ബാവീസതിമ പരിച്ഛേദ
ഗാമണികുമാര സുതി
൧. ഏളാരം ഘാതയിത്വാന, രാജാ’ഹു ദുട്ഠഗാമണി;
തദത്ഥ ദീപനത്ഥായ, അനുപുബ്ബകഥാ അയം.
൨. ദേവാനം പിയതിസ്സസ്സ, രഞ്ഞോ ദുതിയഭാതികോ;
ഉപരാജാ മഹാനാഗോ, നാമാനു ഭാതുനോ പിയോ.
൩. രഞ്ഞോ ദേവീ സപുത്തസ്സ, ബാലാ രജ്ജാഭികാമിനി;
ഉപരാജവധത്ഥായ, ജാതചിത്താ നിരന്തരം.
൪. വാപിം തരച്ഛനാമം സാ, കാരാപേന്തസ്സ പാഹിണി;
അമ്ബം വിസേന യോജേത്വാ, ഠപേത്വാ അമ്ബമത്ഥകേ.
൫. തസ്സാ പുത്തോ സഹഗതോ, ഉപരാജേന ബാലകോ;
ഭാജനേ വിവടേയേവ, തം അമ്ബം ഖാദിയാ’മരി.
൬. ഉപരാജാ തതോയേവ, സദാര ബല വാഹനോ;
രക്ഖിഹും സകമത്താനം, രോഹണാ’ഭിമുഖോ അഗാ.
൭. യട്ഠാലയ വിഹാരസ്മിം, മഹേസീ തസ്സ ഗബ്ഭിനീ;
പുത്തം ജനേസി സോ തസ്സ, ഭാതു നാമ മകാരയി.
൮. തതോ ഗന്ത്വാ രോഹണം സോ,
ഇസ്സരോ രോഹണേ’ഖിലോ;
മഹാ ഭാഗോ മഹാ ഗാമേ,
രജ്ജം കാരേസി ഖത്തിയോ.
൯. കാരേസി സോ നാഗമഹാ-വിഹാരം സകനാമകം;
ഉദ്ധകന്ദരകാദീ ച, പിഹാരേ കാരയീ ബഹൂ.
൧൦. യട്ഠാലയ കതിസ്സോ സോ, തസ്സ പുത്തോ തദച്ചയേ;
ഹത്ഥേവ രജ്ജം കാരേസി, തസ്സ പുത്തോ’ഭയോ തഥാ.
൧൧. ഗോട്ഠാഭയസുതോ കാക-വണ്ണതിസ്സോതി വിസ്സുഹോ;
തദച്ചയേ തത്ഥ രജ്ജം, സോ അകാരേസി ഖത്തിയോ.
൧൨. വിഹാരദേവി നാമാ’സി, മഹേസീ തസ്സ രാജിനോ;
സദ്ധസ്സ സദ്ധാസമ്പന്നാ, ധീതാ കല്യാണി രാജിനോ.
൧൩. കല്യാണിയം നരിന്ദോ ഹി, തിസ്സോ നാമാസി ഖത്തിയോ;
ദേവിസഞ്ഞോഗജനിത-കോ പോതസ്സ കനിട്ഠകോ.
൧൪. ഭീതോ തതോ പലായിത്വാ, അയ്യഉത്തിയ നാമകോ;
അഞ്ഞത്ഥ വസി സോ ദേസോ, തേന തം നാമകോ അഹു.
൧൫. ദത്വാ രഹസ്സലേഖം സോ, ഭിക്ഖുവേസധരം നരം;
പാഹേസി ദേവിയാ ഗന്ത്വാ, രാജദ്വാരേ ഠിതോ തുസോ.
൧൬. രാജ ഗേഹേ അരഹതാ, ഭുഞ്ജമാനേന സബ്ബദാ;
അഞ്ഞായമാനോ ഥേരേന, രഞ്ഞോ ഘരമുപാഗമി.
൧൭. ഥേരേന സദ്ധിം ഭുഞ്ജിത്വാ, രഞ്ഞോ സഹ വിനിഗ്ഗമേ;
പാതേസി ഭൂമിയം ലേഖം, പേക്ഖമാനായ ദേവിയാ.
൧൮. സദ്ദേന തേന രാജാനം, നിവത്തിത്വാ വിലോകയം;
ഞത്വാന ലേഖസന്ദേസം, കുദ്ധോ ഥേരസ്സ ദുമ്മതി.
