനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനസപ്പടിഘോ ച അനിദസ്സനഅപ്പടിഘോ ച ധമ്മാ അനിദസ്സനഅപ്പടിഘസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. രൂപായതനഞ്ച ചക്ഖായതനഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണഞ്ച ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസഹഗതാനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

(നത്ഥിവിഗതപച്ചയം അനന്തരസദിസം. അവിഗതപച്ചയം അത്ഥിസദിസം.)