൧൯. ഥേരം തം പുരിസം തഞ്ച, മാരാപേത്വാന കോധസാ;
സമുദ്ദസ്മിം ഖിപാപേസി, കുജ്ഝിത്വാ തേന ദേവതാ.
൨൦. സമുദ്ദേനോ’ത്ഥരാ പേസും, തം ദേസം സോതുഭൂപതി;
അത്തനോ ധീതരം യുദ്ധം, ദേവിം നാമ സുരുപിനിം.
൨൧. ലിഖിത്വാ രാജധീതാതി, സോവണ്ണക്ഖലിയാ ലഹും;
നിസീദാപിയ തത്ഥേവ, സമുദ്ദസ്മിം വിസ്സജ്ജയി.
൨൨. ഓക്കന്തം തം തതോ ലംകേ-കാകവണ്ണോ മഹീപതി;
അഭിസേചയി തേനാ’സി, വിഹാരോപപദവ്ഹയാ.
൨൩. തിസ്സ മഹാവിഹാരഞ്ച, തഥാ ചിത്തലപബ്ബതം;
ഗമിത്ഥവാലിം കുടാലിം, വിഹാരേ ഏവമാദികേ.
൨൪. കാരേത്വാ സുപസന്നേന, മനസാരതനത്തയേ;
ഉപട്ഠഹി തദാ സങ്ഘം, പച്ചയേഹി ചതൂഹി സോ.
൨൫. കോടിപബ്ബത നാമമ്ഹി, വിഹാരേ സീലവത്തിമാ;
തദാ അഹു സാമണേരോ, നാനാപുഞ്ഞകരോ സദാ.
൨൬. സുഖേനാരോഹണത്ഥായ, അകാസ ചേതിയങ്ഗണേ;
ഠപേസി തീണി പാസാണേ, പാസാണ ഫലകാനി സോ.
൨൭. അദാ പാനീയ ദാനഞ്ച, വത്തം സങ്ഘസ്സ ചാ’കരി;
സദാ കിലന്തകായസ്സ, തസ്സാ’ബോധോ മഹാ അഹു.
൨൮. സിവികായ കമാനേത്വാ, ഭിക്ഖവോ കതവേദിനോ;
സിലാപസ്സയ പരിവേണേ, തിസ്സാരാമേ ഉപട്ഠഹും.
൨൯. സദാ വിഹാരദേവീസാ, രാജഗേഹേ സുസങ്ഖതേ;
പുരേഭത്തം മഹാദാനം, ദത്വാ സങ്ഘസ്സ സഞ്ഞതാ.
൩൦. പച്ഛാഭത്തം ഗന്ധമാലം, ഭേസജ്ജവസനാനി ച;
ഗാഹയിത്വാ ഗതാ’രാമം, സക്കരോതി യഥാരഹം.
൩൧. തദാ തഥേവ കത്വാ സാ, സങ്ഘത്ഥേരസ്സ സന്തികേ;
നിസീദി ധമ്മം ദേസേന്തോ, ഥേരോ തം ഇധ മബ്രവി.
൩൨. ‘‘മഹാസമ്പത്തി തുമ്ഹേഹി, ലദ്ധാ’യം പുഞ്ഞകമ്മുനാ;
അപ്പമാദോ’വ കാതബ്ബോ, പുഞ്ഞകമ്മേ ഇദാനിപി’’.
൩൩. ഏവം വുത്തേ തു സാ ആഹ, ‘‘കിം സമ്പത്തി അയം ഇധ;
യേസം നോ ദാരകാ നത്ഥി, വഞ്ഝാസമ്പത്തി തേന നോ’’.
൩൪. ഛളഭിഞ്ഞോ മഹാഥേരോ, പുത്തലാഭമവേക്ഖിയ;
‘‘ഗിലാനം സാമണേരം തം, പസ്സദേവീ’’തി അബ്രവി.
൩൫. സാ ഗന്ത്വാ’സന്ന മരണം, സാമണേരമവോച തം;
‘‘പത്ഥേഹി മമ പുത്തത്തം, സമ്പത്തീ മഹതീ ഹി നോ’’.
൩൬. ന ഇച്ഛതീതി ഞത്വാന, തദത്ഥം മഹതിം സുഭം;
പുപ്ഫപൂജം കാരയിത്വാ, പുന യാചി സുമേധസാ.
൩൭. ഏവമ്പ’നിച്ഛമാനസ്സ, അത്ഥായു’പായകോവിദാ;
നാനാ ഭേസജ്ജ വത്ഥാനി, സങ്ഘേ ദത്വാ’ഥ യാചിതം.
൩൮. പത്ഥേസി സോ രാജകുലം, സാ തം ഠാനം അനേകധാ;
അലങ്കരിത്വാ വന്ദിത്വാ, യാനമാരുയ്ഹ പക്കമി.
൩൯. തതോ ചുതോ സാമണേരോ, ഗച്ഛമാനായ ദേവിയാ;
തസ്സാ കുച്ഛിമ്ഹി നിബ്ബത്തി, തം ജാനിയ നിവത്തിസാ.
൪൦. രഞ്ഞോ തം സാസനം ദത്വാ, രഞ്ഞാ സഹ പുനാ’ഗമാ;
സരീരകിച്ചം കാരേത്വാ, സാമണേരസ്സു’ഭോപിതേ.
൪൧. തസ്മിംയേവ പരിവേണേ, വസന്താ സന്തമാനസാ;
മഹാദാനം പവത്തേസും, ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ സബ്ബദാ.
൪൨. തസ്സേ’വം ദോഹളോ ആഹി, മഹാ പുഞ്ഞായ മാതുയാ;
‘‘ഉസഭമത്തം മധുഗണ്ഡം, കത്വാ ഉസ്സീസകേ സയം.
൪൩. വാമേതരേന പസ്സേന, നിപന്നാസയനേ സുഭേ;
ദ്വാദസന്നം സഹസ്സാനം, ഭിക്ഖൂനം ദിന്നസേസകം.
൪൪. മധും ഭുഞ്ജിതുകാമാ’സി, അഥ ഏളാര രാജിനോ;
യോധാന മഗ്ഗയോധസ്സ, സീസച്ഛിന്നാസിദേവനം.
൪൫. തസ്സേവ സീസേ ഠത്വാന, പാതുഞ്ചേവ അകാമയി;
അനുരാധ പുരസ്സേവ, ഉപ്പലക്ഖേത്തതോ പന.
൪൬. ആനീതുപ്പലമാലഞ്ച, അമിലാ തം പിലന്ധിതും;
തം ദേവീ രാജിനോ ആഹ, നേമിത്തേ പുച്ഛി ഭൂപതി.
൪൭. തം സുത്വാ ആഹു നേമിത്താ, ‘‘ദേവിപുത്തോ നിഘാതിയ;
ദമിളേ കത്വേ’കരജ്ജം, സാസനം ജോതയിസ്സതി’’.
൪൮. ഏദിസം മധുഗണ്ഡം സോ, ദസ്സേതി തസ്സ ഈദിസിം;
സമ്പത്തിം ദേതി രാജാ’’തി, ഘോസാപേസി മഹീപതി.
൪൯. ഗോട്ഠസമുദ്ദവേലന്തേ, മധുപുണ്ണം നികുജ്ജിതം;
നാവം ഞത്വാന ആചിക്ഖി, രഞ്ഞോ ജനപദേ നരോ.
൫൦. രാജാ ദേവിം തഹിം നേത്വാ, മണ്ഡപമ്ഹി സുസങ്ഖതേ;
യഥിച്ഛിഥം തായ മധും, പരിഭോഗമകാരയി.
൫൧. ഇതരേ ദോഹളേ തസ്സാ, സമ്പാദേതും മഹീപതി;
വേളുസുമന നാമം തം, യോധം തത്ഥ നിയോജയി.
൫൨. സോ’നുരാധപുരം ഗന്ത്വാ, രഞ്ഞോ മങ്ഗലവാജിനോ;
ഗോപകേന അകാ മേത്തിം, തസ്സ കിച്ചഞ്ച സബ്ബദാ.
൫൩. തസ്സ വിസ്സത്ഥ തം ഞത്വാ, പാതോവ ഉപ്പലാന’സിം;
കദമ്ബനദിയാ തീരേ, ഠപേത്വാന അസങ്കിതോ.
൫൪. അസ്സം നേത്വാ തമാരുയ്ഹ, ഗണ്ഹിത്വാന ഉപ്പലാന’സിം;
നിവേദയിത്വാന അത്താനം, അസ്സവേഗേന പക്കമി.
൫൫. സുത്വാ രാജാ ഗഹേതും തം, മഹാ യോധാനപേസയി;
ദുതിയം സമ്മഥം അസ്സം, ആരുയ്ഹ സോനുധാപിതം.
൫൬. സോ ഗുമ്ബനിസ്സിതോ അസ്സ-പിട്ഠേയേവ നിസീദിയ;
ഏന്തസ്സ പിട്ഠിതോ തസ്സ, ഉബ്ബയ്ഹാ’സിം പസാരയി.
൫൭. അസ്സവേഗേനയന്തസ്സ, സീസം ഛിജ്ജ ഉഭോഹയേ;
സീസഞ്ചാ’ദായ സായം സോ, മഹാഗാമമുപാഗമി.
൫൮. ദോഹളേ തേ ച സാ ദേവീ, പരിഭുഞ്ജി യഥാരുചി;
രാജാ യോധസ്സ സക്കാരം, കാരാപേസി യഥാരഹം.
൫൯. സാ ദേവീ സമയേ ധഞ്ഞം, ജനയീ പുത്തമുത്തമം;
മഹാരാജകുലേ തസ്മിം, ആനന്ദോ ച മഹാ അഹു.
൬൦. തസ്സ പുഞ്ഞാനുഭാവേന, തദഹേവ ഉപാഗമും;
നാനാരതനസമ്പുണ്ണാ, സത്തനാവാ തതോ തതോ.
൬൧. തസ്സേവ പുഞ്ഞതേജേന, ഛദ്ദന്തകുലതോ കരീ;
ഹത്ഥിച്ഛാപം ആഹരിത്വാ, ഠപേത്വാ ഇധ പക്കമി.
൬൨. തം തിത്ഥസരതീരമ്ഹി, ദിസ്വാ ഗുമ്ബന്തരേ ഠിതം;
കണ്ഡുലവ്ഹോ ബാലിസികോ, രഞ്ഞോ ആചിക്ഖി താവദേ.
൬൩. പേസേത്വാ’ചരിയേ രാജാ, തമാണാപിയ പോസയി;
കണ്ഡുലോ ഇതി ഞായിത്ഥ, ദിട്ഠത്താ കണ്ഡുലേന സോ.
൬൪. ‘‘സുവണ്ണഭാജനാദീനം, പുണ്ണാ നാവാ ഇധാഗതാ’’;
ഇതി രഞ്ഞോ നിവേദസും, രാജാ താനാ’ഹരാപയി.
൬൫. പുത്തസ്സ നാമകരണേ, മങ്ഗലമ്ഹി മഹീപതി;
ദ്വാദസ സഹസ്സസങ്ഖം, ഭിക്ഖുസങ്ഘം നിമന്തിയ.
൬൬. ഏവം ചിന്തേസി ‘‘യദിമേ, പുത്തോ ലംകാതലേ’ഖിലേ;
രജ്ജം ഗഹേത്വാ സമ്ബുദ്ധ-സാസനം ജോതയിസ്സതി.
൬൭. അട്ഠുത്തരസഹസ്സഞ്ച, ഭിക്ഖവോ പവിസന്തു ച;
സബ്ബേ തേ ഉദ്ധപത്തഞ്ച, ചീവരം പാരപന്തു ച.
൬൮. പഠമം ദക്ഖിണം പാദം, ഉമ്മാരന്തോ ഠപേന്തു ച;
ഏകച്ഛത്തയുതം ധമ്മ-കരണം നീഹരന്തു ച.
൬൯. ഗോതമോ നാമ ഥേരോ ച, പതിഗ്ഗണ്ഹാതു പുത്തകം;
സോ ച സരണസിക്ഖാ യോ, ദേതു’’ സബ്ബം തഥാ അഹു.
൭൦. സബ്ബം നിമിത്തം ദിസ്വാന, തുട്ഠചിത്തോ മഹീപതി;
ദത്വാ സങ്ഘസ്സ പായാസം, നാമം പുത്തസ്സ കാരയി.
൭൧. മഹാഗാമേ നായകത്തം, പിതുനാമഞ്ച ഏകതോ;
ഉഭോ കത്വാന ഏകജ്ഝം, ഗാമണിഅഭയോ ഇതി.
൭൨. മഹാഗാമം പവിസിത്വാ, നവമേ ദിവസേ തതോ;
സങ്ഗമം ദേവിയാ കാസി, തേന ഗബ്ഭമഗണ്ഹി സാ.
൭൩. കാലേ ജാതം സുതം രാജാ, തിസ്സനാമം അകാരയി;
മഹതാ പരിഹാരേന, ഉഭതോ വഡ്ഢിംസു ദാരകാ.